III Xoyski hökuməti

III Xoyski hökuməti və ya Üçüncü hökumət kabineti — Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin sayca 3-cü, Fətəli xan Xoyskinin başçılığı ilə 26 dekabr 1918 tarixindən 14 mart 1919-cu ilədək fəaliyyət göstərmiş koalisiya hökuməti.Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti (1918–1920). Parlament. (stenoqrafık hesabat), c.1–2, B., 1998

 Zəmin 
Azətrbaycan Xalq Cümhuriyyəti Parlamenti işə başladıqdan sonra, Fətəli xan Xoyski parlamentdən hökumət kabinetinin istefasını qəbul etməsini xahiş etdi. Parlamentin bu istəyi qəbul etməsindən sonra, yeni hökumət kabinetinin qurulması da Fətəli xan Xoyskiyə tapşırıldı. Həsən bəy Ağayevlə məktublaşmalarından məlum olur ki, Fətəli xan Xoyski bu istəyi Həsən bəy Ağayevin çox saylı xahişindən sonra qəbul etmişdir.

 Tərkibi 
Dekabrın 26-da Fətəli xan Xoyski üçüncii hökumət kabinəsinin proqramı və tərkibi barədə parlamentdə çıxış etdi. Müzakirələrdən sonra parlament Fətəli xan Xoyski Hökumətinə etimad göstərdi.Paşayev A., Açılmamış səhifələrin izi ilə, B., 2001; Aдpec-календары Aзepбaйджанской Pecnyблики нa 1920 год, Б., 1920 Yeni kabinədə xalq səhiyyəsi naziri postu müvəqqəti olaraq dövlət nəzarəti naziri Məmmədhəsən Hacınskiyə, əmək naziri postu isə müvəqqəti olaraq poçt və teleqraf naziri Aslan bəy Səfikürdskiyə həvalə edildi.
VəzifəsiAdıBaşlama tarixiBitmə tarixiFraksiya (Partiya)<center>Nazirlər Şurasının sədri<center>90pxFətəli xan Xoyski<center>26 dekabr 1918<center>14 mart 1919Bitərəflər fraksiyası<center>Xarici işlər naziri<center>90pxFətəli xan Xoyski<center>26 dekabr 1918<center>14 mart 1919Bitərəflər fraksiyasıDaxili İşlər naziri<center>90pxXəlil bəy Xasməmmədov<center><center>26 dekabr 1918<center><center>14 mart 1919<center>Müsavat və bitərəflər fraksiyasıMüsavat Partiyası<center>Dövlət nəzarəti naziri<center><center>90pxMəmmədhəsən Hacınski<center><center>26 dekabr 1918<center><center>16 yanvar 1919<center>Müsavat və bitərəflər fraksiyasıMüsavat Partiyası<center>90pxƏliağa Həsənov<center><center>16 yanvar 1919<center><center>14 mart 1919<center>Bitərəflər fraksiyası<center>Ədliyyə naziri<center>Teymur bəy Makinski<center>26 dekabr 1918<center>14 mart 1919<center>Bitərəflər fraksiyası<center>Əkinçilik və dövlət əmlakı naziri<center><center>90pxXosrov bəy Sultanov<center><center>26 dekabr 1918<center><center>14 mart 1919<center>Müsavat və bitərəflər fraksiyasıBitərəf<center>Əmək naziri<center><center>90pxAslan bəy Səfikürdski<center><center>26 dekabr 1918<center><center>14 mart 1919<center><center>Sosialistlər fraksiyası<center><center>Ərzaq naziri<center>Konstantin Lizqar<center>26 dekabr 1918<center><center>14 mart 1919<center><center>Slavyan-rus Cəmiyyəti fraksiyası<center>Hərbi nazir<center><center>90pxSəməd bəy Mehmandarov<center><center>26 dekabr 1918<center><center>14 mart 1919<center>Fraksiyasız<center>Xalq səhiyyəsi naziri<center><center>90pxYevsey Gindes<center><center>26 dekabr 1918<center>14 mart 1919<center><center>Slavyan-rus Cəmiyyəti fraksiyası<center><center>Maarif və dini etiqad naziri<center>90pxNəsib bəy Yusifbəyli<center>26 dekabr 1918<center><center>14 mart 1919<center>Müsavat və bitərəflər fraksiyasıMüsavat PartiyasıMaliyyə naziriİvan Protasov<center>26 dekabr 1918<center><center>14 mart 1919<center>Slavyan-rus Cəmiyyəti fraksiyası<center>Poçt və teleqraf naziri<center><center>90pxAslan bəy Səfikürdski<center><center>26 dekabr 1918<center><center>14 mart 1919<center><center>Sosialistlər fraksiyası<center><center>Sosial təminat naziri<center><center>90pxRüstəm xan Xoyski<center><center>26 dekabr 1918<center><center>14 mart 1919<center><center>Bitərəf<center><center>Ticarət və sənaye naziri<center><center>90pxMirzə Əsədullayev<center><center>26 dekabr 1918<center>14 mart 1919<center><center>Bitərəflər fraksiyası<center><center>Yollar naziri<center>90pxXudadat bəy Məlik-Aslanov<center>26 dekabr 1918<center>14 mart 1919Fraksiyasız

 Fəaliyyəti 
Fətəli xan Xoyskinin təşkil etdiyi Hökumət kabinəsi ilə əlaqədar olaraq general Tomson bəyan etdi: "

Məmmədhəsən Hacınskinin Azərbaycan nümayəndə heyətinin tərkibində Paris Sülh Konfransına getməsi ilə əlaqədar 1919 il yanvarın ikinci yarısından dövlət nəzarəti naziri vəzifəsini Əliağa Həsənov icra etmişdir.

Ölkədə möhtəkirliyin və qiymətlərin artdığı, əhalinin bir qisminin sürətlə varlandığı, digər qisminin isə var-yoxdan çıxdığı bir şəraitdə Parlamentdə müxalifətdə olan İttihad, Əhrar, Sosialistlər fraksiyalarının üzvləri hökuməti bu işdə fəaliyyətsizlikdə təqsirləndirməyə başladı. 1919 ilin yanvar-fevral aylarında keçirilən parlament iclaslarında onlar tərəfindən Fətəli xan Xoyski hökuməti kəskin surətdə tənqid edilirdi. Fevralın 5-də onlara geniş və çox əhatəli cavab verən Fətəli xan Xoyski deyirdi:

 İstefası 
Fətəli xan Xoyski öz hökumətinin istefası barədə parlamentə məktub göndərir. Parlamentin fevralın 25-də keçirilmiş iclasında Xoyski Hökumətinin istefası qəbul olunur və yeni hökumət təşkilinə qədər onlardan öz fəaliyyətlərini davam etdirmək xahiş olunur.

1919-cu ilin aprelində qurulacaq IV hökumət kabinetinin qurulması isə Nəsib bəy Yusifbəyliyə tapşırılır.Aзepбaйджанская Демократическая Pecnyблика (1918–1920). Законодательные акты (сборник документов), Б., 1998.

 Mənbə 


 İstinadlar 

Kateqoriya:Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti hökumətləri
Kateqoriya:1918-ci ildə Azərbaycan