Qdansk

Qdansk ( , , , 1308-ci ildən 1466-cı ilə və 1793-cü ildən 1945-ci ilə qədər Dansiq ) adlanmışdır — Şimali Polşada təxminən 500 000 əhalisi olan şəhər. Qonşu Sopot və Qdınya ilə birgə ümumi əhalisi bir milyona yaxın Truymyasto (Üçlü şəhər) aqlomerasiyasına daxildir.

Qdansk – Baltik dənizində iri liman, sənaye mərkəzidir (xüsusilə neft-kimya və maşınqayırma (gəmiqayırma və gəmi təmiri sənayesi inkişaf edib) sənayesi).

 İqtisadiyyat 

Şəhərin sənaye rayonlarında gəmiqayırma, neft-kimya, kimya və qida sənayesi sahələri üstünlük təşkil edir. Elektronika, telekommunikasiya, maşınqayırma, kosmetika və əczaçılıq kimi yüksək texnoloji sektorların payı da durmadan yüksəlir. Kəhrəba emalı da yerli iqtisadiyyatın vacib hissəsidir. Belə ki, dünyada kəhrəba yataqlarının böyük bir hissəsi məhz Baltik dənizi sahillərində yerləşir. Pomor voyevodalığı, eləcə də Qdansk yay aylarında iri turizm mərkəzinə çevrilir, milyonlarla polyak və Avropa İttifaqının digər ölkələrinin vətəndaşları Baltik dənizi sahilindəki çimərliklərdə dincəlirlər.

Qdanskın iri şirkətləri:

 Grupa Lotos — energetika
 Energa Trading — energetika
 GE Money Bank — maliyyə işi
 Gdańska Stocznia Remontowa — gəmiqayırma
 Elnord — energetika
 Elektrociepłownie Wybrzeże — energetika
 LPP — xırda ticarət
 Polnord Energobudowa — tikinti şirkəti
 Petrobaltic — energetika
 Delphi — avtomobil hissələri
 Intel — IT
 IBM — IT
 Fineos — IT
 Wirtualna Polska — internet-xidmət
 Arla Foods — qida sənayesi
 Acxiom — IT
 Kainos — IT
 Dr. Oetker — qida sənayesi
 Lufthansa Systems — IT
 Compuware — IT
 ZenSar Technologies — IT
 SII — IT
 Suruga Seiki — IT
 Thomson Reuters — KİV
 ThyssenKrupp Johann A. Krause — polad, texnika, mühüm mallar
 Maersk Line — services & pick-up
 First Data — maliyyə işi
 Masterlease — maliyyə işi
 Transcom WorldWide — autsorsinq biznes-emallar
 Jysk — xırda ticarət
 Meritum Bank — maliyyə işi
 Glencore — xammal
 Orlen Morena — energetika
 Fosfory Ciech — kimya şirkəti
 Crist — gəmiqayırma
 Dr Cordesmeyer — un istehsalı
 Hydrobudowa — tikinti şirkəti
 Mercor — yanğından müdafiə sistemləri
 Cognor — polad, texnika, mühüm mallar
 Llentabhallen — polad konstruksiyalar
 Atlanta Poland — qoz-fındıq və quru meyvələr idxalçısı
 Ziaja — kosmetika və gözəllik salonları şirkəti
 Stabilator — tikinti şirkəti
 Skanska — tikinti şirkəti
 Young Digital Planet — IT
 Flügger — boya istehsalı
 Satel — təhlükəsizlik sitemləri, IT
 HD Heavy Duty — xırda ticarət
 Dresser Wayne — xırda yanacaqdoldurma şəbəkəsi
 Maersk Line — services & pick-up
 First Data — maliyyə işi
 Masterlease — maliyyə işi
 Transcom WorldWide — autsorsinq biznes-emallar
 Weyerhaeuser Cellulose Fibers — sellüloz liflərinin istehsalı (nəzərdə tutulub)
 Sony Pictures Entertainment — mühasibat uçotu (nəzərdə tutulub)
 Gdańsk Shipyard — gəmiqayırma
 Stocznia Północna — gəmiqayırma

 Nəqliyyat 
 Lex Valensa adına Qdansk hava limanı – Qdanskda yerləşən beynəlxalq hava limanı;
 Qdansk limanı — Qdansk körfəzinin cənub sahilində, şəhərin hüdudları daxilində yerləşən liman;
 Gdańsk Główny (PKP vağzal) — PKP Intercity и SKM xidmətləri göstərən əsas sərnişindaşıma dəmiryolu stansiyası;
 Szybka Kolej Miejska — Truymyastoda şəhərlərarası nəqliyyat xidməti;
 Avtobuslar və tramvaylar parkı ЗТМ Gdańsk (Zarząd Transportu Miejskiego w Gdańsku) ixtiyarındadır.
 Obwodnica Trójmiejska — Qdınya, Sopot və Qdansk şəhərlərinin ətrafında dolanan xətt.

