Roma imperatorlarının siyahısı

Roma imperatorlarının siyahısı — Romanın ilk imperatoru (müasir fikrə görə) Oktavian Avqust olmuşdur: Mark Antoni üzərində qələbədən və Misirdən qayıtdıqdan sonra, 13 yanvar e.ə. 27-ci ildə o, triumf qazandı və Senat qarşısında fövqəladə səlahiyyətlərindən istefa verərək Respublikanın bərpasını elan etdi, lakin 75 legionu və imperator titulunun saxlanmasını (daimi praenomen kimi) əmr etmişdi.
İmperator Kommodun sui-qəsd nəticəsində öldürülməsindən sonra, Roma İmperiyasında çoxsaylı uruzpatorların meydana çıxması ilə səciyyələnən üçüncü əsr böhranı başlandı. Nəticədə 395-ci ildə Roma İmperiyası Qərbi və Şərqi Roma imperiyalarına bölündü. 476-cı ildə sonuncu Roma imperatoru Romul Avqust (rəsmi olaraq imperator özünü 480-ci ilə qədər Yuli Nepot hesab edirdi) hakimiyyətdən devrildi.

Qərbi Roma İmperiyası süqut etdi, lakin Şərq Roma imperiyası Bizans İmperiyası adı ilə təxminən min il, 1453-cü ildən paytaxt Konstantinopolun Osmanlı İmperiyası tərəfindən işğal olunmasına qədər mövcud oldu.

Roma imperatorlarının siyahısı xronoloji qaydada, uruzpatorlar isə kursivlə qeyd olunmuş şəkildə verilmişdir. İmperatorların rəsmi olaraq elan edilməməsi (ənənəvi olaraq daxil edilmişlər, məsələn, Böyük Makrian) istisna olmaqla, mərkəzi hakimiyyətə qarşı üsyanları artıran Roma rəhbərləri göstərilməmişdir. Hakimiyyət şəriki olaraq hakimiyyət varisləri göstərilib (I əsrin ortalarından bəri varis statusunun demək olar ki, həmişə Sezar titulu ilə üst-üstə düşmüşdür), bəzən — imperatorun hərəkətsiz olduğu zaman regentlər rəsmi hakimiyyət şəriki olub.

 Prinsipat 

 Yulilər-Klavdilər 
 Adı Azərbaycan dilində adı Şəkli Hakimiyyət illəri Hakimiyyətə gəlməsi Hakimiyyət şəriki Yaşadığı illər Oktavian Avqust Qay Oktavi Furine.ə. 44-cü ildə övladlığa götürdükdən sonra (vəsiyyət ilə) — Qay Yuli Sezar Oktavian 80px 16 yanvar e.ə. 27–19 avqust 14 н. э., təbii ölüm Yuli Sezarın vəsiyyəti ilə qəbul edilmiş oğul idi, silahlı mübarizədən sonra hakimiyyətə gəlmişdir. Varisləri — Marsell (e.ə. 25–23), Aqrippa (e.ə. 23–12), sezar titulu ilə — Qay (e.ə. 17 — b.e. 4-cü ili), Lüsu (17 до н. э. — 2 н. э.), Aqrippa Postum (4–6 н. э.), Tiberi (6–14)23 sentyabr e.ə. 63, Roma — 19 avqust 14, Nola Tiberi  Tiberi Klavdi Neron4-cü ildə övladlığa götürülmədən sonra  — Tiberi Yuli Sezar Avqust 80px 19 avqust 14 – 16 mart 37, 4 yaşından sezar, Avqustun rəsmi varisi — altı yaşında təbii ölüm; ehtimal edilir ki, Kaliqulanın əmri ilə öldürülmüşdür. Oktavian Avqustun oğulluğu kimi Varisləri — Germanik (14–19, 4-cü ildən sezar), Druz (21–23, цезарь с 4), Neron (23–27), Druz (23–30), Kaliqula (31–37); təsadüfən hökumət başına keçən Seyan (23–30). 16 noyabr e.ə. 42, Roma — 16 mart 37, Mizen burnu Klement (uruzpator)(tam məlum deyil) Klement(tam adı saxlanılmayıb) 16,əsir götürülmüş və edam edilmişdir Aqribba Postumun qulu olmuş, sahibi ölən zaman üsyan qaldırmışdır. rəqibi — Tiberi ö. 16 Kaliqula  Qay Yuli Sezar Avqust Germanikin, Kaliqula adı ilə tanınan oğlu () 80px 18 mart 37 – 24 yanvar 41, 31-ci ildən Tiberinin varisi və sezar, Kassius Xereyanın başçılıq etdiyi su-qəsdçilər tərəfindən öldürülmüşdür.
| Tiberinin nəvəsi (varisi) kimi (Oktavian Avqustun ana xətti ilə nəticəsi, nəvəsinin oğlu).
| Varisləri — Tiberi (37), Lepid (37–38).
| 31 avqust 12, Ansio — 24 yanvar 41, Roma
|-
| Klavdi   
| Tiberi Klavdi Druz 4-cü ildən 42-ci ilə qədər — Tiberi Klavdi Neron Germanikəvvəl — Tiberi Klavdi Sezar Germanik
|width="80px"| 80px
|align="center"| 24 yanvar 41 – 13 oktyabr 54, öz arvadı Kiçik Aqrippinanı göndərmişdi. Tiberinin varisi kimi Varisləri — Britannik (43-cü ildən), Neron (50-ci ildən). 1 avqust 10, Luqdun — 13 oktyabr 54, Roma Skribonian Lüsi Arrunti Kamill Skribonian 41,özünü öldürüb Ordu tərəfindən elan edilmişdir rəqibi — Klavdi ö. 41 Neron  Lüsi Domisi Agenobarbın50-ci ildə oğulluğa götürməsindən sonra — Neron Klavdi Sezar Druz Germanik54-cü ildən sonra — Neron Klavdi Sezar Avqust Germanik 80px 13 oktyabr 54 – 9 iyun 68, Qalbanın hakimiyyətə gəlməsindən sonra özünü öldürüb.
| Klavdinin varis oğlu kimi
|
| 15 dekabr 37, Ansio — 9 iyun 68, Roma
|- bgcolor="#f0f0f0"
| Makr| Lüsi Klodi Makr
|width="80px"| 80px
|align="center"| 68-ci ilin yaz-payızı,öldürülmüşdür'' Afrika əyalətinin propretoru olan Neronun üsyanın sonunda Qalba qoşunları tərəfindən öldürüldü. rəqibi — Neron, Qalba ö. 68

