Otuz tiran (Afina)

Otuz tiran (və ya Otuzların hakimiyyəti) — Pelloponnes müharibəsindən sonra e.ə. 404-403-cü illərdə Afinanı idarə etmiş spartameyilli hökmdarlar qrupunun kollektiv ləqəbi.

Otuz tiran, spartalı sərkərdə Lisandrın rəhbərliyi altında, Kritiy və Feramen tərəfindən hakimiyyətə gətirilmiş oliqarxik hökmdarlar idilər. Onlar çox qəddar idilər və cəmi bir illik hakimiyyət ərzində, Feramen də daxil olmaqla, 1500 afinalını cəzalandırmışdılar. Buna baxmayaraq Fibin köməyi ilə Frasibul onları tezliklə devirdi. Hakimiyyətdən məhrum olduqları müddətdən bir il sonra Otuzların əksəriyyəti öldürülmüşdü. Romalı tarixçilər otuz tiran termini ilə, həmçinin Qallien dövründə imperiyanın ayrı-ayrı hissələrində hakimiyyəti ələ keçirmiş imperatorları adlandırmışlar (əslində isə onların sayı 30 yox 18 idi)

Yunan tarixində 30 afinalı tiranın siyahısı qeyd edilir:
 Agesiy
 Anaytiy
 Aristotel
 Hieron
 Hippolox
 Hippomax
 Diokles
 Drakontid
 Evklid
 Kleomed
 Kritiy
 Melobiy
 Mnesiloks
 Mnesifeid
 Onomakl
 Peyson
 Polixar
 Sofokl
 Faydrid
 Fedon
 Feogen
 Feoqnis
 Feramen
 Hayreley
 Harikl
 Xremon
 Evmaf
 Erazistrat
 Eratosfen
 Esxin

 İstinadlar 

Kateqoriya:Peloponnes müharibəsi