Klinoptilolit

Klinoptilolit — təbii seolitlərdən ibarət olub, silisium və alüminium tetraedrnin mikroskopik düzülüşündən ibarətdir. Bu kompleksin formulu (Na, K, Ca)2-3Al3(Al,Si)2Si13O36· 12H2O-dur. Adı Yunan dilindəki klino (κλίνω; "maili"), ptylon (φτερών; "lələk") və lithos (λίθος; "daş") sözlərindən götürülmüşdür.

 Tərkibi 
Mousun sərtlik şkalası üzrə 3.5–4 və xüsusi kütləsi 2.1–2.2-dir. Molekulyar kütləsi 2,703.72 qm-dır.
Kalium  1.89 %    K  2.28 %   K2OBarium 0.46 %    Ba0.51 %   BaONatrium3.21 %    Na4.33 %   Na2OKalsium0.90 %    Ca1.27 %   CaOMaqnezium0.02 %    Mn0.03 %   MnOAlüminium6.60 %    Al12.46 %   Al2O3Dəmir0.39 %    Fe 0.08 %  FeO / 0.47 %  Fe2O3Silisium30.32 %  Si64.87 %  SiO2Hidrogen1.52 %    H 13.59 %  H2OOksigen54.68 %   O100%99.89% (Oksidlərin ümumi cəmi)

Klinoptilolit əsasən tuflarda vulkanik şüşələrin devitrifikation məhsulu kimi və bazalt, andezit, riolitlərdə qabarcıq şəklində əmələ gəlir. O 1969-cu ildə müəyyən olunub.

O heylanditlə seriyalar əmələ gətirir:

Klinoptilolit-Ca – heylandit-Ca bərk məhlul sırası;

Klinoptilolit-K – heylandit-Ca bərk məhlul sırası;

Klinoptilolit-Na – heylandit-Ca bərk məhlul sırası;

 İstifadəsi 
Klinoptilolitdən sənayedə və ion dəyişkənliyi xüsusiyyətindən elmi işlərdə istifadə olunur. Onun bu yüksək dəyişkənlik xüsusiyyəti  ammoniuma (NH4+) görədir. Bunun tipik nümunəsi onun enzim əsaslı karabamid sensorunda istifadəsidir. O həmçinin gübrə və tor çantalarda xırda çay daşı ölçüsündə olan deodorizer (iyi aradan qaldıran) kimi istifadə olunur.

 Yataqları 
Təbii klonoptilolitin zənginliyi sayəsində Egey dənizinin sahilləri ətrafında Yer səthinə ən yaxın olan yataqları formalaşıb.

 İstinadlar 

 Mənbə 
 http://webmineral.com/data/Clinoptilolite-Na.shtml#.WL_LPlWGPIU

Kateqoriya:Seolitlər
Kateqoriya:Natriumun mineralları
Kateqoriya:Kaliumun mineralları
Kateqoriya:Kalsiumun mineralları
Kateqoriya:Alüminiumun mineralları
Kateqoriya:Monoklinik sinqoniya mineralları