Kənan Qutubzadə

Kənan Qutubzadə (; ) — Krım tatarı olan kamera operatoru və müharibə müxbiri. İkinci Dünya müharibəsi zamanı Qırmızı Orduda xidmət etmişdir. "Auşvitz həbs düşərgəsi" filminin əsas kamera operatoru olmuşdur. Bu film nasist qoşunlarının düşərgədə qovulmasından sonra düşərgəyə daxil olmuş ilk sovet fotojurnalistdir. Holokost dəhşətlərindən bəhs edən videosu Nürnberq məhkəmələrində göstərilmişdir.

 Həyatı 
İstanbulda anadan olmasından az sonra ailəsi ilə birlikdə Bağçasaraya köçmüşdür və burada böyümüşdür. 1920-ci ildə o, Bağçasaray İncəsənət və Sənaye Kollecinə daxil olmuş və 1925-ci ildə oranı çap texniki ixtisası ilə bitirmişdir. Bundan sonra Yalta Ərazi Komsomol Komitəsində işləmiş və 1927-ci ildə kamera operatorunun köməkçisi olmuşdur. Onun çalışdığı studia 1932-ci ildə Moskvaya köçürülmüşdür. 1938-ci ildə Moskva kinoxronika studiasının kamera operatoru olmuş və növbəti il Kommunist Partiyasına qəbul edilmişdir. Sovet İttifanın Almaniyanın hücumuna məruz qalmasından sonra 1942-ci ildə orduya çağırılmış və Birinci Ukrayna cəbhəsinin siyasi şöbəsinə göndərilmişdir. Bukrinski, Kiyev, Jtomir-Berdiçev, Korsun-Şevçenkovski, Polşa və Berlin əməliyyatlarında iştirak etmişdir. Karpatiyada döyüşən zaman çiynindən yaralanmış və sağaldıqdan sonra yenidən cəbhəyə geri dönmüşdür. 1945-ci ilin fevralında o və onun kolleqaları olan Aleksandr Vorontsob, Mixail Oşurkov və Nikolay Bikov Auşvitz düşrgəsinə daxil olmuş və onu filmə almışdırlar. Müharibədən sonra o, bütün ölkə boyunca çəkilişlərinə davam etmişdir. Bu zaman Krım tatarları deportasiya edilmişdi və onlara Krıma geri dönməyə icazə verilmirdi. "Xüsusi məskunlaşmaçı" kimi qeydiyyata alınmasına mane olan Kənan Qutubzadə beləcə, ölkə boyunca səyahət edə bilmişdir. O, əvvəl Riqada, daha sonra isə Mərkəzi Asiyada məskunlaşdı. Sonda isə Rostovda yaşamağa başladı və burada xeyli sayda insanı kamera operatoru kimi yetişməsində iştirak etdi. Onun ilk evliliyindən olan oğlu İsmət 1933-cü ildə anadan olmuş və atası kimi kamera operatoru kimi fəaliyyət göstərmişdir. İkinci oğlu olan Timur isə geoloq olmuşdur.

 Mükafatları 
 "Vətən müharibəsi" ordeni
 "Qırmızı Ulduz" ordeni

 Həmçinin bax 
 Əmir Çalbaş

 İstinadlar 

Kateqoriya:Krım tatarları
Kateqoriya:SSRİ kinooperatorları
Kateqoriya:SSRİ Kinematoqrafçılar İttifaqının üzvləri
Kateqoriya:İkinci Dünya müharibəsində SSRİ hərbçiləri
Kateqoriya:Sovet İttifaqı Kommunist Partiyasının üzvləri