Dayanıqlığın pozulmasının ləğvi avtomatikası

Enerji sistemində dayanıqlığın pozulmasının ləğvi avtomatikası (DPLA) qəza zamanı dinamik dayanıqlığın pozulmasının qarşısının alınması və baxılan rayonun (şəbəkə) verilmiş hissəsi üçün statik dayanıqlığın qəzadan sonrakı şərtlərini təmin etmək məqsədilə nəzərdə tutulmuş ƏQA qurğularının cəmidir.

DPLA əks-qəza avtomatikası sisteminin enerjisistemin dayanıqlığını təmin edən birinci hissəsidir. Dayanıqlığın pozulması halında ARAL-ın yarımsistemi yenidən sinxronlaşdırma və ya elektrik şəbəkəsini ayırmaqla asinxron rejimin qarşısının alınmasını təmin edir.

DPLA sistemi mərkəzləşdirilmiş və mərkəzləşdirilməmiş sistemlərə bölünür. Əksər hallarda DPLA mərkəzləşdirilməmiş təsir edən qurğuların köməyi ilə yerinə yetirilir. Lakin, ƏQA-nın inkişafı ilə mərkəzləşmiş komplekslər yaradılır və inkişaf etdirilir.

 Avtomatikanın növləri 
DPLA yarımsistemi aşağıdakı avtomatika növlərini əhatə edir:

 XAYA, DXAYA — bir və ya iki elektrik veriliş xəttinin açılması zamanı yükaçma avtomatikası
 SİYA — EVX-nin statik ifrat yüklənməsi zamanı yükaçma avtomatikası
 DİYA — EVX-nin dinamik ifrat yüklənməsi zamanı yükaçma avtomatikası
 QQYA — yaxın və ya uzaq qısaqapanma zamanı yükaçma avtomatiaksı
 GAYA — generatorların açılması zamanı yükaçma avtomatikası
 TAD — təsirlərin avtomatik dozalaşdırılması

 İdarəedici təsirlər 
DPLA-nın yarımsistemi tdemək olar ki, ƏQA-nın bütün mümkün idarəetmə təsirlərini yerinə yetirir:

 GA — generatorların açılması
 TQY, TUY — turbinin qısamüddətli (impuls) və uzunmüddətli yüksüzləşdirilməsi
 YA — yüklərin açılması
 TQ — hidroeneratorların tezliyə görə işə salınması və onların sinxron kompensator rejimindən aktiv rejimə keçirilməsi
 GY — hidro və turbogeneratorların yüklənməsi
 ET — aktiv müqavimətlərin qoşulması ilə aqreqatların elektriki tormozlanması

Effektivliyin az olması səbəbindən dayanıqlığın sərhədlərini yüksəltmək üçün əlavə aşağıdakı idarəedici təsirlər var:

 RA — şuntlayıcı reaktorlarının açılması
 KF — uzununa və eninə kompensasiya qurğularının forsirovkası
 TF — təsirlənmənin forsirovkası
 GQD — gərginliyə görə TAT-ın qoyuluş qiymətlərinin dəyişdirilməsi dəyişdirilməsi

 Ədəbiyyat 
 Окин А. А. Противоаварийная автоматика энергосистем. — М.: Издательство МЭИ, 1995. — 212 с.
 Глускин И.З., Иофьев Б.И. Противоаварийная автоматика в энергосистемах. — М.: Знак, 2009. — Т. 1. — 568 с.
 Овчаренко Н. И. Глава седьмая: Автоматика предотвращения нарушения устойчивости // Автоматика энергосистем: учебник для вузов / Н. И. Овчаренко; под ред. А. Ф. Дьякова. — 3-е изд., исправленное. — М.: Издательский дом МЭИ, 2009. — С. 308–350. — 476 с. — ISBN 978-5-383-00354-1.
 Библия электрика: ПУЭ, МПОТ, ПТЭ / редактор(ы): Д. Насибулина. — Litres, 2013. — ISBN 5457418650, 9785457418653.
Kateqoriya:Elektroenergetika
Kateqoriya:Rele mühafizəsi
Kateqoriya:Energetika