Axtırka

Axtırka () - Ukraynanın Sumı vilayətində şəhərdir.

 Tarixi 

Şəhərin tarixi ilə bağlı onu demək mümkündür ki, məntəqə haqqında ilk məlumat
VIII əsrdə "türk yurdu" kimi verilir. Qala qıvrıla-qıvrıla axan Ak Tura çayının bir
həlqə kimi qıvrıldığı yerdə salındığından onun mövqeyi çox əlverişli sayılırdı və
ətrafdakı göllər onun müdafiə qüdrətini artırırdı. 1641-ci ildən Osmanlı
dövlətindən Reç Pospolitaya, 1647-ci ildə isə ruslara keçmişdir. 1707-ci ildə I Pyotr bu diyarın hərbi vəziyyətini öyrənmək üçün Ak Turada olmuşdur.
Kırımıın türk yer adları içərisində də Ak Tura (indiki adı Yemelyanovka)
adlı yaşayış məntəqəsi adı olmuşdur. Kuban diyarında (indiki Krasnodar vilayəti)
eyniadlı qəsəbə vardır.Советский энциклопедический словарь, М., 1987, с. 94. Ak Tura öz adının mənaca izahına görə çox şəffaf bir toponimdir. Türk dillərində Ak Tura "Ağ qala" mənasına müvafiq gəlir. Sibirin türk yer adlarını araşdıran Valeev tarixçi Millerə əsaslanaraq tura sözünün türk
dillərində "möhkəmləndirilmiş yaşayış məntəqəsi, "qala" mənasını göstərir.Валеев Б.В. О топонимии Сибирских татар – Сов. Тюркология, 1989, № 2, с. 51.
Rusiyanın hərb tarixində, ədəbi-bədii əsərlərdə tez-tez rastlanan şanşöhrətli
alaylar içərisində Axtır alayı tarixdə bu türk adını yaşatmaqdadır.
Moskvaaltı ərazilərin türk adları içərisində də bu ada rast gəlinir: Moskva
ətrafı yüksək təbəqəyə mənsub olan malikanələr içərisində məşhur Abramçevodan
azca aralıda yerləşən Axtırka kəndi məşhur boyar soyu olan Trubetskoylara
məxsus olmuşdur. Trubetskoylar bu adı vaxtilə Rus-Türk müharibələrindən, daha
doğrusu, Ak Tura döyüşlərindən bir xatirə olaraq gətirmiş, ata mülklərinə onun
adını vermişlər. Axtırka adlanan malikanə fövqəladə dərəcədə gözəlliklər
qoynunda yerləşirdi. Onun qarşısındakı gölməçə o qədər şairanə və ilhamverici idi
ki, rəssam Vasnetsov özünün məşhur "Alyonuşka" rəsmini - gölcük kənarındakı sıx
qamışlıq arasında, xəlvəti bir guşədəki o hüznlü qızı burada çəkmişdi.Подмосковье. Памятные места в истории русской культуры 14- 19 веков, М., 1955,
с. 260.

 İstinadlar 

 Mənbə 
Minaxanım Təkləli. Türk kitabı. Unudulan tarix. Dəyişdirilən adlar, Bakı, Nurlar, 2009

 Həmçinin bax 

 Xarici keçidlər 

 Ахтырский Портал
 Электронная карта города
 Телеканал города Ахтырка 
Kateqoriya:Axtırka
Kateqoriya:Ukrayna şəhərləri
Kateqoriya:Ukraynanın qəhrəman şəhərləri