Sirdaş (personaj tipi)

Sirdaş və ya konfidant () — uydurmada, protaqonistin sirr verdiyi və inandığı personaj. Sirdaşlar mühüm personajlar arasında və ya əksinə, süjetdə ayrı bir rola malik olmayan obrazlar ola bilərlər.

 Rol 
Sirdaşlar hər hansı bir süjetdə ikinci dərəcəli rola malik olurlar və adətən protaqanistin sirrlərinə qulaq asan, onun şəxsiyyətini araşdıran və ona tövsiyə verən bir dostu canlandırırlar. Protaqonistin monoloji nitqlərində passiv bir dinləyici rolu canlandırmaq yerinə, sirdaşlar hekayənin davam etdirə və ya izləyicinin reaksiyalarını təmsil edə bilər. Termin rəqəmsal dünyada "PocketConfidant" () adı yaratmaqda istifadə olunub. "PocketConfidant"  istifadəçilərin süni intellektin yardımı ilə öz problemlərini və işlərini daha yaxşı anlaması üçün nəzərdə tutulan texnoloji bir markadır.

 Tarix 
Sirdaşın qərb ədəbiyyatında mövcudluğu Qədim Yunanıstan dramına, xüsusilə də Evripidin əsərlərinə gedib çıxır. Hekuba pyesindəki Aqamemnon personajları və Orest preysindəki Pilad protaqonist üçün bir məsləhətçi, öz şəxsiyyətləri üçünsə bir tərcüməçi rolunu canlandırdıqlarından onlar sirdaş kimi xidmət göstərirlər. Sirdaş rolu XVII əsr Fransa dramında xüsusi bir önəmlilik daşımış, ancaq Jan Rasinin və Pyer Kornelin pyeslərindən sonra məşhurlaşmışdır. Rasinin və Kornelin əsərlərində sirdaş rolu daha mürəkkəbləşmişdir. Buna baxmayaraq, Fransua Edlen kimi dramaturqlar Kornelin sirdaş rolundan istifadəsinin "zərifliyə və gözəlliyə" malik olmadığını demişdir. Uilyam Şekspir və əsərləri üzrə araşdırma aparan alim Fransis Şoff Hamlet faciyəsindəki Horationun "Rasinin yaratdığını sirdaşdan fərqli olaraq, sadəcə protaqonistin bir məruzəçisi və dinləyicisi" rolunu canlandırdığını demişdir.

Dyord Lukats kimi şərhçilər sirdaş rolunun müasir ədəbiyyatda istifadəsinin azaldığını sitat gətirmişdir.

 İstinadlar 

 Ədəbiyyat 

 Xarici keçidlər 


Kateqoriya:Protaqonistlərin surətləri
Kateqoriya:Şəxslərarası münasibətlər