Ríu Ohio

L'Ohio ye un ríu del este de los Estaos Xuníos que flúi en direición sureste polos estaos de Pennsylvania, Ohio, Indiana, Illinois —forma la llende sur d'estos trés últimos—, Virxinia Occidental y Kentucky —forma la llende norte d'estos dos— desaguando nel ríu Mississippi cerca de la ciudá de Cairo (Illinois). Tien un llargor de 1579 km, pero con una de les sos fontes, el ríu Allegheny, llega hasta los 2108 km, que lo asitien ente los 10 mayores ríos de los Estaos Xuníos. Drena una cuenca de 490 601 km², d'un total de 14 estaos, la mayoría del nordeste del país.

Tien una importancia capital na historia de los Estaos Xuníos, tantu pa les tribus amerindies como pa los colonos europeos yá que constituyó una vía de tresporte privilexada mientres la conquista del Oeste. Los sos principales afluentes son el Tennessee, pela esquierda, y el Wabash, pela derecha. Nel sieglu XVIII constituyía la frontera meridional de los estaos del Norte, marcando de facto la llende ente los estaos que practicaben la esclavitú y los que la abolieren.

 Xeografía 
200px|thumb|left|El ríu Ohio al so pasu por Indiana.

El ríu formar a partir de la confluencia de los ríos Allegheny y Monongahela, en Point State Park, Pittsburgh. Flúi un curtiu tramu escontra'l noroeste antes d'efeutuar una media vuelta sópita escontra'l sur-sureste formando la frontera sur de los estaos d'Ohio, Indiana y Illinois y la frontera norte de Virxinia Occidental y Kentucky, hasta desaguar nel ríu Mississippi xunto a la ciudá de Cairo (Illinois). A esti nivel, el Ohio ye más anchu que'l mesmu Mississippi.

El ríu Ohio entiende numberosos afluentes, y la so cuenca hidrográfica drena más 490.000 km², qu'entienden parte de los estaos d'Illinois, Indiana, Ohio, Nueva York, Pennsylvania, Maryland, Virxinia Occidental, Kentucky, Tennessee, Virxinia, Carolina del Norte, Georgia, Alabama y Mississippi.

 Formación 
El ríu formar por un glaciar mientres l'últimu periodu de la edá glaciar, llamáu la glaciación de Wisconsin (glaciación de Würm pal periodu correspondiente a los Alpes). Cuando'l glaciar retiróse, una barrera de materiales asitiada cerca de Louisville (Kentucky) apexó al Ohio mientres ciertu tiempu, lo que creó un gran llagu. La presa depués venció, y el Ohio tomó'l so cursu actual, reemplazando'l ríu Teays qu'esistía antes del periodu glaciar.

 Historia 
Los nativos americanos consideraben al Ohio como un ríu dende la so fonte hasta'l mar, y non como un afluente del Mississippi. Efeutivamente, ésti tresporta'l volume d'agua más importante de tolos afluentes del Mississippi.

El valle del Ohio foi controláu polos franceses nel senu del territoriu de Nueva Francia. Entós llamóse-y el Ríu Bellu». La so importancia yera estratéxica, porque dexaba xunir la Luisiana francesa con Canadá. Foi fortificáu entós poles autoridaes del llugar.

El 19 de mayu de 1749, el rei Xurde II de Gran Bretaña autorizó a la Compañía d'Ohio pal comerciu de pieles nos terrenes cerca del ríu. La ciudá de Louisville, en Kentucky, foi darréu fundada cerca de la única torga natural al navegación, los tabayones del Ohio. Trátase d'una serie de rabiones onde'l ríu fluyía sobre caliar bien dura, rica en fósiles. Pa vadear la torga, construyeron esclusas. Nos nuesos díes, les esclusas y una presa hidroeléctrica, la presa McAlpine, tán instalaes nesti llugar.

Dempués de la independencia de les Trece Colonies (1776), una serie de disposiciones entamaron el retayu de los territorios nel norte del Ohio, vencíos por Virxinia a los Estaos Xuníos. La disposición de 1785 entamó'l retayu en townships de los territorios asitiaos nel noroeste. Ohio foi unu de los primeros estaos entamaos según esti sistema.

