Sportrota

Sportrota — 1991-ci ildə yaradılmış Naxçıvan Dövlət Müdafiə Komitəsinin ilk Xüsusi təyinatlı bölməsi.

 Tarixi 
1990-cı ildə Azərbaycana qayıdan və bir il sonra Naxçıvan Ali Məclisinin (o zaman Ali Sovet) sədri seçilən Heydər Əliyevin sayəsində ərsəyə gətirilən Naxçıvan Dövlət Müdafiə Komitəsinin ilk hissələrindən olan xüsusi təyinatlı bölmə Naxçıvanın müdafiəsində ön sıralarda yer tutmuş, bir çox ağır döyüş əməliyyatları keçirmişdir. O zamanadək AXCP-nin Naxçıvan MR şöbəsinin təşəbbüsü ilə apardığı pərakəndə döyüşlər məhz bundan sonra Naxçıvan Dövlət Müdafiə Komitəsinə tapşırılmış, komitənin ilk rəhbəri Elman Abbasovun xüsusi xidmətləri sayəsində torpaqlarımızın qorunması daha da peşəkarlaşmış, müdafiə gücümüz nizami ordu halını almışdı.

“Sportrota” adlanan xüsusi təyinatlılara Əfqanıstanda və digər xarici dövlətlərdə hərbi təcrübələr qazanmış keçmiş əsgər və hərbi qulluqçular cəlb olunmuşdu. Bölməyə onun ilk komandiri olan uzun illər Macarıstanda hərbi xidmət göstərmiş, Səfər Əliyev rəhbərlik etmişdir. Onun müavinləri: İbrahim Əliyev (döyüş əməliyyatları üzrə), Aydın Həsənov (hərbi-siyasi məsələlər üzrə), Fəxrəddin Quliyev (hərbi əlbəyaxa döyüşü üzrə) olmuşdur. İlk əvvəl alayın tərkibi könüllülərindən ibarət olur. Sonradan Naxçıvanda Sovet Ordusuna əsgər göndərilməsi dayandırıldıqda sonra hərbi xidmət yaşına çatmış cağırışçılar da alaya cəlb etməyə başladılar.

1992-ci ildə Erməni hərbi birləşmələri Sədərək, Buzqov, Gərməçataq istiqamətində hücuma keçirlər. Bu hücuma qarşı Naxçıvanın bütün əhalisi, dövlət orqanları, Xalq Cəbhəsinin könüllüləri, OMON birləşmələri mübarizə aparırlar. Döyüşlərin ən qızğın nöqtəsi Sədərək kəndi, ermənilərlə sərhəd zolağının ən yaxın təmas nöqtəsi olan Mil təpəsi idi.  Bu döyüşlərdə Azər Məmmədovun başçılığı ilə OMON qüvvələri Sədərəkdə Ucubizdə, könüllülərdən ibarət batalyon Qırmızılarda, Əjdəkan və Beşbarmaqda isə Şahmərdan Cəfərov öz döyüşçüləri ilə müdafiə olunurdu. Əsasən Naxçıvan Muxtar Respublikasının indiki Sədərək rayonunun yüksəkliklərini qoruyan dəstə assimetrik döyüş şəraitində öz postlarını qoruya bilmiş və düşmənə zərbələr vurmuşdur. Onların qurduqları postlar üzərindən 27 il keçməsinə baxmayaraq, indi də dəyişilmədən qalır. 18-28 may tarixləri arasındakı həmin döyüşdə  50-yə yaxın əsgər şəhid olub.

 Komandirləri 
 İbrahim Əliyev-döyüş əməliyyatçısı
 Səfər Əliyev-bölmə rəhbəri
 Aydın Həsənov-hərbi-siyasi məsələçisi
 Fəxrəddin Quliyev-hərbi əlbəyaxa döyüşçüsü

