Azərbaycan əhalisi

Azərbaycan əhalisi — Bu məqalə Azərbaycan Respublikası əhalisinin demoqrafik xüsusiyyətləri haqqındadır.

 İlk sakinləri 

 Ümumi əhali 
İl 1897 1908 1911 1917 1920 1923 1924 1930 1940 1941 1942 1943 1944 1945 1946 1947 1948 1949 1950 1960 1970 1980 1990 2000 2009Şəhər Əhalisi 305.1 - - 560.2 405.8 486.0 - 750.9 1212.0 1239.8 1195.5 1138.1 1105.8 1118.5 1159.9 1163.1 1110.1 1149.1 1252.3 1835.2 2564.6 3247.5 3847.3 4116.4 4818.7Kənd Əhalisi 1501.6 - - 1793.5 1546.4 1377.0 - 1818.6 2062.0 2092.0 1961.6 1780.0 1670.9 1587.1 1574.6 1577.4 1589.2 1583.5 1606.6 1980.5 2552.5 2866.8 3284.6 3916.4 4078.6Ümumi Əhali 1806.7 2014.3 2056.5 2353.7 1952.2 1863.0 2128.7 2569.5 3274.0 3331.8 3157.1 2918.1 2776.7 2705.6 2734.5 2740.5 2699.3 2732.6 2858.9 3815.7 5117.1 6114.3 7131.9 8032.8 8896.9
Cədvəllə əlaqədar qeydlər
- 1897,1926, 1939, 1959, 1970, 1979, 1989, 1999-cu illərin məlumatları əhalinin siyahıyaalınmaları üzrə, 1913, 1917, 1920-cı illərin məlumatları ilin axırına, qalan illərin məlumatları isə ilin əvvəlinə göstərilmişdir;- 2000–2009-cu illər üzrə məlumatlar ölkədə 2009-cu ilin aprel ayında keçirilmiş əhalinin siyahıyaalınmasının ilkin nəticələri əsasında dəqiqləşdirilmişdir.
 Dövri hadisələrin əhali sayısına olan təsirini görmək üçün 1950-ci ilə qədər olan müddət onilliklərə görə verilməmişdir.

 2010–2014 r.t. 
 Rəsmi təxminlərə əsasən AzərbaycanRespublikası əhalisinin sayı Rəsmi təxmin tarixi Əhalinin sayı 1 yanvar, 2010-cu il 8 997 600Azərbaycan Dövlət Statistika Komitəsi: Demoqrafik göstəricilər: Azərbaycanın əhalisi :1.1. Əhalinin sayının dəyişilməsi (min nəfər) ---1897,1926, 1939, 1959, 1970, 1979, 1989, 1999, 2009-cu illərin məlumatları əhalinin siyahıyaalınmaları üzrə, 1913, 1917, 1920-cı illərin məlumatları ilin axırına, qalan illərin məlumatları isə ilin əvvəlinə göstərilmişdir. 1 aprel, 2010-cu il 9 022 000Онлайн версия газеты Зеркало — Zerkalo.az: Население Азербайджана увеличилось на 25 тыс. человек---дата публикации статьи: 22.04.2010 1 yanvar, 2011-ci il 9 111 100 1 iyul, 2011-ci il 9 165 000Информационное агентство Азери-пресс (АПА) :Численность населения Азербайджана достигла 9,165 млн. человек ---Опубликовано в 12 Июл. 2011 1 oktyabr, 2011-ci il 9 201 100Последние новости Азербайджана, Кавказа, СНГ, мировые новости на Aze.az: Численность населения Азербайджана достигла 9,2 миллионов человек . автор статьи: И.Рагимова, дата публикации статьи: 25 октября 2011 1 yanvar, 2012-ci il 9 235 100News Agency — Day.az :В Азербайджане отмечена рекордная рождаемость ---Опубликовано в 18 января 2012 1 aprel, 2012-ci il 9 264 200Последние новости Азербайджана, Кавказа, СНГ, мировые новости на Aze.az: Население Азербайджана увеличивается . автор статьи: Рамиз Мамедов, дата публикации статьи: 23 апреля 2012Информационное агентство Азери-пресс (АПА): Население Азербайджана составило 9,264 млн. человек ---Опубликовано в 21 Aпр. 2012Azerbaijan News Network (ann.az): Население Азербайджана растет – СТАТИСТИКА --xəbərin yayınlanma tarixi: 24.04.2012Информационное агентства "Интерфакс-Азербайджан": Население Азербайджана превысило 9,260 млн. человек ---дата публикации статьи: 23.04.2012 1 iyul, 2012-ci il 9 294 400Azadlıq Radiosu: Azərbaycan əhalisinin sayı 9.3 mln. nəfərə çatıb .---xəbərin yayınlanma tarixi: 20.07.2012Azerbaijan News Network (ann.az): Azərbaycan əhalisinin sayı açıqlandı .---xəbərin yayınlanma tarixi: 14.08.2012 1 oktyabr, 2012-ci il 9 327 000Gün.az—Azərbaycan Xəbərləri Portalı: Sosial xəbərlər: Nərmin Rəhimova. Azərbaycanda əhalinin sayı açıqlanıb ---xəbərin yayınlanma tarixi: 11 Oktyabr, 2012. 1 yanvar, 2013-cü il 9 356 500Azəri-Press İnformasiya Agentliyi (APA): Ana səhifə: Xəbər: Sosial: Bu il Azərbaycanda əhali artımı 135 min nəfər proqnozlaşdırılır ---xəbərin yayınlanma tarixi: 16 Yanvar, 2013.Yotube -da " anspresswsnews " kanalı  nda bax: Azərbaycan əhalisinin sayı 9,356 mln nəfərə çatıb  xəbəri 1 aprel, 2013-cü il 9 383 700Azerbaijan News Network (ann.az): Azərbaycan əhalisi nə qədərdir? ---xəbərin yayınlanma tarixi: 19.04.2013 1 iyul, 2013-cü il 9 411 800Azerbaijan News Service Press, ANS: Azərbaycanın əhalisi artır ---xəbərin yayınlanma tarixi: 10.07.2013 1 yanvar, 2019-cü il 1 000 000Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi : Azərbaycanda demoqrafik vəziyyət  — xəbərin yayınlanma tarixi: 13.02.2014 1 mart, 2014-cü il 9 494 600Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi : Azərbaycanda demoqrafik vəziyyət  — xəbərin yayınlanma tarixi: 15.04.2014 1 aprel, 2014-cü il 9 500 700Trend İnformasiya Agentliyi: Azərbaycan əhalisinin sayı 9,5 milyonu ötüb  — xəbərin yayınlanma tarixi: 17.05.2014 1 may, 2014-cü il 9 511 100Trend İnformasiya Agentliyi: Azərbaycan əhalisinin sayı 9511,1 min nəfərə çatıb  — xəbərin yayınlanma tarixi: 14.06.2014 1 sentyabr, 2014-cü il 9 552 500Azərbaycan Dövlət Statistika Komitəsi: Mətbu məlumat: Аzərbаycаndа dеmоqrаfik vəziyyət  — xəbərin yayınlanma tarixi: 16.10.2014

MKİ-nin 2014-cü ilə olan təxminlərinə əsasən Azərbaycan Republikası əhalisinin sayına görə dünyada 240 ölkə arasında 92-ci yerdə dayanmaqdadır.Central Intelligence Agency — CİA  — The World Factbook : Country comparison: Population  (Azerbaijan population number: 9,686,210 by July 2014 estimation)

 Cinsi tərkibi 
1 yanvar 2012-ci il tarixinə olan rəsmi məlumata əsasən Azərbaycan Respublikasının de-fakto əhalisi 9.235.085 nəfərdir.United Nations Statistics Division, Demographic Statistics: Population by sex and urban/rural residence  Onlardan 4.583.484 nəfərini kişilər, 4.651.601 nəfərini isə qadınlar təşkil edir.

 Etnik tərkib 

+13–22 aprel 2009-cu il sa.The State Statistical Committee of the Republic of Azerbaijan :Population by ethnic groups (by population census) ---İn this and following table — everybody defermined nationality themself. Information on children are obtained from.Population statistics of Eastern Europe (pop-stat.mashke.org) :Ethnic composition of Azerbaijan 2009 Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: 1.12. Əhalinin milli tərkibi 1926–2009 (əhalinin siyahıyaalınmalarının məlumatlarına əsasən) + 1.13. Əhalinin ana dili və sərbəst danışdığı dillərə görə bölgüsü (2009-cu il əhalinin siyahıyaalınmasının məlumatlarına əsasən) ---Siyahıyaalınmalar zamanı sorğu olunan hər bir şəxs milliyyətini özü müəyyən edir. Uşaqların milliyyəti valideynlərin dediklərinə əsasən yazılır. + Əhalinin sərbəst danışdığı dillər üzrə məlumatlar müvafiq millətlər üzrə 3 və yuxarı yaşlı əhaliyə nisbətən faizlə verilmişdir.Azərbaycan Respublikası əhalisinin siyahıyaalınması, 2009-cu il. XIX cild:Əhalinin milli mənsubiyyətinə, yaşına, ana dili və sərbəst danışdığı digər dillərə görə bölgüsü. — 2011Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Statistik Göstəriciləri 2012: Demoqrafik göstəricilərUnited Nations Statistics Division, Demographic Statistics: Population by national and/or ethnic group, sex and urban/rural residence  Etnik qrup Sayı Ö.m.d.a.d.s.Ö.m.d.a.d.s. — Öz millətinin dilini ana dili sayanlar. Ö.m.d.s.d.Ö.m.d.s.d. — Öz millətinin dilində sərbəst danışanlar. Az.d.s.d.Az.d.s.d. — Azərbaycan dilində sərbəst danışanlar. Ru.d.s.d.Ru.d.s.d. — Rus dilində sərbəst danışanlar. İng.d.s.d.İng.d.s.d. — İngilis dilində sərbəst danışanlar. cəmi8 922 44798.40 %98.80 %98.60 %7.60 %0.80 % Azərbaycanlı 8 172 80999.70 %99.90 %99.90 %6.70 %0.80 % ləzgi180 30090.10 %91.70 %96.30 %23.70 %0.70 % erməni120 306AzStat–ın məlumatına görə: 1989-cü il əhalinin siyahıyaalınmasının yekunları əsasında aparılan ekspert hesablamalar nəticəsində Dağlıq Qarabağ regionunda yaşayan erməni əsilli Azərbaycan vətəndaşlarının sayı 120086 nəfər (kişilər 57904, qadınlar 62182) təşkil edib. 2009-cu ildə keçirilən sonuncu əhalinin siyahıyaalınmasının yekunlarına əsasən, Dağlıq Qarabağ istisna olmaqla ölkənin digər ərazilərində yaşayan erməni əsilli Azərbaycan vətəndaşlarının sayı 220 (kişilər 17, qadınlar 203) nəfər olub. (Bax )99.90 %99.90 %0.20 %0.10 %0.00 % rus119 30798.90 %99.20 %42.90 %99.20 %0.90 % Talış110 93442.50 %53.00 %99.80 %5.90 %0.20 % avar49 83893.30 %94.10 %99.40 %18.10 %0.20 % Türkiyə türkü37 97583.70 %85.50 %99.70 %11.00 %0.60 % tatar25 91193.20 %93.60 %22.70 %12.10 %0.50 % tat25 21875.40 %76.50 %99.80 %9.00 %0.20 % ukraynalı21 50997.60 %97.70 %5.60 %3.70 %0.10 % saxur12 28995.30 %96.20 %99.20 %9.90 %0.20 % gürcü9 91297.80 %98.00 %79.50 %21.40 %0.50 % yəhudi9 08493.50 %94.10 %45.60 %19.30 %0.60 % kürd6 06536.10 %51.90 %99.90 %6.40 %0.10 % qrız4 40028.50 %28.90 %100.00 %8.50 %0.30 % udin3 82199.30 %99.30 %99.60 %60.90 %0.60 % xınalıq2 23397.40 %97.50 %99.90 %0.90 %0.10 % digər9 50080.50 %82.90 %62.40 %20.00 %4.30 %

