Danuta Siedzikówna

Danuta Helena Siedzikówna ( birgoton ikayoltkirafa gu Inka ) tiyir polskaf acagisik is awalkexik ke kevdoevafa lyumara, kobliyisa ba 03/09/1928 az oxam san-perdon xonukeyesa ba 28/08/1946.

Tisa ropes pelik dene Armia Krajowa ervolia bak Toleafa Tamavageja, va lyumara va vanblisa doevafa vertuma kadimi tena ke koboda vilteyer. Zo sopeyer aze nekev jotafa klaa zo xonukalanzayar. Titfira ke doevafa vertuma bak 1989 va inafa dimrokara nekiyir.

 Blirizva 

 Rumeugal 
Danuta Siedzikówna ba 3 ke lerdeaksat ke 1928 koe Guszczewina wida poke Narewka varone Polska kobliyir. Wacław Siedzik gadikye tiyir aalxof susik rezgaleyen koe Sibira bak gindafa vertuma nope pakera va polskafa volrupterevafa grustara. Bak 1923 ko Polska tere al dimlapiyir. Eugenia Siedzikowa1 ( kobl- Tymińska) gadikya tiyir vey oluafa yasa. Danuta do Wiesława ( 1927-2004 ) berikya isu Irena ( 1931-1978 ) koe aalxofa mona poke Guszczewina atrir. Baroya berikya va olda ke Narewka kali 1939 az tana katalikevafa olda koe Różanystok poke Dąbrowa Białostocka (pl) Piotr Szubarczyk, "Danuta Siedzikówna – bohaterka spektaklu „Inka 1946”" kali 1943 nobayad.

Ba 10/02/1940 Wacław Siedzik gan sovietaf NKVD ardial zo sopeyer nume ko TSSS gire zo rezgaleyer. Bak 1941 va polskafa ervolia ke Władysław Anders jadiwik denfir, voxaze nope gralomerugal ba 06/06/1943 koe Tehran koe Irana mulufter. Yasikeem va inafa awalkera oxam radimi tena ke geja di grupeyer. Eugenia Siedzikowa kurenik tiyir bewik ke Armia Krajowa ervolia aze bak santaneaksat ke 1942 gan germanaf Gestapo ardial zo sopeyer aze bak pereaksat ke 1943 zo klibuyur. (pl) Kruk, Berendt & al. 2014.

 Toleafa Tamavageja az moi geja 
Kadimi klibura va gadikya gan Gestapo ardial koe Białystok, Danuta is Wiesława loklaafa berikya va Koefa Ervolia bak santoleaksat ke 1943 kazokeveyed. Gu ropera zo levtazukayad ise tiyid tegisa koe blay gaden gan Stanisław Wołonciej aalxof susik koe vema ke Narewka.

Radimi monarira va Białystok bas germanik gan sovietafa ervolia, Danuta wetce unenik dene aalxofa zaniga koe Hajnówka  toz kobayar. Keni aryon unenik ke bata zaniga bak teveaksat ke 1945 gan sovietaf NKVD ardial nope dokobara va birgotafa kevdoevafa acagira zo sopeyer. Voxen kametca malstasa va sin gan Białystok  gan acagisa taksa gadena gan Stanisław Wołonciej ke Armua Krajowa ervolia zo dilfuyur. Bata taksa dirgana gan Zygmunt Szendzielarz ( ikayolt- gu Łupaszka ) nekev winugafa solelara va acagis lizor bak taneaksat ke 1945 wan tiyir tegisa. Tunuyayan stolenik ko pemaxo ke Łupaszka  zo vanstayad numazen konaktan don Danuta va inafa taksa kazokeveyed.

Azon ina wetce ropes pelik dene milk ke Wołonciej az dene braora ke Jan Mazur rikulik az tela ke Marian Płuciński rikulik belon zaniyir. Danuta ton birgotuca va Inka ikayolt vanikatcuyur.

Taksa ke Łupaszka bak pereaksat ke 1945 tere zo solelayar numazen Danuta va aalxofa zaniga koe Miłomłyn poke Ostróda yolton gu Danuta Obuchowicz dimpiyir. Wori duzatason va doevafa rujara ke taneaksat ke 1946, taksa zo dimjoayar. Titi imwugal ke 1946, Danuta va lapira ko Gdańsk gan Olgierd Christa mbi benplekuyur enide va ropes ugol di dimnariyir. To bak bata vuidara ba 20/07/1946 gan koef tumusas ardial gire zo sopeyer. Koe flint zo aliepeyer ise zo nakeyer voxe va giva icde kon dogolesik dene birgotafa kevdoevafa lyumara isu kakevexo vol djukudafuyur.

 Jiz az klibura 
Danuta Siedzikówna zo koridayar da va tizafa dilfura sopuyuna gan blay ke Łupaszka kev ardialik ke Tumusas Ardial is Ervolita poke Podjazy wida co pakeyer. Zo kagayar da va ardialik co viltayar, nekev yona kevkalisa vrutara.

Volkare inafa klaama ( oxam tisa san-perdafa ), erkey xonukalanzayar. Bolesław Bierut taneagadesik ke sokasane ba 19/08/1946 vol djukugrigakeyer. Danuta mal fuxedja va staksa pu yasa aun laxulevgoleyer : « Tí gabentaf kire fu awalké. Pu veygadya kalic da al tegí inde gonaskiyí. »

Ba tevka abdi san-anyusteaf ilanuk, ba 28/08/1946 koe flint ke Gdańsk zo klibuyur (pl) Jerzy Morawski, "Lepiej, że ja jedna zginę" ( Vode ant tí xonuketes ), Rzeczpospolita 03/11/2000., keni Feliks Selmanowicz ( okon gu Zagonczyk ) ar bewik ke taksa ke Łupaszka. Sin koe fuk ke flint zo klibuyud, vaniksantuyunon gu intagerot is vewayason va itukara. Viele malyesik pu viltas tum benplekuyur, pune belcon iegayad : « Polska blir !!» Alto ke Danuta ko birgaxo zo kotawayar.

 Dimrokara 
Kadimi titfira ke doeva koe Polska, Danuta Siedzikówna kalion zo dimrokayar. Ba 10/06/1991, erkey ke Gdańsk va tcuxa ke 1946 tuvodiskayar, malyedason da ina ta volruptesuca ke Polska al tegiyir.

 Vuestexa 


Siedzikówna (Danuta)
Siedzikówna (Danuta)
Siedzikówna (Danuta)
Siedzikówna (Danuta)