Adi quayava

Quayyava () — mərsinkimilər fəsiləsinin psidium cinsinə aid bitki] növü.

 Təbii yayılması: 
Vətəni tropik Amerikadır. Asiya və Afrikada mədəni halda becərilir. Qafqazın Qara dəniz sahillərində yayılmışdır.

 Botaniki təsviri: 
Hündürlüyü 8-10 m olan həmişəyaşıl ağacdır. Gövdələrin qabığı 2-4 mm, hamar, üstü açıq çəhrayı və ya açıq boz rəngli, bəzən şırımlıdır. Budaqları şaхələnir. Cavan budaqları 4 tillidir. Yarpaqları uzunsov-dairəvi, 7-15 sm uzunluqnda, 3-7 sm enində, üstü çılpaq, alt tərəfi tüklü, damarcıqlıdır. Çiçəkləri tək və ya 2-3 ədəd yarpaqların qoltuğunda yerləşir, ağ rənglidir. İldə 1-2 dəfə çiçəkləyir. Bəzi növləri çarpaz tozlanır. Əsas tozlayıcılar balverən arılardır. Meyvəsi yaşıl, lətli, armudşəkilli və ya yumru, uzunluğu 12 sm-ə qədər, çəhrayı, ağ və ya sarı rənglidir. Müхtəlif üsullarla - zoğ, calaq, toхum və qələmlərlə çoхaldılır.

 Ekologiyası: 
Günəşli və çoх isti yerlərdə bitir. Quraqlığa dözür.

 Azərbaycanda yayılması: 
Lənkəran və Astaradamədəni şəraitdə becərilir.

 İstifadəsi: 
Yarpaqları, çiçəkləri və meyvələri bakterisid təsirə malikdir. Bitkinin bütün hissələrində tanninlər vardır, vitaminlərlə zəngin, ətirli, turşa-şirindir. Yarpaqlarından efir yağları alınır.  Dekorativ yaşıllaşdırmada müxtəlif kompozisiyaların tərtibatında istifadə olunur.

 İstinadlar 

 Ədəbiyyat 
 Флoра Азербайджана. т.5. 1954; Флoра Кавказа. т.5. 1954;
 Azərbaycanın ağac və kolları. I cild. 1961;
 Azərbaycan flora-sının konspekti. I-III cildlər.  2005; 2006; 2008;
 Tofiq Məmmədov, Elman İsgəndər, Tariyel Talıbov. Azərbaycanın nadir ağac və kol bitkiləri", Bakı: "Elm", 2014, 380 səh

 Xarici keçidlər 
 Azərbaycan Dendroflorası III cild-Bakı:"Elm",2016,400 səh. 

Kateqoriya:Psidium
Kateqoriya:Meyvə ağacları
Kateqoriya:Tropik meyvələr
Kateqoriya:Giləmeyvələr
Kateqoriya:Cənubi Amerika florası
Kateqoriya:Meksika florası
Kateqoriya:Qırmızı kitaba görə az qayğı tələb edən növlər
Kateqoriya:Dərman bitkiləri