República Democrática d'Armenia

La República Democrática d'Armenia (n'armeniu: Դեմոկրատական Հայաստանի Հանրապետություն, treslliteráu: Demokratakan Hayastani Hanrapetutyun), tamién conocida como la Primer República Armenia, foi'l primer estáu modernu armeniu. Surdió en 1918, col colapsu del Imperiu rusu tres la Revolución rusa de 1917 y depués de que la República Federativa Democrática Trescaucásica desapaeciera, dio una oportunidá a la Federación Revolucionaria Armenia pa la creación de la nueva república, dirixida polos 103 delegaos d'un total 203 del ex-reinu de los Romanov. La nueva República partía cola República Democrática de Xeorxa al norte, cola República Democrática d'Azerbaixán al este, l'Imperiu persa al sur, y l'Imperiu otomanu (en plena partición) al oeste. Eventualmente, la nación tuvo en guerra con tolos sos vecinos, sacante Persia, productu de diferentes conflictos. Estos conflictos significaron la perda del 50% del so territoriu inicial. La Primer República Armenia dexó d'esistir en payares de 1920, cuando Azerbaixán, controlada polos bolxeviques, invadiólos.

En 1918, la nueva república enfrentóse al Imperiu otomanu na Primer Guerra Mundial mientres la campaña del Cáucasu, que terminó col Tratáu de Batum. Esti tratáu foi'l primer alcuerdu internacional de la República Democrática d'Armenia, robláu nel mesmu día de la declaración internacional de la república. Cola derrota del Imperiu otomanu a la fin de la Primer Guerra Mundial, los Estaos Xuníos y Woodrow Wilson propunxeron na Conferencia de Paz de París ampliar les llendes de la República Democrática d'Armenia a cuenta d'incluyir les rexones de l'Armenia histórica, esti territoriu nuevu, tamién foi conocíu como Armenia Wilsoniana, foi ratificáu pol Tratáu de Sèvres. Sicasí, esti tratáu nunca se punxo en práutica y el destín de los territorios foi determinaos polos trataos de: Alexandropol, dempués el de Kars y, a la fin, el de Lausana.

En 1920, la República Democrática d'Armenia alministraba una zona que tomaba la mayor parte de l'actual Armenia, la Provincia de Kars, los distritos d'Ardahan, Iğdır, Çıldır y Göle, en cuantes que les rexones de Naxçıvan, Nagorno-Karabakh, Zanguezur (güei provincia armenia de Syunik), y Qazakh que taben en disputa y llucha con Azerbaixán. La rexón d'Olti (alministráu de siguío por Xeorxa en 1920) tamién foi reivindicada pola República Democrática d'Armenia. La mayoría de la zona d'Armenia disputóse a Lorri, tamién alministráu por Xeorxa. L'exércitu armeniu llogró'l control de toes estes rexones sacante la de Karabakh que taba baxo'l control temporal d'Armenia, anque Azerbaixán siguía faciendo valir les sos pretensiones sobro la zona.

El nuevu estáu enfrentó serios problemes internos y esternos. Tres el colapsu del nuevu estáu independiente armeniu, l'Exércitu Coloráu invadió ya incorporó a la República Democrática d'Armenia a la República Federativa Democrática Trescaucásica.Dr. Andrew Andersen, PhD. Atles de Conflictos: Armenia: Nación creada y disputes territoriales: 1918-1920: 1918-1920 

En 1922, Josif Stalin, comisariu de les naciones de la Xunión Soviética, cedió Nagorno-Karabakh a Azerbaixán como un óblast autónomu. Les árees de Qazakh y el corredor d'Artsvashen fueron finalmente cedíes a Azerbaixán en 1931. Sicasí Armenia recibió Lorri de Xeorxa en compensación esi mesmu añu. Cola disolución de la República Federativa Democrática Trescaucásica en 1936, Armenia coles sos actuales llendes proclamó la República Socialista Soviética d'Armenia.

