Levaşi

Levaşi () — Dağıstan Respublikası, Levaşi rayonu ərazisində yerləşən kənd. İnzibati cəhətdən Levaşi rayonunun və Levaşi kənd sovetliyinin mərkəzidir. Levaşi kənd inzibati vahidliyinin yeganə yaşayış məntəqəsidir.
 Coğrafiya 
Levaşi kəndi Mahaçqaladan 95 km cənub-qərbdə, Qalaqork çayının yatağında (Paraulozen çayının hövzəsi), 1222 metr yüksəklikdə, Buynaks dəmiryolu stansiyasından 67 km cənub-şərqdə yerləşir. Yolların qovşağındadır. 

 Kəndin tarixi 
Kənd XVII əsrdə salınmışdır.

İlk əvvəllər Levaşı kəndi bir yüksəklikdə yerləşirdi. Yerli əhali bu zirvəni «Kyak» adlandırır (təpə mənasını verir).

Kəndlərin mənşəyi haqqında müxtəlif fərziyyələr vardır. Levashi və onun adları haqqında kəndin köhnə sakinləri arasında əfsanələr gəzir. Bu torpaqların Akuşaya aid olduğu, sonra isə Xunzax xanla razılaşma yolu ilə mal-qaranın qarşılığında icarəyə verildiyi barədə əfsanə və hekayələr var.
Sonra bu torpaqlarda xunzaxlilar və başqa kəndlərdən gələn köçkünlər mülk sahibi olmağa başlayırlar. Bunun nəticəsində Hahita, Çuqli, Urma, Kulesma, Kutiş və s. kəndlər meydana gəlir. Beləliklə, bütün yaxın kəndlər bu cür formalaşır. Levaşinin özü isə Akuşdan gələn köçkünlər tərəfindən formalaşır.

XVIII əsrin sonlarına olan məlumata görə Levaşı artıq bir yaşayış məntəqəsi olaraq fəaliyyət göstərirdi. Buda məlumdur ki, Levaşi və ətraf kəndin sakinləri ölülərini Aquşa qəbirstanlığında dəfn edirdilər. Bu proses XIX əsrin əvvəllərinə kimi davam etmişdir. 

1819-cu ilin dekabrında burada Rusiya İmperator Ordusunun qoşunları ilə Dağıstan icmalarının birləşmiş qüvvələri arasında döyüş baş verib. 

Levaşilər maldarlıq və əkinçiliklə məşğul olurdular. İlk olaraq buğda, arpa, çovdar, yulaf, darı, kətan və çətənə kimi bitkiləri əkib-becərirdilər. Daha sonradan oisə qarğıdalı da əkməyə başlamışdılar. İkinci əsas məşğuliyyətləri maldarlıq idi.

 Əhali 

 Milli tərkib 
Kəndin böyük əksəriyyətini darginlər təşkil edir — 9083 nəf. (96,09 %). Bununla yanaşı az sayda da olsa digər xalqların nümayəndələri də yaşayır.

 Küçələri 
Kəndin küçələri:
 A.Alıyev
 A.Xutoryanski
 Əlişeyxla kukri
 Bezrabotnıx
 Bekiniz
 Boqatıryev
 Буйнакского
 Vodopravodnaya
 Voroşilov Q.Həmidov
 Darginskaya
 İ. Davudova
 Dorojnikov
 Z.Əbdürrəhmanov
 Zavodnaya
 İ. Şamil
 Kirov
 Kutuzov Lenin
 M. Hacıyev
 M.Omarov
 Markov
 Marşal Jukov
 Miçurin
 Aşağı-Çuqli
 Pravda
 R. Nurov S.Orconikidze
 Sergokalinskoe şossesi
 Sovet
 İ.V.Stalin 
 Suvorov
 Tereşkov
 F.Engels
 Şkolnaya
 E.Kapiyev

 Təsərrüfat 
Levaşi Mərkəzi dağlıq Dağıstanın əhəmiyyətli bir ticarət mərkəzidir.

 Pendir istehsalı, yem fabrikləri və digər müəssisələr.
 Bağçılıq və bostançılıq: kələm, buğda, arpa, yulaf, qarğıdalı, kartof.
 İri maldarlıq və davarçılıq.
 Daş-mədən hasilatı

 Tanınmış şəxsləri 
Maqomedəli Maqomedov (1930) — Rusiya siyasi və dövlət xadimi, DMSSR Nazirlər Sovetinin sədri (1983-87-ci illərdə), Dağıstan MSSR Ali Şurası Rəyasət Heyətinin sədri (1987-1990-cı illərdə), Dağıstan MSSR Ali Şurasının sədri (1990-94), Dağıstan Respublikası Dövlət Şurasının sədri (1994-2006).

Maqomedsalam Maqomedov (1 iyun 1964) — Rusiya siyasətçi və dövlət xadimi,  Dağıstan Respublikasının 2-ci prezidenti (2010-13-cü illərdə), Dağıstan Milli Məclisinin sədri (2006-2007).

Nəbi İbrahimov (1935) — RF xalq artisti, teatr və kino aktyoru.

İzdaq Moqamedov (1937) — Dağıstanın xalq artisti, teatr və kino aktyoru.

Nəriman əliyev (1939) — Dağıstanın xalq artisti, teatr və kino aktyoru.

 Mənbə 
 Официальный сайт селения Леваши
 Левашинский_район_Дагестана

 İstinadlar 

Kateqoriya:Levaşi rayonu