 Dil 
+Danışanların ana dillərinə görə Azərbaycan əhalisi, 2009 sa.United Nations Statistics Division: Demographic and Social Topics: Population: Statistics: Demographic Yearbook: Introduction: United Nations Demographic Yearbook: Statistics: Population Censuses' Datasets (1995 — Present): Ethnocultural characteristics: Population by language, sex and urban/rural residence . Select filters: Country or Area—>Azerbaijan, Year—>2009, Area—>Total+Urban+Rural, Sex—>Both Sexes+Male+Female, Apply Filters. Dil Kişilər Qadınlar Hər iki cins toplam4 414 3984 508 0498 922 447 azərbaycanca4 101 5754 151 6218 253 196 rusca45 53876 911122 449 ermənicə57 91262 325120 237 talışca54 15456 780110 934 avarca23 10723 50346 610 türkcə16 46515 59932 064 tatarca10 61413 53224 146 tatca11 48511 31822 803 ukraynaca9 45611 53220 988 saxurca5 9155 81911 734 gürcücə4 9785 37810 356 yəhudicə4 0464 4478 493 udincə1 8391 9563 795 digərƏsasən ləzgicə, qismən kürdcə, qrızca, xınalıqca, az sayda isə digər dillərdə.87 31489 573176 887

 Rayonlar və respublika tabeli şəhərlər üzrə əhali 
+Rayonlar və rayonlara daxil olmayan respublika tabeli şəhərlər üzrə əhali, 13–22 aprel 2009-cu il sa. No Rayon/Şəhər ə.d. Ərazisi (km²) Ümumi əhali Şəhər əhalisi Kənd əhalisi 1.Bakı şəhər ə/d2 130Yasamal rayonu sayılmadan müvafiq rayonların İcra Hakimiyyətlərinin rəsmi məlumatlarına əsasən: Binəqədi rayonunun ərazisi — 169.38  km², Xətai rayonunun ərazisi — 31.6  km², Xəzər rayonunun ərazisi — 403.6 km², Qaradağ rayonunun ərazisi — 1080  km², Nərimanov rayonunun ərazisi — 24.5  km², Nəsimi rayonunun ərazisi — 10  km², Nizami rayonunun ərazisi — 19.6 km², Sabunçu rayonunun ərazisi — 244.3  km², Səbail rayonunun ərazisi — 29 km², Suraxanı rayonunun ərazisi — 122 km², Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin və Yasamal Bələdiyyəsinin təqdim etdiyi rəsmi məlumata əsasən Yasamal rayonunun ərazisi — 16.22 km² olmaqla Bakı şəhər ərazi dairəsinin ümumi sahəsi 2158.2 km²-dir.Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Bakı şəhəri 2 045 8152 045 815… 2.Gəncə şəhər ə/d110Azərbaycan Respublikasının Ədliyyə Nazirliyi — Normativ Hüquqi aktların vahid internet elektron bazası : Azərbaycan Respublikasının Gəncə şəhərinin və Xanlar rayonunun inzibati ərazi bölgüsündə qismən dəyişiklik edilməsi haqqında/№ 804-IIQ  İlham Əliyev,Azərbaycan Respublikasının Prezidenti. Bakı şəhəri, 14 dekabr 2004-cü il. № 804-IIQ.Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi qərara alır: I. Azərbaycan Respublikasının Gəncə şəhərinin və Xanlar rayonunun inzibati ərazi bölgüsündə aşağıdakı dəyişiklik edilsin: Xanlar rayonunun Quşqara kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Quşqara kəndinin 102,62 ha hissəsi Gəncə şəhərinin inzibati ərazi bölgüsünə verilsin.II. Bu Qanun dərc edildiyi gündən qüvvəyə minir.313 249Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Gəncə şəhəri 313 249… 3.Sumqayıt şəhər ə/d83Sumqayıt Şəhər İcra Hakimiyyəti: Şəhər haqqında: Şəhərin pasportu 309 446Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Sumqayıt şəhəri 309 446… 4.Mingəçevir şəhər ə/d130Mingəçevir Şəhər İcra Hakimiyyəti: Mingəçevir şəhəri haqqında məlumat 96 304Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Mingəçevir şəhəri 96 304… 5.Naxçıvan şəhər ə/d191,82Official portal of Nakhchivan Autonomous Republic: Cities and regions 82 552Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Naxçıvan iqtisadi rayonu Qeyd: Naxçıvan şəhər ərazi dairəsi Naxçıvan şəhərini və Əliabad qəsəbəsini əhatə edir.82 552*… 6.Şirvan şəhər ə/d72,7Şirvan Şəhər İcra Hakimiyyəti: Şəhər haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2008-ci il 7 may tarixli 2800 nömrəli Sərəncamına əsasən Əli Bayramlı şəhəri Şirvan şəhəri adlandırılmış, Hacıqabul, Sabirabad, Salyan rayonlarının və Şirvan şəhərinin sərhədlərinin dəyişdirilməsi barədə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 27 avqust 2009-cu il tarixli 447 saylı sərəncamına əsasən Şirvan şəhərinin ərazisi 30 km²-dən 72,7 km² qədər genişləndirilmişdir.77 060Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Şirvan şəhəri 77 060… 7.Xankəndi şəhər ə/d8Qeyd: 26 noyabr 1991-ci ildə Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin qəbul etdiyi "Azərbaycan Respublikasının Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətini ləğv etmək haqqında" qanunu  nadək DQMV-i 4388 km² ərazisi vardı. Onun 8 km²-i Stepanakert/Xankəndi şəhərinin, 1705 km²-i Mardakert/Ağdərə rayonunun, 928 km²-i Əsgəran rayonunun, 289 km²-i Şuşa rayonunun, 779 km²-i Martuni/Xocavənd rayonunun, 679 km²-i isə Hadrud rayonunun ərazisi olmuşdur. 55 05355 053Qeyd: Xankəndi şəhər ərazi dairəsi Xankəndi şəhərini və Kərkicahan qəsəbəsini əhatə edir.… 8.Naftalan şəhər ə/d3,57263Naftalan Şəhər İcra Hakimiyyəti: Şəhər haqqında: Coğrafi mövqeyiŞəhərin ərazisi 31 may 2010-cu il tarixə kimi 879.82 hektar olmuşdur. Lakin kurort zonasını genişləndirmək məqsədi ilə Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin "Azərbaycan Respublikasının Goranboy rayon və Naftalan şəhərinin inzibati ərazi vahidlərində qismən dəyişikliklər edilməsi haqqında" Azərbaycan Respublikasının 31 may 2010-cu il tarixli Qanunu  nun tətbiq edilməsi barədə imzaladığı 10 iyun 2010-cu il tarixli 958 nömrəli Sərəncama əsasən Goranboy rayonunun inzibati ərazisindən 2692.81 hektar torpaq sahəsi Naftalan şəhərinin inzibati ərazi vahidinə daxil edilmiş və şəhərin ümumi sahəsi 3572.63 hektar olmuşdur.8 8697 6971 172Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Naftalan şəhəri  1.Abşeron rayonu1 361,4Abşeron Telekommunikasiya Qovşağı: Abşeron Rayonu Haqqında.Abşeron Rayon İcra Hakimiyyətinin Abşeron rayonu haqqında təqdim etdiyi ümumi məlumatlara əsasən: …..Abşeron rayonunun inzibati ərazisi 1960 km², əhalisi 1 yanvar 2012-ci il tarixinə əsasən 274501 nəfərdir. Abşeron Rayon İcra Hakimiyyətinin rəsmi məlumatlarına əsasən  bu rayonun tərkibinə daxil olan bələdiyyələrdən : Xırdalan bələdiyyəsinin ərazisi — 1698,4 ha , Saray bələdiyyəsinin ərazisi — 1428 ha , Mehdiabad bələdiyyəsinin ərazisi — 1937 ha , Qobu bələdiyyəsinin ərazisi — 4377,4 ha , Hökməli bələdiyyəsinin ərazisi — 1750 ha , Ceyranbatan bələdiyyəsinin ərazisi — 315 ha , Güzdək bələdiyyəsinin ərazisi — 2765,4 ha , Aşağı Güzdək bələdiyyəsinin ərazisi — 2086,5 ha , Digah bələdiyyəsinin ərazisi — 232 ha , Masazır bələdiyyəsinin ərazisi — 1644 ha , Novxanı bələdiyyəsinin ərazisi — 2696,95 ha , Məmmədli bələdiyyəsinin ərazisi — 3561,13 ha , Fatmayı bələdiyyəsinin ərazisi — 1615 ha , Pİrəkəşkül-Qobustan bələdiyyəsinin ərazisi — 11887 ha  və Görədil bələdiyyəsinin ərazisi — 420 ha  olmaqla Abşeron rayon bələdiyyələrinin ümumi ərazisi 38413,78 hektardır.189 794Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Abşeron rayonu 157 41032 384 2.Ağcabədi rayonu1 756Ağcabədi Rayon İcra Hakimiyyəti: Coğrafi mövqeyi 121 707Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Ağcabədi rayonu 46 62475 083 3.Ağdam rayonu1 154Azərbaycan Respublikasının Ədliyyə Nazirliyi — Normativ Hüquqi aktların vahid internet elektron bazası : Azərbaycan Respublikasının inzibati ərazi bölgüsündə qismən dəyişiklik edilməsi haqqında/№ 327. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin sədri İ. QƏMBƏROV.Bakı şəhəri, 13 oktyabr 1992-ci il. № 327.Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi qərara alır: 1) Azərbaycan Respublikasının Ağdərə rayonu ləğv edilsin. Ləğv edilmiş Ağdərə rayonunun Xatınbəyli, Qazançı, Maniklu, Baş Güneypəyə, Orta Güneypəyə, Sırxavənd, Yeni Qaralar, Kiçan kəndləri və onlara məxsus torpaq sahələri Ağdam rayonunun; Çərəktar, Vaquas, Kotavan, Verin Oratağ, Arutunaqomer, Qoçoqot, Poqosaqomer, Drombon, Çıldıran, Mehmana, Araçadzor, Hayad, Tomaqahoğ, Şahmasur, Vənkli, Qarnakar, İmarət Qərvənd, Zardaxaç, Çapar, Aterk, Nareştar, Damğalı, Kolatağ kəndləri və onlara məxsus torpaq sahələri Kəlbəcər rayonunun; Ağdərə şəhəri, Umudlu, Zəylik, Metsşen, Möhrətağ, Ağabəyələnc, Mağavuz, Akop Kamari, Minqrelsk, Nerkin Oratağ, Qasapet, Canyataq, Dəmirli, Gülyataq kəndləri və onlara məxsus torpaq sahələri Tərtər rayonunun inzibati tərkibinə verilsin. 2) Ağdam, Kəlbəcər və Tərtər rayonlarının sərhədləri dəqiqləşdirildikdən sonra təsdiq edilsin.Qeyd: Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin Ağdərə rayonunun (keçmiş DQMV-nin Mardakert rayonu) ləğv edilməsi haqqında 13 oktyabr 1992-ci il 327 nömrəli qərarınadək (qərara əsasən Ağdərə rayonunun 60 km² ərazisi Ağdam rayonuna verilmişdir) Ağdam rayonunun ərazisi 1094 km² idi. 12 mart 1992-ci il — 26 aprel 1994-cü il  lər ərzində Ağdam rayonun qeyd edilən qəraradək olan ərazisinin 846,8 km²-i ermənilər tərəfindən işğal olunmuşdur. Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin Ağdərə rayonunun ləğvinə dair qərarının yekunda de-fakto reallaşmadığı nəzərə alınarsa hazırda Ağdam rayonunun de-yuri ərazisinin 906,8 km²-i işğal olunmuş 247,2 km² isə Azərbaycan Ordusunun nəzarəti altındadır.175 577Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Ağdam rayonu Qeyd: Ağdam Rayon İcra Hakimiyyətinin Ağdam rayonunun yaşayış məntəqələri haqqında verdiyi məlumatlara əsasən: Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin Ağdərə rayonunun (keçmiş DQMV-nin Mardakert rayonu) ləğv edilməsi haqqında 13 oktyabr 1992-ci il 327 nömrəli qərarı (qərara əsasən Ağdərə rayonunun cəmi ərazisi 60 km² olan 8 kəndi Ağdam rayonuna verilmişdir) ilə Ağdam rayonunun de-yuri 1154 km² ərazisində 1 şəhər (Ağdam şəhəri), 2 qəsəbə (Quzanlı və Acarlı) və 123 kənd olmaqla 126 yaşayış məntəqəsi mövcud olmuşdur. Hazırda bu yaşayış məntəqələrindən Ağdam şəhəri, Acarlı qəsəbəsi və 80 kənd erməni işğalı altındadır. 1994-cü ildə müvəqqəti əldə edilmiş atəşkəsdən sonra 1994–2011-ci illərdə Azərbaycan Ordusu nəzarəti altında olan Ağdam rayonunun 247,2 km² ərazisində məcburi köçkünlər üçün əlavə 12 yeni qəsəbə salınmışdır. 13–22 aprel 2009-cu ildə aparılmış siyahıyaalınmaya əsasən Ağdam rayonunun ümumi 175577  nəfər əhalisindən bu yeni qəsəbələrdə 36840 nəfər, Quzanlı qəsəbəsində 2867  nəfər, 43 kənddə isə 36129  nəfər olmaqla cəmi 75836 nəfəri rayon ərazisində yaşayır, 99741 nəfəri isə məcburi köçkün olaraq respublikanın digər rayon və şəhərlərində müvəqqəti olaraq məskunlaşmışdır. Rayonun yeni salınmış 12 qəsəbəsində faktiki olaraq yaşayan 36840 nəfər əhali rayonun işğal altında olan yaşayış məntəqələrindən olan məcburi köçkünlər, Quzanlı qəsəbəsi və 43 kəndin cəmi 38996 nəfər əhalisi isə yaşadıqları məntəqələrin yerli sakinləridir. Beləliklə hazırda Ağdam rayonunun de-yuri ərazisində 138 yaşayış məntəqəsi (1 şəhər, 14 qəsəbə və 123 kənd) vardır, onlardan 82-si (1 şəhər, 1 qəsəbə, 80 kənd) işğal olunmuşdur və işğal olunmuş yaşayış məntəqələrindən olan qaçqınların cəmi sayı siyahıyaalınmaya əsasən 136581 nəfərdir .39 707135 870 4.Ağdaş rayonu1 048Agdash web site: General Information About Agdash Ağdaş Rayon İcra Hakimiyyəti: Əhalisi
Yaranma tarixi — 08.08.1930-cu il
Ərazisi — 102305 ha
Əhalisi — 102.0 min nəfər
Əhalinin sıxlığı — 1 kv.km/97 nəfər98 599Azərbaycan Respublikasının Dövlət statistika Komitəsi: Ağdaş rayonu 32 80465 795 5.Ağstafa rayonu1 503,7Ağstafa Rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sistemi: Rayonumuz …Qazax və Tovuz rayonları, qərbdən isə Ermənistan və Gürcüstan Respublikaları ilə həmsərhəddir. Sahəsi 1503,7 km², əhalisi 78983 nəfərdir.Ağstafa Rayon Məhkəməsi: Rayon və məhkəmə haqqında qısa məlumat …Ağstafa rayonu 24 aprel 1990-ci ildə yaradılıb, rayon ərazisi 1504 kvadrat km-dir. 01 iyun 2011-ci il tarixə rayonun əhalisi 81514 nəfər olub. Ağstafa şəhərindən Bakıya qədər olan məsafə 461 km-dir.80 222Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Ağstafa rayonu 20 14760 075 6.Ağsu rayonu1 020,1Ağsu Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında70 536Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Ağsu rayonu 19 71050 826  7.Astara rayonu616,4Azərbaycan Respublikası Prezidentinin İşlər İdarəsi — Prezident Kitabxanası: İnzibati-ərazi vahidləri 96 230Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Astara rayonu 22 11274 118 8.Babək rayonu749,8162 886*** 9.Balakən rayonu924Balakən Rayon İcra Hakimiyyəti: Coğrafi mövqeyi Ərazisi 924 km² olan Balakən rayonunun 46,4 min hektarını meşələr, 16,5 min hektarını Dövlət qoruğu, 15,7 min hektarını əkin sahələri, 5,8 min hektarını bağlar təşkil edir. Ümumi torpaq fondu 32,5 min hektardır.89 827Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Balakən rayonu 10 31679 511 10.Bərdə rayonu957Bərdə Rayon İcra Hakimiyyəti:  Ümumi məlumat Bərdə 1930-cu ildən inzibati rayon statusu almışdır. Ərazisi 957 kv. kilometrdir. Əhalisinin sayı 142.1 min nəfər (1 yanvar 2009-cu il tarixə), kənd inzibati ərazi dairələrinin sayı — 34, kənd yaşayış məntəqələrinin sayı 109-dur.141 646Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Bərdə rayonu 37 807103 839 11.Beyləqan rayonu1 131,13Beyləqan Rayon İcra Hakimiyyəti: Beyləqan rayonu haqqında məlumat 