Yá que el Ohio escurre escontra l'oeste, yera una vía ideal pa los pioneros na conquista del oeste. Una vegada algamada la desaguada del Ohio, éstos remontaben el Mississippi hasta Saint Louis, en Missouri. A esti nivel, dalgunos remontaben el Mississippi, otros el Missouri, y otros tomaben víes terrestres. Los pirates aprovechar de la situación, y esixíen rescate a los viaxeros antes d'encetar los sos barcos en Cave-in-Rock, nel sur d'Illinois.
Dixebrando los estaos del norte de los estaos confederaos, el Ohio yera la frontera que los esclavos travesaben pa faese llibres, como cunten les noveles de Harriet Beecher Stowe o Toni Morrison. Nos nuesos díes, el Ohio dixebra más bien a los estaos del Midwest y los Grandes Llagos de los estaos del Sur.

 Fronteres 
La frontera del territoriu de Virxinia nun s'afitó en mediu del ríu (como ye habitual coles fronteres fluviales), sinón hasta la otra vera, lo que fai que tol ríu tuviera asitiáu nesti territoriu. A partir de Virxinia formaron los estaos de Kentucky y de Virxinia Occidental, y, por tanto, tol ríu pertenez-yos, incluyida la parte que constitúi la frontera ente estos estaos y los estaos d'Illinois, Indiana y Ohio. Kentucky intentó un procesu contra Indiana a principios de los años 1980, porque quería construyir la central nuclear de Marble Hill n'Indiana, qu'arramaría les sos agües de refugaya nel ríu. La Corte Suprema de los Estaos Xuníos resolvió que la xurisdicción de Kentucky (y, implícitamente, la de Virxinia Occidental) estendíase namái hasta la señal de marea baxa de 1793 (importante porque'l ríu foi extensivamente represado pa la navegación, de cuenta que l'actual vera del ríu ta al norte de la vieya señal de marea baxa).

De manera similar, nos años 1990, Kentucky apostó'l derechu d'Illinois de recaldar impuestos por una embarcación-casín atracada en Metrópolis, Illinois, argumentando'l so control sobremanera'l ríu. La empresa Aztar abrió la so propia embarcación-casín qu'atracó en Evansville, Indiana, aproximao coles mesmes. Anque los cruceros nel ríu Ohio circulaben de primeres siguiendo un modelu oval de riba abaxo a lo llargo del ríu, l'estáu de Kentucky llueu protestó y los cruceros fueron llindaos a dir escontra alantre, dempués inverten la marcha y van escontra tras, solo a lo llargo de la vera d'Indiana.

 Comunidaes a lo llargo del ríu 

 Área metropolitanaPoblación Área metropolitana de Pittsburgh  Área metropolitana de Cincinnati – Northern Kentucky  Área estadística metropolitana de Louisville - Jefferson County, KY-IN  Área estadística metropolitana de Evansville, IN-KY  Área estadística metropolitana de Huntington-Ashland, WV-KY-OH  Área metropolitana de Parkersburg-Marietta-Vienna  Área estadística metropolitana de Wheelingg   Área metropolitana de Weirton-Steubenvillee  Área estadística metropolitana de Owensboro  

Munches de les comunidaes a lo llargo del ríu Ohio numbérense de siguío; la mayoría tienen un significáu históricu o tradición cultural que les rellaciona col ríu. Tán secuenciaes dende la nacencia del ríu hasta la so final y los habitantes correspuenden toos al Censu de 2010. Resaltar en negruca les llocalidaes de más de .

 Afluentes del ríu Ohio 

El ríu Ohio tien munchos afluentes, siendo los más importantes los que recueye la Tabla siguiente. Los afluentes ordenar xeográficamente, siguiendo'l ríu dende la so nacencia hasta la boca, estremando'l cursu del ríu en tramos según los estaos que traviesa. Sicasí, los subafluentes ordenar según van apaeciendo al percorrelos ríu arriba, esto ye, dende la boca a la fonte.

