Uels şahzadəsi

Uels şahzadəsi (, ) — İngiltərə taxtının kişi varisinin titulu; titul 1707-ci ildən İngiltərə ilə Şotlandiyanın birləşməsindən sonra yarandı. Bir qayda olaraq, taxtın qadın varisi "Uels Şahzadə Xanımı" titulunu daşımır, onu ancaq şahzadənin həyat yoldaşı istifadə edir.

 Titulun tarixi 
Bu titul erkən orta əsrlərdən bəri məlumdur, 13-cü əsrin sonlarına qədər onu Britaniyanın qərb regionu Uels hökmdarları daşıyırdılar. İngiltərədən müstəqil olan Uelsin son hökmdarı (Uels şahzadəsi) Llivelin ap Qrifid idi. XIII əsrin sonunda İngiltərə kralı I Eduardın Uelsi fəth etməsi və Uelsin müstəqilliyini itirməsi ilə əlaqədar olaraq, Uels şahzadəsi titulu ingilis tacına keçdi və taxtının varisinə aid olmağa başladı.

Rəvayətə görə, I Eduard Uelsdə ingilis tacının üstünlüyünü təşkil etmək üçün hiyləgərliyə əl atdı. Bu bölgədə heybətli hərbi müvəffəqiyyət əldə etdikdən sonra o, Uels knyazlarını bir araya gətirərək İngiltərədən vassal asılılıqlarını tanımağa dəvət etdi, onlar, öz növbəsində, Uels şahzadəsinin ingilis dilində bir kəlmə də bilməyən yerli birinin olmasını tələb etdilər. Eduard dərhal bu şərti yerinə yetirmək üçün təntənəli bir and içdi. Knyazlar vassal asıllılıq müqaviləsini imzaladılar, bundan sonra Eduard onlara bir gün əvvəl Uelsin Karnarvon qalasında anadan olan oğlunu (gələcək kral II Eduard) göstərdi və söylədi: "Budur Uels şahzadəniz, sizin ölkədə doğulmuş və o, ingilscə bir dənə söz də bilmir". Əfsanə XVI əsrdən bəri məlumdur. Əslində, I Eduardın dövründə İngiltərədəki aristokratiya norman idi və qədim fransızca danışırdı; lakin II Eduard həqiqətən atasının Uels kampaniyası zamanı Karnarvonda anadan olmuşdur.

 Digər titullar 
Uels şahzadəsi adətən həmçinin bu titul ilə verilən ikincidərəcəli Çester qrafı tituluna da yiyələnir. Bundan əlavə, monarxın böyük oğlu avtomatik olaraq (hökm sürən monarxın ailəsində doğulduğu andan və ya bir ata ya da ananın taxta çıxdığı andan etibarən) Kornuoll hersoqu adlı  ingilis titulunu alır, 1603-cü ildə yaranmış İngiltərə-Şotlandiya ittifaqından sonra isə digər ikincidərəcəli titullarla birgə Rotsey hersoqu titulunu da mənimsəyir.

 Uels şahzadələri siyahısı 
ŞəkilAdKimin varisi olubDoğum tarixiTitulun təqdim olunmasıTitulu itirməsiVəfat tarixiDigər titullarUels şahzadə xanımı (arvadı)David ap Llivelin Böyük Llilvelinin oğlutəx. 121511 aprel 1240; adının sənədlərdə ilk dəfə çəkilməsi 1244-cü ildə olub25 fevral 1246—İzabella de Braoz70pxLlivelin ap Qrifid— 
II Qrifid ap Llilvelinin oğlutəx. 122329 sentyabr 126711 dekabr 1282
döyüşdə həlak olubQvined şahzadəsiEleanor de MonforDavid ap QrifidII Qrifid ap Llilvelinin qardaşıtəx. 123811 dekabr 12823 oktyabr 1283
Şrusberidə edam olunubSnoudon lorduElizabet Ferres

