Qara ayıca

Qara ayıca ()М.А.Даричева, В.В.Дубатолов. Фауна и экология чешуекрылых семейства Медведиц Туркменистана. Журнал Известия Академии наук Туркменской ССР. выпуск 2 за 1989 год. Ашгабат: с. 39–44. — buğumayaqlılar tipinin pulcuqqanadlılar dəstəsinin ayıcalar fəsiləsinə aid olan növ.

 Görünüşü 
Qanadları açıq halda 100–105 mm-dir. Ön qanadın uzunluğu 43–48 mm-dir. Hər iki cinsin rəngi eynidir. Ön qanadlar ipək parıltılı, qara rənglidir. Arxa qanadların əsası kərpici-qırmızı, kənarı isə bozumtul-qaradır. Bəzən ön qanadların xarici kənarında 1–2 ağ ləkə olur. Yaxalığı qırmızı, qarıncığı qonuru-qırmızı olub, ucu qaradır.Рябов М.А. Чешуекрылые Кавказа. Животный мир СССР, т. V, М.–Л., изд-во АН СССР, 1958, с. 351–475;

 Arealı 
Növə Orta Asiya, Pakistanın şimal-qərbi, Əfqanıstan, Türkmənistan, Qazaxıstan, Zaqafqaziya, Azərbaycan və Şərqi İran ərazilərində rast gəlinir. Turan – Zaqafqaziya növüdür. Azərbaycanda Naxçıvan MR-da və Bakıda yayılmışdır. Bu növün nümayəndələri mağara, qayalıq arası çatlarda kəpənək olduqları zaman günün şaha qalxdığı anlarda gizlənirlər. Özləri iyun-oktyabr ayları aktiv oluğu dövrdür.

 Dövrü həyatı 
Tırtılı olduqca iri, qara rəngli və kiçik tüklərlə örtülü olur. Əsasən yovşan və digər ot bitkiləri ilə qidalanır. Tırtılları qünün parlaq oduğu anlarında iri dağların arasında gizlənir. Kəpənəklərinə gündüzlər sahilboyu rayonlarda, mağara və daş kolların arasında hərəkətsiz vəziyyətdə nadir hallarda rast gəlinir. Tırtılı yovşanla qidalanır. Kəpənəyi sentyabr və oktyabr aylarında uçur. Tırtılı qışlayır, bir nəsil verir. Mənbə. Keçmiş SSRİ-nin, Azərbaycan SSR-in Qırmızı kitabına (1989) daxil edilmişdir.

 Ədəbiyyat 
 Dubatolov, V. V. 1989: Revision of the genus Axiopoena (Lepidoptera, Arctiidae). Vestnik zoologii Kiev, Ukraine, 1989 (1): 8–13. (In Russian).
 Dubatolov, V. V. & Zahiri, R. 2005: Tiger-moths of Iran (Lepidoptera, Arctiidae: Arctiinae). Atalanta 36 (3/4): 481–525, colour plates 6–12.
 Eichwald, E., 1830: Zoologia specialis quam expositis animalibus tum vivis, tum fossilibus postissimum Rossiae in Universum, et Poloniae in specie, in usum lectionum publicarum in Universitate Caesarea Vilnensi. Pars altera. Vilnae: Typis Josephi Zawadzki, 323 p., 2 t.
 Swinhoe, C., 1885: IV. List of Lepidoptera collected in Southern Afghanistan. The Transactions of the Entomological Society of London 1885 (3): 337–355, pl. 9.
 Hacıyeva S. Ə. Azərbaycanın ayıca (Lepidoptera, Arctiidae) kəpənəkləri. Dissertasiya. səh. 39.
 Ламперт К., Холодковский Н. Атлас Бабочек и гусениц Европы и отчасти Русско-Азиатских владений. С. Петербург, изд. А.Ф.Деврiена, 1913, с. 356;
 Рябов М.А. Чешуекрылые Кавказа. Животный мир СССР, т. V, М.–Л., изд-во АН СССР, 1958, с. 351–475;
 Эффенди Р.М. Высшие чешуекрылые Азербайджана. Автореф. дис. канд. биол. наук, Баку, 1971, 24 с.;
 Staudinger O. Catalog der Lepidopteren des palaearctischen Faunengebietes. I Theil. Berlin, 1901, 411 p.
 Azərbaycan Respublikasının "QIRMIZI KİTABI", II cild, Fauna, Bakı 2013

 İstinadlar 

Kateqoriya:Ayıcalar