Butan coğrafiyası

Butan — Cənubi Asiya regionunda, Çinlə Hindistan arasında yerləşən dövlət. Sahəsi 46 500 km² təşkil edir. Ölkənin şimalı yüksək dağlıq ərazi olub dağ buzlaqları ilə örtülüdür. Cənubi isə subtropik düzənliklərdən ibarətdir. Ölkənin ən hündür nöqtəsi Kula-Kanqri dağıdır. Digər məlumatda isə Kanqar-Punsun dağıdır (7570 m). Ölkə ərazisindən axan çayların heç biri gəmiçiliyə yaramır. Onlar əsasən irriqasiya və elektrik enerjisinin əldə olunması baxımından əhəmiyyətlidirlər. Ölkədə iqlim yüksəklikdən asılı olaraq dəyişir. Şimalda il böyu qar hökm sürdüyü halda, qərbdə musson yağışları, şərqdə quru havalar, cənubda isə subtropik iqlim hökm sürür.

 Topoqrafiya 
Himalayın şərq ətəklərində yerləşən ölkənin dənizə çıxışı yoxdur. Ərazisi əsasən dağlardan və meşələrdən ibarətdir. Butanın Çinlə sərhədi ölkənin şimal və şimal-qərb sərhədlərini təşkil edir. Onun uzunluğu 470 km-dir. Hindistanla sərhəd isə 605 kilometrdir. Ölkə uzunsov formaya malikdir. Şərqi ilə qərbi arasında məsafə 300 km, şimalı ilə cənubu arasında məsafə isə 170 km-dir. 1980-ci illərin ortalarına qədər ölkənin 70 % meşələr, 10 % daimi buzlaqlar, 6 % əkilən torpaqlar, 3 % müvəqqəti əkin sahələri və 6 % otlaqlar təşkil edirdi. Ölkə ərazisi 160 - 7000 metr arasında dəyişir. Ölkədə 19 dağ zirvəsi vardır. Ərazisində əsasən taxil və düyü əkilir. Ölkədə pələng, bəbir,  fil və digər iri canlılar yaşayır.

 İqlimi 
Butanın iqlimi olduqca rəngarəngdir. Yüksəklikdən asılı olaraq iqlim də dəyişir və mussonların təsirinə məruz qalır. Ölkənin qərb hissəsinə musson yağışlarının 60—80 % düşür. Ölkədə tempetratur yüksəklikdən asılı olaraq dəyişir. Thimpu şəhəri 2200 metr yüksəklikdə yerləşir. Burada iyun-sentyabr ayları temperatur 15—26 °C, yanvar ayında isə −4 °C, bəzənsə −16 °C olur. Cənubda isə illik temperatur +15-30 °C arasında dəyişir. Həttа +40 °C qədər yüksələ bilir. Ölkənin şimalına il ərzində 40 mm yağıntı düşür. Ölkənin mərkəzi hissəsinə isə yağıntının miqdarı 1000 mm-dir. Ən çox yağıntı ölkənin cənubuna düşür. Yağıntının miqdarı 7800 mm-dir. Qışda ay ərzində cəmi 20 mm yağıntı düşdüyü halda təkcə avqustda bu rəqəm 6500 mm olur.

 Çay sistemi 
Butanda dörs əsas çay sistemi vardır: Dranqme, Sankoş, Vanq Çu və Amo. Onların hamısı öz başlanğıcını Himalaydan götürür. Butanın ən böyük çayı Dranqmedir. 

 Buzlaqlar 
Buzlaqlar Butanın əsasən şimalında yerləşir. Ölkənin 10 % ərazisini əhatə edir. Butan çaylarının əsas qidalanma mənbəyidirlər. Bu buzlaqlar milyon tonlarla şirin suyu özündə cəmləmişdir. Onların əriməsi təbii fəlakətlərə səbəb olur.
 İstinadlar 

Kateqoriya:Butan coğrafiyası