El ríu Ohio y los sos afluentes (de más de 100 km y primarios destacaos)  Ramal Nome afluenteDesaguadaLlocalidá bocaLlargor (km) Cuenca (km²) Caudal (m³/s) Estáu(s) polos qu'escurre Tramubgcolor=#d8d8d8 | - || bgcolor=#d8d8d8 | - || colspan=4| Ríu Allegheny || align=right| Ohio || align=right| Pittsburgh || align=right|  || align=right|  || align=right|  ||    || rowspan=8 |Pennsylvania (Fuentes)bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#ffffff | - || colspan=3| Regueru French || Allegheny || - ||  ||  ||  ||   bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#ffffff | - || colspan=3| Ríu Clarion || Allegheny || - ||  ||  ||  || bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#ffffff | - || colspan=3| Sistema Kiskiminetas-Conemaugh-StoneycreekEl ríu Kiskiminetas tien un llargor de solu 43 km, pero cola so fonte'l ríu Conemaugh (de 113 km), y la fonte d'ésti, el ríu Stoneycreek (72 km) llega hasta los 228 km. || Allegheny || - ||  ||  ||  || bgcolor=#d8d8d8 | - || bgcolor=#d8d8d8 | - || colspan=4| Sistema Monongahela-Tygart ValleyEl ríu Monongahela tien un llargor de 206 km, pero cola so fonte'l ríu Tygart Valley, de 257 km, llega hasta los 463 km. || align=right| Ohio || align=right| Pittsburgh || align=right|  || align=right|  || align=right|  ||   bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#ffffff | - || colspan=3| Ríu Youghiogheny || Monongahela || - ||  ||  ||  ||   bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#ffffff | - || colspan=3| Sistema Cheat-Shavers ForkEl ríu Cheat tien solo un llargor de 126 km, pero cola so fonte'l ríu Shavers Fork, de 143 km, llega hasta los 269 km. || Monongahela || - ||  ||  ||  ||   bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#f6f6f6 | - || bgcolor=#ffffff | - || colspan=3| Ríu West Fork || Monongahela || - ||  ||  ||  ||  -  -  Ríu Chartiers Creek  Ohio  Pittsburgh         Pennsylvania  -  D  Sistema Beaver-MahoningEl ríu Beaver tien solo un llargor de 34 km, pero cola so fonte'l ríu Mahoning, de 182 km, llega hasta los 216 km.  Ohio  Rochester         -  -  -  Ríu Shenango  Beaver             I  -  Ríu Wheeling Creek  Ohio  Wheeling         Ohio-Virxinia Occidental -  D  Ríu Little Muskingum  Ohio          I  -  Regueru Middle Island  Ohio          -  D  Regueru Duck  Ohio  Marietta         -  D  Sistema Muskingum-TuscarawasEl ríu Muskingum tien un llargor de 179 km, pero cola so fonte'l ríu Tuscarawas, de 209 km, llega hasta los 388 km.  Ohio  Marietta         -  -  -  Sistema Walhonding-MohicanEl ríu Walhonding tien un llargor de 38 km, pero cola so fonte'l ríu Mohican, de 64 km, y la fonte d'ésti, el Black Fork (94 km), llega hasta los 197 km.  Muskingum          -  -  -  Regueru Killbuck  Walhonding          I  -  Ríu Little Kanawha  Ohio  Parkersburg         -  D  Ríu Hocking  Ohio  Hockingport         I  -  Sistema Kanawha-NewEl ríu Kanawha tien un llargor de 156 km, pero cola so fonte'l ríu New, de 515 km, llega hasta los 671 km.  Ohio  Point Pleasant           -  -  -  Ríu Elk  Kanawha          -  -  -  Ríu Greenbrier  New          I  -  Ríu Guyandotte  Ohio  Huntington         I  -  Sistema Big Sandy-Tug ForkEl ríu Big Sandy tien un llargor de solu 47 km, pero cola so fonte'l ríu Tug Fork, de 256 km, llega hasta los 303 km.  