Tromsö

Tromsö ( ) — Norveçdə şəhər və kommuna, Troms fülkesinin inzibati mərkəzi.

Tromsö bələdiyyəsi şəhər xaricində böyük bir ərazini əhatə edir. Tromsö, Norveçin ən çox məskunlaşdığı doqquzuncu şəhərdir. Şəhər mərkəzi, Arktik dairəsindən təxminən 400 km şimalda yerləşən Tromsö adasında (sahəsi 22 km²) yerləşir. Burada dünyanın ən şimal botanika bağları, pivə zavodu, futbol klubu və planetariyalar var.

 Tarixi 
Tromsö ərazisindəki yaşayış məskənləri son buzlaşma dövründən və Dəmir dövründən bəri mövcuddur. Tromsödəki ilk kilsə 1252-ci ildə inşa edilmişdir. Orta əsr salnamələrində indiki Norveçin şimal-şərqini əhatə edən sahil torpaqlarından qorunmaq üçün qala adlandırılır.

Tromsö şəhər statusunu 1794-cü ildə almışdır. XIX əsrdə yepiskop kafedrasının yaradılması (1834), təhsil kollecinin açılışı (1848) və gəmiqayırma zavodu (1872) ilə şəhərin əhəmiyyəti artdı. İkinci Dünya müharibəsi zamanı Norveç hökuməti müvəqqəti olaraq şəhərdə yerləşmişdir. Alman döyüş gəmisi Tirpits şəhərin yaxınlığında su altında qalmasına baxmayaraq, təxminən 1000 alman dənizçisinin burada həlak olmasına baxmayaraq Tromsö müharibədən sarsılmamışdı. 1964-cü ildə hava limanı, 1972-ci ildə isə şəhərdə universitet açılmışdır.

 İqlimi 
Tromsö şəhərinə adətən qışda çoxlu qar düşür, baxmayaraq ki, ildən-ilə dəyişir. 1996/1997-ci ilin qışında Tromsö meteoroloji xidməti qar örtüyü rekordunu qeydə aldı, belə ki, aprelin 29-da 240 sm-ə çatdı. Temperaturun minimumu −18.4 °C, yanvarın orta temperaturu −4.4 °C-dir. Bu enliklərdə belə mülayim iqlim Körfəz axınının yaxınlığı ilə izah olunur. Yaz olduqca sərin, iyulda orta gündəlik temperatur 12 °C-dir; gündəlik temperatur bir qədər yüksəkdir və 9 ilə 25 °C arasında dəyişir. 1972-ci ildə +30 °C səviyyəsində bir temperatur qeydə alınmışdır.

 Əhalisi 
Tromsö şəhərinin 75.638 nəfər əhalisi vardır (2018). Tromsödə yüzdən çox millətin nümayəndəsi yaşayır; milli azlıqlar arasında ən vacib rolu ruslar və kvenlər (finlər) oynayır. Şəhərdəki saamların öz uşaq bağçası və dil məktəbi var.

 Xarici keçidlər 
Municipal fact sheet from Statistics Norway 
Tromsø Municipal Council

 İstinadlar 

Kateqoriya:Norveç şəhərləri