Zurab Sotkilava

Zurab Sotkilava (, d.12 mart 1937, Gürcüstan, Suxumi — ö. 18 sentyabr 2017, Rusiya, Moskva) — Sovet gürcü və rus opera müğənnisi (tenor), Gürcüstan SSR-in (1973) xalq artisti və SSRİ xalq artisti (1979), müəllim, Moskva konservatoriyasının professoru, Böyük teatrın solisti (1974-2017), Suxuminin "Dinamo" klubunun heyətində sabiq futbolçu (1951-1955).

Həyatı

Zurab Sotkilava 1937-ci il mart ayının 12-də Gürcüstan Respublikasının Suxumi şəhərində ziyalı ailəsində anadan olmuşdur. Eliso Turmanidze ilə evliliyindən onun iki qız övladı dünyaya gəlmişdir. 2015-ci ildə Sotkilavaya mədəaltı vəzidə bədxassəli şiş diaqnozu qoyuldu və 2017-ci il sentyabrın 18-də 80 yaşında Moskva şəhərində vəfat edib.Оперный певец Зураб Соткилава признался, что тяжело болен раком , lifenews.ru; accessed 19 September 2017.

Uşaqlığı

Onun atası 1940-cı ilə qədər məktəbin direktoru, tarix müəllimi işləmiş; daha sonra müharibə dövründə 3 qardaşı ilə birlikdə cəbhəyə getmiş, qardaşlarından ikisi şəhid olmuşdur. Zurabın qohumlarının arasında musiqiçi olmayıb, amma anası (həkim-rentgenoloq) və nənəsi gitarada yaxşı ifa edib, oxuya bilirdilər. Müharibədən sonra anasının təkidi ilə Zurab bir müddət skripka və fortepiano üzrə təhsil almışdır. Zurab gözəl bir gələcək barədə düşünmürdü, futbolla ciddi maraqlanırdı və idman sahəsində uğur qazanmaq istəyirdi.

Təhsili

1960-cı ildə Zurab Sotkilava Tbilisi Dövlət Politexnik İnstitutunu bitirmişdir.

Futbol kariyerası

Sotkilava uşağlığında futbol assosiasiyasında oynamağa başlayıb. O 16 yaşında olarkən Dynamo Sukhumi (Dinamo Suxumi) adlı futbol klubuna qoşuldu və hücumçu kimi oynamağa başladı. 1956-cı ildə Sotkilava Gürcüstan yığmasının kapitanı oldu, iki il sonra isə "Dynamo Tbilisi" (Dinamo Tbilisi) futbol komandasına qoşuldu.Зураб Лаврентьевич Соткилава / Zurab Sotkilava profile , peoples.ru; accessed 19 September 2017. 1958-ci ildə Yuqoslaviyada oynayarkən ağır bədən xəsarəti aldı. Ayağındakı bu zədə isə nəticə etibarilə növbəti ildə Çexoslovakiyada onun idman karyerasının sonuna gətirib çıxardı.

Musiqi kariyerası

1965-ci ildə Zurab Sotkilava David Andquladzenin rəhbərliyi altında Tbilisi Konservatoriyasını bitirmişdir. 1965-1974-ci illərdə Sotkilava Tbilisi Opera və Balet Teatrının (Zəkəriyyə Paliaşvili adına) solisti olub. O 1966-68-ci ildə La Skala Teatrında tələbə olarkən onun müəllimi Dinaro Barra idi. Sonralar isə Sotkilava 1988-ci ilə qədər Moskva Konservatoriyasında müəllim kimi fəaliyyət göstərib. Altı ildən sonra o Beynəlxalq Çaykovski Müsabiqəsinin sədri və Boloniya Musiqi Akademiyasının üzvü oldu, bu zaman o Giuseppe Verdinin əsərlərini ifa edərək məşhurlaşmağa başladı. 2000-ci ilə qədər o da MDB və Baltikyanı ölkələrin ev sahibliyi etdiyi Anapa Film Festivalının sədri olub.

