Markiz de Sad

Donasyen Alfons Fransua de Sad (; , tarixdə Markiz de Sad (  kimi qalmışdır) — fransız zadəgan, yazıçı və filosof. Dünya ədəbiyyatında qalmaqallı romanlar müəllifi və sadizmin banisi kimi tanınır.

Markiz erotik ədəbiyyatın əhəmiyyətli yazıçılarındandır, əsasən sərt pornoqrafik yazılar yazmışdır.

Təxminən ömrünün 29 ilini həbsxanada, 13 ilini ağıl xəstəxanasında keçirmişdir və ən əhəmiyyətli əsəri "Sodomun 120 günü"nü həbsxanada yazmışdır. Bir digər əhəmiyyətli əsəri də "Justine"dir. Sadizmin mənşəyinin onun yazdıqlarına söykəndiyi bilinir.

Yazılarında əxlaqı, qanunu, dini elementləri nəzərə almadan həddindən artıq azadlığı (hətta əxlaqsızlığı) və ən yaxşının zövq olduğunu müdafiə edirdi. Markis 32 il fərqli həbsxanalarda və ağıl xəstəxanasında həbs edildi: on il Parisdə (on ili Bastilledə keçdi), bir ay Conciergeriedə, iki il qalada, bir il Madelonnettesdə, üç il Bicêtredə, bir il Sainte-Pélagiedə və 13 il Charenton ağıl xəstəxanasında. Yazılarının çoxunu məhbus olduğu dövrdə yazdı. "Sadizm" anlayışı adından törədilmişdir.

Sade kitablarında şəxslər arası əlaqələrdə insanın insancıl yanı bir dəfə itirildiyində, nələr ola biləcəyinin məlumatını verir. Şəxslərarası əlaqələrdə insanın sahib olduğu qürur bir yana buraxıldığı zaman ortaya çıxan yeni qanun öz faydasını qoruma sonuna qədər davam etdirilirsə, zəruri olaraq "sadizm"ə söykənir. Əsərlərində əxlaqi hərəkətin təyin olaraq etik dəyərlər deyil, instinktlər, ya da "şərti buyruqlar" hərəkətin "prinsipi" edilsə nələr olacağından bəhs edir.

 Əsərləri 

 Sodomda 120 gün
 Yataq otağında fəlsəfə

 Xarici keçidlər 
 Marquis De Sade Azərbaycan dilində
 Маркиз де Сад. Философия в будуаре 
 Marquis de Sade 
 Эссе писателя Виктора Ерофеева о творчестве маркиза де Сада
 Маркиз де Сад и XX век. Пер. с франц. Исследования о де Саде Ж.Батая, П.Клоссовски, М.Бланшо, Р.Барта, А.Камю и др.
 Батай Ж. Сад  // Батай Ж. Литература и Зло [: Сб. эссе:]. М.: МГУ, 1994. — ISBN 5-211-03159-8
 О бедном Маркизе замолвите слово.
 Книги де Сада в библиотеке Vita Nuova. 

 Həmçinin bax 
 Sadizm
 İstinadlar 

Kateqoriya:Fransa yazıçıları
Kateqoriya:Fransız yazıçılar
Kateqoriya:Biseksual yazıçılar
Kateqoriya:Fransada LGBT şəxslər
Kateqoriya:Materialistlər
Kateqoriya:Nihilistlər
Kateqoriya:Ateist filosoflar
Kateqoriya:Antihomoseksual qanunvericiliklə məhkum olunanlar
Kateqoriya:Fransız ateistlər
Kateqoriya:Fransa inqilabçıları