 Uels şahzadələri — İngiltərə taxtının varisləri 
ŞəkilAdKimin varisi olubDoğum tarixiTaxt varisi elan olunduTitulun təqdim olunmasıTitulu itirməsiVəfat tarixiDigər titullarUels şahzadə xanımı (arvadı)80pxEduard Karnarvonlu 
sonradan kral II EduardI Eduard25 aprel 128419 avqust 12847 fevral 13017 iyul 1307
kral oldu21 sentyabr 1327qraf de Pontye, Çester qrafı—80pxEduard VudstokIII Eduard 15 iyun 133012 may 13438 iyun 1376Çester qrafı, Kornuoll hersoquCoanna Plantagent80pxRiçard Plantagenet
sonradan kral II Riçard6 yanvar 13678 iyun 137620 noyabr 137622 iyun 1377
kral oldu14 fevral 1400Kornuoll hersoqu, Çester qrafı—80pxГенри Монмут
sonradan kral V HenriIV Henrix16 sentyabr 138730 sentyabr 139915 oktyabr 139921 mart 1413
kral oldu31 avqust 1422Lankaster hersoqu, Kornuoll hersoqu, Çester qrafı—70pxEduard PlantagentVI Henri 13 oktyabr 145315 mart 145411 aprel 1471 atasını devirməsi4 may 1471Kornuoll hersoqu, Çester qrafıAnna Nevil80pxEduard York
sonradan kral V EduardIV Eduard4 noyabr 147011 aprel 147126 iyun 14719 aprel 1483
kral oldu1483?Kornuoll hersoqu, Çester qrafı—80pxEduard PlantagentIII Riçard təx. 1473148324 avqust 14839 aprel 1484Kornuoll hersoqu, Çester qrafı, Solsberi qrafı—80pxArtur TüdorVII Henri 20 sentyabr 148629 noyabr 14892 aprel 1502Kornuoll hersoqu, Çester qrafıAraqonlu Ketrin80pxHenri Tüdor
sonradan kral VIII Henri 28 iyun 14912 aprel 150218 fevral 150422 aprel 1509
kral oldu28 yanvar 1547Kornuoll hersoqu, Çester qrafı, York hersoqu—80pxEduard Tüdor
sonradan kral VI Eduard VIII Henri 12 oktyabr 1537153728 yanvar 1547
kral oldu6 iyul 1553Kornuoll hersoqu,
Çester qrafı—80pxHenri StüartI Ceyms19 fevral 159424 mart 16034 iyun 16106 noyabr 1612Kornuoll hersoqu, Rotsey hersoqu, Çester qrafı, Karrik qrafı və sair—80pxÇarlz Stüart
sonradan kral I Karl19 noyabr 16006 noyabr 16124 noyabr 161627 mart 1625
kral oldu30 yanvar 1649Kornuoll hersoqu, Rotsey hersoqu, York hersoqu, Olbani hersoqu, маркиз Ормонд, Çester qrafı, Karrik qrafı, Ross qrafı və sair—80pxÇarlz Stüart
sonradan kral II KarlI Karl29 may 1630объявлен 
в 1638—164130 yanvar 1649
titul ləğv olundu (1660-cı ildə kral oldu)6 fevral 1685Kornuoll hersoqu, Rotsey hersoqu, Çester qrafı, Karrik qrafı, барон Ренфрью və sair—80pxGeorq Avqust
sonradan kral II Corc I Corc10 noyabr 16831 avqust 171427 sentyabr 171411 iyun 1727
kral oldu25 oktyabr 1760Kornuoll hersoqu, Rotsey hersoqu, Kembric hersoqu, Çester qrafı, Karrik qrafı və sairKarolina Brandenburq-Ansbaxlı80pxFrederik Luis II Corc 1 fevral 170711 iyun8 yanvar 172931 mart 1751Kornuoll hersoqu, Rotsey hersoqu, Edinburq hersoqu, Çester qrafı, Karrik qrafı və sairAvqusta Saksen-Qotlu80pxGeorq Vilgelm Frederik
sonradan kral III Corc 4 iyun 173831 mart 175120 aprel 175125 oktyabr 1760
kral oldu29 yanvar 1820Edinburq hersoqu, Çester qrafı və sair—80pxGeorq Avqust Frederik
sonradan kral IV Georq III Corc 12 avqust 176219 avqust 176229 yanvar 1820
kral oldu26 iyun 1830Kornuoll hersoqu, Rotsey hersoqu, Çester qrafı, Karrik qrafı və sairKarolina Braunşveyqli80pxАльберт Eduard
sonradan kral VII Eduard Kraliça Viktoriya9 noyabr 18418 dekabr 184122 yanvar 1901
kral oldu6 may 1910Kornuoll hersoqu, Rotsey hersoqu, Çester qrafı, Karrik qrafı və sairAleksandra Danimarkalı80pxGeorq
sonradan kral V Georq VII Eduard3 iyun 186522 yanvar 19019 noyabr 19016 may 1910
kral oldu20 yanvar 1936Kornuoll hersoqu, Rotsey hersoqu, York hersoqu, Çester qrafı, Karrik qrafı və sairMariya Tek80pxEduard
sonradan kral VIII Eduard , daha sonra Vindzor hersoquV Georq23 iyun 18946 may 191023 iyun 191020 yanvar 1936
kral oldu28 may 1972Kornuoll hersoqu, Rotsey hersoqu, Çester qrafı, Karrik qrafı və sair—80pxÇarlz VindzorII Elizabet14 noyabr 19486 fevral 195226 iyul 1958titulun yaşayan sahibiKornuoll hersoqu, Rotsey hersoqu, 2-ci Edinburq hersoqu, Çester qrafı, Karrik qrafı və sair1. Diana Spenser
2. Kamilla Şand (Uels şahzadə xanımı titulunu istifadə etmir)

 İstinadlar 


Kateqoriya:Uels monarxları
Kateqoriya:İngiltərə şahzadələri
Kateqoriya:Birləşmiş Krallıq şahzadələri
Kateqoriya:Taxt namizədləri
Kateqoriya:Şahzadələr siyahıları