Ohio             Ohio-Kentucky -  -  -  Ríu Levisa Fork  Big Sandy         (frontera)   (frontera)  I  -  Ríu Little Sandy  Ohio  Greenup         -  D  Ríu Scioto  Ohio  Portsmouth         -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  D  Ríu Little Miami  Ohio  Cincinnati         I  -  Ríu Licking  Ohio  Newport-Covinton         -  D  Ríu Great Miami  Ohio          -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  D  Ríu Salt  Ohio  West Point          Indiana- Kentucky I  -  Sistema Kentucky- North ForkEl ríu Kentucky tien un llargor de 417 km, pero cola so fonte'l ríu North Fork, de 201 km, llega hasta los 618 km.  Ohio  Carrollton         I  -  Ríu Green (Ohio)  Ohio          -  -  -  Ríu Rough  Green          -  -  -  Ríu Nolin  Green          -  D  Ríu Wabash  Ohio          (frontera) (frontera) -  -  bgcolor=#ffffff -  -  colspan=2 bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  -  Ríu Lost (Indiana)  East Fork          -  -  -  Ríu Flatrock  East Fork          -  -  -  Sistema Driftwood-Big BlueEl Driftwood tien un llargor de solu 26 km, pero cola so fonte'l ríu Big Blue, de 120 km, llega hasta los 146 km.  East Fork          -  -  bgcolor=#ffffff -  -  colspan=2 bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  colspan=2 bgcolor=#ffffff -  -  colspan=2 bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  -  bgcolor=#ffffff -  D  Ríu Saline (Ohio)  Ohio          Illinois- Kentucky I  -  Ríu Cumberland  Ohio  Smithland           -  -  -  Ríu Little River (Kentucky)  Cumberland          -  -  -  Ríu Harpeth  Cumberland          -  -  -  Río Rede  Cumberland     {{formatnum:3840}       -  -  -  Ríu Stones-East ForkEl ríu Stones tien solamente 52.1 km y fórmase pola unión de tres fuentes: West Fork (62.9 km), Middle Fork (31.9 km) y East Fork (86.9 km). El sistema Stones-East Fork algama los 149 km.  Cumberland          -  -  -  Caney Fork  Cumberland          -  -  -  Ríu Collins  Caney Fork          -  -  -  Ríu Big South Fork CumberlandEl ríu Big South Fork Cumberland tien solamente 122 km y fórmase pola unión del ríu New (Tennessee) (94.5 km) y del Clear Fork (43.8 km). El sistema Big South Fork Cumberland-Clear Fork algama los 165.8 km.  Cumberland             I  -  Ríu Tennessee  Ohio  Paducah            -  -  -  Ríu Duck  Tennessee          -  -  -  Ríu Buffalo  Duck          -  -  -  Regueru Shoal  Tennessee           -  -  -  Ríu Elk  Tennessee           -  -  -  Ríu Flint  Tennessee          -  -  -  Ríu Paint Rock  Tennessee          -  -  -  Ríu Sequatchie  Tennessee          -  -  -  Ríu Hiwassee  Tennessee           -  -  -  Ríu Toccoa/Ocoee  Hiwassee            -  -  -  Ríu Clinch  Tennessee           -  -  -  Ríu Powell  Clinch            -  -  -  Ríu Little Tennessee  Ríu Tennessee            -  -  -  Ríu Tuckasegee  Little Tennessee          -  -  -  Ríu French Broad  Tennessee          -  -  -  Ríu Nolichucky  French Broad          -  -  -  Ríu Holston-North ForkEl ríu Holston tien 219 km, pero si considérase unu de los sos ramales, el North Fork, que tien 222 km, el sistema Holston-North Fork algama los 441 km.  Tennessee          -  -  -  Ríu South Fork Holston River  Holston          -  -  -  Ríu Watauga  South Fork Holston           -  -  -  Ríu Middle Fork Holston River  South Fork Holston           -  D  Ríu Cache  Ohio         

 Referencies 

 Enllaces esternos 

 Imaxe de la confluencia col ríu Mississippi (n'inglés)
 Información de la cuenca (n'inglés)
 Ohio — Guía histórica (n'inglés)
 Ohio River Forecast Center (n'inglés)

Categoría:Ríos d'Estaos Xuníos
Categoría:Wikipedia:Páxines con tables frañíes