Kəvər rayonu

Kəvər rayonu, Yeni Bəyazid rayonu, Kamo rayonu — Qərbi Azərbaycanda (indiki Ermənistan Respublikası) (İrəvan xanlığınınGöyçə mahalının indi Ermənistanın Kamo rayonu ərazisində rayon. Mərkəzi Kəvər şəhəridir.

 Tarixi 
1930-cu il, sentyabrın 9-da yaradılıb. 1959-cu il aprelin 13-nə qədər Yeni Bəyazid rayonu, həmin tarixdən etibarən isə Kamo rayonu adlandırılıb. Rayon mərkəzi respublika tabeli Kəvər (dəyişdirilmiş adı Kamo) şəhəridir. Rayon mərkəzindən İrəvan şəhərinə olan məsafə 98 km-dir.
Göyçə yaylasının böyük bir hissəsi Kəvər rayonu ərazisinə düşür.
Kəvər rayonunun kəndləri – Ağzıbir, Əyrivəng, Ağqala, Başkənd, Qul Əli, Küzəcik, Dəliqardaş, Kərimkənd, Hacı Muxan, Kosa Məmməd, Noradüz
Ermənistan SSR Ali Soveti Rəyasət heyətinin müxtəlif fərmanları ilə rayon üzrə dəyişdirilmiş tarixi yer adları:
 Qədim türk adı İndiki adı Dəyişdirilmə tarixiKəvərYeni Bəyazid…Hacı MuğanMuğan…MuğanDzovazard25.01.1978DəliqardaşSarukan…KosaməmmədBatıkyan…QulalıKaramirkyuğ01.06.1940KərimkəndTsaxkaşen02.03.1940KüzəcikLancaxpyur19.04.1950BaşkəndGeharkunik04.04.1946AğzıbirLçap07.12.1945Yeni BəyazidKamo13.04.1959Yeni Bəyazid rayonuKamo rayonu13.04.1959

 Toponimi 
Erməni tədqiqatçıları bu toponimin ermənicə qavar — "mahal", "dairə", "nahiyə" sözündən ibarət olduğunu yazmaqda səhv edirlər. Ona görə ki əvvəla, inzibati ərazi bölgüsü vahidini bildirən söz ("ölkə", "əyalət", "mahal", o cümlədən ermənicə "qavar") heç vaxt ayrılıqda yaşayış məntəqə adına çevrilə bilməz; ikincisi, bu məntəqənin XX əsrə qədər əhalisi erkən orta əsrlərdə burada məskunlaşmış xəzərlərin Kəbər tayfasının adının fonetik formasıdır.

 Əhalisi 
1948–1951-i illərdə rayonun azərbaycanlı əhalisinin əksəriyyəti Azərbaycana köçürülmüşdür. 1988-ci ildə qəsəbənin azərbaycanlı əhalisi tamamilə qovulmuşdur. 1829-cu ildə Türkiyədən gəlmiş ermənilər yerləşdikdən sonra ermənicə Nor-Bayazid (1850-ci ildə rusca Novo-Bayazid) adlandırılmışdır.

 İstinadlar 

 Mənbə 
 Qərbi Azərbaycanın türk mənşəlli toponimləri 
 İndiki Ermənistan qədim türk yurdu idi 
 Qərbi Azərbaycan ərazilərində yer adlarının soyqırımı 

 Həmçinin bax 
 Azərbaycanlıların Qərbi Azərbaycandan deportasiyası

Kateqoriya:Göyçə mahalı
Kateqoriya:Ermənistan SSR-in rayonları
Kateqoriya:Kəvər rayonu