Xəzər dermatolitonu

Xəzər dermatolitonu (Dermatolithon capsicum (Foslie) Zaberzh. (Melobesia caspica Foslie, Litholepis caspica Foslie)) - qırmızı yosunlar şöbəsinə aid bitki növüdür.Azərbaycan Respublikasının Qırmızı Kitabı. Nadir və nəsli kəsilməkdə olan bitki və göbələk növləri. II nəşr. Bakı-2013.

IUCN Qırmızı Siyahısına görə növün kateqoriyası və statusu Populyasiya "Nəsli kəsilməyə həssas olanlar" kateqoriyasına aiddir – VU D2. Nadir Xəzər endemikidir.http://redbook.az/?options=project&id=X%C9%99z%C9%99r%20dermatolitonu

 Qısa morfoloji təsviri 
Nazik və ya kifayət qədər qalın qabıqlar əmələ gətirir, cavan olduqda yuvarlaq, yaşlandıqca qeyri-müəyyən çevrə formasını alır. Qabıqlar birqatlıdır, çox vaxt bir-birinin üzərinə söykənmiş olur və buna görə çoxqatlı görünür. Tallom bütün aşağı səthi ilə süxura yapışır. Hipotali hüceyrələri köndələn kəsikdə (14)23 – 34 sm hündürlükdə və 11-17 sm enindədir; hüceyrələrin uzunluğu eninə bərabərdir və ya iki dəfə ondan böyükdür. Konseptakul tetrasporangili, spermatangi və karposporlarla birgə 315 sm diametrindədir və hündürlüyü 143 mm. Tetrasporanginin hündürlüyü 46-65 sm və qalınlığı 26-37 sm; karposporlar demək olar ki, şarvaridir, 31-46 (63) sm diametrindədir.Foslie M., 1890Зинова А.Д., 1967

 Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri 
Canlı və ölü balıqqulağı üzərində 4–6 m dərinliyində sinuziya, təsadüfi hallarda 14–15 m dərinliklərdə eyni tipli qruplaşma əmələ gətirir. Kolluq əmələ gətirmir.

 Yayılması 
Xəzərin cənub hissəsində geniş yayılmışdır.Qarayeva N.I., 2013

 Sayı və tendensiyası 
Məhdudlaşdırıcı amillərin təsirinə məruz qalması populyasiyanın azalma tendensiyasını yaradır.

 Məhdudlaşdırıcı amillər 
Təsərüfat fəaliyyətinin nəticəsi kimi lilin əmələ gəlməsi. Bu işıqlanmanı məhdudlaşdırır.

 Mühafizə tədbirləri 
Populyasiyanın vəziyyətinə nəzarət vacibdir.

 İstinadlar 

Kateqoriya:Nəsli kəsilməyə həssas olanlar