Buz şəlaləsi

Buz şəlaləsi – buzlaq yatağının çox meyilli olduğu yerdə buzlağın parçalanıb yarıqlar və pillələr əmələ gətirdiyi hissədir.O. Osmanov, B. Abdullayev "Məktəblilərin izahlı coğrafiya lüğəti" Bakı — 1979.

"Buz şəlaləsi" termini "şəlalə" sözündən götürülmüşdür ki, bu da oxşar maye faza hadisəsidir, lakin daha təsir edici sürətə malikdir. Buzlaq buzu başqa yerlərə nisbətən daha sürətli hərəkət etdikdə, çünki buzlaq yatağı daha dik və ya daralır və axın plastik deformasiyaya tab gətirə bilmir, buz çatlayır və çatlar əmələ gətirir. İki nasazlığın qovuşduğu yerdə seraclar (və ya buz qüllələri) əmələ gələ bilər. Buz hərəkəti yavaşladıqda, çatlar birləşə bilər, nəticədə buzlaq daha hamar səthə çevrilir.

 Buz axını 
Ola bilsin ki, buzlaq axınının ən görünən nəticəsi buzlaq yatağının dikləşdiyi və/və ya daraldığı yerdə baş verən buzlaqdır. Buzlaq buzlarının əksəriyyəti ildə bir neçə yüz metr və ya daha az sürətlə hərəkət edir. Bununla belə, buzlaqda buzun axını ildə kilometrlərlə ölçülə bilər. Buzun plastik deformasiyası ilə belə sürətli axına nail olmaq mümkün deyil.Nach Felssturz auch Gefahr für Siedlungen  orf.at, 13. Juni 2023, abgerufen am 13. Juni 2023. Əvəzində buz çatlayır, çatlar əmələ gətirir. Kesişən çatlar buz sütunlarını və ya seracları əmələ gətirir. Bu proseslər əsasən görünməzdir; lakin, seraclar qəfil və xəbərdarlıq etmədən çökə və ya çevrilə bilər. Bu davranış tez-tez buzlaq alpinistləri üçün ən böyük risk yaradır.

Buzlaq buzlaqdan aşağıya doğru hərəkət etdikcə, buzlaq yatağının topoqrafiyası onun dinamikasının dəyişməsində həlledici rol oynayır, nəticədə daha düz və/yaxud daha geniş yataq yaranır ki, bu da buzun hərəkət sürətini əhəmiyyətli dərəcədə azaldır. Sürət və təzyiqdəki bu dəyişiklik çatların bağlanmasına səbəb olur, nəticədə naviqasiya və keçid üçün daha az problem yaradan buzlaq səthi daha hamar olur.

 Qalereya 

 Həmçinin bax 
 Katexçay şəlaləsi
 Çirxalyu şəlaləsi
 Qanlı şəlalə

 İstinadlar 

 Xarici keçidlər 

Kateqoriya:Şəlalələr
Kateqoriya:Buzlaq relyef formaları