Rayonun ümumi ərazisi: 113113 hektar
Məhsuldar torpaqların ümumi sahəsi: 78926 hektar
Kənd təsərrüfatına yararsız torpaqlarin sahesi: 29091 hektar
Heyvandarlıq üçün otlaqların sahəsi: 33215 hektar
Əkilmiş torpaqların ümumi sahəsi: 47713 hektar
Meyvə bağlarının ümumi sahəsi: 953 hektar
Şoran torpaqların ümumi sahəsi: 530 hektar86 192Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Beyləqan rayonu 36 34049 852 12.Biləsuvar rayonu1 397Biləsuvar Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında 
Ərazisi — 1360 km².
Əhalisinin sayı — 91 400 nəfər.
Yaşayış məntəqələrinin sayı — 1 şəhər və 25 kənd.
Əhali sıxlığı — 67.2 (nəfər/km2
).
Iqtisadi rayon — aran (iqtisadi rayonu).
Nəqliyyat vasitəsinin kodu — 12.
Telefon kodu — 2529.
Poçt kodu (Mərkəzi PŞ) — AZ 1300.20 11987 508Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Biləsuvar rayonu 67 389 13.Cəbrayıl rayonu1 049,8Cəbrayıl Rayon Icra Hakimiyyəti: Rayon haqqında70 585Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Cəbrayıl rayonu 23 avqust 1993-cü ildə ermənilər tərəfindən işğal olunmuşdur.11 37659 209 14.Cəlilabad rayonu1 441,4Cəlilabad Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında Cəlilabad rayonu 8 avqust 1930-cu ildə təşkil edilmişdir. 1967-ci ilədək Astarxanbazar, 2 iyun 1967-ci ildən görkəmli yazıçı-dramaturq Cəlil Məmmədquluzadənin şərəfinə Cəlilabad adlandırılmışdır. 26 may 1964-cü ildə Biləsuvar inzibati ərazi vahidi rayonun tərkibinə qatılmış, 6 yanvar 1965-ci ildə yenidən ayrılaraq müstəqil rayona çevrilmişdir. Respublikanın cənub bölgəsində yerləşən rayon şimaldan Biləsuvar, şərqdən Neftçala, cənub şərqdən Masallı, cənubdan Yardımlı rayonları ilə, qərbdən isə İran İslam Respublikası ilə həmsərhəddir. Ərazisi 1441,4 kvadrat kilometr, əhalisi 197,4 min (2011) nəfərdir.192 320Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Cəlilabad rayonu 55 910136 410 15.Culfa rayonu1012,7541 195*** 16.Daşkəsən rayonu1 046,932 694Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Daşkəsən rayonu 14 21318 481 17.Füzuli rayonu1 386Füzuli Rayon Icra Hakimiyyəti: Rayon haqqında Füzuli rayonu Qarabulaq adlanan yaşayış məntəqəsinin əsasında 1927-ci ildə yaranmış, 1930-cu ildə rayon təşkil olunmuş və Qaryaqin adlandırılmışdır.1959-cu ildə şair Məhəmməd Füzulinin 400 illiyi şərəfinə Füzuli rayonu adlandırılmışdır. İşğaldan əvvəl rayonda 1 şəhər, 1 qəsəbə, 82 kənd olmuşdur. Rayon bütövlükdə 23 oktyabr 1993-cü ildə işğal olunmuşdur. Rayon üzrə şəhid olub 735 nəfər, əlil olub. 1240 nəfər, itkin və girov düşüb. 181 nəfər Şəhidlərdən 8 nəfəri Milli Qəhramandır. Yanvar 1994-cü ildə rayonun 21 yaşayş məntəqəsi, 50 min hektara yaxın ərazisi işğaldan azad olunmuşdur. 45 icra nümayəndəliyi və 31 bələdiyyə vardır. Əhalinin sayı 114452 nəfərdir. 64545 nəfər ərazidəki 1 şəhər, 17 qəsəbə, 21 kənd və 10 yataq tipli yaşayış məntəqəsində yaşayır.Bakı və Sumqayıt şəhərlərində 39 min respublikanın digər rayonlarında 11 min nəfərə yaxın məcburi köçkün müvəqqəti məskunlaşmışdır. Rayonun ərazisi 1386 km²-dir.115 495Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Füzuli rayonu 27 60187 894 18.Gədəbəy rayonu1 290Gədəbəy Rayon Icra Hakimiyyəti: Rayon haqqında Gədəbəy Kiçik Qafqazın orta və yüksək dağlıq qurşaqlarında yerləşir. Ərazisi Şahdağ silsiləsinin şimal yamacını, Başkənd-Dəstəfur çökəkliyinin və Şəmkir dağ massivinin bir hissəsini əhatə edir. Sahəsi 1229 kvadrat kilometr, əhalisi 94,1 min nəfərdir. 1992-ci ilin avqust ayında Ermənistan silahlı qüvvələrinin hücumu nəticəsində Şınıx bölgəsinin iki kəndi — Mutudərə və Qasımağalı kəndləri yandırıldı. Lakin Azərbaycanın Milli ordusunun mərd və mübariz əsgərləri 8 avqust 1992-ci il tarixdə erməni quldurlarını Başkənd kəndindən və Şınıx bölgəsinin işğal olunmuş hissəsindən təmizlədilər.93 719Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Gədəbəy rayonu 10 14683 573 19.Goranboy rayonu1 760Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Goranboy rayonu Goranboy Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında: Coğrafi mövqeyi94 24420 16074 084 20.Göyçay rayonu736Göyçay Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqındaRayon şimaldan cənuba təxminən 25 kilometr, şərqdən qərbə isə 40 kilometr uzanaraq 736 kvadratkilometr sahəni əhatə edir.109 018Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Göyçay rayonu 35 74673 272 21.Göygöl rayonu1 030Göygöl Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqındaRayon şimalda Gəncə şəhəri və Samux rayonu ilə, şərqdə Goranboy rayonu ilə, cənubda Kəlbəcər rayonu ilə, cənubu-qərbdə Daşkəsən rayonu ilə, qərbdə Şəmkir rayonu ilə həmsərhəddir. Rayon ərazisi şimaldan cənuba 55 km, qərbdən şərqə 36 km uzanır. Göstərilən sərhədlər daxilində Göygöl rayonunun sahəsi 935,7 kv.km, əhalisi isə 59 minə yaxındır.57 191Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Göygöl rayonu 23 24133 950 22.Hacıqabul rayonu1 641,1Portal Azerbaijan.az: İnzibati-ərazi vahidi üzrə məlumat: Hacıqabul: Ümumi məlumat Ümumi ərazi, [kv.km] — 1641.40Hacıqabul Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında Ərazi: 1632,5 kv.km65 837Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Hacıqabul rayonu 33 89031 947 23.Xaçmaz rayonu1 046159 245Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Xaçmaz rayonu 62 62296 623 24.Xızı rayonu1 853Xızı Rayon Icra Hakimiyyəti: Rayon haqqında14 731Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Xızı rayonu 7 4717 260	 25.Xocalı rayonu928Qeyd: 26 noyabr 1991-ci ildə Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin qəbul etdiyi "Azərbaycan Respublikasının Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətini ləğv etmək haqqında" qanunu  nadək DQMV-i 4388 km² ərazisi vardı. Onun 8 km²-i Stepanakert/Xankəndi şəhərinin, 1705 km²-i Mardakert/Ağdərə rayonunun, 928 km²-i Əsgəran rayonunun, 779 km²-i Martuni/Xocavənd rayonunun, 289 km²-i Şuşa rayonunun, 679 km²-i isə Hadrud rayonunun ərazisi olmuşdur.  Adı çəkilən qanunun qəbulu ilə Əsgəran rayonunun bazasında Xocalı şəhəri inzibati mərkəz olmaqla Xocalı rayonu təşkil edilmişdir.Xocalı Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqındaXocalı rayonu 1991-ci il noyabr ayının 26-da Azərbaycan Respublikasının keçmiş Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinin (DQMV, 1923–1991) Əsgəran rayonunun bazasında yaradılmışdır…26 047Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Xocalı rayonu Xocalı rayonu ilə Bakı arasında olan məsafə — 375 km; 26 fevral 1992-ci ildə ermənilər tərəfindən işğal olunmuşdur.7 71118 336 26.Xocavənd rayonu1 458Xocavənd Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqındaAzərbaycan Respublikasının 26 noyabr 1991-ci il tarixli, 279-XII nömrəli qanununa əsasən DQMV ləğv edilərək Martuni və Hadrut rayonlarının bazası əsasında Xocavənd rayonu yaradılmışdır. Rayonun ümumi sahəsi 1458 km², əhalisi 41725 (o cümlədən azərbaycanlılar – 10.648) nəfərdir. Rayonda 1 şəhər (Xocavənd şəhəri-rayon mərkəzi), 2 iri qəsəbə (Qırmızı Bazar və Hadrut), 81 kənd var.Qeyd: Xocavənd rayonu keçmiş DQMV-nin 779 km² əraziyə sahib Martuni və 679 km² əraziyə sahib Hadrud rayonları hesabına təşkil edilmişdir. Martuni raynonunda 1 şəhər (Martuni/Xocavənd şəhəri), 1 qəsəbə (Qırmızı Bazar qəsəbəsi) və 41 kənd vardı. Hadrud rayonunda isə 1 qəsəbə (Hadrud qəsəbəsi) və 40 kənd var idi.41 599Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi:  Xocavənd rayonu 9 43732 162 27.İmişli rayonu1 821İmişli Rayon İcra Hakimiyyəti: İmişli rayonu haqqında Rayon Kür-Аrаz оvаlığı, Mil düzünün şimalı və Muğаn düzündə yerləşməklə qərbdə İran dövləti ilə həmsərhəddir. Sahəsi 1890  km² olmaqla inzibаti mərkəzi İmişli şəhəridir.114 183Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: İmişli rayonu 36 61377 570 28.İsmayıllı rayonu2 064İsmayıllı Rayon İcra Hakimiyyəti: İsmayıllı rayonu. İsmayıllı rayonu inzibati rayon kimi 1931-ci ilin noyabr ayında təşkil olunmuşdur. Sahəsi 2074 km²-dir. Rayon 40035' və 41005' şimal enliyi, 47045' və 48030' şərq uzunluqları arasında yerləşir. Əhalisi 75017 nəfərdir (01.01.2002).79 330Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: İsmayıllı rayonu 17 32162 009 29.Kəlbəcər rayonu3 03680 769Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Kəlbəcər rayonu 10 94769 822 30.Kəngərli rayonu711,8627 597*** 31.Kürdəmir rayonu1 631,51Kürdəmir Rayon İcra Hakimiyyəti: Kürdəmir: Ümumi məlumat Kürdəmir — "kür dəymir" sözlərindən götürüldüyü ehtimal ounur. Yəni Kür çayı daşarkən daşqından əziyyət çəkməyən (suyun çatmadığı yerlər) sahə Kürdəymir kimi adlanmış, zaman keçdikcə "Y" sammiti assimilyasiya (aşınma) olmuş və "Kürdəmir" şəklində işlənmişdir. Ərazisi 163151 hektar olmaqla ölkə ərazisinin 1,9 %-ni təşkil edir. Rayon 23 inzibati ərazi vahidliyi, 1 şəhər, 2 qəsəbə, 61 bələdiyyə ilə əhatə olunmuşdur. Ərazidə olan ümumi torpaq sahəsinin 116190 hektarı və ya 71,2 %-i rayonun istifadəsində, 46961 hektarı və ya 28,8 %-i isə Qaz, Qəbələ, İsmayıllı, Ağsu rayonlarının qışlaq sahələridir.103 860Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Kürdəmir rayonu 21 03782 823 32.Qax rayonu1 493,8Qax Rayon İcra Hakimiyyəti: Qax rayonu: Ümumi məlumat İnzibati rayon kimi 1930-cu ildə təşkil edilmişdir. 1963-cü ildə ləğv edilərək ərazisi Zaqatala rayonuna verilmiş, 1964-cü ildə yenidən müstəqil rayon olmuşdur. Rayonun ərazisi 1494 km²- dir.53 259Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Qax rayonu 12 32840 931 33.Qazax rayonu699Qeyd: Rayonun ümumi ərazisi 699 km²-dir. Ərazisində 1 şəhər və 34 kənd vardır. Kəndlərdən 7-si ermənilər tərəfindən işğal olunmuşdur. Qazax Rayon İcra Hakimiyyətinin rəsmi məlumatına əsasən işğal olunmuş 7 kəndin ərazisi 77 km²-dir.
Kəndlərin işğal olunma tarixləri:
Bağanis Ayrım — 24 mart 1990-cı il
Xeyrimli — 8 mart 1992-ci il 
Barxudarlı — 23–27 aprel 1992-ci il(anklav; 22 km²)
Sofulu — 
Yuxarı Əskipara — 8 iyun 1992-ci il  (anklav; 37 km²)
Qızılhacılı — 11 iyun 1992-ci il 
Aşağı Əskipara — 14 iyun 1992-ci il 89 377Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Qazax rayonu 20 79368 584 34.Qəbələ rayonu1 548,6Qəbələ Rayon İcra hakimiyyəti: Qəbələ haqqında: İnzibati əraziləri, qəsəbə və kəndləri Qəbələ 8 sentyabr 1930-cu ildə Azərbaycan Respublkiasının İnzibati rayonlarından biri kimi yaradılmışdır. Respublkia ərazisinin 1/50 hissəsini təşgil edən Qəbələ rayonunun sahəsi 1550 km²–dir. Qəbələ ərazisi ,,4" yanvar 1963-cü ildə Ağdaş rayonunun tərkibinə qatılmış, 17 yanvar 1964-cü ildən yenidən ayrıldıqda inzibati rayona çevrilmişdir. Rayonun adı 7 fevral 1991-ci ilə qədər Qutqaşın, həmin tarixdən isə rayonun qədim adı bərpa edilərək Qəbələ adlandırılmışdır.93 652Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Qəbələ rayonu 32 06461 588 35.Qobustan rayonu1 369,4Qobustan Rayon İcra Hakimiyyəti: Qobustn: Ümumi məlumat 40 112Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Qobustan rayonu 8 08632 026 36.Quba rayonu2 574Quba Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında: Əhalisi152 452Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Quba rayonu 37 952114 500 37.Qubadlı rayonu802Qubadlı Rayon İcra hakimiyyəti: Rayon haqqında30 avqust 1930-cu il tarixli Azərbaycan Rsepublikasi İcrayiə Komitəsi və Xalq Komissarlar Sovetinin Qərarı ilə təşkil edilmiş və 1-ci kateqoriyali rayonlarin siyahisina daxil edilmişdir. Rayon 1 şəhər və 93 kəndi əhatə edir. 31.08.1993-cü ildə Erməni hərbi birləşmələri tərəfindən işğal olunub. 34252 nəfər (01.07.2011-ci il tarixə) işgaldan əvvəl: 29903 nəfər (əhali etinik tərkibcə azərbaycanlılardan ibarətdir) əhalisi vardır. Qubadlı rayonu Azərbaycan Respublikasının cənub-qərbində, Qarabağ yaylasının cənub şəqində yerləşir. Sahəsi 802 kvadrat kilometrdir.35 630Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Qubadlı rayonu 8 04627 584 38.Qusar rayonu1 542Qusar Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında Ərazisi 1542 km² olan rayonda 1 şəhər (Qusar), 1 qəsəbə (Samur), 88 kənd vardır. Bu yaşayış məntəqələri 29 inzibati ərazi nümayəndəliyi və 29 bələdiyyə vasitəsilə idarə olunur. Rayon əhalisinin sayı 01 noyabr 2011-ci il tarixə 90438 nəfərdir. Rayonun əhalisinin 21%-i şəhərdə, 79%-i kəndlərdə yaşayır. Relyefinə görə Qusar rayonu ovalıq, dağətəyi və dağlıq hissələrə bölünür. Torpaq örtüyü şabalıdı, boz-qonur, dağ-çəmən və dağ-meşə torpaqlarından ibarətdir. Rayon ərazisində çoxlu minerallara; mərmər, limonit, xalkopirit, əhəngdaşı və s. rast gəlinir. Burada təqribn 200 adda bitki və zəngin heyvanat aləmi mövcuddur. Rayonda 22500 hektar meşə sahəsi (palıd, fıstıq, vələs və s.) vardır.87 857Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Qusar rayonu 18 52069 337 39.Laçın rayonu1 835Laçın Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında Rayonun 1 şəhər, 1 qəsəbə, 125 kəndi vardır. Rayon mərkəzi olan Laçın şəhəri Bakıdan şose yolla 450 km, Xankəndi dəmir yolu stansiyasından isə 60 km məsafədə yerləşir. Ümumi sahəsi 1835 km² olan Laçın rayonu 72 min hektar yaylaq sahəsinə və 34 min hektar zəngin meşə massivinə malikdir.69 087Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Laçın rayonu 11 69057 397 40.Lerik rayonu1 083,6Lerik Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında Lerik rayonu 1930-cu ilin avqust ayında təşkil edilmişdir. Yanvar 1938-ci ilədək mərkəzi Qosmalıan kəndi olmaqla Zuvand rayonu adlanmışdır. 