1982 FİFA Dünya Kuboku

1982 FİFA Dünya Kuboku — iyunun 13-dən iyulun 11-nə qədər İspaniyada baş tutan sayca 12-ci futbol üzrə FİFA Dünya Çempionatı. 11 iyul 1982-ci ildə Santyaqo Bernabeu stadionunda keçirilən final matçında Qərbi Almaniyanı 3-1 hesabı ilə məğlub edən İtaliya 3-cü dəfə çempion olub və bu qələbə ilə o vaxta qədər 3 dəfə ilə ən çox kuboku qazanan Braziliyaya çatmışdı. İlk dövrədə qrupdakı bütün görüşləri heç-heçə ilə başa vuran İtaliya 1 əlavə qolla növbəti mərhələyə adlaya bildi. Turnirin bombardiri Paolo Rossi ilk turda 3, ikinci turda isə ilk oyununda qol vura bilməyib. Turnirdə komandaların sayı 24-ə yüksəldiyi halda, 4 komanda 6 qrupda mübarizə aparıb. Qruplardan vəsiqə qazanan ilk iki komanda daha sonra üç komandadan ibarət dörd qrupda liqa üslubunda oynadı və liderlər yarımfinala yüksəldi.

 Xülasə 

 Birinci tur 
1-ci qrupda Kamerun hər üç görüşü heç-heçə başa vurmasına baxmayaraq, İtaliyadan daha az qol vurduğu üçün kubokla vidalaşıb. Kamerun əvvəlcə Peru, sonra isə Polşa ilə qolsuz heç-heçə oynayıb. Qrupun son oyununda güclü İtaliya ilə 1–1 hesablı heç-heçə edən Kamerun 1 qol vura bilmədiyi üçün növbəti tura yüksələ bilməyib.

Kubokun digər Afrika ölkəsi Əlcəzair 2-ci qrupdakı ilk oyununda Qərbi Almaniyanı 2:1 hesabı ilə məğlub edib. Çilini də məğlub edən Əlcəzair, danışılan oyunlarda Qərbi Almaniya Avstriyanı 1:0 hesabı ilə məğlub etdikdən sonra mübarizədən kənarda qaldı. Çünki Qərbi Almaniya və Avstriyanın birlikdə çıxa bilməsi üçün 1-0 hesablı qalibiyyət kifayət edirdi və həmçinin hər iki komanda matçda çox istəksiz oynamışdı. İki komanda ilə eyni xala sahib olan Əlcəzair top fərqi ilə kubokla vidalaşıb. Əlcəzair, Qərbi Almaniya–Avstriya matçında danışılmış oyunlarla bağlı etiraz etsə də, cəhdi uğursuz alınıb.

3-cü Qrupda uzun müddətdən sonra ilk dəfə kuboka iddialı olan Macarıstan El Salvadoru 10-1 hesabı ilə məğlub edərək Dünya Kuboku rekordunu yeniləyib. Lakin Argentinaya uduzan və Belçika ilə heç-heçə edən macarlar 1 xal fərqlə qrup üçüncüsü olub və qrup matçlarında turnirlə vidalaşıb.

4-cü qrupun ilk oyununda Çexoslovakiya ilə heç-heçə edən Küveyt sürpriz etsə də, qalan 2 görüşdə məğlub olaraq qrup matçlarında mübarizədən kənarlaşdırılıb. Fransa və İngiltərə bu qrupdan çıxarkən İngiltərə yaxşı start götürərək qrupdakı 3 oyunun hamısında qalib gəlmişdi. İyunun 21-də keçirilən Fransa–Küveyt matçında futbol tarixində bir ilk yaşanıb. Fransa 3–1 öndə olarkən küveytli futbolçular fit səsinə görə dayansalar da, fransız futbolçu Alen Giresse oyunu davam etdirərək hesabı 4–1 edib. Küveytli futbolçular bu fitin hakimdən gəlmədiyini anlayan kimi Küveyt Futbol Federasiyasının prezidenti Şeyx Fahid Əl Əhməd Əl Sabah verilən haqsız qol səbəbindən futbolçulara meydandan çəkilmələrini əmr edib. Şeyx də meydana enib, matçın sovet hakimi Miroslav Stuparla danışıb və qolu ləğv edib. Bununla belə, 89-cu dəqiqədə Maksim Bossisin qolu ilə matç yenə də 4–1 başa çatıb.