Qatar əsas Polşa şəhərlərilə, eləcə də qonşu vilayətlərlə əlaqəni təmin edir. A1 avtostradası Qdansk şəhərini və limanını ölkənin cənub sərhədləri ilə birləşdirir.

Qdansk cənuba doğru Polşa, Çexiya, Avstriya və Sloveniyadan keçib Xorvatiyanın Pula şəhərində yekunlaşan AvroVelo marşrutunun başlanğıc məntəqəsidir.

 İdman 
Qdanskda, eləcə də Truymyasto vilayətində çoxlu sayda məşhur peşəkar idman komandaları var. Həvəskar idmanla minlərlə qdansklı məşğul olur, idman fənni bütün təhsil ocaqlarında (ibtidai və orta məktəblərdə, universitetlərdə) tədris edilir. Şəhərin peşəkar futbol klubu Lexiyadır. 1945-ci ildə təsis edilən bu klub Polşa futbol çempionatının yüksək divizionunda oynayır. Klub ev oyunlarını keçirdiyi Lechii stadionunu 2012-ci ildə Ukraynayla yanaşı Polşada da keçiriləcək futbol üzrə Avropa çempionatı üçün tikilən PGE Arena stadionuna dəyişəcək.

 Siyasət və yerli özünüidarəetmə 

Müasir Qdansk Pomor voyevodalığı adlanan əyalətin mərkəzidir. Şəhər həm də Polşanın iqtisadi və adminstrativ həyatının əsas mərkəzlərindən biridir. Hakimiyyətin bir çox vacib dövlət və yerli orqanlarının – əyalət adminstrasiyasının, əyalət hökumətinin, Dövlət Xəzinəsi Agentliyinin, İstehlakçıları və Rəqabətin Müdafiəsi Agentliyinin, Regional Sosial Sığorta Şirkətinin, Apelyasiya məhkəməsinin, Adminstrativ Ali məhkəmənin şəhərdə şöbələri, baş ofisləri var.

 Regional mərkəz 

Qdansk voyevodası 1999-cu ildə genişləndirilmiş və keçmiş Slupski voyevodasının böyük bir hissəsi, Elblonq voyevodasının qərb hissəsi, Bıdqoş voyevodasının Xoynitse qəzası onun tərkibinə qatılmışdır.

 Məşhur qdansklılar 
 Böyük Sventopelk (Świętopełk) (1191—1266)
 Yan Dantişek (1485—1548)
 Abraham van den Blok (1572—1628)
 İsaak van den Blok (1572—1626)
 Yeremias Falk (1610—1667)
 Yeji Starovski (1614—1675)
 Yan Qeveli (1611—1687), pivəçəkən və astronom.
 Qabriel Farenqeyt (1686—1736), fizik, eyniadlı hərarət şkalasının icadçısı.
 Daniel Qralat (1708—1767)
 Daniel Xodovetski (1726—1801)
 Adam Kazimir Çartorıyski, (1734—1823)
 Yan Upxagen (1731—1802)
 Kristof Selestin Mronqovi (1764—1855)
 Artur Şopenhauer (1788—1860), filosof.
 Lex Badkovski (1920—1984)
 Günter Qrass (1927), yazıçı, Ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatı laureatı 1999.
 Lex Valensa (1943)
 Kşiştof Kolberger (1950)
 Yan de Verixa-Vısoçanski (1950)
 Yeji Ovsyak (1953)
 Donald Tusk (1957)
 Pavel Qvelle (1957)
 Zbiqnev Vansel (1966)
 Dariuş Mixalçevski (1968)
 Adam Darski (1977), musiqiçi, ən məşhur polyak metal-qruppası olan "Behemoth"un vokalçısı və gitaraçısı.
 Xolger Sukay, musiqiçi, alman kraut-rok qruppası olan "Can"ın yaradıcılarından biri.
 Marek Kaminski – polyak səyyah, qütbçü.

 Qardaş şəhərlər 
  Astana, Qazaxıstan
  Barselona (), İspaniya
  Bremen (), Almaniya
  Bıtuv (, ), Polşa
  Vilnüs (, ), Litva
  Kalininqrad, (), Rusiya
  Kalmar (), İsveç
  Klivlend (), Ohayo, ABŞ
  Marsel (), Fransa
  Nitssa (), Fransa
  Odessa (), Ukrayna
  Rotterdam (), Niderland
  Ruan (), Fransa
  Sankt-Peterburq, (), Rusiya (1961)
  Sefton (), İngiltərə
  Turku (, ), Finlandiya
  Helsingör (), Danimarka

640px|center|Şəhərin panoraması

 İstinadlar 

 Şəkillər 

 Xarici keçidlər 
 http://www.gdansk.pl
 Qdansk. Fotoalbom 
 Qdanskın retro foto-şəkilləri
 Qdanskdakı mehmanxanalar 
 Qdanskdakı apartamentlər 

Kateqoriya:Polşa şəhərləri
Kateqoriya:Baltik dənizinin liman şəhərləri
Kateqoriya:Qdansk