Tuzla (Bosniya və Herseqovina)

Tuzla (kiril Тузла) — Bosniya və Herseqovinada şəhər. Şəhər, Tuzla Kantonunun mərkəzi və Bosniya və Herseqovinanın şimal-şərqində yerləşən iqtisadi, elmi, mədəni, səhiyyə və turizm mərkəzidir"BH Turizm - Tuzla" . Bhtourism.ba. Alındı: 2013-11-24.. Tuzla, Sarayevo və Banya Lukadan sonra Bosniya və Herseqovinadakı ən böyük üçüncü şəhərdir. 2013 əhali siyahıyaalmasının nəticələri, bələdiyyənin 120,441 əhaliyə sahib olduğunu göstərir."2013 Bosniya və Herseqovina Əhali, Məişət və Mülk siyahıyaalmasının nəticələri"  (PDF). Bosniya və Herseqovina Statistika Agentliyi. 5 Noyabr, 2013. 2013-cü ilin Noyabr ayının 10-da alındı.

Tuzlada bir təhsil mərkəzi və iki universitet yerləşir. Həmçinin, şəhər duzlu göl turizminə görə Bosniyanın ən güclü iqtisadiyyatlarından biridir. Tuzla şəhəri mərkəzi parkında duzlu göl olan Avropadakı tək şəhərdir"Tuzla Mədəniyyəti | Tuzla Tarixi" . World66.com. Alındı: 2013-11-24.. Şəhərin mərkəzi parkına hər il 100 mindən çox insan ziyarət edir. Şəhərin tarixi IX əsrə qədər gedib çatır. Tuzlanın müasir tarixi, Osmanlı İmperiyasında əhəmiyyətli bir qarnizon şəhəri halına gəldiyində, yəni 1510-cu ildən başlamışdır."Tuzla (Bosniya və Herseqovina) - Encyclopædia Britannica" . Britannica.com. Alındı: 2013-11-24.

Tuzla şəhəri, Bosniya və Herseqovinanın ən mədəni şəhərlərindən biri olaraq qəbul edilir və Bosniya Müharibəsində və sonrasında şəhərin əvəzçi xarakterini, boşnaklar, serblər, xorvatlar və bosniya yəhudi azlıqları ilə tutmağı bacarmışdır."Tolerantlıq: Əlavə Resurslar" . Qəbul ediləbilənin Kənarında. Alındı: 2013-11-24.

 Etimologiyası 
"Tuzla" şəhərinin adının mənası, şəhərin altında yerləşən zəngin duz yataqlarına görə Osmanlılar tərəfindən adlandırılmışdır. Bu söz Osmanlı türkcəsində duz mədəni deməkdir.

 Tarixi 

 Qədim Dövrlər 
Arxeoloji tapıntılar Tuzlanın Neolit dövrünə aid çoxlu yaşayış məntəqələri olduğunu göstərməkdədir. Tuzla şəhəri, Avropanın ən qədim məskunlaşma yerlərindən biridir. Roma Respublikası dövründə, Tuzla (və ya Salines) İliriyalı qəbilə olan Breyusi tərəfindən idarə olunurdu."Roma canavarı və İlliriya ilanı. Son döyüş" . Alındı: 30 December 2015.

 Orta Əsrlər 
Şəhər 950-ci ildə VII Konstantin tərəfindən "De Administrando Imperiyo" adlı əsərində Salines () adlı bir qala olaraq adlandırılırdı. Soli adı Orta əsrlərdə istifadə edilmişdir. Boşnak dilində "duz" deməkdir və şəhərin indiki adı Osmanlı türkcəsində "duz yeri" deməkdir."Antropologiya İnstitutu Jurnalı" . 2015-ci ilin Dekabr ayının 30-da alındı. Orta əsrlərdə, əsasən Bosniya Krallığına suverenliyi altında idi.

Bosniya Krallığının 1463-cü ildə Osmanlı İmperiyasının suverenliyi altına düşməsindən sonra bölgə, 1512-ci ildə Osmanlıların "Qorniye Soli" və "Donye Soli" kəndlərini, 1530-cu illərdə isə bütün Usoranı işğal etmədən əvvəl Berislaviçlər ailəsi tərəfindən idarə edilirdi.