5-ci qrupda Şimali İrlandiya Yuqoslaviya ilə ilk oyununda qolsuz heç-heçə edib. Şimali irlandiyalı Norman Vaytsayd bu matçda oynayanda cəmi 17 yaş 42 günlük idi və bu sahədə Pelenin rekordunu qıraraq Dünya Kuboku tarixinin ən gənc futbolçusu oldu. Hondurasla da heç-heçə edən Şimali İrlandiya qrupun son oyununda İspaniyaya qalib gələrək onunla birlikdə növbəti mərhələyə vəsiqə qazanıb.

6-cı qrupda turnirə ilk dəfə qatılan Yeni Zelandiya 3 oyunda 2 qol vuraraq, öz qapısından 12 top keçirərək ölkəsinə xalsız qayıdıb. Qrupda keçirdiyi 3 görüşün hamısında qalib gələn və lider kimi çıxış edən Braziliya ilə eyni xala malik olan Sovet İttifaqı Şotlandiyadan 2 top fərq ilə adını növbəti tura yazdırdı.

 İkinci tur 
A qrupunda son kuboklarda uğurlu nəticələri ilə diqqət çəkən Polşa, Boniek, Kupcewicz, Smolarek və Lato kimi ulduzları ilə kuboka damğasını vurmaq istəyib və Belçikanı 3-0 məğlub edərək, Sovet İttifaqı ilə də heç-heçə olmasına baxmayaraq yarımfinala yüksəlib. 3 matçdan 2-si qolsuz başa çatan B qrupunda Qərbi Almaniya İspaniyanı 2:1 hesabı ilə məğlub edərək, yarımfinala yüksəlib. İngiltərə isə bu ikinci turda qrupunda hər iki matçda nə qol vura, nə də buraxa bildi. C qrupunda yer alan İtaliya əvvəlcə Argentinanı, sonra isə Braziliyanı məğlub edərək yarımfinalda Polşanın rəqibi olub. Danışıqlara görə cəzalandırılan Paolo Rossi Braziliya ilə oyunda het-trik edib. D qrupunda Fransa hər iki görüşdə qalib gələrək yarımfinalda Qərbi Almaniyanın rəqibi olub.

 Yarımfinal, üçüncü yer matçı və final 
Yarımfinalın ilk oyununda İtaliya Polşanı mübarizədən kənarlaşdıraraq, Paolo Rossinin 22 və 73-cü dəqiqələrdə vurduğu 2 qolla finala yüksəlib. Belə ki, ilk 4 qarşılaşmada səssiz qalan Rossi 2 matçda 5 qol vurmaqla diqqət çəkib. Digər, daha çətin keçən yarımfinalda Qərbi Almaniya ilk hissədə önə keçsə də, Fransa penalti qolu ilə ilk yarını 1-1 hesabı ilə başa vurdu. Matçın 60-cı dəqiqəsində almaniyalı qapıçı Şumaxer cəmi 10 dəqiqə əvvəl oyuna daxil olan Batistona çox sərt müdaxilə edərək onu oyundan kənarlaşdırıb. Şumaxerin bu hərəkəti hakim tərəfindən heç bir şəkildə cəzalandırılmadıqda bu, futbol tarixinin ən şokedici faullarından biri kimi yadda qaldı. Əlavə vaxta gedən matçda Fransa Tresor və Giressenin vurduğu 2 qol ilə hesabı 3-1 etdi və ilk dəfə finala çıxmağa hazırlaşarkən Qərbi Almaniya təslim olmadıqlarını nümayiş etdirdi. 102-ci dəqiqədə əks-hücumdan fərqlənən Rummenigge, 108-ci dəqiqədə Fişer izlədi və ümumilikdə 2 qolla cavab verən Qərbi Almaniya, 3-3 bitən matçı penaltilərə çıxararaq finala yüksəlib.

