Həbibulla Məmmədbəyli

Məmmədbəyli Həbibulla Cəfərqulu oğlu () — Azərbaycan astronomu, fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, professor.

 Həyatı 

Məmmədbəyli Həbibulla Cəfərqulu oğlu 1912-ci il dekabrın 1-də Bakının Şağan kəndində bəy ailəsində anadan olmuşdur. Atası Cəfərqulu bəy Şağan kəndinin kəndxudası olmuşdur. Beş oğul və iki qız atası olmuşdur. Anası Bəyim xanım da bəy ailəsində doğulmuşdur. Cəfərqulu bəy 1937-ci repressiya qurbanı olmuşdur. 1956-cı ildə bəraət qazanmışdır. Harada dəfn olunduğu bilinmir.

O, vaxtlar xalq düşməni oğlu olmasına baxmayaraq Bakıda orta məktəbi bitirdikdən sonra Leninqrad Dövlət Universitetinə daxil olmuş və oranı bitirmişdir. Ali təhsili aldıqdan sonra Bakıya qayıtmış, Azərbaycan Dövlət Universitetində, Azərbaycan Pedaqoji İnstitutunda dərs demişdir. Azərbaycan, rus, alman dillərini mükəmməl bilirdi, ərəb və fars dillərindəki ədəbiyyatı sərbəst surətdə araşdıra bilirdi.

1946-cı ildə Azərbaycan Tibb İnstitunu bitirmiş Səriyyə Fərəc qızı Məcidova ilə ailə həyatı qurmuşdur. İki oğul və bir qızları olmuşdur.

 Elmi yaradıcılığı 

Həbibulla Məmmədbəylinin fəaliyyətinin bir hissəsi Nəsirəddin Tusi irsinin araşdırılmasına həsr edilmişdir. Alim Nəsirəddin Tusinin astronomiya və riyaziyyat  elmləri  sahəsindəki  xidmətlərini geniş şəkildə işıqlandırmışdır. Tədqiqatçı yazır ki, Nəsirəddin Tusinin təsis etdiyi Marağa rəsədxanasında coğrafi  koordinatlar  cədvəli  tərtib  edilmiş  və bu  cədvəlin  coğrafiya  elminin  inkişafında böyük, Amerikanın kəşfində isə müəyyən dərəcədə  əhəmiyyəti olmuşdur.

Uzun illər dövlət televiziyasının elmi şərhçisi kimi çalışmışdır. Elmin bir çox sahələri ilə məşğul olmuşdu. Onlarca elmi, populyar kitabların müəllifidir.

Həbibulla Məmmədbəyli 1963-cü ildə Praqada keçirilən Beynəlxalq Astronomiya Konqressində Beynəlxalq Astronomiya Birliyinin həqiqi üzvü seçilmişdir.

 Əsas elmi əsərləri 
 Astronomiya (qısa kurs) Az. SSR XMK nəşri, Bakı, 1941
 Астрономическая памятка бойцу. Баку, АГУ, 1943.
 Mühəmməd Nəsirəddin Tusi, Gənclik, Bakı, 1957, 154 s.
 Основатель Марагинской обсерватории Насирэддин Туси, Баку, 1961, 316 с.
 Mühəmməd Nəsirəddin Tusi, Gənclik, Bakı, 1968, 228 s.
 Tarixləri çevirmək üçün sinxronik cədvəllər (Azərbaycan, rus, özbək, tacik, türk, ingilis, ərəb və fars dillərində” “Elm”, Bakı, 1972.
 Mühəmməd Nəsirəddin Tusi, Gənclik, Bakı, 1980, 175 s.
 Мухаммед Насирэддин Туси, Баку, 1981.

 İstinadlar 

Kateqoriya:Azərbaycan alimləri
Kateqoriya:Azərbaycanlı alimlər
Kateqoriya:Azərbaycan astronomları
Kateqoriya:Fizika-riyaziyyat elmləri doktorları
Kateqoriya:Professorlar