 Primer Guerra Mundial 

 Antecedentes de la República y el so establecimientu 

Les visiones de la lliberación floriaron cola ofensiva de Rusia de 1916 y la posterior ocupación de la metá oriental d'Anatolia - o Armenia occidental, incluyendo la mayoría de les provincies de Van, Bitlis, y Erzurum, y de les rexones costeres del Mar Negru, (Trabzon). Estes visiones de lliberación d'Armenia establecioeron la idea d'independizase del dominiu del Imperiu otomanu con ayuda de los rusos, esta idea foi'l principal motivu de que los armenios nestes provincies ayudáran al exércitu rusu. Asina l'exércitu imperial llegó a les sos metes, y col fin d'evitar un reagrupamientu de los armenios y la emigración escontra territorios rusos n'El Cáucasu, los reximientos de voluntarios armenios que participaren nestes ofensives fueron lliberaos de les sos formaciones. Desaniciada, los armenios tornaron a la so tierra natal, acabante lliberar del dominiu del Imperiu otomanu. Sicasí, el restu de los armenios n'El Cáucasu enfrentáronse a la censura de Rusia y la tiranía.

Los armenios aprendieren la lóxica de toes estes actividaes dempués de la revolución bolxevique de 1917. El réxime zarista roblara trataos secretos cola Triple Entente sobro la partición del Imperiu otomanu al rematar la guerra. Magar el réxime zarista taba dando'l so consentimientu a la división del Oriente Mediu, Anatolia occidental, y Cilicia, tamién quería sustituyir a la población llocal de musulmanes residentes nel norte d'Anatolia (Teniendo la llinia del frente en 1916 como guía) y Estambul con colonos cosacos que yeren más fiables.The Armenians (Caucasus World. Peoples of the Caucasus) (Hardcover) by Edmund Herzig p. 95 L'Altiplanu Armeniu nunca tuvo la intención de que fuera parte d'Armenia. Estos documentos fueron fechos públicos ente febreru y marzu tres el trunfu de la Revolución de 1917 pa ganar l'apoyu de los armenios. Por esta razón el pueblu armeniu celebró'l final de la dinastía Romanov.

Dempués d'una serie de gobiernos, los armenios aprendieren más, en concretu, que'l gran duque Nicolás xunto cola Comisión Especial de Trescaucasia (особый Закавказский Комитет (ОЗАКОМ), osobyy Zakavkazskiy Komitet (OZAKOM)), el comité de la República Federativa Democrática de Trescaucasia, cola so promesa d'ayudar a los armenios a tornar a la so patria dende los campos de refuxaos del Cáucasu quedó conxeláu. Los miles de persones que tornaren a los sos llugares d'orixe colos sos propios recursos alcontráronse que los soldaos rusos abandonaron los sos puestos y tenía'l so propiu regresu al so llugar d'orixe.

La Federación nun foi capaz de formar un frente únicu énte la meyora del Imperiu otomanu, que se diera cuenta de la nueva debilidá rusa na rexón. El 26 de mayu, los xeorxanos retiráronse de la Federación, considerando que podríen establecer llendes más favorables per aciu de la mediación alemana. Los menxeviques armenios siguieron lluchando colos otomanos, pero los azerbaixanos retiráronse, una y bones el partíu dominante n'Azerbaixán, el Musavat simpatizaba colos turcos.

Esta ye la primer vegada que se reconoció que los armenios teníen que construyir el so propiu gobiernu y sistema de control. El lema bolxevique de la dómina "paz ensin anexones y les indemnizaciones" convirtióse en "la tierra, la paz, y pan". Los armenios de Rusia nel marcu del control escurrieren el congresu nacional n'ochobre de 1917. Esta convención celebrada en Tblisi, axuntó a los 203 delegaos del ex-reinu de los Romanov, rematando en setiembre de 1917, incluyendo 103 miembros pertenecientes a la Federación Revolucionaria Armenia.

 Primer Gobiernu 
La República Democrática d'Armenia tuvo cuatro primeros ministros, mientres la so curtia esistencia como estáu, de los cualos toos pertenecíen a la Federación Revolucionaria Armenia. Hovhannes Katchaznouni foi'l primeru d'estos mandatarios. Aram Manougian foi nomáu primer ministru del Interior y creó la policía armenia en 1918, nel cargu de Ministeriu del Interior, la policía yera parte integrante. Amás de facer cumplir la llei y l'orde, el Ministeriu del Interior foi tamién responsable de les comunicaciones como'l telégrafu, el ferrocarril, y el sistema d'escueles públiques. El Parllamentu d'Armenia aprobó una llei sobro la policía'l 21 d'abril de 1920, especificando la so estructura, xurisdicción, competencies y responsabilidá.

Mientres el primer añu de la nueva república, los armenios d'Anatolia emigraron a llugares más seguros. Les carreteres fueron apexaes con refuxaos. Más al sureste, en Van, los armenios aguantaron al exércitu turcu hasta abril de 1918, pero col tiempu viéronse obligaos a sacupar y retirase a Persia. Cuando los azerbaixanos se xunieron colos otomanos, apoderáronse de les llinies de comunicación, aisllando al Conseyu Nacional Armeniu en Bakú y Yereván del Conseyu Nacional en Tblisi.

