Mariya Zankovetska

Mariya Zankovetska (tam adı: Mariya Konstantinivna Zankovetska, ,  təxəllüsü: Adosovska, , ; ) — Ukrayna və SSRİ aktrisası, USSR-nın xalq artisti..

 Həyatı 
Mariya Konstantinivna Zankovetska 4 avqust 1854-cü ildə Rusiya imperiyasının Çerniqov quberniyasının ərazisində yerləşən Nejin mahalında, tanınmış mülkiyyətçi və vəkil olan Konstantin Konstantinoviç Adasovskinin ailəsində anadan olmuşdur. O, Çerniqov şəhərindəki bir gimnaziyadan məzun olmuşdur.

Uşaq yaşlarından o, həvəskar tamaşalarda aktrisa kimi çıxış etmişdir. 1882-ci ildə o, peşəkar səhnədəki debütünü etmişdir – Yelizavetqrad şəhərində "Natalka Poltavka" operası. Onun vokal səsi (messo-soprano) səhnədəki uğuruna böyük təsir göstərmişdir. O, müxtəlif zamanlarda Marko Lukiç Kropivitski, Mixail Petroviç Staritski, Mikola Karpoviç Sadovski, Panas Karpoviç Saksaqanski və İvan Karpoviç Karpenko-Karinin rəhbərliyində olmuş Ukraynanın ən böyük truppalarında iştirak etmişdir. 1907-ci ildə Sadovski ilə birlikdə o, Kiyev şəhərində Ukraynanın ilk stasionar teatrını təsis etmişdir. Oktyabr inqilabından sonra Zankovetska Kiyev şəhərindəki Milli Teatra (1918, indiki Mariya Zankovetska adına Ukrayna Dram Teatrı) başçılıq etmişdir.

Zankovetskanın ən uğurlu dövrü M. L. Kropivitskinin və M. K. Sadovskinin truppalarında çıxış etdiyi vaxtlar idi. Dövrün tənqidçiləri Zankovetskanın bədii bacarığını çox yüksək qiymətləndirirdilər. Moskva və Sankt-Peterburq şəhərlərinə keçirdiyi qastrol səfərləri ona böyük şöhrət qazandırmışdır.

Zankovetska müxtəlif rolları canlandırmışdır. Məsəlüçün, o, "Priski" kimi gülməli və "Naymıçka" kimi dramatik rolları böyük müvəffəqiyyətlə canlandıra bilmişdir. Zankovetska Sankt-Peterburq şəhərində ikən Rusiya yazıçısı Aleksey Sergeyeviç Suvorinin "Tatyana Repina" pyesindəki bir personajı uğurla canlandırdı.

Onun səhnəyə olan ləyaqətini anlayan getman Pavlo Petroviç Skoropadski 1918-ci ilin iyun ayında Nazirlər Şurasının qəbul etdiyi onu həyatı boyunca pensiya ilə təmin etmək qərarını təsdiqləmişdir.

Mariya Konstantinivna Zankovetska 4 oktyabr 1934-cü ildə Ukrayna SSR-nin paytaxtı Kiyev şəhərində vəfat etmiş, meyiti isə Baykovo qəbiristanlığında dəfn edilmişdir.

 İrsi 
Lvov şəhərindəki Ukrayna Dram Teatrı onun adını daşıyır. Kiyev şəhərindəki parklardan birində onun heykəli ucaldırılmışdır. Kiyev, Ujqorod, Çerniqov, Nejin və Lutskda onun adını daşıyan küçələr var. 1960-cı ildə Kiyevdə onun ev muzeyi, 1964-cü ildə isə Zanki kəndində ona həsr olunmuş bir muzey açılmışdır. 1971-ci ildə Ukrayna yazıçısı İvan Raboklyaç "Mariya Zankovetska" adlı bir pyes yazmışdır. 1989-cu ildə Kiyev şəhərində ona həsr olunmuş bir muzey açılmışdır. 2004-cü ildə Ukrayna Mərkəzi Bankı Mariya Zankovetskanın 150-ci ildönümü şərəfinə xatirə sikkəsi buraxmışdır.

 Filmoqrafiya 
 1909 – Natalka (Natalka Poltavka)
 1923 – Ana (Ostap Bandura)

 Mənbə 

 İstinadlar 

 Ədəbiyyat 


 Xarici keçidlər 


 Mariya Zankovetska — Biografija.ru saytında.
 Mariya Zankovetska — Histpol.pl.ua saytında.

Kateqoriya:SSRİ aktrisaları
Kateqoriya:Ukrayna aktrisaları
Kateqoriya:Poçt markalarında şəxslər
Kateqoriya:XX əsr aktrisaları