29 kənd ərazi icra nümayəndəliyi və 29 bələdiyyə qurumu fəaliyyət göstərir. 1084 km² əraziyə malik olan rayonda 161 kənd və bir şəhər vardır. Cənab Prezidentin 13 iyun 2008-ci il tarixli sərəncamı ilə rayon mərkəzi olan Lerik qəsəbəsinə şəhər statusu verilmişdir.74 522Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Lerik rayonu 7 30167 221 41.Lənkəran rayonu1 539,4Lənkəran Rayon İcra Hakimiyəti: Ümumi məlumat Lənkəran rayonu inzibati ərazi vahidi kimi 8 avqust 1930-cu ildə yaradılmışdır. Rayonun ərazisi 1539 km²-dir. Onun 66700 hektarını quru sahə təşkil edir. Rayonda 2 şəhər, 8 qəsəbə və 83 kənd vardır. Bakıdan rayon mərkəzinədək olan məsafə 268 km-dir.205 726Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Lənkəran rayonu 82 807122 919 42.Masallı rayonu721Masallı Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında ümumi məlumat 197 147Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Masallı rayonu 30 969166 178 43.Neftçala rayonu1 451,7Neftçala Rayon İcra Hakimiyyəti: Ümumi məlumat: Ərazi Neftçala rayonu Azərbaycan Respublikasında inzibati rayon kimi 1940-cı ildə təşkil olunmuşdur.O vaxta kimi Salyan rayonunun, bir il isə 24 yanvar 1939-cu ildə yaradılmış Xıllı rayonunun tərkibində olmuşdur. Neftçala rayonu sırf sənaye rayonu kimi təşkil olunmuş və kənd inzibati əraziləri Xıllı rayonuna tabe idi. Xıllı rayonu 1959-cu ilin sentyabrın 24-nə kimi rayon statusunu saxlamış və bu tarixdən də ləğv edilib Neftçala rayonunun ərazisinə qatılmışdır. 1959-cu ilin dekabr ayında Neftçala rayonu ləğv edilərək Salyan rayonunun tərkibinə verilmiş və 4 ildən sonra Neftçala sənaye rayonu kimi fəaliyyət göstərmiş və 1965-ci ildə ləğv edilərək Salyan rayonu ilə birləşmişdir. 1973-cü ilin aprel ayında Heydər Əliyevin xeyirxah təşəbbüsü ilə Neftçala rayonu yenidən təşkil olunmuşdur. Sahəsi 1451,7 km². Rayonda bir şəhər, 3 şəhər tipli qəsəbə, 48 kənd yaşayış məntəqəsi vardır. Mərkəzi Neftçala şəhəridir.79 525Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Neftçala rayonu 37 84941 676 44.Oğuz rayonu1 220Oğuz rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında: ƏrazisiƏrazisi 1077 km². Rayon şimaldan Rusiya Federasiyası ilə (Dağıstan MR), şərqdən Qəbələ, qərbdən Şəki, cənubdan Ağdaş rayonları ilə sərhəddir. Son dərəcə səfalı, unikal təbiət gözəlliklərinə malik olan rayon ərazisinin 40 % -ni meşələr təşkil edir.40 284Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Oğuz rayonu 6 89133 393 45.Ordubad rayonu994,8845 049*** 46.Saatlı rayonu1 180,5Saatlı Rayon İcra Hakimiyyəti: Saatlı rayonu Son statistik məlumatlara görə, rayonun sahəsi 1180 kva. km, əhalisi 94061 nəfərdir. Əhalinin orta sıxlığı 1 kva.km-ə 74 nəfər təşkil edir. Ərazisi okean səviyyəsindən 28 m aşağı olan rayonda 1 şəhər, 43 kənd yaşayış məntəqəsi vardır ki, bunlar da 36 inzibati ərazi vahidliyində (dairəsində) birləşmişdir. Mərkəzi Saatlı şəhəridir.92 572Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Saatlı rayonu 17 44275 130 47.Sabirabad rayonu1 469,35Portal Azerbaijan.az: İnzibati-ərazi vahidi üzrə məlumat: Hacıqabul: Ümumi məlumat Ümumi ərazi, [kv.km] — 1469.35Sabirabad Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında 151 713Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Sabirabad rayonu 28 281123 432 48.Salyan rayonu1 792Salyan Rayon İcra Hakimiyyəti: Salyan rayonu haqqında ümumi məlumat 121 871Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Salyan rayonu 40 83081 041 49.Samux rayonu1 455Samux Rayon İcra Hakimiyyəti: Coğrafi mövqeyiSamux rayonu Gəncə-Qazax bölgəsinə və Orta-Kür iqtisadi rayonuna daxildir. İqlimi quru-kontinentaldır. Ərazisi 1455 kv.km-dir. Ondan 1082 kv.km. dövlət fond torpaqları, 82 kv.km. bələdiyyə, 133  km² xüsusi mülkiyyətdə olan torpaqlardır. Rayonda 708  km² kənd təsərrüfatına yararlı torpaq vardır ki, ondan da Samux rayonunda 23 inzibati ərazi vahidliyi, 35 yaşayış məntəqəsi vardır. Bunlardan 1 şəhər, 5-sı qəsəbə və 29-u kənddir. 23 bələdiyyə fəaliyyət göstərir.53 708Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Samux rayonu 20 35833 350 50.Siyəzən rayonu703,4Siyəzən Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında 37 654Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Siyəzən rayonu 24 70312 951 51.Sədərək rayonu153,49Qeyd: Sədərək rayonu 28 avqust 1990-cı il tarixində Şərur rayonunun bir qismi hesabına təşkil edilmişdir. Ərazisi 153,49 km²-dir. Sədərək rayonuna aid iki kənddən biri olan Kərki kəndi Ermənistanın içərisində qalmış anklav ərazi idi. Ərazisi 19 km² olan Kərki kəndi 18–19 yanvar 1990-cı ildə ermənilər tərəfindən işğal olunmuşdur . Monoetnik azərbaycanlı kəndi olan Kərkidə 1989-cu il siyahıyaalınmasına əsasən 333 nəfər əhali yaşayırdı.14 016*** 52.Şabran rayonu1 088,2Şabran Rayon İcra hakimiyyəti: Rayon haqqındaŞabran rayonu Böyük Qafqazın Şimal-Şərqində, pa6ytaxt Bakıdan 123 km məsafədən yerləşməklə şərqdən 24 kilometr məsafədə xəzər dənizi ilə əhatədə olunur Siyəzən, Xızı, Quba, xaçamz rayonları ilə qonşudur. Rayonun ərazisi 1088  km² olmaqla düzənlik-dağətəyi və dağlıq zonalrdan ibarətdir.51 533Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Şabran rayonu 22 30829 225 53.Şahbuz rayonu838,0422 746*** 54.Şamaxı rayonu1 610Şamaxı Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqındaİnzibati rayonun ümumi ərazisi 154691 hektardır. Məhsuldar torpaqların ümumi sahəsi 112500 hektar kənd təsərrüfatına yararsız torpaqların sahəsi 29897 hektar, heyvandarlıq üçün otlaqların sahəsi 40226 hektar, meşə torpaqları 12300 hektar meyvə bağlarının ümumi sahəsi 145 hektardır.91 60543 30748 298 55.Şəki rayonu2 432,8Şəki Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında ümumi statistik məlumat 170 733Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Şəki rayonu 65 285105 448 56.Şəmkir rayonu1 656,8Şəmkir Rayon İcra Hakimiyyəti: Şəmkir yaonu 1930-cu ildə təşkil edilmişdir Şəmkir rayonu 1930-cu ildə təşkil edilmişdir. Rayonun ərazisi 1660 kvadrat kilometrdir. Əhalisinin sayı 187400 nəfədir. Rayonun inzibati mərkəzi Bakı şəhərindən 399 km qərbdə yerləşən Şəmkir şəhəridir. Rayon 1 şəhər, 4 qəsəbə və 61 kənddən ibarətdir.191 428Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Şəmkir rayonu 66 667124 761 57.Şərur rayonu847,35102 282*** 58.Şuşa rayonu289Составители: Мельников С. А., Ибрагимов Ч. Г.: Азербайджанская ССР. Административно-территориальное деление на 1 января 1977 года / редколлегия: Исаев А. М., Будагов Б. А., Гейбуллаев Г. А.. — 4-е издание. — Баку: Азернешр, 1979.Şuşa Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında08 may 1992-ci ildə ermənilər tərəfindən işğal olunmuşdur.28 560Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Şuşa rayonu 21 1857 375 59.Tərtər rayonu957Tərtər Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında Qeyd: 
Azərbaycan Respublikasının Bakı, Gəncə və Sumqayıt şəhərlərinin, Abşeron, Ağdaş, Ağsu, Ağcabədi, Balakən, Bərdə, Beyləqan, Vartaşen, Quba, Qutqaşen, Daşkəsən, İmişli, Yevlax, Kəlbəcər, Kürdəmir, Gədəbəy, Goranboy, Laçın, Lerik, Lənkəran, Mirbəşir, Puşkin, Saatlı, Füzuli, Cəbrayıl və Şamxor rayonlarının, Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti Şuşa rayonunun inzibati ərazi bölgüsündə qismən dəyişikliklər edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının Ali Sovetinin 7 fevral 1991-ci ildə qəbul etdiyi № 54-XII Qərarına əsasən — Mirbəşir şəhəri Tərtər şəhəri və müvafiq olaraq Mirbəşir rayonu Tərtər rayonu adlandırılmışdır.  Tərtər rayonunun ərazisi 412 km² idi.
https://e-qanun.az/framework/7655 alpiViewDocFirstDoc Azərbaycan Respublikası Ağdərə rayonunun bəzi kəndlərinin Tərtər rayonunun inzibati ərazi bölgüsünə daxil edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 25 avqust 1992-ci ildə qəbul etdiyi № 287-li Qərarına əsasən — Ağdərə rayonunun Leninavan qəsəbə Soveti, Həsənqaya, Çaylı, Seysulan və Talış kənd Sovetləri, Ağdərə şəhər Sovetinin Qarmiravan və Mağavuz kənd Sovetinin Cerabert kəndləri Tərtər rayonunun tərkibinə verilmişdir. 
Azərbaycan Respublikasının Ali Sovetinin 26 noyabr 1991-ci ildə qəbul etdiyi Azərbaycan Respublikasının Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətini ləğv etmək haqqında Azərbaycan Respublikasının № 279-XII Qanununa əsasən — Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti ləğv edilmiş, onun tərkibinə daxil olmuş Mardakert şəhərinin tarixi adı bərpa edilərək Ağdərə şəhəri adlandırılmış, Mardakert rayonu isə müvafiq olaraq respublika tabeli Ağdərə rayonu adlandırılmışdır. 
Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi 13 oktyabr 1992-ci ildə Azərbaycan Respublikasının inzibati ərazi bölgüsündə qismən dəyişiklik edilməsi haqqında qəbul etdiyi № 327-li qərarına əsasən — Ağdərə rayonu ləğv edilmiş, ləğv edilmiş Ağdərə rayonunun Ağdərə şəhəri, Umudlu, Zəylik, Metsşen, Möhrətağ, Ağabəyələnc, Mağavuz, Akop Kamari, Minqrelsk, Nerkin Oratağ, Qasapet, Canyataq, Dəmirli, Gülyataq kəndləri və onlara məxsus torpaq sahələri Tərtər rayonunun inzibati tərkibinə verilmişdir.97 270Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Tərtər rayonu 29 78667 484 60.Tovuz rayonu1 903Tovuz Rayon İcra Hakimiyyəti: Tovuz rayonu: Ümumi məlumat: Coğrafi mövqeyi, sərhədləri, sahəsi Göstərilən sərhədlər daxilində Tovuz rayonunun sahəsi 1903 km², əhalisi isə 162 min nəfərdən artıqdır. Tovuz rayonu inzibati rayon kimi 1930-cu ilin avqust ayında təşkil olunmuşdur. 39 inzibati ərazi dairəsinin tərkibində 1 şəhər (Tovuz şəhəri), 1 şəhər tipli qəsəbə (Qovlar qəsəbəsi) və 102 kənd mövcuddur.157 875Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Tovuz rayonu 26 968130 907 61.Ucar rayonu853Portal Azerbaijan.az: İnzibati-ərazi vahidi üzrə məlumat: Ucar: Ərazi 
Ümumi ərazi, [kv.km] — 853.00
Məhsuldar torpaqların ümumi sahəsi, [kv.km] — 373.00
Kənd təsərrüfatına yararsız torpaqların sahəsi, [kv.km] — 324.00
Heyvandarlıq üçün otlaqların sahəsi, [kv.km] — 97.00
Əkilmiş torpaqların ümumi sahəsi, [kv.km] — 243.00
Meyvə bağlarının ümumi sahəsi, [kv.km] — 37.00
Şoran torpaqların ümumi sahəsi, [kv.km] — 14.00Ucar Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqındaUcar rayonu 24 yanvar 1939-cu ildə təşkil olunmuşdur. Ərazisi 0,85 min kvadrat kilometrdir. Əhalinin sayı 01 yanvar 2011-ci il tarixə 79800 nəfərdir. Əhalinin orta sıxlığı 1 kvadrat kilometrə 94 nəfərdir. Ucar rayonu ilə Bakı şəhəri arasındakı məsafə 234 kilometrdir. Rayonun tabeliyində 1 şəhər, 15 kənd ərazi vahidi vardır. Kəndlərin sayı 29-dur.Rayonun mərkəzi Ucar şəhəridir.78 135Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Ucar rayonu 16 82661 309 62.Yardımlı rayonu667,2Yardımlı Rayon İcra Hakimiyyəti: Rayon haqqında…Yardımlı rayonunun ərazisi 66720 ha torpaq sahəsini əhatə edir.Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Yardımlı rayonu 58 0736 60351 470 63.Yevlax rayonu1 540Yevlax Rayon İcra Hakimiyyəti: Yevlax: Ümumi məlumat117 803Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Yevlax rayonu 64 84152 962 64.Zaqatala rayonu1 348Zaqatala Rayon Icra Hakimiyyəti: Rayon haqqında: TarixiZaqatala rayonunun ümumi sahəsi 1348 kv.km-dir. Ərazisi dağlıq və aran hissədən ibarətdir.118 228Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Zaqatala rayonu 31 03887 190 65.Zəngilan rayonu707Zəngilan Rayon İcra hakimiyyəti: Rayon haqqında: Coğrafi mövqeyi Zəngilan rayоnu Azərbaycan Respublikasının cənub-qərbində yerləşir. Ərazisi 707 kv km-dir. Şimaldan Qubadlı, Şərqdən Cəbrayıl rayоnu, cənubdan Araz çayı bоyunca Iran Islam Respublikası, qərbdən isə Ermənistanın Mehri və Qafan rayоnları ilə həmsərhəddir.39 362Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Zəngilan rayonu 17 67321 689 66.Zərdab rayonu855,6Zərdab Rayon İcra Hakimiyyəti: Zərdab:  Ümumi məlumat Ərazisi: Bir tərəfdən Aran iqtisadi rayona daxil olan Kürdəmir, Ağdaş, Ucar, digər tərəfdən isə, təbii sərhəd olan Kür çayı nəzərə alınmazsa, İmişli, Bərdə, Ağcabədi rayonu ilə sərhədlənərək (Zərdab və Ağcabədini Kür üzərindəki körpü birləşdirir) 860  km² əraziyə malikdir. Rayonun ərazisi respublika ərazinin təxminən 1 % faizini, yerləşdiyi iqtisadi rayonun ərazisinin isə təxminən 4% faizini təşkil edir.52 870Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: Zərdab rayonu 11 07641 794 NoToplam86 512,0626Ayrılıqda hər bir rayon üzrə olan məlumatların sintezindən (cəmindən) alınmışdır8 922 4474 739 1234 183 324

