Burulmuş şam

() —  aləminin  şöbəsinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.

 Arealı 
Şimali Amerikanın qərb hissəsində, Sakit okean sahillərində, Alyaskadan Meksikaya qədər qayalıq dağlarda, dəniz səviyyəsindən 3500 m hündürlüyə qədər böyük sahələri əhatə edir.

 Botaniki xarakteristikası 
Hündürlüyü 50 m-dək olan kol və ya ağacdır. Gövdəsi düz və ya əyilmiş, qalınlığı 90 sm-ə qədərdir. Çətiri genetik mənşəyindən asılı olaraq, müxtəlifdir; aşağı budaqları çox vaxt tükcüklüdür, yuxarı budaqları isə şaxələnmiş və ya yuxarı qalxandır. Qabığı boz, qırmızı və ya qonur rəngli, şırımlıdır. Budaqları nazik, çox köbəli, narıncı və ya qırmızı-qonur, yaşlandıqda qonur rəngli olurlar.

İynəyarpaqları iki dəstəyə yığılmış, şaxələnmiş və ya yuxarı istiqamətlənmiş, cod, tünd-yaşıl, uzunluğu 2–8 sm, qalınlığı 0,7–2 (3) mm, əyilmiş, yanlarında ağ məsaməli xətlər yaxşı görünür, kənarları xırda dişlidir; ucları küt və ya bizşəkillidir; qabığı 0,3–0,6 (-1) sm, həmişəlik bünövrəsi vardır. Yarpaqları ağacda 3–8 il qalır. Tumurcaqları ensiz və ya enli yumurtavarı, tünd-qırmızı qonur, uzunluğu 1,2 sm-ə qədər, bir az qatrandır. Erkək qozları elipsvari və ya silindrikdir, uzunluğu 5–15 sm olub, narıncı-qırmızı rənglidir. Dişi qozaları asimmetrikdir, açılmazdan əvvəl konusvarı və ya enli yumurtavarıdır, açıldıqdan sonra şarşəkilli olur. Uzunluğu 3–7 sm-dir, sarımtıl qonur və ya açıq qırmızı-qonur rənglidir, parlaqdır, əsasən dəstələrlə yerləşir. Apofizləri təxminən rombvarı, müxtəlif cür uzunsov, çox vaxt üst tərəfə çıxıntılıdır; çıxıntısı mərkəzdə yerləşir, batıq-üçküncdür; iynələri bir az yayılmış və ya uzunluğu 6 mm-dir. Toxumları batıq, yumurtavarı, uzunluğu 5 mm-ə qədərdir, rəngi qaradır (toxumları çox vaxt ağımtıl və ya qırmızı-qonur nöqtələrlə örtülmüşdür); qanadının uzunluğu 10–14 mm-dir. Son dövrlərdə Abşeronda yeni salınan parklarda, bağlarda rast gəlinir və mədəni şəraitdə becərilir.

 Yarımnövləri 





 İstinadlar 

 Həmçinin bax 


Kateqoriya:Təhlükədə olmayan növlər
Kateqoriya:Qırmızı kitaba görə az qayğı tələb edən növlər