 Campaña del Cáucasu 

Mentanto, el gobiernu central del Imperiu otomanu, Ittihad (Unionista), trató de ganar l'amistá de los bolxeviques. El tratáu d'amistá ruso-otomanu robláu'l 1 de xineru de 1918, ayudó a Vehib Pasha a atacar a la República d'Armenia. El xeneral Tovmas Nazarbekian foi'l comandante nel frente del Cáucasu y Andranik Toros Ozanian tomó'l mandu d'Armenia dientro del Imperiu otomanu. Baxo fuerte presión de les fuercies combinaes del exércitu otomanu y les milicies irregulares curdes, la República foi forzada a retirase d'Erzurum a Erzincan. Van foi abandonada tamién en 1918 y cientos de miles d'armenios siguieron a la retirada de les tropes. Vehib Pasha tamién ocupó Trabzon, onde los rusos dexoren enormes cantidaes de suministros.

Dempués de reactivase'l Frente del Cáucasu de la I Guerra Mundial, los armenios enfrentáronse solos a los exércitos otomanos, siendo derrotaos. El 4 de xunu de 1918, Armenia robló'l Tratáu de Batum, el so primer tratáu internacional, colos exércitos turcos a menos de 7 km de la capital. Armenia fixo grandes concesiones de territoriu énte Turquía, calteniendo namái 12 mil km².Syunik History. Syunik Regional Web Site. Consultáu'l 13/01/2008. L'embaxador alemán en Turquía, el Conde Bernsdorf, comentaría que los turcos dexaren el llagu Sevan a los armenios pa nadar, pero nun-yos dexaren espaciu pa ensugase. Diches perdes nun fueron reconocíes pol xeneral armeniu Andranik Ozanian que, coles sos fuercies, permaneció na rexón de Karabakh y Zangezur, onde siguió lluchando escontra los turcos.

 Guerra xeorxano-armenia 

200px|thumb|El proyeutu del Estáu Armeniu creáu pol Tratáu de Sèvres.
Ente'l 7 d'avientu y el 31 d'avientu de 1918, Xeorxa y Armenia entamen una pequeña guerra conocida como la guerra xeorxano-armenia, pol control de les provincies d'Ardahan, Ahalkalaki y Lorri.Armenia. Atlas of Ethnic Conflicts, Border Disputes & Ideological Clashes por Andrew Andersen. Consultáu'l 13/01/2008. El Reinu Xuníu intervieno, forzando un alcuerdu ente les partes, creando una alministración mutua sobre Lorri que duró hasta finales de 1920 gran parte de población yera d'orixe armeniu, xunto con delles otres nacionalidaes vecines, foi reivindicada polos dos países, pero foi ocupáu polos otomanos dempués de la evacuación de Xeorxa de la zona. Los combates siguieron con menos éxitu mientres dos selmanes. A pesar del éxitu inicial, la ofensiva armenia baxo Drastamat Kanayan finalmente foi detenida, rematando la guerra cola mediación británica qu'establecía una alministración civil armenio-xeorxana na zona neutral de Lorri".

 Guerra armenio-azerbaixana 

La Guerra armenio-azerbaixana, entamó depués de la revolución rusa de 1917 y se trató d'una serie de brutales conflictos armaos en 1918. Dende 1920 a 1922, asocedíos na breve independencia d'Armenia y d'Azerbaixán. El conflictu nun tenía un patrón principal y una estructura armada estándar. L'Imperiu otomanu y l'Imperiu británicu tuvieron implicaos en capacidaes diferentes: L'Imperiu Otomanu abandonó la rexón depués de que fuera robláu l'Armisticiu de Mudros pero la influyencia británica siguió hasta la so retirada en 1920. Los conflictos civiles siguieron cola disputa rexonal de los distritos Kazako-Shamshadin, Zanghezur, Naxçıvan y Karabakh. L'usu de la guerrilla y les operaciones de semiguerrilla fueron les principales causes de la gran cantidá de víctimes civiles, que se producieron nes actividaes de les recién creaes naciones. Les razones detrás del conflictu inda tán lloñe de resolvese después de cuasi un sieglu.