*Qeyd: 2009-cu ildə aparılmış siyahıyaalınmaya əsasən Naxçıvan Muxtar Respublikasının ümumi əhalisinin (398,323 nəfər) 115488* nəfəri şəhər əhalisi, 282835** nəfəri isə kənd əhalisi olmuşdur .

 Təhsil səviyyəsi 
+Azərbaycan Respublikası əhalisinin 15 və yuxarı yaşda olan qisminin təhsil səviyyəsiAzərbaycan Dövlət Statistika Komitəsi: Demoqrafik göstəricilər:  1.7. Əhalinin təhsil səviyyəsi (Əhalinin siyahıyaalınmalarının məlumatlarına əsasən) ---1979, 1989, 1999, 2009-cu illər əhalinin siyahıyaalınmaları üzrə, 2010, 2011, 2012-ci illər isə hesablamalara görə (min nəfərlə) İl Ölkə əhalisi Ali təhsilli Orta ixtisas təhsilli Tam orta təhsilli Ümumi orta təhsilli Ali və orta, cəmi 1979 sa.6026,5301374127710462998 1989 sa.7021,249568320619054144 1999 sa.7953,457468130488195122 2009 sa.8922,483157742629066576 2010 r.t.8997,685759243619206730 2011 r.t.9111,187860244459276852 2012 r.t.9235,189760945149336953


