Raqnar Friş

Raqnar Friş (; 3 mart 1895 – 31 yanvar 1973) — norveçli iqtisadçı. 1969-cu ildə Yan Tinberqen ilə birlikdə ilk dəfə olaraq İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatına layiq görülmüşdür.

 Həyatı 
Raqnar Friş məktəbi bitirdikdən sonra atasının zərgərlik firmasında köməkçi olaraq işləməyə başladı. Ustalığa yüksələnə qədər Oslo Universitetində iqtisadiyyat ixtisası üzrə təhsil almağa davam etdi. 1919-cu ildə universiteti bitirdi və diplom aldı. Növbəti il ustalığa yüksələrək atasının zərgərlik firmasında şərik kimi fəaliyyətə başladı. 1920-1923-cü illərdə Oslo Universitetindən aldığı təqaüdlə iqtisadiyyat və riyaziyyat üzrə biliklərini artırmaq üçün Fransa və İngiltərədə oldu. 1923-cü ildən ciddi şəkildə akedemik karyeraya başladı. 1925-ci ildə Oslo Universitetində riyazi statistika üzrə doktorluq dərəcəsi aldı. O, 1927-ci ildə aldığı Rokfeller təqaüdü ilə biliklərini möhkəmləndirmək üçün ABŞ-yə getdi. 1931-ci ildə isə Oslo Universitetində professorluğa yüksəldi. 1932-ci ildə Rokfeller maliyyəsi ilə Oslo Universitetində İqtisadiyyat İnstitutunu qurdu və həmin qurumun ilk tədqiqat direktoru olaraq təyin olundu. O, təqaüdə çıxana qədər bu vəzifəni yerinə yetirdi.

 Fəaliyyətləri 
Raqnar Friş çağdaş iqtisadiyyatın formalaşmasında önəmli rol oynamış iqtisadçılardan biridir. İqtisadiyyatın riyazi izahı mövzusunda tədqiqatlar aparmış, yeni iqtisadi anlayışları adlandırmışdır. O, 1926-cı ildə istehlak nəzəriyyəsinin-Valrasiyen riyazi əsaslarının bünövrəsini qoymuşdur. 1965-ci ildə isə istehsal nəzəriyyəsi ilə bağlı tədqiqatlar aparmışdır. 1927-ci ildə zaman sıraları, 1934-cü ildə isə xətti reqresiya haqqında araşdırmalar aparmışdır. 1930-cu ildə isə Ekonometrika Cəmiyyətinin əsasını qoymuş və 20 il bu qurumun nəşriyyat xidməti olan Ekonometrika jurnalında redaktor olaraq fəaliyyət göstərmişdir. Raqnar Friş 1933-cü ildə elmi ədəbiyyata makroiqtisadiyyat terminini daxil etmişdir. 1933-cü ildə iqtisadi tsikllarla bağlı tədqiqatlar aparmışdır. Bu tədqiqatlar çağdaş klassik konyuktura tsiklları nəzəriyyəsinin bünövrəsini təşkil edir. Çağdaş dövlətin sosial mühasibatlığı və iqtisadi planlama üzrə ekonometrik modellərin yaradılmasında Raqnar Frişin rolu böyükdür.

 Seçilmiş işlər 






Raqnar Frişin 1960-cı ilə qədər yazmaların biblioqrafiyası:
 Kenneth J. Arrow "The Work of Ragnar Frisch, Econometrician," Econometrica, Vol. 28, No. 2. (Apr., 1960), pp. 175–192

və seçilmiş esselərin toplaması:
 Olav Bjerkholt(ed.) (1995) Foundations of Modern Econometrics: The Selected Essays of Ragnar Frisch, 2 volumes, Aldershot, UK: Edward Elgar.

 Həmçinin bax 
 Ekonometrika
 İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatı
 İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatı laureatlarının siyahısı

 Xarici keçidlər 
 Raqnar Friş haqqında Nobel mükafatı e-muzeyində məlumat
 Raqnar Friş haqqında

 İstinadlar 

Kateqoriya:Norveç iqtisadçıları
Kateqoriya:İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatı laureatları
Kateqoriya:Oslo Universitetinin məzunları
Kateqoriya:Norveçli Nobel mükafatı laureatları