 Sədərək uğrunda şəhid olanlar 
250px|thumb|right|Sportrota əsgərləri

 Abbasov Bahadır Bayram oğlu
 Əsgərov Abdulla Rza oğlu
 Abbasov Mehman Musa oğlu
 Əsgərov Canpolad Ağaverdi (Ağoş) oğlu
 Abbasov Namiq İlyas oğlu
 Adnayev Elşad Səxavət oğlu
 Əsgərov Sədi Sabir oğlu
 Ağayev Qulu İbrahim oğlu
 Heydərov Hüseyn İsgəndər oğlu
 Ağayev Musa Ağamalı oğlu
 Heydərov Yusif Qafar oğlu
 Ağayev Nəsib Ağamalı oğlu
 Həsənəliyev Asəf Ələkbər oğlu
 Babayev İlqar Kamil oğlu
 Həsənov Bayram Həsən oğlu
 Babayev Rəşad Abbas oğlu
 Həsənov Cəfər Əli oğlu
 Canməmmədov Vəli Eldar oğlu
 Həsənov Fariz Sabir oğlu
 Cəfərov Adil Allahverdi oğlu
 Həsənov Muxtar Həsən oğlu
 Əbülhəsənov Hidayət Allahverdi oğlu
 Həsənov Müşfiq Hüseynqulu oğlu
 Həsənov Nemət Arif oğlu
 Əhmədov Eldar Paşa oğlu
 Həziyev Namiq Əyyub oğlu
 Əhmədov Etibar Rzaqulu oğlu
 Hüseynov Araz Səməd oğlu
 Əhmədov Kərim Yəhya oğlu
 Hüseynov Coşqun Hüseyn oğlu
 Ələkbərov Vahid Zahid oğlu
 Hüseynov Etibar İslam oğlu
 Əliyev Elbrus Ələkbər oğlu
 Hüseynov Rəhim Həsən oğlu
 Əliyev Elxan Vəli oğlu
 Hüseynov Şamil Telman oğlu
 Əliyev Ənvər Bilal oğlu
 Xanlarov Elmidar Nurəddin oğlu
 Əliyev Kamran Yaqub oğlu
 Xudaverdiyev Səməd İmran oğlu
 Əliyev Malik Qabil oğlu
 İbrahimov Əşrəf İbrahim oğlu
 Əliyev Məhəmməd Nurəddin oğlu
 İbrahimov Orxan Yusif oğlu
 Əliyev Səyyad Əhəd oğlu
 İmanov Əbülfəz Bəbir oğlu
 Əsədullayev Kamal Fətulla oğlu
 İsmayılov Elman Cabbar oğlu
 İsmayılov Fərmayıl İsmayıl oğlu
 Nəzərəliyev Abbasəli Qaragöz oğlu
 İsmayılov Mehman Qurban oğlu
 Kazımov İlham Cəbrayıl oğlu
 Orucov Mehman Rövşən oğlu
 Qasımov Əhməd Sadiq oğlu
 Ramazanov Hidayət Əjdər oğlu
 Qasımov İlyas Sabir oğlu
 Rzayev Surxay İsa oğlu
 Qasımov Qadir Qasım oğlu
 Sarıyev Sədi Əhəd oğlu
 Qaybalıyev Bəxtiyar Nəsib oğlu
 Seyidov İlkin Mirnazir oğlu
 Qədimov Hamlet Əli oğlu
 Seyidov Məhərrəm Mirəziz oğlu
 Qədimov Vəli Rəhim oğlu
 Seyidov Mirəyyub Miryusif oğlu
 Quliyev Qulam Əli oğlu
 Seyidov Mirhəşim Mirşəmil oğlu
 Mahmudov Əbdül Qəhrəman oğlu
 Səfərov Müşfiq Qasım oğlu
 Mahmudov Vilayət Təvəkkül oğlu
 Səfərov Sabit Vaqif oğlu
 Mehdiyev Lətif Nəsib oğlu
 Səfərov Şakir Səttar oğlu
 Məmmədov Bəhlul Musa oğlu
 Səfərzadə Vidadi Vaqif oğlu
 Məmmədov Əhməd Həsənqulu oğlu
 Səfərzadə Vüqar Nəsib oğlu
 Səmədov Əli Səməd oğlu
 Məmmədov Faiq Yaqub oğlu
 Sultanov Kamil Hüseyn oğlu
 Məmmədov İdris Ələsgər oğlu
 Sultanov Nazim Fərman oğlu
 Məmmədov Kamran Cəbrayıl oğlu
 Süleymanova Səmərqənd İbrahim qızı
 Məmmədov Məmməd Əli oğlu
 Məmmədov Muxtar İsa oğlu
 Şahverdiyev Mübariz İslam oğlu
 Məmmədov Nüsrət Hüseyn oğlu
 Şəfiyev Rasim Vəli oğlu
 Məmmədov Surəddin Oruc oğlu
 Şirəlıyev Mustafa Hüseyn oğlu
 Məmmədov Valid Qasım oğlu
 Tağıyev Azər Nemət oğlu
 Məmmədova Seyran Mirəli qızı
 Tağıyev Rüstəm Rəşid oğlu
 Mirzəyev Fərhad Səyyad oğlu
 Vəliyev Rövşən Nizami oğlu
 Muxtarov Vüqar Bayram oğlu
 Vəliyev Şükür Məhərrəm oğlu
 Musayev Firuddin Qulu oğlu
 Yusifova Ruhiyyə Abdulla qızı
 Nağıyev Elşad Arif oğlu
 Zamanov Aydın Əhməd oğlu
 Nəsibov Vüqar Şəmil oğlu
 Zamanov Fazil İmran oğlu
 Nəsirov Elvin Tofiq oğlu
 Zeynalov Mahmud Zeynalabdin oğlu
 Nəsirov Malik Tofiq oğlu

 Xarici keçidlər 
Naxçıvan necə qorundu? - "Sportrota" komandirinin gözüylə...
Elman Abbasov Arxivi 1992-ci il Sədərək döyüşləri

 İstinadlar 

Kateqoriya:Naxçıvan