 Miqrasiya 

 Əhalinin beynəlxalq miqrasiyası 
+Azərbaycan Respublikası əhalisinin beynəlxalq miqrasiyasıAzərbaycan Dövlət Statistika Komitəsi: Demoqrafik göstəricilər: 1.26 Əhalinin beynəlxalq miqrasiyası (min nəfər)  və 1.27. Daimi yaşamaq üçün Azərbaycana gələn və Azərbacandan gedənlərin ölkələr üzrə bölgüsü ---1990–1997-ci illərdə 18 və yuxarı yaşda olan şəxslər (min nəfərlə) İllər Ölkəyə daimi yaşamaq üçün gələnlər Ölkədən daimi yaşamaq üçün gedənlər Miqrasiya artımı (azalması) 199084,3137,9-53,6 199166,3106,4-40,1 199235,749,9-14,2 199316,328,5-12,2 19948,619,6-11,0 19956,216,0-9,8 19965,813,2-7,4 19977,515,7-8,2 19985,410,5-5,1 19994,89,1-4,3 20004,49,9-5,5 20012,67,3-4,7 20021,24,3-3,1 20032,53,8-1,3 20042,42,8-0,4 20052,02,9-0,9 20062,22,6-0,4 20072,03,1-1,1 20083,62,51,1 20092,31,40,9 20102,20,81,4 20112,20,51,7

Qeyd: Ölkəyə daimi yaşamaq üçün gələnlər — immiqrant, Ölkədən daimi yaşamaq üçün gedənlər — emmiqrant hesab edilirlər.