 Hakimlər 

AFC
  İbrahim Youssef Al-Doy
  Tomson Chan
  Abraham Klein
CAF
  Benjamin Dvomoh
  Yusif El-Qoul
  Belaid Lakarne
KONKAKAF
  Romulo Mendez
  David Soça
  Luis Paulino Siles
  Mario Rubio Vazquez

KONMEBOL
  Gilberto Aristizabal
  Luis Barrancos
  Juan Daniel Kardellino
  Arnaldo Cezar Coelho
  Qaston Kastro
  Arturo İthurralde
  Enrique Labo Revoredo
  Hektor Ortiz
UEFA
  Paolo Kasarin
  Vojtech Çristov
  Çarles Korver
  Bogdan Dotçev
  Ualter Esçveiler
  Erik Fredriksson
  Bruno Qaller

  Antonio Garrido
  Alojzy Jarguz
  Augusto Lamo Castillo
  Henning Lund-Sorensen
  Damir Matovinoviç
  Malcolm Moffatt
  Karoly Palotai
  Alexis Ponnet
  Adolf Prokop
  Nikolae Rainea
  Miroslav Stupar
  Miçel Vautrot
  Bob Valentin
  Klayv Vayt
  Franz Vöhrer
OFC
  Tony Boskovic

 Torbalar 
 1. Torba  2. Torba  3. Torba  4. Torba   (Ev sahibi)
  (Son çempion)
  (1978-ci il üçüncüsü)
  (1978-ci il dördüncüsü)


















 Nəticələr 

 1-ci qrup mərhələsi 
 1-ci qrup 

 Qalib 

 Mükafatlar 
Qızıl ayaqqabıQızıl topFİFA idman mükafatı  Paolo Rossi Paolo Rossi

 Bombardir 

6 qol
  Paolo Rossi

5 gol
  Karl-Heinz Rummenigge

4 qol
  Ziko
  Zbigniev Boniek

3 qol
  Paulo Roberto Falkao
  Alain Giresse
  Laszlo Kiss
  Gerri Armstrong

2 qol
  Salih Esad
  Daniel Bertoni
  Dieqo Maradona
  Daniel Passarella
  Ualter Sçaçner
  Eder Aleikso de Assis
  Serginyo Kulapa
  Sokrates
  Antonin Panenka
  Trevor Francis
  Bryan Robson
  Bernard Genghini
  Michel Platini
  Dominique Rocheteau
  Didier Six
  Klaus Fisçer
  Pierre Littbarski
  Laszlo Fazekas
  Tibor Nyilasi
  Gabor Pölöskei
  Marco Tardelli
  Billy Hamilton
  Con Uark

1 qol
  Lakhdar Belloumi
  Tedj Bensaoula
  Rabah Madjer
  Osvaldo Ardiles
  Ramón Díaz
  Reinhold Hintermaier
  Hans Krankl
  Bruno Pezzey
  Ludo Coeck
  Alexandre Czerniatynski
  Erwin Vandenbergh
  Leovegildo Lins da Gama Júnior
  Jose Oscar Bernardi
  Gregoire Mbida
  Juan Carlos Letelier
  Gustavo Moscoso
  Miguel Angel Neira
  Luis Ramirez Zapata
  Paul Mariner
  Maxime Bossis
  Alain Couriol
  Rene Girard
  Gerard Soler
  Marius Tresor
  Paul Breitner
  Horst Hrubesch
  Uve Reinders
  Eduardo Lainq
  Hektor Zelaya
  Lazar Szentes
  Yozsef Toth
  Yozsef Varga
  Alessandro Altobelli
  Antonio Kabrini
  Bruno Konti
  Françesko Graziani

  Abdullah el-Buluşi
  Faysal ed-Dahil
  Steve Sumner
  Steve Uooddin
  Ruben Toribio Diaz
  Guillermo La Rosa
  Andrzej Buncol
  Ulodzimierz Ciolek
  Janusz Kupcevicz
  Grzegorz Lato
  Stefan Majevski
  Ulodzimierz Smolarek
  Andrzej Szarmach
  Steve Arçibald
  Kenni Dalgliş
  Joe Jordan
  David Narey
  John Robertson
  Graeme Souness
  Andriy Bal
  Sergey Pavloviç Baltaça
  Oleg Blokhin
  Aleksandr Chivadze
  Yuri Gavrilov
  Horen Hovhannisyan
  Ramaz Şengelia
  Juan Gomez Qonzalez
  Roberto Lopez Ufarte
  Enrique Saura
  Jesus Maria Zamora
  İvan Gudelj
  Vladimir Petroviç

Öz qapısına
  Jozef Barmos (İngiltərə adına)

 Turnir cədvəli 

 İstinadlar 

Kateqoriya:1982 FİFA Dünya Kuboku
Kateqoriya:FİFA Dünya Kuboku turnirləri
Kateqoriya:İspaniyanın ev sahibliyi etdiyi beynəlxalq futbol turnirləri
Kateqoriya:1981/1982 mövsümündə İspaniyada futbol