Şəhər, Zvornik sancağının bir parçası halına gəlmişdi və təxminən 400 ildir Osmanlı suverenliyi altında qalmışdır. 1878-ci ildə Avstriya-Macarıstan tərəfindən işğal edildi. Monarxiyanın dağılmasından sonra, yeni qurulan Yuqoslaviya Krallığının bir hissəsi oldu.

 XX Əsr 

1944-cü ilin Dekabr ayında, Draja Mihayiloviçin rəhbərliyində olan Çetnik qüvvələri şəhərə hücum etmişdir ama bu hücum uğursuz olmuşdur.Dimitriye Lyotiç və onun ZBOR-u Wayback Machine-də (arxiv indeksi)"Tuzlariye" . Bhstring.net. Alındı: 2013-11-24.

 Coğrafiyası 
Tuzla, Bosniyanın şimal-şərqi hissəsində, Mayevisa sıra dağlarına yaxın yerləşir. Yala çayı Tuzla şəhərindən keçir. Şəhərin iqlimi mülayimdir. Tuzla şəhərinin ətrafındakı bol miqdarda kömür yatağı mövcuddur. Şəhərdə 6 kömür mədəni fəaliyyət göstərir. Bölgədə çıxarılan kömürlərin böyük qismi, Bosniya və Herseqovinadakı ən böyük enerji stansiyası olan Tuzla Santralini gücləndirmək üçün istifadə edilir.

 Demoqrafiyası 
İl1971198119912013Boşnaklar53,271 (49.65%)52,400 (43.05%)62,669 (47.61%)80,774 (72.78%)Xorvatlar27,735 (25.84%)24,811 (20.38%)20,398 (15.49%)15,396 (13.87%)Serblər21,089 (19.65%)20,261 (16.64%)20,271 (15.40%)3,378 (3.04%)Yuqoslavlar2,540 (2.36%)19,059 (15.65%)21,995 (16.71%)0 (0%)Digərləri2,658 (2.47%)5,186 (4.26%)6,285 (4.77%)11,431 (10.30%)Ümumi107,293121,717131,618
Mənbə:

 Təhsil 
Tuzlada, Tuzla Universiteti və Bosniya və Herseqovinadakı Amerika Universiteti yerləşir.11 İyun, 2009 tarixində Wayback Machine-dən arxivləndi.

 Universitetlər 
 Tuzla Universiteti
 Bosniya və Herseqovina Amerika Universiteti

 Məktəblər 
 Vətəndaşların Təhsil Mərkəzi Assosiasiyası
 Tuzla Behram-Beqova Mədrəsəsi
 Tuzla Orta Təhsil Musiqi Məktəbi
 Mehmeh Səlimoviç Gimnaziya Məktəbi
 Ismət Muyezinoviç Gimnaziya Məktəbi
 Tuzla Qratsevinsko-Qeodetska Məktəbi
 Müqəddəs Franyo Katolik Məktəbi
 Tuzla İqtisadiyyat və Ticarət Məktəbi
 Tuzla Elektrik Mühəndisliyi Məktəbi
 Tuzla Tibbi Məktəbi
 Qarışıq Tıxac Mühəndisliyi Məktəbi

 Qardaş Şəhərləri 
  Bolonya, İtaliya
  Əl Hoseyma, Mərakeş
  Delft, Niderland
  Sombor, Serbiya  Osiyek, Xorvatiya
  Peç, Macarıstan
  Hospitalet de Llobreqat, İspaniya
  Sen-Denis, Fransa

 Qalereya 

 Həmçinin Bax 
 Bihaç
 Bolonya
 Bosniya və Herseqovina şəhərləri

 Xarici Keçidlər 
 Rəsmi saytı (Bosniya dilində) (İngilis dilində)
 Tuzla İnformasiya Portalı  | yerli xəbər saytı (Bosniya dilində)

 İstinadlar 

Kateqoriya:Bosniya və Herseqovina şəhərləri