 Daimi yaşamaq üçün Azərbaycana gələn və gedənlərin ölkələr üzrə bölgüsü 
+Ölkəyə daimi yaşamaq üçün gələnlər Ölkələr 1995 2000 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Cəmi6 2224 3612 0132 2321 9543 5972 2922 2282 181


+Ölkədən daimi yaşamaq üçün gedənlər Ölkələr 1995 2000 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Cəmi16 0339 9472 9062 6443 0832 5301 373799484


 Azərbaycanda miqrantlar 
İmmiqrasiya 1990 1995 /
1990–1995 2000 /
1995–2000 2005 /
2000–2005 2010 /
2005–2010Ümumi (min nəfər) 361 525 348 255 264Kişilər (min nəfər) 158 228 150 109 113Qadınlar (min nəfər) 203 296 198 145 151Qadın immiqrantların faizi 56. 2 56. 5 56. 9 57. 0 57. 1Ümumi immiqrantların faizi 0. 2 0. 3 0. 2 0. 1 0. 1Ümumi əhali daxilində immiqrantların faizi 5.0 6.7 4.3 3. 0 3. 0İllik dəyişiklik, faizlə - 7. 5 −8. 2 −6. 2 0. 7İllik dəyişiklik, faizlə (qaçqınlar istisna olmaqla) - −4. 2 −4. 2 1. 0 1. 0Xalis immiqrasiya (min nəfər) - 174 −163 −84 16

2011-ci ilin iyul ayında Dövlət Miqrasiya Xidmətinin rəisi Arzu Rəhimovun və ombudsman Elmira Süleymanovanın bildirdiyinə görə Azərbaycan Respublikasında təxminən 450 min nəfər miqrant vardır.Lent.az – Azərbaycan dilində online xəbər agentliyi :Ombudsman: "Milli zəmində şikayət almamışam" ---xəbərin yayınlanma tarixi: 16 iyun 2011-ci ilAzərbaycan Milli Kitabxanası :Azərbaycanda azsaylı xalqlar bütün proseslərdə bərabər hüquqlarla iştirak edirlər ---xəbərin istinadı: AzərTAc, xəbərin yayınlanma tarixi: 17 iyun 2011-ci ilAzerbaijan İslam News (deyerler.org) :Azərbaycanda 450 minə yaxın əcnəbi və vətəndaşlığı olmayan şəxs var ---xəbərin yayınlanma tarixi: 8 aprel 2011-ci ilAzərbaycanda Vətəndaş Cəmiyətinin İnkişafına Yardım Assosiasiyası :Azərbaycanda 450 minə yaxın miqrant var — DMX rəisi ---xəbərin yayınlanma tarixi: 16 iyun 2011-ci il Dövlət Miqrasiya Xidmətinin (DMX) sədri Arzu Rəhimovun sözlərinə əsasənLent.az – Azərbaycan dilində on-line xəbər agentliyi :"Qeyri-leqal miqrantlar arasında Türkiyə vətəndaşlarının sayı daha çoxdur" ---xəbərin yayınlanma tarixi: 16 dekabr 2011-ci il: Azərbaycan Dövlət Miqrasiya Xidmətinə müvəqqəti və daimi qeydiyyatla bağlı daha çox müraciət edənlər Türkiyə vətəndaşlarıdır. Lakin ölkədə olan qeyri-leqal miqrantların arasında Türkiyə vətəndaşlarının sayı daha çoxdur. Azərbaycanda yaşayan 450 min miqrantın 80%-i Türkiyə, Rusiya, Gürcüstan və İran vətəndaşlarıdır.
Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında Dövlət Əmək Müfəttişliyi Xidmətinin rəisi vəzifəsini icra edən Rauf Tağıyevin verdiyi məlumata əsasən 1 iyul 2011-ci il tarixinə Azərbaycanda "əməkçi miqrant" statusu ilə işləyənlərin sayı 9 min 160 nəfər olmuşdur.Azərbaycan Dövlət Teleqraf Agentliyi (AzərTAc): Azərbaycanda əməkçi miqrant statusu ilə işləyənlərin sayı 9 min 160 nəfərdir---xəbərin yayınlanma tarixi: 2011–07-11

 Qaçqın və məcburi köçkünlər 
Qaçqınlar: Ermənistan SSR-dan qovulmuş Azərbaycan türkləri və Özbəkistan SSR-dan qovulmuş Axısqa türkləridir.
Azərbaycan türklərinin Ermənistan SSR-dan deportasiyası, 1987–1991-ci illər:
1987-ci ilin noyabr ayında etnik azərbaycanlıların deportasiyasının başlanılmasınadək azərbaycanlı əhali 194 kənddə, az sayda İrəvan şəhərində və digər şəhər və qəsəbələrdə yaşayırdılar. 194 kənddən 171-i monoetnik azərbaycanlı kəndi, 14-ü əksəriyyəti azərbaycanlı olan və 9-unda isə azərbaycanlıların yarıdan az olduğu kəndlər olmuşdur. 185 azərbaycanlı kəndi Ermənistan SSR-nın 37 rayonundan 22-sində yerləşirdi.Bu sayt "Milli-Mədəni İnkişafa Dəstək İctimai Birliyi"nin dəstəyi ilə yaradılmış Kəlbəcər rayonu Ağdaban kəndinin saytı: Hadisələr  Bu 22 rayondan 16-sında isə etnik azərbaycanlı əhali ya əksəriyyəti təşkil edir, ya da önəmli sayda kompakt şəkildə yaşayırdı. 1989-cu il siyahıyaalınması zamanı Ermənistan SSR-da 37 inzibati rayon, 27 şəhər və 31 şəhər tipli qəsəbə vardı. Bəzi qeyri-rəsmi hesablamalara əsasən 1988-ci ildə Ermənistanda 500 mindən artıq etnik azərbaycanlı yaşamışdır.Qarabaq senedlerde | Karabakh in Documents | Карабах в документах: Армянская агрессия в разных направлениях 
Etnik azərbaycanlılar yaşayan rayonlarda əhalinin sayı (1979)Портал география: Распределения населения Армянской ССР по территориальным делениям при переписи 1979 года ---источник: РГАЭ, ф.1562, оп.336-т.IV, д.5943 (стр. 51–61)., bu rayonlarda azərbaycanlıların sayı (1979)Armenian Economics, Law, Art and Culture Network: Численность азербайджанского населения в сельских районах Армянской ССР (1959–1979гг.) . Г. Авагян, "Армения и армяне в мире", Спюрк, Ереван, 1993, monoetnik azərbaycanlı kəndləri (1988):