 1-ci səltənət fasiləsi 
 Adı Azərbaycan dilində adı Şəkli Hakimiyyət illəri Hakimiyyətə gəlməsi Hakimiyyət şəriki Yaşadığı illər Qalba  Servi Sulpisi Qalbaimperator kimi — Servi Qalba İmperator Sezar Avqust80px 6 iyun 68 – 15 yanvar 69,Otonun tərəfdarları tərəfindən öldürülüb Senar Neronun özünü öldürməsindən sonra onu imperator elan edib Sezar — Pizon.24 dekabr 3, Terraçina — 15 yanvar 69, Roma Oton  Mark Salvi Otonimperator kimi — Mark Oton Sezar Avqust80px 15 yanvar — 16 aprel 69,Vitellinin qoşunlarının məğlubiyyətindən sonra öldürülüb Senat elan edib (Qalbanın öldürülməsindən sonra)rəqibi — Vitelli25 aprel 32, Viterbo — 16 aprel 69, Roma Vitelli  Avl Vitelliimperator kimi — Avl Viteli Germanik Avqust80px 17 aprel — 20 dekabr 69,Vespasianın qoşunlarının məğlubiyyətindən sonra öldürülüb Otonun hərbi məğlubiyyətindən sonra legionlar elan edib, senat adlandırıbrəqibi — Oton25 sentyabr 15 – 20 dekabr 69, Roma

 Flavilər 
 Adı Azərbaycan dilində adı Şəkli Hakimiyyət illəri Hakimiyyətə gəlməsi Hakimiyyət şəriki Yaşadığı illər Vespasian Tit Flavi Vespasianimperator kimi — Tit Flavi Sezar Vespasian Avqust80px 1 iyul 69 – 24 iyun 79Vitellinin hərbi məğlubiyyətindən sonra senat tərəfindən legion elan edilib.Rəqibi — Vitelli. Sezarlar Tit və Domisan (69-cu ildən).17 noyabr 9, Vikus-Faakrina — 24 iyun 79, Roma Yuli Sabin Qay (?) Yuli Sabin 69–70,əsir tutulub və edam edilib. Qal tayfalarının üsyanının rəhbəri rəqibi — Vespasianö. 79 Tit Tit Flavi Vespasianimperator kimi — Tit Flavi Sezar Vespasian Avqust80px 24 iyun 79 – 13 sentyabr 81,  69-cu ildən sezarVespasianın böyük oğlu Vespasian; sezar Domisian30 dekabr 39, Roma — 13 sentyabr 81, Roma Terenti Maksim Terenti Maksim(Lje-Neron) 79–80 Özünü imperator Neronu xilas edən kimi qələmə verməsi rəqibi — Titməlum deyil Domisian Tit Flavi Domisianimperator kimi — Tit Flavi Sezar Domisian Avqust80px 14 sentyabr 81 – 18 sentyabr 96, 69-cu ildən sezar;Vespasianın kiçik oğlu Vespasian;Tit24 oktyabr 51, Roma — 18 sentyabr 96, Roma

 Antoninlər 
 Adı Azərbaycan dilində adı Şəkli Hakimiyyət illəri Hakimiyyətə gəlməsi Hakimiyyət şəriki Yaşadığı illər Nerva Mark Koksey Nervaimperator kimi — Mark Koksey Nerva Sezar Avqust80px 18 sentyabr 96 – 27 yanvar 98Senat tərəfindən təntənəli şəkildə elan edilib.8 noyabr 30, Narni — 27 yanvar 98, Roma Trayan Mark Ulpi Trayan97-ci ildə övladlığa götürüldükdən sonra — Sezar Mark Ulpi Nerva Trayanimperator kimi — Sezar Nerva Trayan Avqust80px 27 yanvar 98–8 /9 avqust 117Görkəmli sərkərdə, övladı olmayan imperator Nervanın oğulluğu15 sentyabr 53, Betika — 9 avqust 117, Kilikiya Adrian Publi Eliy Adrianimperator kimi — Sezar Publi Eliy Trayan Adrian Avqust80px 11 avqust 117 – 10 iyul 138Trayanın oğulluğu (və qardaş oğlu), onun nəvəsi Vibiya Sabinin əri24 yanvar 76, Roma — 10 iyul 138, Neapol yaxınlığında Bayi
 Qeydlər 

Kateqoriya:Roma imperatorları
Kateqoriya:Qədim Roma
Kateqoriya:Monarx siyahıları