Sirkulyasiya tipləri

Vanqeymə görə sirkulyasiya formaları 
Q. Y. Vanqeymin təklif etdiyi təsnifat Yer kürəsinin atlantika-avropa sektorunda müşahidə olunan atmosfer dövranı üzrə tədqiqatlarını Vanqenqeym 1933-cü ildən başlamışdır. Makroproseslərin inkişaf mərhələsini tədqiq etdiyi zaman o, müəyyən etmişdir ki, müəyyən zaman intervalında əsas barik əsas barik sistemlərində və əsas hava axınlarının paylanmasında müəyyən qanunauyğunluqlar müşahidə olunur. Кислов А. В. Теория климата. М. 1989–148 с

 Elementar sinoptik proses 
Həmin zaman müddəti 3–5 sutkaya bərabər olub və bu zaman müşahidə olunan prosesləri Vanqenqeym elementar sinoptik proseslər adlandırmışdır. (ESP)
Vanqenqeym 42 illik məlumatları təhlil edərək bu sektorda müşahidə olunan bütün prosesləri 26 tipdə ümumiləşdirir. Ümumiləşdirmə zamanı aşağıdakı kriteriyalardan istifadə edilmişdir:
 Troposfer qatında barik və termik qradiyentlərin olması;
 Barik mərkəzlərinin yerdəyişməsinin istiqaməti;
 Hündürlüklərdə əsas axınların istiqaməti.
Bu kriteriyalardan istifadə edərək Vanqenqeym müəyyən etdiyi 26 tipi 3 formada ümumiləşdirmişdir:
 Qərb (W) forması
 Şərq (E) forması
 Meridional (C) forması
Bu zaman 26 tipdən 9-u W formasına, 10-u E formasına və 7-si C formasına aid edilmişdir. С.П. Хромов Метеорология и климатология. Ленинград. 1968, стр. 342.

 Həmçinin bax 
Atmosfer sirkulyasiyası

 Xarici keçidlər 
Atmosferin sirkulyasiyası

 İstinadlar 

Kateqoriya:Atmosfer