Mexanizm dizayn nəzəriyyəsi

Mexanizm dizayn nəzəriyyəsi () — oyunçuların rasional hərəkət etdikləri və iqtisadi aktyorların hərəkətlərinin sosial seçim funksiyası üçün optimal bir həllə səbəb olduğu istədikləri hədəflərə çatmaq üçün mexanizmlər və təşviqlərin yaradılmasına yanaşma olan iqtisadiyyat və oyun nəzəriyyəsi sahəsində bir iş. Bu yanaşma ilk dəfə 1960-cı ildə Leonid Qurviç tərəfindən təklif edilmişdir.

 Yaranma tarixi 
Leonid Qurviç 1959-1960-cı illərdə iqtisadi resursların əsas müddəalarını ilk dəfə "Resursların bölüşdürülməsi proseslərindəki optimallıq və informasiya səmərəliliyi" məqaləsində  formalaşdırmış, 1973-cü ildə həqiqət xüsusiyyətini, daha sonra identifikasiya prinsipini formalaşdırmış və 2006-cı ildə birlikdə Stanley Reiter [ru] ilə "İqtisadi Mexanizmlərin Dizaynı [en]" mexanizmlərinin dizaynı haqqında bir kitab nəşr olundu. Erik Maskin 1980-1984-cü illər üçün məqalələrində   "tətbiqetmə nəzəriyyəsi" deyilən bir sənəd hazırladı: lazımi xüsusiyyətlərə sahib olması üçün belə bir protokolun tərtib edilməsi. Və Roger Myerson 1979-1985-ci illər üçün sənədlərində    bu yanaşmanı auksionlara tətbiq etmişdir . İsveç Kral Elmlər Akademiyası, 2007-ci ildə Alfred Nobel İqtisadiyyat Memorial Mükafatını Leonid Gurviç, Eric Maskin və Roger Myerson'a "optimal qaynaq bölgüsü mexanizmləri nəzəriyyəsinin təməlini qoyduğuna görə" verdi.

 Tərifi 
İqtisadi mexanizmlərin dizaynı - ayrı-ayrı iqtisadi agentlərin hərəkətlərinin sosial seçim funksiyası üçün optimal bir həllə gətirib çıxardığı qarşılıqlı əlaqə mexanizmi yaradan yanaşmadır.

Mexanizm - iqtisadi agentlərin qarşılıqlı əlaqəsidir, strateji oyun formasıdır. Oyun oyunçuların (iqtisadi agentlərin) hərəkətlərinin təsviri və bir sıra hərəkətlərin nəticəsidir. L.Qurviçin fikrincə, mexanizm subyektlər ilə mərkəz arasındakı qarşılıqlı əlaqədir, burada hər subyekt mərkəzə bir mesaj göndərir  və mərkəz onları qəbul edərək nəticəni hesablayır  və bu nəticəni təmin edir  və bəzən qərarlar qəbul edir.

 Xüsusiyyətləri 
Mühərrik bir sıra strategiya profillərindən ibarətdir  və nəticələr funksiyası    bir sıra sosial vəziyyətlərə .

Oyunda balans prosesinin həyata keçirilməsi sxemi:

 bir strategiya dəsti və nəticə funksiyasından ibarət bir mexanizm  qurulur;
 həqiqi seçimə əsaslanaraq  və mexanizmi (oyunun qaydaları) istifadə edərək, oyunçular öz optimal strategiyalarını bir profil olaraq təyin edirlər: ;
 nəticə funksiyası strategiyalar profilinə əsasən sosial vəziyyəti müəyyənləşdirir:;
 nəticə funksiyası  ilə müqayisə.
  mexanizmi dominant strategiyalarda sosial seçim funksiyasını zəif həyata keçirir  , bu mexanizm dominant strategiyalarda bir tarazlığa sahibdirsə , belə ki:
 .

 İstinadlar 

Kateqoriya:Oyun nəzəriyyəsi