Məzahir Abasov

Məzahir Həmid oğlu Abasov () — təyyarəçi, tarix elmləri doktoru, professor, "Şöhrət" ordeni laureatı (1998).

 Həyatı 
Məzahir Abasov 15 dekabr 1918-ci ildə Bakının Maştağa kəndində anadan olmuşdur.АБАСОВ Мазаир Гамид оглы  — kuzminki.mos.ru saytı 1937-ci ilin oktyabrından orduda xidmətə başlamışdır.

1955-ci ildə Azərbaycan SSR Ali Sovetinin deputatı seçilmişdir. 1963-cü ildən AMEA Tarix İnstitutunda işləməyə başlamışdır. Tarix elmləri doktoru, professor olmuşdur.

Məzahir Abasov tarixçi alim kimi fəaliyyəti zamanı Azərbaycanın müharibə tarixınə işıq saçan qiymətli əsərlər yaratmışdır. Onlardan biri də bilavasitə cəsur təyyarəçilərimizə həsr etdiyi rus dilində nəşr olunmuş "На крылях мужества" kitabıdır.

Məzahir Abasov 2002-ci ildə vəfat etmişdir.Абасов Мазаир Гамид оглы. Военный летчик, Ветеран ВОВ, Доктор исторических наук, Профессор

 İkinci Dünya müharibəsində iştirakı 
Məzahir Abasov – Qara dəniz üzərində gedən döyüşlərdə qəhrəmancasına vuruşaraq ağır yaralanmışdır.

Məzahir Abasov qeyri-bərabər hava döyüşündə düşmənin bir təyyarəsini vurmuş, digərini zədələyərək, qaçmağa məcbur etmişdir. Həmin döyüşdə ciddi zədə almış təyyarəsini böyük ustalıqla suya endirmişdir. Bununla da Məzahir uçuş heyətini faşistlərin caynağından xilas etməklə yanaşı, başqa bir fədakarlıq göstərmişdir. O, yoldaşları ilə birlikdə 6 gün soyuq dənizdə ac-susuz qalmalı olmuşdur. Digər döyüşlərin birində Məzahirin idarə etdiyi təyyarə vurularaq alovlanmışdır. Özünün də alova büründüyü şəraitdə yanan təyyarəni yerə endirə bilmişdir.Bu gün Hərbi Hava Qüvvələri günüdür  — senet.az saytı

 Haqqında yazılanlar 
Ə.Abasov təyyarəçi Məzahir Abasovun anadan olmasının 85 illik yubileyi münasibətilə 2004-cü ildə "Əfsanəvi təyyarəçi, müdrik insan", 90 illik yubileyi münasibətilə isə 2008-ci ildə "Əfsanəvi təyyarəçi Məzahir Abasov" adlı kitabları yazmışdır. Kitabda İkinci Dünya müharibəsi veteranı Məzahir Həmid oğlu Abbasov haqqında onun veteran dostları, həmkarları, tanınmış ziyalılar və qohumlarının xatirələri, dahi şairimiz Səməd Vurğunun ona həsr etdiyi şeir və onun barəsində yazılmış materiallar verilmişdir.

 Xatirəsi 
İTV kanalı 2014-cü ildə təyyarəçi Məzahir Abasov haqqında bioqrafik film çəkmişdir.

 Mükafatları 
 "Şöhrət" ordeni — 15.12.1998
 "Qırmızı Bayraq" ordeni — 14 avqust 1942
 "Qırmızı Ulduz" ordeni — 13 may 1942
 1-ci dərəcəli "Vətən müharibəsi" ordeni — 6 aprel 1985
 "Odessanın müdafiəsinə görə" medalı — 1 mart 1945
 "Sevastopolun müdafiəsinə görə" medalı — 1 mart 1945

 Ailəsi 
Məzahir Abasov Suqra xanımla ailə qurmuşdur. İki oğlu, bir qız övladları olmuşdur.

Məzahir Abasov Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin hakimi Əliövsət Abasovun atasıdır.Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin hakimi Abasov Əliövsət Məzahir oğlu  — http://courts.gov.az saytı

 Kitabları 
 "На крылях мужества" (rus dilində)

 Filmoqrafiya 
 Göylər sonsuz bir dənizdir (film, 1995)
 Qanadlara yiyələnərək... (film, 1974)

 Ədəbiyyat 
 Səməd Vurğun, "İgid şahin" (Məzahir Abasova həsr olunmuş şeir), Bakı: 1941.
 Səməd Vurğun, "İgid şahin" (Vətən müharibəsi qəhrəmanı, igid pilot Məzahir Həmid oğlu Abasova ithaf olunur), "Kommunist", 1941. 20 iyul.
 A.Y. "İgid pilot Məzahir Həmid oğlu Abasov və onun ekipajı", "Kommunist", 1941. 20 iyul.
 Abasov M. "Vətən müharibəsi qəhrəmanları", "Kommunist aqitasiya vərəqəsi", 1941. № 10, 8 noyabr.
 "Pilot Məzahir Abasov", "Azərbaycanın şanlı oğulları", kitab I. Bakı: 1942. səh.7–10.
 Sadıqov F. "Azərbaycan balası" (Vətən müharibəsi qəhrəmanı, təyyarəçi Məzahir Abasov haqqında) "Kommunist", 1943. 11 may.
 Ə.Abasov, "Əfsanəvi təyyarəçi, müdrik insan", Bakı: "Cümə", 2004. 170 səh.
 Ə.Abasov, "Əfsanəvi təyyarəçi Məzahir Abasov", Bakı: "Cümə", 2008. 186 səh.

 İstinadlar 

 Xarici keçidlər 
 Зейтулла Джаббаров, "Знаменитому летчику и ученому-историку Мазаиру Аббасову исполнилось бы 90 лет" — "Известия Азербайджан", 19.12.2008
 АБАСОВ Мазаир Гамидоглы — biograph.ru saytı

Kateqoriya:Azərbaycan pilotları
Kateqoriya:Azərbaycan tarixçiləri
Kateqoriya:Azərbaycan SSR Ali Sovetinin IV çağırış deputatları
Kateqoriya:Tarix elmləri doktorları
Kateqoriya:Professorlar
Kateqoriya:Böyük Vətən müharibəsi iştirakçıları
Kateqoriya:Bakı Şəhər Xalq Deputatları Sovetinin deputatları
Kateqoriya:Nərimanov Rayon Xalq Deputatları Soveti İcraiyyə Komitəsinin sədrləri
Kateqoriya:Caparidze Rayon Zəhmətkeş Deputatları Soveti İcraiyyə Komitəsinin sədrləri
Kateqoriya:Şəhər Rayon Zəhmətkeş Deputatları Soveti İcraiyyə Komitəsinin sədrləri
Kateqoriya:SSRİ tarixçiləri
Kateqoriya:İkinci Dünya müharibəsində SSRİ pilotları