Aleksandr Radişev

Aleksandr Nikolayeviç Radişev (); ) — rus filosof, şair və nasiri.

 Həyatı 
Uşaqlığı atasını kəndəki əmlakıda keçib. Onun atası həmçinin də Radişevin ilk müəllimi olub. Latın, pol, fransız və alman dillərinə bələd idi.1756- ci ildə Aleksandr Moskva universitetinə atası tərəfindən Moskvaya göndərilir (A.M.Arqamakov 1755-1757-ci ilədək univrsitenin direktoru idi).1762-ci ildə Elizabetta II taç taxma mərasimində,Radişev Peterburqda paji korpusuna göndərildi. 1802- ci ildə vəfat etmişdir.Литература 9, стр 152 Radişevin dünyagörüşünün formalaşmasında fransız materialistlərinin əsərləri mühüm rol oynamışdır. Radişev fəlsəfənin əsas məsələrini materialistcəsinə həll edərək, aləmin dərkinin hüdudsuzluğu ideasına tərəfdar çıxmışdır. Aləm hissi qavrama, təcrübə və zəka vasitəsi ilə dərk edilir. Materiyanın əsas xüsusiyyətləri varlıq, hərəkət, zaman və məkandır. Fikrin maddi orqanı beyin, insanın fərqləndirici xususiyyəti nitqdir. Radişev tərbiyə probleminə çox fikir verirdi; o, rus inqilabi pedaqogkasının, etika və estetikasının banisidir. Rus inqilabi poeziyasının ilk nümunəsi olan “Azadlıq” adasının (təqr. 1783)Azərbaycan Sovet Ensiklopediyası, cild 8, səh 74

 Yaradıcılığı 

 1771-ci ildə Radeşev Peterburaqa qayıdır, bir neçə aydan sonra “Jivopis” jurnalına redaktı üçün yolladı. Bu gələcəyin “Puteşestvie iz Peterburqa v Moskvu” («Путешествие из Петербурга в Москву») kitabı olmuşdur.
 1780-ci illərdə Radişev “Putişestviya” adlı bir əsərinin üstündə işləyirdi və buna baxmayaraq digər əsərlər və şeyirlər yazırdı.
 1789- cu ildə öz evində mətbəə evi açmışdır. 1790- cı ilin mayında öz görkəmli əsirini “Puteşestviye iz Peterburqa v Moskvu” («Путешествие из Петербурга в Москву»).
 Peterburqdan Moskvaya səyahət, B , 1952;
 Polnoye sobr.soç., t.1- 3, M.-L., 1938-1952;
 Путешествие из Петербурга в Москву, Вольность, М., 1981.

 Həmçinin bax 

 Aleksandr Darqomıjski
 Ayris Mördok
 Aleksandr Puşkin
 Kondratiy Rıleev
 Aleksandr Varlamov
 Anton Delviq

 İstinadlar 

 Xarici keçidlər 
 ПУТЕШЕСТВИЕ ИЗ ПЕТЕРБУРГА В МОСКВУ
 Александр Николаевич Радищев   Путешествие из Петербурга в Москву

Kateqoriya:XVIII əsr filosofları
Kateqoriya:1749-cu ildə doğulanlar
Kateqoriya:Rusiya yazıçıları
Kateqoriya:Rusiyada doğulanlar
Kateqoriya:24 sentyabrda vəfat edənlər
Kateqoriya:31 avqustda doğulanlar
Kateqoriya:1802-ci ildə vəfat edənlər
Kateqoriya:Rus dilində yazan şairlər
Kateqoriya:Rus şairlər
Kateqoriya:Rusiya şairləri
Kateqoriya:Moskvada doğulanlar
Kateqoriya:Rusiya imperiyası şairləri
Kateqoriya:Rusiya filosofları