La historia tien una perceición bien diferentes d'esta guerra, acordies colos historiadores d'Armenia, la República Democrática d'Armenia taba encaminada a incluyir pa sí mesma los territorios de Naxçıvan (Armenia Oriental) los territorios de la provincia de Yereván, asina como les zonas oriental y meridional de la provincia Elizavetpol (actual Ganja).

 Los armenios na Conferencia de Paz de París (1919) 

Frente al caos de los armenios occidentales (esto ye, los armenios dientro del Imperiu otomanu), el Gobiernu d'Armenia proclama l'Acta de Xunión y la independencia de los territorios d'Armenia allugaos nel sur del Cáucasu y nel Imperiu otomanu (18 de mayu de 1919). Esta proclamación, que la República Democrática d'Armenia nun ta en condiciones d'aplicar, va siguir siendo lletra muerta y va siguir contribuyendo a exacerbar el nacionalismu turcu. Amás, pa los aliaos, Alemaña siguía siendo la principal fonte d'esmolición, y nun podíen ponese d'alcuerdu sobro'l destín del Imperiu otomanu. Francia ya Inglaterra, escosaes tres la guerra, nun teníen medios militares p'actuar en cualesquier parte del mundu y la suerte d'Armenia nun yera una de les sos prioridaes. Namái Gran Bretaña unvió tropes a Trescaucasia, pa protexer les sos colonies n'Asia. 

A lo llargo del añu 1919, dos comisiones aliaes investigaron como influyir nel destín d'Armenia. Na primavera de 1919, el Conseyu de los cuatro (Lloyd George, Georges Clemenceau, Woodrow Wilson y Vittorio Orlando) decide unviar a Oriente Mediu un comité pa formase una opinión sobro la situación na rexón. La comisión King-Crane (el nome de los dos estauxunidenses que cuerren), que nun s'ocupa específicamente d'Armenia y nun informó de les conclusiones, sicasí, tamién sofitó la creación d'un Estáu armeniu incluyíos los vilayets orientales del Imperiu otomanu, pero non Cilicia. La Comisión HarbordConditions in the Near East: Report of the American Military Mission to Armenia (el nome del so presidente), ye unviada al Oriente Mediu pol presidente Wilson mientres el branu de 1919 pa estudiar la viabilidá d'un mandatu americanu en Turquía y Armenia. Nes sos conclusiones la comisión sesionó a cencielles p'alliniar los pros y los contres. Ente ellos señaló la carga financiera que'l mandatu tendría de representar a los Estaos Xuníos. L'informe de la Comisión va desempeñar un papel negativu cuando'l Senáu va tener que decidir sobro la cuestión del mandatu. 

Dempués de la robla del Tratáu de Versalles (28 de xunu de 1919), los Xefes d'Estáu aliaos, ensin solucionar la cuestión del Imperiu otomanu resolvieron: Magar la política aisllacionista de los Estaos Xuníos - a pesar de que'l Presidente Wilson sofitó un mandatu n'Armenia al cargu de los Estaos Xuníos d'América - los aliaos europeos siguieron colos sos trabayos nes conferencies de Londres y Sanremo (febreru-abril de 1920). Estos aplazamientos seríen fatales pa la República Democrática d'Armenia, que los sos enemigos tienen la oportunidá d'invadir los sos territorios.

 Tratáu de Sèvres 

El tratáu foi robláu'l 10 d'agostu de 1920 ente les Potencies Aliaes y l'Imperiu otomanu en Sèvres, Francia. El tratáu tenía una cláusula Armenia. Fixo a toles partes que roblaren el tratáu de reconocer Armenia como un Estáu llibre ya independiente. Les llendes de la República, señalaes nel tratáu reflexaben l'esfuerciu de los armenios en ganar al Imperiu otomanu na Campaña del Cáucasu. Esti tratáu foi robláu pol Gobiernu Otomanu, pero'l Sultán Mehmed VI enxamás robló'l tratáu, poro, el tratáu nunca entró a valir. Los revolucionarios de turcos empezaron un Movimientu Nacional turcu que, de la mesma s'enfrentaba a la nueva República.

 Dempués de la Primer Guerra Mundial 
La meyora del Imperiu otomanu escontra la nueva República terminó col Tratáu de Batum. Esti tratáu nun dio nenguna llibertá al gobiernu de Hovhannes Katchaznouni. L'Imperiu otomanu robló l'Armisticiu de Mudros el 30 d'ochobre de 1918. 

