Almaz (film, 1936)

Almaz — rejissorlar Ağarza Quliyev və Qriqori BraginskiKazımzadə, A. "Almaz" – 75: Kino tariximizdən: [Böyük dramaturq Cəfər Cabbarlının ssenarisi əsasında] //Mədəniyyət.- 2011.- 20 aprel.- S. 10; 22 aprel.- S. 10. tərəfindən 1936-cı ildə ekranlaşdırılmış tammetrajlı bədii film. Film Azərbaycan kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Kinopovestdə kəndə işləməyə gələn gənc müəllimə Almaz burada quruluşun inkişafı və möhkəmləndirilməsi yolunda qarşıya çıxan əngəllər və çətinliklərlə qarşılaşır. Filmdə əsas rolları İzzət Oruczadə, Hökümə Qurbanova, Xeyri Əmirzadə, Əlisəttar Məlikov, Ələkbər Hüseynzadə və İsmayıl Hidayətzadə ifa edirlər. Bu film Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 7 may 2019-cu il tarixli, 211 nömrəli Qərarı ilə Azərbaycan Respublikasında dövlət varidatı elan edilən filmlərin siyahısına daxil edilmişdir.

 Məzmun 
1930-cu il. Azərbaycanın uzaq dağ kəndi. Bu kəndə işləməyə gələn gənc müəllimə Almaz (İzzət Oruczadə) burada quruluşun inkişafı və möhkəmləndirilməsi yolunda qarşıya çıxan əngəllər və çətinliklərlə qarşılaşır. Kənddə eyni zamanda kollektivləşmə ilə əlaqədar sinfi mübarizə gedir. Belə bir təzadlı və çətin vaxtda kənddə fəaliyyətə başlayan, bir sıra mürəkkəb məsələlərlə üz-üzə qalan gənc müəllimənin keşməkeşli həyat yolu filmin əsas süjet xəttini təşkil edir.Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 1 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh.32.

 Film haqqında 
Bu filmə Cəfər Cabbarlı özü quruluş verməli idi. O, hətta filmin çəkilişi ilə bağlı bütün hazırlıq işlərini də görüb başa çatdırmışdı. Lakin qəfləti ölüm onun bu işini yarımçıq qoydu.

"Almaz" Azərbaycan kinosunun sonuncu səssiz filmi oldu. Burada aktyorlar danışmırlar. Dialoqlar yazılar vasitəsilə verilmişdir. Filmdə hadisələri yalnız musiqi müşayiət edir.

 Filmin heyəti 

 Film üzərində işləyənlər 
Rejissor: Ağarza Quliyev, Qriqori Braginski
Əsər müəllifi: Cəfər Cabbarlı
Ssenari müəllifi: Cəfər Cabbarlı
Operator: İvan Frolov, Əsgər İsmayılov
Rəssam: Viktor Aden
Bəstəkar: Niyazi, Zülfüqar Hacıbəyov

 Rollarda 
İzzət Orucova — Almaz
Hökümə Ələkbərova — Yaxşı
Xeyri Əmirzadə — Kərim
Əlisəttar Məlikov — Barat
Ələkbər Hüseynzadə — Hacı Əhməd
İsmayıl Hidayətzadə — kənd sovetinin katibi ŞərifC.Cabbarlı haqqında xatirələr. Bakı: Azərbaycan Uşaq və Gənclər Nəşriyyatı, Bakı: 1960, səh.145.
Panfiliya Tanailidi — Fatmanisə
Əli Qurbanov — Avtil
Əzizə Məmmədova — Telli
Mirzəağa Əliyev — məktəb direktoru Səməndər
Ələsgər Ələkbərov — Fuad
Əhməd Qəmərlinski — kənd sovetinin sədri Balaoğlan
Rza Təhmasib — həkim
Zeynəb Kazımova — komissiya üzvü

 İstinadlar 

 Mənbə 
Mikayıl Mikayılov. "O bizimlədir" //Ədəbiyyat.- 1935.- 2 yanvar.
Azərbaycan Elmlər Akademiyasının Əlyazmalar İnstitutu. Cəfər Cabbarlı. "Almas" ssenarisinin yazılma səbəbləri. Arx. 20, Q. 26 (796).
Şəmsəddin Abbasov. "Sovet Azərbaycanının kinosu" //Kommunist.- 1958.- 29 avqust.
M. Mərdanov, N. Sadıxov. Azərbaycan teatr aktyorları kinoda. Bakı: Azərbaycan Teatr Cəmiyyəti, 1966.- səh. 69.
"Almaz", "İsmət", "Gilan qızı"... yenidən ekranda. //Kino yenilikləri.- 1970.- 21-30-dək.
Азербайджанской ССР кинематография. Кино: Энциклопедический словарь / Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др. — Москва: Советская энциклопедия, 1987. — стр. 12.
Кино: Энциклопедический словарь / Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др. — Москва: Советская энциклопедия, 1987. — стр. 16; 222.
Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 31-36; 242; 254.
Aydın Kazımzadə. İki qadın, bir tale. Discovery Azerbaijan elmi-kütləvi turizm jurnalı; № 14 sentyabr-oktyabr.
Azərbaycan Milli Ensiklopediyası: Azərbaycan. Ramiz Məmmədov. Kino. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası Elmi Mərkəzi, 2007.- səh. 813.

Kateqoriya:1936-cı ilin Azərbaycan filmləri
Kateqoriya:Tammetrajlı bədii filmlər
Kateqoriya:1936-cı ilin dram filmləri
Kateqoriya:Səssiz filmlər
Kateqoriya:Ədəbi əsərlərin ekranlaşdırılması
Kateqoriya:"Azərbaycanfilm" filmləri
Kateqoriya:SSRİ-nin ağ-qara filmləri