Ailəsi

 Atası — Sotkilava Lavrenti Qutueviç (1905-1975), tarixçi. 
 Anası — Karçava Kseniya Vissarionovna (1917-1975), həkim. 
 Həyat yoldaşı — Eliso Turmanidze Maksimovna (d.1940), pianoçu, Tbilisi konservatoriyasının konsertmeysteri. 
 Birinci qızı — Tea (d.1967), Moskva dövlət universiteti, filologiya fakültəsi, roman şöbəsini bitirib, İspaniyada yaşayır. 
 İkinci qızı — Ketino (d.1971), Moskva dövlət universiteti, tarix fakültəsi, incəsənətin tarixi şöbəsini bitirmiş, sonralar TV-də rejissor və "İnteryer+Dizayn" jurnalında işləyib. 
 Nəvələri — Keti və Levan

Böyük Teatrda rolları

 II trubadur – Manrico 
 Toska – Cavaradossi
 İolanta – Vaudemont
 Aida – Radames
 Sadko – Hind taciri
 Ayın oğurlanması – Arzakan
 Maskalı top – Rikkardo
 Kənd namusu – Turiddu
 La molinara (it) — Don Caloandro
 Boris Qodunovun – İddiaçı
 Xovanşçina – Galitzine
  Nabukko – İsmaele

Mükafatlar

 2-ci mükafat Beynəlxalq Çaykovski Adına Müsabiqədə (1970) Биография Зураба Соткилавы , peoples.ru; accessed 19 September 2017.   
 Gürcüstan SSR əməkdar Artisti (1970)  
 Gürcüstan SSR xalq Artisti (1973)   
 SSRİ xalq Artisti (1979)    
 Şota Rustaveli Mükafatı (1993)  
 "Vətənə xidmətlərinə görə" 3-cü sinfə (2007) Presidential Decree dated 3 December 2007, № 1626  
 "Vətənə xidmətlərinə görə" 4-cü sinfə (2001) Указ Президента РФ от 22 марта 2001 г. № 325 , kremlin.ru; accessed 19 September 2017. 
 Fəxri Döş Nişanı ordeni  (1971)  
 Qırmızı Əmək Bayrağı ordeni (1976)   
 Şərəf ordeni (Gürcüstan, 1997)  
 Alqışlarla (2008)  
 Rusiya Federasiyası Prezidentinin Fəxri Fərmanı (2012) Распоряжение Президента РФ от 27 октября 2012 г. № 486-рп, pravo.gov.ru; accessed 19 September 2017. 
 "Verdinin əsərlərinin parlaq interpretasiyası üçün" seçilmiş Musiqi Bolonya (İtaliya) Akademiyasının fəxri üzvü  
 Estetika və Liberal İncəsənət (Moskva) Akademiyasının akademiki Состав академии: Зураб Лаврентьевич Соткилава , independent-academy.net; accessed 19 September 2017.

Həmçinin bax
 David Andquladze
 Zurab Ancaparidze

Xarici keçidlər

 Zurab Sotkilava - Parlami d'amore, Mariu
 Opera singer Zurab Sotkilava died
 Zurab Sotkilava 

İstinadlar

Kateqoriya:Suxumidə doğulanlar
Kateqoriya:Moskvada vəfat edənlər
Kateqoriya:SSRİ-nin "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni ilə təltif edilənlər
Kateqoriya:Dinamo Tbilisi FK oyunçuları
Kateqoriya:"Şərəf nişanı" ordeni ilə təltif edilənlər
Kateqoriya:SSRİ xalq artistləri
Kateqoriya:Gürcüstanın "Şərəf" ordeni ilə təltif edilənlər
Kateqoriya:SSRİ futbolçuları
Kateqoriya:Dinamo Tbilisi FK oyunçuları
Kateqoriya:Gürcüstanın Dövlət mükafatı laureatları
Kateqoriya:Gürcüstanın xalq artistləri
Kateqoriya:Gürcüstan SSR xalq artistləri
Kateqoriya:SSRİ-nin opera müğənniləri
Kateqoriya:Rusiya müğənniləri
Kateqoriya:Gürcüstan müğənniləri
Kateqoriya:Gürcüstan SSR əməkdar artistləri
Kateqoriya:SSRİ-nin musiqi pedaqoqları
Kateqoriya:Tenorlar