Mustafa Tlas

Mustafa Əbdülqədir Tlas (; ) — Suriya hərbi zabiti və siyasətçisi, 1972–2004-cü illərdə Suriyanın müdafiə naziri. O, Hafiz Əsəd dövründə dörd nəfərlik Regional Komandanlığın üzvü idi.

 İlk illəri 
Tlas 11 may 1932-ci il tarixində Suriyanın Homs şəhəri yaxınlığındakı Rastan kəndində, yerlilər arasında görkəmli bir sünni müsəlman ailəsində anadan olmuşdur. Onun atası Əbdülqədir Tlas Osmanlı dövründə türk qarnizonlarına sursat sataraq dolanan bir sünni zadəgan idi. Digər tərəfdən, ailəsinin üzvləri Birinci Dünya müharibəsindən sonra fransız işğalçılar üçün də çalışır. Atasının nənəsi çərkəz mənşəli, anası isə türk əsilli idi. Tlasın anası vasitəsi ilə bəzi ələvi əlaqələrinə sahib olduğu deyilir. O, ibtidai və orta təhsilini Homs şəhərində alır və 1952-ci ildə Homs Hərbi Akademiyasına daxil olur.

 Karyerası 
Tlas 15 yaşında Bəəs Partiyasına qoşulur və Hafiz Əsəd ilə Homs şəhərində hərbi akademiyada təhsil alarkən tanış olur. İki zabit 1958–1961-cı illərdə, Birləşmiş Ərəb Respublikası dövründə Qahirə şəhərində hərbi xidmətdə olarkən dostlaşır. Hafiz Əsəd ittifaqın süquta uğraması dövründə Nasir tərəfindən qısa müddətlik həbs edilir. Tlas Əsədin arvadı və uşaqlarını özü ilə apararaq Suriyaya qaçır.

Hafiz Əsəd 1960-cı illərdə, xüsusilə də Bəəs dəstəkli 1963-cü il dövlət çevrilişindən sonra Suriya hakimiyyətində önə çıxır. O, daha sonra Tlası yüksək rütbəli hərbi və partiya vəzifələrinə gətirir. Əsəd 1965-ci ildə, Homs şəhərinin bəəsçi ordu komandiri olduğu zaman, polkovnik-leytenant Mustafa Tlass onun hökumətəmeylli yoldaşlarını həbs edir.

Tlas 1969-cu ildə Pekin şəhərinə göndərilən hərbi nümayəndəliyə rəhbərlik edir və Çin hökuməti ilə silah müqavilələri imzalayır. Mustafa Tlas SSRİ-nin Suriyada gedən vərəsəlik münaqişəsindən kənarda qalması üçün Sovet İttifaqına əvvəlcədən hesablanmış ziddiyyətli bir hərəkət edərək Ussuri çayında ÇXR ilə sovet silahlı qruplaşmaları arasında baş verən qanlı toqquşmalardan cəmi iki ay sonra Mao Tszedunun "Qızıl kitab"ını əlində saxladığı bir fotoşəkil çəkdirir.

Hafiz Əsəd 1970-ci il Suriyada dövlət çevrilişi nəticəsində hakimiyyətə gəlir. Tlas 1972-ci ildə müdafiə naziri təyin olunur və Əsədin otuzillik hakimiyyəti dövründə onun ən yaxın loyalistlərindən olur. Mustafa Tlas müdafiə naziri olduğu dövrdə həm islamçı, həm də demokrat dissidentləri yatırtmağa nail olur.

19 oktyabr 1999-cu il tarixində Çinin müdafiə naziri general Çi Haotyan Dəməşq şəhərində Suriya ilə Çinin hərbi əlaqələrini gücləndirmək haqqında danışıqlar aparır.

Tlas 2000-ci illərin əvvəllərində müdafiə naziri postuna əlavə olaraq, baş nazir müavini vəzifəsini yerinə yetirirdi. O həmçinin, Bəəs Partiyası Mərkəzi Komitəsinin bir üzvü idi. Onun partiyadakı digər vəzifələrinə partiya hərbi bürosunun rəhbəri və partiya hərbi komitəsinin sədri daxil idi.

 İstinadlar 

Kateqoriya:Suriya hərbçiləri
Kateqoriya:Suriya milliyətçiliyi
Kateqoriya:Suriyalı dezertirlər
Kateqoriya:Suriyada vətəndaş müharibəsi iştirakçıları