Peptid nuklein turşusu

Peptid nuklein turşusu — Nuklein turşusu peptidi (PNA) DNT və ya RNT-yə bənzər süni şəkildə sintez edilmiş polimerdir.

Nuklein turşularının sintetik peptid oliqomerləri son illərdə molekulyar biologiya prosedurlarında, diaqnostik analizlərdə və antisens terapiyasında istifadə edilmişdir. Daha yüksək bağlanma gücünə görə, adətən 20–25 əsasdan ibarət oliqonukleotid zondları tələb edən bu tətbiqlərdə istifadə üçün uzun PNA oliqomerlərinin hazırlanmasına ehtiyac yoxdur. PNA oliqomerlərinin uzunluğunun əsas vəzifəsi spesifikliyi təmin etməkdir. PNA-lar nükleazlar və ya proteazlar tərəfindən çətin tanınır, bu da onları fermentlər tərəfindən parçalanmaya davamlı edir. PNA-lar geniş pH diapazonunda da sabitdir. Dəyişdirilməmiş PNA hüceyrə membranından asanlıqla keçə bilməsə də, hüceyrəyə nüfuz edən peptidin PNA ilə kovalent bağlanması sitozolun çatdırılmasını yaxşılaşdıra bilər
.

 Struktur 
DNT və RNT müvafiq olaraq deoksiriboza və riboza şəkər strukturuna malikdir, PNA stununa isə peptid bağları ilə bağlanmış təkrarlanan N-(2-aminoetil)-qlisin bölmələrindən ibarətdir. Müxtəlif purin və pirimidin əsasları metilen körpüsü (-CH) ilə əsas zəncirlə əlaqələndirilir.

 PNA-nın digər nuklein turşularından çevrilməsi 
Bir neçə laboratoriya DNT və ya RNT şablonlarından peptid nuklein turşularının ardıcıllıqla spesifik polimerləşməsini bildirdi . Zülallar və ribozimlər kimi üçölçülü strukturlara qatlana bilən funksional PNA-lar yaratmaq üçün bu polimerləşmə üsullarından istifadə etdilər[carbonyl]] group (-(C=O)-). PNAs are depicted like peptides, with the N-terminus at the first (left) position and the C-terminus at the last (right) position..

 PNA 
Yer kürəsindəki ən erkən həyat 100 °C-də həddindən artıq möhkəmliyə, daha asan əmələ gəlməsinə və mümkün spontan polimerləşməsinə görə PNA-dan genetik material kimi istifadə edə bilərdi (halbuki standart təzyiqdə su bu temperaturda qaynar, su isə yüksək təzyiq — dərin okeanda olduğu kimi — daha yüksək temperaturda qaynayır). Əgər belədirsə, onda həyat yalnız sonrakı mərhələdə DNT/RNT əsaslı sistemə çevrilmişdir. Bununla belə, bu PNA dünya fərziyyəsi üçün sübutlar qəti deyil. Halbuki mövcud olsaydı, geniş yayılmış RNT dünyasından əvvəl olmalıdır.

 Proqramlar 
Tətbiqlərə gen ifadəsinin dəyişdirilməsi daxildir — müxtəlif hallarda həm inhibitor, həm də promotor, antigen və antisens terapevtik agentlər, antikanser agentlər, antiviral, antibakterial və antiparazitar agentlər, molekulyar alətlər və biosensor zondları, DNT ardıcıllığının aşkarlanmasıdır.

 İstinadlar 

Kateqoriya:Biokimya
Kateqoriya:Həyatın mənşəyi
Kateqoriya:Nuklein turşuları