Col Armisticiu de Mudros, les fuercies britániques desembarcaron en Batum y Bakú ocupando la llinia ferroviaria de la Trescaucasia. El nuevu estáu atopó una solución al problema otomanu cola ayuda de les fuercies britániques dempués del armisticiu. Los exércitos otomanos abandonaron Trescaucasia, incluyendo los distritos de Bakú, Elizavetpol, Tblisi, Batum y Yereván. A principios de 1919 los otomanos retirar de nuevu de Kars y Ardahan. Esto dio la oportunidá a la República Democrática d'Armenia a triplicar el so tamañu. 

Cola participación de les fuercies britániques la Federación Revolucionaria Armenia enfrentar colos bolxeviques. El 26 de xunetu de 1918, los bolxeviques yeren claramente una minoría nel Bakú soviéticu y viéronse obligaos a abandonar el poder. Formóse un nuevu gobiernu, conocíu como Dictadura del Caspio Central (Diktatura Tsentrokaspiya) cola representación d'Armenia y les fuercies britániques del xeneral Thompson qu'ocuparon Bakú el mesmu día. El comisario de Bakú Stepan Shahumyan foi executáu poles tropes britániques en setiembre de 1918. Magar el problema taba desenvolviéndose en Bakú, la República Suroccidental del Cáucasu que yera un nuevu estáu empobináu por Fakhr al-Din Pirioghlu y con capital en Kars. El so territoriu incluyía les rexones de Kars y Batum, partes del distritu de Yereván de la provincia del mesmu nome, y los distritos d'Ajalkalaki y Akhaltsikhe de la provincia de Tblisi. Esistía un gobernador xeneral británicu creáu mientres la intervención de la Entente en Trescaucasia.Caucasian Knot (Moscú-based news agency) Foi abolíu pol almirante británicu Somerset Gough-Calthorpe y la rexón foi asignada a la República Democrática d'Armenia.

 Establecimientu del orde 
A lo llargo del añu 1919, los dirixentes de la República tuvieron que facer frente a trés problemes: unu nacional, otru rexonal y otru internacional. El Congresu armeniu de los armenios orientales que tomó'l control en 1918 y viénose embaxo en xunu de 1919, cuando se celebraron les primeres eleiciones nacionales. L'establecimientu de la llei foi un problema: la mayoría de los armenios entamárense la estructura de la so patria, sicasí, yera innegable que dellos grupos étnicos que s'asitiaren mientres munchos sieglos nestes tierres ente les más importantes los cursos y los azerbaixanos. 

Mientres la década de 1920, qu'empecipió baxo'l gobiernu del primer ministru Hovannes Kachaznuni, los armenios del antiguu Imperiu rusu y Estaos Xuníos desenvolvieron un sistema xudicial. Xineru de 1919 foi un mes importante, yá que se fundó la primer universidá del país.

 Problema de los refuxaos 
Tamién esistía un problema d'asentamientu armeniu que traxo conflictos colos demás grupos étnicos residentes. En total, había 300.000 refuxaos provecíos y resentíos qu'escaparon del Imperiu otomanu, que yeren responsabilidá del gobiernu, lo que resultó insalvable pa la cuestión humanitaria. 

El segundu iviernu dempués de la declaración del estáu, el gobiernu d'iviernu de Hovhannes Kachaznuni llegó de frente con una realidá más aleicionadora. L'acabante formar gobiernu foi responsable de más de mediu millón de refuxaos armenios n'El Cáucasu. El 393.700 refuxaos baxo la so xurisdicción como sigue:

 Distritu  Yereván  Ashtarak  Akhta-Elenovka  Bash-Grani  Novo-Bayazit  Daralagiaz  Bash-Abaran  Etchmiadzin  Karakilisa  Dilijan Númberu de refuxaos  75.000  30.000  22.000  15.000  38.000  36.000  35.000  70.000  16.000  13.000

Foi un llargu y duru iviernu. Los llares escarecíen d'alimentos, ropa y medicines. Munchos de los que sobrevivieron a la esposición y a la fame, morrieron de les enfermedaes que los afaraben (nota: pandemia del gripe español de 1918). El tifus foi tamién una de les principales enfermedaes, por cuenta del so efeutu sobro los neños. 

Les condiciones nes rexones perifériques, y non necesariamente consistentes de los refuxaos, nun yeren nada meyor. La estructura del gobiernu otomanu y del exércitu rusu que yá se retiró de la rexón. El gobiernu armeniu nun tenía tiempu, nin recursos, pa reconstruyir la infraestructura. Nun informe a principios de 1919 señalóse que la población fuera dieazmao: 65% de la población de Sardarabad, el 40% de la población d'ocho aldegues cerca d'Etchmiadzin, el 25% de la población d'Ashtarak. 

