Desmond Tutu

Desmond Mpilo Tutu (ing. Desmond Mpilo Tutu; doğ. 7 oktyabr 1931(19311007), Klerksdorp, Transvaal əyaləti - 26 dekabr 2021) —  Keyptaun anqlikan arxiyepiskopu (CAR - da ilk qaradərili episkop), aparteidlə mübarizənin aktiv üzvü. 1984 - cü il üzrə Nobel Sülh mükafatı laureatı.

 Həyatı 
Klerksdorpda qızıl mədənləri rayonunda anadan olan  Desmond ailənin üç övladından ikincisi idi və yganə oğlan uşağı idi. 12 yaşında olarkən ailəsi Yohannesburqa köçür. Atası müəllim, anası isə məktəbdə aşpaz və xadimə idi.

Baxmayaraq ki, o həkim olmaq istəyirdi lakin ailəsinin onun təhsilinə imkanı çatmırdı. Atası kimi o da müəllim oldu, kollecdə və məktəbdə dərs deməyə başladı. Aparteid siyasətinin güclənməsi və ağlarla qaraların qeyri - bərabərliyinin  qanunla dəstəklənməsilə bağlı istefa verdi. Desmond Tutu ilahiyyatı öyrənməyə başladı 1960 - cı ildə anqlikan keşişi oldu. Bu vəzifədə o ilk olaraq o vaxt üçün CAR - da qaralar üçün yeganə universitet olan Fort- Xer Universitetində işə başladı. Nəticədə o, təhsilini dava etdirdi, bir müddət Böyük Britaniyada yaşadı və kilsə keşişi oldu.

Desmond Tutu daha çox 1970 - ci illərdə aparteid rejiminə qarşı mübarizəsiylə tanınmışdır. O, 1984 - cü ildə CAR - da ilk qaradərili yepiskop oldu, həmçinin Cənubi Afrika kilsələr ittifaqına və Ümumiafrika kilsələr konferensiyasına rəhbərlik etmişdir.

Aparteid rejimi məhv edildikdən sonra o, 1970 - 1980 - ci illərdə törədilmiş cinayətlərin araşdırılması üzrə komissiyaya rəhbərlik etmişdir. Məhz aparteid rejiminə qarşı apardığı mübarizəyə görə 1984 - cü ildə Nobel Sülh mükafatına layi görülmüşdür.

2010 - cu ildə Desmond Tutu öz 79 - cu ad günündə ictimai fəaliyyətini dayandırdı.

Nelson Mandelanın yaxın dostu olmuşdur və 2013 - cü ildə həyat yoldaşıyla birgə onunla vida mərasimində iştirak etmişdir. Lakin o, mərasimdə iştirak edərkən naməlum şəxslər onun evini talan etmişdilər. 

 Mükafatları 
 Nobel Sülh mükafatı (1984) — "aparteidə qarşı mübarizədə göstərdiyi igidlik və qəhrəmanlığa görə"
 Templton mükafatı (2013)

 Xarici keçidlər 
Архиепископ Десмонд Туту ушел на покой məqaləsi
Дом друга Манделы обокрали во время его траурной речи məqaləsi

 İstinadlar 

Kateqoriya:CAR-lı Nobel mükafatı laureatları
Kateqoriya:Nobel Sülh mükafatı laureatları
Kateqoriya:Pasifistlər
Kateqoriya:Əlifba sırasına görə şəxslər
Kateqoriya:CAR siyasətçiləri
Kateqoriya:7 oktyabrda doğulanlar
Kateqoriya:1931-ci ildə doğulanlar