San Fransisko

San Fransisko () — ABŞ-nin Kaliforniya ştatında yerləşən və əhali sayına görə ştatda dördüncü ən böyük şəhərdir. 2015-ci ildəki hesablamalara görə 864.816 sakini olan San Fransisko, eyni zamanda ABŞ-nin 13-cü ən böyük şəhəridir. Şəhər San Fransisko yarımadasının şimalında yerləşir və əhalisinin sıxlığına görə ölkədəki şəhərlər arasında ikinci yeri tutur.

 Tarixi 
San Fransisko, Kaliforniya ştatının ən böyük şəhərlərindən biridir və ABŞ-ın qərb sahilində yerləşir. Şəhərin tarixi 1776-cı ildə, İspaniya koloniyasının bir hissəsi olaraq, "Misión San Francisco de Asís" adlı missiyanın qurulması ilə başlayır. XIX əsrin ortalarında, 1848-ci ildə Kaliforniya qızıl tapıldığı zaman San-Fransisko, qızıl axtaranların və köçkünlərin gəlməsi ilə sürətlə inkişaf etdi. 1849-cu ildən etibarən şəhər "Qızıl Tələsi" dövrünün mərkəzinə çevrildi və bununla da San-Fransisko sürətli iqtisadi artım və urbanizasiya ilə tanınmağa başladı.

San Fransisko, 1906-cı ildə böyük bir zəlzələ və yanğından ciddi şəkildə zərər gördü, lakin şəhər bu fəlakətdən sonra yenidən qurularaq qısa müddətdə əvvəlki vəziyyətinə qayıtdı. Şəhər həmçinin 1960-cı illərin sonlarında, mədəni və sosial dəyişikliklərə təsir edən "hippi" hərəkatının mərkəzi oldu. Bugün, San Fransisko ABŞ-ın ən dinamik və mədəni müxtəlifliyə malik şəhərlərindən biridir.

 İqtisadiyyatı 
San Fransisko şəhəri, ABŞ-ın ən güclü iqtisadi mərkəzlərindən biridir. Şəhərin iqtisadiyyatı, yüksək texnologiya, maliyyə və xidmət sektoru ilə əhəmiyyətli dərəcədə güclənmişdir. Silikon vadisi yaxınlığında yerləşməsi, şəhəri texnologiya və innovasiya mərkəzi halına gətirmişdir. Burada dünyanın ən böyük texnologiya şirkətlərinin qərargahları, eləcə də startaplar yerləşir. Facebook, Google, Apple və digər böyük texnologiya nəhəngləri bu ərazidə fəaliyyət göstərir.

San Fransisko, həmçinin maliyyə sektoru ilə də tanınır. Şəhərdə yerləşən San Fransisko Federal Ehtiyat Bankı, beynəlxalq maliyyə bazarlarında böyük rol oynayır. Şəhər, müasir xidmətlər sahəsində də inkişaf etmişdir, xüsusilə turizm, təhsil və sağlamlıq sektoru da iqtisadiyyatın vacib hissələrini təşkil edir. San Fransisko, həmçinin beynəlxalq ticarət mərkəzi olmaqla yanaşı, dünyanın ən yüksək yaşam standartlarına malik şəhərlərindən biridir.

 İqlimi 
San Fransisko şəhəri, mülayim, okean iqlimi ilə xarakterizə olunur. Şəhərin iqlimi, Sakit Okeanından gələn soyuq Humboldt cərəyanı və şəhərin relyefi tərəfindən təsirlənir. San-Fransisko, yaz və payız aylarında adətən sərin və dumanlı, qış və yay aylarında isə daha az yağışlı olur. Şəhər, adətən yüksək temperaturdan qaçır, lakin yay aylarında çox vaxt soyuq və dumanlı olur. Yayda gündüzlər temperatur adətən 15-20°C arasında dəyişir, lakin axşam saatlarında hava daha soyuq ola bilər.  Qışda isə, şəhərdə çox ağır qar yağıntıları və ya don hadisələri nadir hallarda baş verir. San Fransiskonun təkrarsız iqlimi, şəhərin özünə xas olan "San Fransisko dumanı" fenomeni ilə də məşhurdur.

San Fransiskonun iqlimi, həmçinin turizm və yaşayış üçün əlverişli bir mühit yaradır. Bu mülayim hava şəraiti, ilin hər fəsli boyunca şəhərə turistləri cəlb edir və bölgənin kənd təsərrüfatı və vinçilik kimi sahələrdə də məhsuldarlığa təsir edir.

 İstinadlar 

 Biblioqrafiya 









 Ədəbiyyat 

 Heller, Nathan. Bay Watched – How San Francisco's New Entrepreneurial Culture is Changing the Country (article) (October 2013).  The New Yorker 




 Solnit, Rebecca. Infinite City: A San Francisco Atlas (University of California Press, 2010). 144 pp. ; online review


 Winfield, P.H., The Charter of San Francisco (The fortnightly review Vol. 157–58:2 (1945), p. 69–75)







 Xarici keçidlər 

 News of San Francisco — information portal
 Virtual Museum of the City of San Francisco

Kateqoriya:ABŞ şəhərləri