Na primavera de 1919, les epidemies de tifus siguieron el so cursu, el clima ameyoró y los americanos unviaron trigu que llegó a Batum y l'exércitu británicu tresportó ayuda a Yereván. Sicasí, dalgunos de los 150.000 refuxaos finaren. (Vratsian, Hanrapetium pon esta cifra n'alredor de 180.000) que yera cuasi'l 20% de la población de tola naciente República.

 Guerra turco-armenia 

Nesti puntu, los revolucionarios turcos afirmaron que los turcos que vivíen dientro de República Democrática d'Armenia yeren primíos y maltrataos polos armenios. El 20 de setiembre de 1920, el xeneral turcu Kazım Karabekir movilizó les sos fuercies escontra l'Armenia Wilsoniana, cerca de la frontera ente Armenia y Turquía establecida pol Tratáu de Sèvres. En respuesta, la República Democrática d'Armenia declaró la guerra a Turquía'l 24 de setiembre, empezando asina la guerra. Nes rexones d'Olti, Sarikamis, Kars y Alexandropol les fuercies armenies enfrentáronse escontra los turcos comandados pol xeneral Kazım Karabekir. Mustafa Kemal Atatürk unvió delles delegaciones a Moscú en busca d'una alianza. Esto resultó desastrosu pa los armenios.

 Final de la República, 1920 
300px|thumb|L'11º Exércitu Coloráu soviéticu entra en Yereván en 1920, dando por rematada l'autonomía d'Armenia.
Armenia entregó a los soviéticos el poder a finales de 1920. En setiembre de 1920, los revolucionarios turcos treslladáronse pa la capital. En primer llugar llegó la conclusión d'un armisticiu, el 18 de payares y, de siguío, un completu tratáu de paz (el Tratáu d'Alexandropol) el 2 y 3 d'avientu de 1920. 

Mientres esi tiempu, l'11º Exércitu Coloráu soviéticu empezó la ocupación el 29 de payares de 1920. La tresferencia del poder real llevóse a cabu'l 2 d'avientu en Yereván. Armenia aprobó un ultimátum de lideralgu que-y foi presentáu pol plenipotenciariu soviéticu Boris Legran, que yera unu de los principales diplomáticos de la XRSS n'El Cáucasu nesi momentu. Armenia decidíu sumase a la esfera soviética, ente que la XRSS robló un alcuerdu pa protexer el restu del territoriu énte la meyora d'Exércitu turcu. Los soviéticos tamién se comprometieron a tomar midíes pa reconstruyir l'exércitu, dar proteición a los armenios, nun persiguir a los armenios non comunistes, etc.

Cuando'l 4 d'avientu de 1920, l'Exércitu Coloráu entró en Yereván, el Gobiernu de la República d'Armenia dexó de funcionar conducentemente. El 5 d'avientu, el Comité Revolucionariu Armeniu (Revkom; formáu na so mayoría por armenios d'Azerbaixán) tamién entró na ciudá. A lo último, al otru día, el 6 d'avientu Felix Dzerzhinsky, fundador y xefe de la Cheka, entró en Yereván, poniendo'l ramu asina a la esistencia de la República Democrática d'Armenia. Agora, lo que quedaba d'Armenia alcontrábase baxo'l control d'un gobiernu comunista. La parte ocupada por Turquía siguió quedando baxo'l so poder pol posterior Tratáu de Kars. Llueu, proclamóse la República Socialista Soviética d'Armenia, baxo la direición d'Aleksandr Miasnikyan. Ye qu'han d'incluyise na acabante crear la República Federal Socialista Soviética de Trescaucasia.

El tratáu de Kars, robláu'l 23 d'ochobre de 1921, ratificó les perdes armenies mientres les guerres. En 1931, la RSS de Xeorxa cedió a la RSS d'Armenia la rexón de Lorri, y d'esta manera establecieron les actuales llendes d'Armenia.

 Ver tamién 
República Democrática d'Azerbaixán
República Democrática de Xeorxa

 Referencies 

 Bibliografía 
 Anahide Ter Minassian, 1918-1920 La République d'Arménie, Éditions complexe, Bruxeles, 2006.
 Richard G. Hovannisian, The Armenian people from Ancient to Modern Times, Londres, Mac Millan, 1996.

Categoría:Estaos desapaecíos d'Asia
Categoría:Historia d'Armenia