Deportasiyanın başlanması: 1987-ci ilin noyabr ayının 2-ci və 3-cü ongünlüyündə öncə Qafan rayonundan bir neçə gün sonra isə Meğri rayonundan etnik azərbaycanlıların sıxışdırılaraq qovulmağa başlanması ilə Ermənistandan türklərin çıxarılmasının sonuncu mərhələsi başlandı.
25 yanvar, 18 fevral və 23 fevral 1988-ci il tarixlərində Azərbaycan SSR ərazisinə Ermənistan SSR ərazisindən qovularaq keçmiş qaçqınların ümumi sayı 4 min nəfəri keçdi.CA&CC Press® AB: Международная конференция — "Конфликты на Кавказе: история, современность и перспективы урегулирования": кандидат исторических наук, руководитель департамента конфликтологии и миграции Института Мира и Демократии Азербайджана — Ариф Юнусов: Армяно-азербайджанский конфликт: демографические и миграционные аспекты .Баку (Азербайджан) 22–23 октября 2012 г., Тбилиси (Грузия) 25–26 октября 2012 г. Azərbaycan hökuməti onları Sumqayıtda, Fatmayıda və Sarayda yerləşdirdi.
1986-cı ilə olan məlumata əsasən Qafan rayonunda yerləşən 51 kənddən 21-i azərbaycanlı kəndi idi.Габиб Рагимоглу Гасанов: Незабвенные имена, незалеченные раны: Азербайджанонаселенные районы Армянской ССР .При финансовой поддержке Совета Государственной Помощи Неправительственным Организациям при Президенте Азербайджанской Республики 1988-ci ilin yanvar ayının sonuna Qafan rayonunda bir nəfər belə azərbaycanlı qalmamışdı.Azərbaycan Prezidenti — rəsmi portal: Qarabağ 
20 fevral 1988-c ildə Qarabağ münaqişəsinin başlanması və 26–28 fevral 1988-ci ildə Sumqayıt hadisələrinin başverməsi ilə köçün sürəti daha da artaraq kütləvi xarakter aldı.
1988-ci ilin iyul ayının ortalarında 4 min ailədən ibarət təxminən 20 min nəfər etnik azərbaycanlı Ermənistandan Azərbaycan SSR-na keçdi.
13 noyabr 1988-ci il tarixində erməni silahlı dəstələri Ermənistanda SSR-nın Spitak rayonunda rayon rəhbərliyinin bilavasitə iştirakı ilə azərbaycanlı əhalinin evlərinə basqınlar edərək 40-dan çox azərbaycanlını xüsusi vəhşiliklə qətlə yetirib, yüzlərlə ailəni ev-eşiyindən çölə ataraq rayonu tərk etməyə məcbur etmişdir.Effektiv Təşəbbüslər Mərkəzi: "Azərbaycançılıq-milli eyniyyətdən qlobal dünyaya pəncərə" tədqiqat və təbliğat platformu: Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin başlanması (1988-ci il) 
2 dekabr 1988-ci il tarixinə Ermənistan SSR ərazisindən qovularaq Azərbaycan SSR ərazisinə keçmiş qaçqınların ümumi sayı 78 min nəfəri keçdi.
1988-сi ilin dekabr ayı ərzində daha 100 min nəfər azərbaycanlı Ermənistanı tərk edərək Azərbaycan ərazisinə keçdi.
Ermənistan Respublikası Milli Statistika Xidmətinin (erm. Հայաստանի Հանրապետության Ազգային վիճակագրության ծառայություն) verdiyi məlumata əsasən:Национальная статистическая служба Республики Армения: 1.Краткий исторический очерк о проведенных в Армении переписях населения  1989-cu ildə reallaşdırılan Ümumsovet əhali siyahıyaalınması çərçivəsində 12 yanvar 1989-cu il tarixindən başlayaraq bir neçə gün ərzində Ermənistan SSR-nın əhalisi siyahıya alınmışdır. Siyahıyaalınmanın yekunlarına əsasən Ermənistanın de-yuri əhalisi 3,304,776 nəfər, de-fakto əhalisi isə 3,287,677 nəfər olmuşdur. Ancaq siyahıyaalınmanın ən böyük qüsuru onun başlanması tarixinədək ölkədən təəcili şəkildə çıxardılmış 160,000-dən artıq insan haqqında heç bir məlumatı ehtiva etməməsidir:
"The last census of the Soviet Union took place in January 1989, a month later after the disastrous earthquake in northern Armenia,and within an environment of political and economic unstablity caused by enormous population movements due to the conflict in Gharabagh, as well. For example, as a result of the earthquake, more than 160,000 people were evacuated outside Armenia via official channels, though others left of their own volition, so that an exact estimate of the number of displaced individuals due to the earthquake was impossible to ascertain. In addition, due to the conflict in Karabagh, ethnic Armenians were returning to Armenia from Azerbaijan, and ethnic Azerbaijanis resident in Armenia were returning to Azerbaijan. All of these factors negatively influenced the results of the census such that they did not reflect the real picture of Armenia. Though the census results were published in May 1990, they very quickly lost their relevance due to the problems outlined above. Nevertheless,
as of January 12, 1989, the de facto population was 3,287,677, and the de jure population was 3,304,776."
Bu səbəbdən 1989-cu il siyahıyaalınması aktuallığını itirmişdir. Bütün çatışmamazlıqları ilə birlikdə 1989-cu il siyahıyaalınması de-yuri əhalinin 84,860 nəfərinin azərbaycanlı olduğunu ortaya çıxarmışdır.Демоскоп Weekly (еженедельная демографическая газета. Электронная версия): Всесоюзная перепись населения 1989 года.: Национальный состав населения по республикам СССР: Армянская ССР ---Источник: Рабочий архив Госкостата России.Таблица 9с. Распределение населения по национальности и родному языку. Ancaq siyahıyaalınmanın keçirildiyi tarixdə Ermənistanın rəsmi və faktiki etnik azərbaycanlı əhalisinin sayı arasında böyük fərq qeydə alınmışdı. Beləki siyahıyaalınma yekunları Ermənistan SSR-inin 3 milyon 287 min 700 nəfərlik de-fakto əhalisinin yalnız 7 min 900 nəfərinin etnik azərbaycanlı olduğunu ortaya çıxarmışdı..Ethnic Minorities, page 32. // Armenia, Azerbaijan, and Georgia: country studies. 1995.
1 fevral 1990-cı il tarixinə Azərbaycan Statistika Komitəsi Ermənistan SSR ərazisindən qovularaq Azərbaycan SSR ərazisinə keçmiş 186 mini etnik azərbaycanlı, 18 mini etnik kürd (müsəlman olanlar), 3 min 500 nəfəri isə rus (əsasən sektantlar və az sayda müsəlman əhali ilə qohumluq əlaqələri olanlar) olamqla cəmi 207 min 500 nəfər Ermənistan qaçqınını və sayı təxminən 48 min nəfər olan Özbəkistandan qovulmuş Axısqa türkünü rəsmən qeydə almışdır.International Crisis Group: Dağlıq Qarabağ sülh planı-qısa xülasə və tövsiyyələr (Avropa üzrə məruzə No 167, 11 oktyabr 2005-ci il): 1  və 2 Демоскоп Weekly (еженедельная демографическая газета. Электронная версия): Юнусов А.--Миграционные тренды и тенденции в постсоветском Азербайджане --(Опубликовано в книге: Транзитная миграция и транзитные страны: теория, практика и политика регулирования / Под ред. И. Молодиковой и Ф. Дювеля. М.: Университетская книга, 2009) Bir qədər sonra təxminən 3 mini rus 7 mini isə kürd olmaqla cəmi 10 min nəfər Ermənistan qaçqını və bir neçə min Özbəkistan qaçqını olan Axısqa türkü Rusiya FR-na köçərək əsasən Stavropol və Krasnodar diyarlarında məskunlaşdı.Центр миграционных исследований: Этнические и миграционные процессы в постсоветском Азербайджане . Юнусов А.С. Азербайджан, Баку.Демоскоп Weekly (еженедельная демографическая газета. Электронная версия): Ариф Юнусов: Этноконфликты и миграционные процессы на Южном Кавказе .Доклад на Международном семинаре "Центральная и Восточная Европа в системе глобальных миграций" (Москва, 16–17 ноября 2001 года)
11 iyul 1991-ci il tarixində Azərbaycan Respublikasının Zəngilan rayonu ilə sərhəddə yerləşən və Ermənistanda qalan son azərbaycanlı kəndi olan Meğri rayonunun Nüvədi kəndinə Ermənistan hüquq-mühafizə orqanlarının silahlı basqınları başladı, şiddətli basqınlara tab gətirməyən əhali avqustun 8-də kəndi tamamiylə tərk etdi və beləliklə Türklərin tarixi etnik Azərbaycanın şimal-qərbini əhatə edən hazırkı Ermənistan torpaqlarından sonuncu deportasiyası yekunlaşdı.Nüvədi kəndinin saytı: Nüvədinin tarixindən Effektiv Təşəbbüslər Mərkəzi: "Azərbaycançılıq-milli eyniyyətdən qlobal dünyaya pəncərə" tədqiqat və təbliğat platformu: Qarabağ tarixinin salnaməsi (1991-ci il) 
Axısqa türklərinin ikinci deportasiyası, Özbəkistan SSR-da "Fərqanə hadisələri 1988–1990-cı illər":Международному институту гуманитарно-политических исследований: Исследование проводилось в 1997 – 1998 гг. при поддержке Фонда Гуггенхайма (The Harry Frank Guggenheim Foundation). Публикация: Осипов А.Г. Ферганские события: конструирование этнического конфликта  //Ферганская долина: этничность, этнические процессы, этнические конфликты. М.: "Наука", 2004. С. 164–223.
1989-cu il Ümumsovet əhali siyahıyaalınmasına əsasən bütün SSRİ ərazisində 207,512Демоскоп Weekly (еженедельная демографическая газета. Электронная версия): Всесоюзная перепись населения 1989 года.: СССР ---Источник: Рабочий архив Госкостата России.Таблица 9с. Распределение населения по национальности и родному языку. nəfər Axısqa türkü qeydə alınmışdı. Onlardan 106,302Демоскоп Weekly (еженедельная демографическая газета. Электронная версия): Всесоюзная перепись населения 1989 года.: Национальный состав населения по республикам СССР: Узбекская ССР ---Источник: Рабочий архив Госкостата России.Таблица 9с. Распределение населения по национальности и родному языку. nəfəri Özbəkistan SSR-da məskunlaşmışdı. 106,3 min nəfər Axısqa türkünün 43,2 min nəfəri Daşkənd vilayətində, 18,5 min nəfəri Səmərqənd vilayətində, 18,7 min nəfəri Sırdərya vilayətində, 13,6 min nəfəri Fərqanə vilayətində, 5 min nəfəri Əndican vilayətində, 3 min nəfəri Nəmənqan vilayətində, 1,5 min nəfəri Buxara vilayətində, 2,8 min nəfəri isə Özbəkistan SSR-nın digər ərazilərində yaşayırdı. 1989-cu il siyahıyaalınmasına əsasən o zaman 7,1 min kvadrat kilometr ərazisi olan Fərqanə vilayətində 2142 min əhali yaşayırdı və onun əksəriyyəti özbəklərdən ibarət idi. Vilayət əhalisinin 1735 min nəfərini özbəklər, 123,8 min nəfərini ruslar, 114,5 min nəfərini taciklər, 43,6 min nəfərini qırğızlar, 32,7 min nəfərini tatarlar, 22,8 min nəfərini krım tatarları, 13,6 min nəfərini axısqa türkləri təşkil edirdilər.

+Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Qaçqınlar üzrə Ali KomissarlığıUnited Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR): 2002 UNHCR Statistical Yearbook : page 210–211United Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR): 2003 UNHCR Statistical Yearbook : page 66–67United Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR): 2004 UNHCR Statistical Yearbook : page 224–225United Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR): 2005 UNHCR Statistical Yearbook : page 246–247 İl Qaçqınlar Geri dönmüş qaçqınlar Siyasi sığınacaq alanlar Məcburi köçkünlər V.o. BMT-ın QüAK m.a.o.d. Cəmi 1993228 840……778 000…… 1994231 63529 000…663 102…… 1995233 68239 000…622 101…… 1996233 69211145549 030…… 1997233 715…218551 077…785 010 1998221 635…293576 321…798 249 1999221 643*38348569 550…791 579 2000287273 376572 451…51 649627 790 2001367176 551572 955…7 427587 317 2002458…8 116577 179…2 461588 214 2003326…8 805575 609…430585 170 20048 606…1 231578 54530 000430618 812 20053 0041115578 5452 300327584 292

Qeyd: V.o.-Vətəndaşlığı olmayanlar./BMT-ın QüAK m.a.o.d.-Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Qaçqınlar üzrə Ali Komissarlığının mandatı altında olan digərləri./*188.427 nəfər etnik Ermənistan azərbaycanlıları və 33.216 nəfər Axısqa türkləri olmaqla cəmi 221.643 nəfər qaçqın qeydə alınmışdır. Bax: UNHCR Global Report 1999 — Azerbaijan.
Azərbaycan Respublikasının Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin İşləri üzrə Dövlət Komitəsinin yayınladığı Azərbaycan Respublikası dövlətinin rəsmi məlumatalarına əsasən (1 yanvar 2012-ci il tarixinə):Azərbaycan Respublikasının Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin İşləri üzrə Dövlət Komitəsi: Ermənistanda aparılan etnik təmizləmə və ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən Azərbaycanın 20 faiz ərazisinin işğalı nəticəsində yaranmış bir milyonadək qaçqın və məcburi köçkünlər haqqında məlumat (1988–2011 ci illər) 
Məcburi köçkünlərin sayı: 599,417 nəfər
Həmsərhəd yaşayış məntəqələrindən öz daimi yaşayış yerini tərk etmiş əhalinin sayı: 128,199 nəfər
Qaçqınların sayı: 301767 nəfər (Ermənistandan-250 min nəfər, Orta Asiyadan-50 min nəfər, "qaçqın" statusu almaq niyyətində olanlar-1767 nəfər)

 Vətəndaşlıq 
1999-cu ildə aparılmış siyahıyaalınma zamanı ölkədə siyahıya alınan insanlardan hansı ölkə vətəndaşları olduqları soruşulmuşdur.United Nations Statistics Division: Azerbaijan Republic Population and Housing Census in 1999: Census List :in english  and in azerbaijani  Eyni sual 2009-cu ildə həyata keçirilmış əhalinin siyahıyaalınmasında da əhaliyə yönəldilmişdir.Azərbaycan Respublikası əhalisinin siyahıyaalınması, 2009-cu il. XXII cild:Əhalinin doğulduğu yer, vətəndaşlığı, daxili, xarici miqrasiyası və miqrasiya səbəblərinə görə bölgüsü. — 2011

2009-cu il əhali siyahıyaalınmasına əsasən Azərbaycanın qeydə alınmış 8.922.447 nəfər de-yuri əhalisinin 8.907.625 nəfərini Azərbaycan Respublikası vətəndaşları, 14.822 nəfərini isə əcnəbilər təşkil etmişdir.United Nations Statistics Division, Demographic Statistics: Population by citizenship status, age and sex 

+13–22 aprel 2009-cu il əhalinin siyahıyaalınmasına əsasən de-yuri Azərbaycan əhalisi içərisində qeydə alınmış de-fakto əcnəbi vətəndaşlarUnited Nations Statistics Division, Demographic Statistics: Foreign population (non-citizens) by country of citizenship, age and sex  Ölkə Hər iki cinsdən toplam sayı Bütün əcnəbilər14 822 Gürcüstan4 088 Rusiya3 417 Türkiyə1 484 İran518 Özbəkistan420 Ukrayna252 Qazaxıstan138 Türkmənistan117 Əfqanıstan113 Digər ölkələrdən690 Vətəndaşlığı olmayanlar3 585

 Qeydlər 

 İstinadlar 

 Mənbə 


 Həmçinin bax 
 Tanınmış azərbaycanlılar
 Azərbaycanın dövlət-icma və icmalararası münasibətləri

 Xarici keçidlər 
 Azərbaycan Respublikası Dövlət Statistika Komitəsi (azərbaycan və ingilis dillərində)
 Azərbaycan Respublikasının İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili  (azərbaycan və ingilis dillərində)
 Azərbaycan Respublikasının Dövlət Miqrasiya Xidməti (azərbaycan, rus və ingilis dillərində)
 Azərbaycan Respublikası Dövlət Məşğulluq Xidməti  (azərbaycan dilində)