Quintanar del Rey

Quintanar del Rey ye un conceyu español de la provincia de Cuenca, na Comunidá Autónoma de Castiella-La Mancha. Tien un área de 79,81 km² con una población de .

 Toponimia 
Al paecer y, según les declaraciones de los sos propios vecinos nel sieglu XVI, la fundación de Quintanar del Rey tuvo llugar un sieglu anterior y foi debida a l'agrupación de quintanas o quinterías que yeren cases de llabor habitaes por llabradores procedentes de Villanueva de la Jara, circunstancia que motivó'l topónimu d'El Quintanar, llamáu nun principiu, Quintanar del Marquesáu por pertenecer al marquesáu de Villena, hasta algamar la so independencia ya incorporase a la corona, circunstancia que fizo camudar la so nomenclatura pola de Quintanar del Rey, topónimu col que llegó a los nuesos díes.

La descripción que de villa se fai'l 23 d'avientu de 1575, ye la siguiente:

 Xeografía 
La llocalidá ta asitiada nos márxenes del ríu Valdemembra, afluente del ríu Júcar. El conceyu ye travesáu pela carretera N-320, anguaño esviada fora de la población, na llende cola provincia d'Albacete. Atopar a 47 quilómetros d'Albacete, ente les llocalidaes de Villanueva de la Jara, Casasimarro, Tarazona de la Mancha y Villagarcía del Llano.

 Historia 

Los primeros afayos remontar al periodu del llamáu "Bronce de La Mancha" de que la so fecha tan temprana topáronse restos arqueolóxicos nel Cuetu del Cucu o la Coroniella (en términu de Villanueva de la Jara), que tán fechaos nuna antigüedá de 3.500 años aproximao.

Dempués d'estos xacimientos, nun s'atopen más testimonios hasta los atopaos na necrópolis de Santa Ana, de plena edá media (sieglu XV), onde s'alluga güei la ermita del mesmu nome. Esto topóse mientres la escavación realizada en 1998 pa la recuperación y posterior estudiu de los ancestros d'esti pueblu. Atopáronse muertes d'una antigua ermita y, ente otros preseos, una moneda dientro d'una tumba que, a falta d'estudios posteriores, data'l xacimientu en redol al sieglu XV.

Hasta finales del sieglu XV, Quintanar del Rey yera un terrén compuestu por pequeñes cases, llamaes “quinterías”, nes que s'abellugaben les families qu'allegaben a llabrar les tierres. El paulatín establecimientu d'estes families nes quinterías foi conformando primeramente una aldega perteneciente a Villanueva de la Jara.
Los oríxenes del pueblu, según la procedencia del so nome, atópense documentaos n'unu de los manuscritos más antiguos que se caltienen: “No antiguo, cuando namái había delles caseríes, llamáronse quintarejos; y creciendo la so población y héchose Villa, llamóse Quintanar del Marquesáu de Villena hasta l'añu 1561, en que pola fidelidá de los sos vecinos al Señor Felipe V, y dellos servicios fechos a la so maxestá, empezó a llamase Quintanar del Rey”.

Villanueva de la Jara apaez como aldega de Alarcón nel sieglu XV. A finales d'esti sieglu, Villanueva fai un pidimientu a los Reis Católicos pa independizase d'ésti, pidimientu que-y ye concedida. Asina crea les sos propies aldegues y una d'elles foi Quintanar.
A mediaos del s. XVI Quintanar yera una aldega de Villanueva de la Jara y tenía unos 2000 habitantes. Pidióse la independencia municipal al Rei, nesi momentu Felipe II, y esta foi-y concedida al traviés d'una "Carta Privilexo".

En Quintanar había 3 cases fidalgues: Hernando de Alarcón, Diego Pérez de Oviedo y Juan de Garay. D'esta postrera sábese bien pocu, pos posiblemente emigró. Ye probable que los apellíos de Alarcón y Oviedo, tan abondosos en Quintanar provengan de les families anteriores y que d'elles sían les dos úniques casa que se caltienen nel pueblu na actualidá .

A finales del sieglu XVI, Quintanar sufrió una importante perda de población por cuenta de la emigración xenerada pola probeza y a les muertes consecuencia de la guerra de Granada. Como datu interesáu, a finales del s. XVI, Quintanar apaez citáu pol inquisidor PandorialLuis de Pandorial de Toledo, que indica que 30 persones atopaes en Quintanar del Rey fueron xulgaes pola inquisición (Pandorial, p. 304)*Luis de Pandorial. Esiste sicasí tracamundiu tocantes a la villa a la que se refier tal escritu y esiste la posibilidá de que se trate más bien de Quintanar de la Orden. Nel sieglu XIX cuntaba solamente con 449 habitantes rei/cuenca/.
Mientres el reináu de Carlos III, Madrigueras, Quintanar del Rey y Villalgordo del Júcar pasaron a depender de Tarazona de la Mancha, capital de Correximientu.

En 1933 hubo un hinchente que, según les estimaciones d'entós, causaron unes perdes nes colleches, según solicitóse como ayuda al Gobiernu.

 Economía 
Esta llocalidá ta especializáu nel cultivu del xampiñón y les cogordes de cardu topándose nesti conceyu la sede del Centru d'Investigación del Xampiñón.

Esiste una cooperativa de vinu llamada San Isidro na cual ellabórense caldos procedentes d'uva bobal, blancuca, cencibel,...etc. De tal cooperativa suministrar al llabrador los abonos, semientes y otros necesarios pa los cultivos.

Destacar por tener xusta reconocencia'l mostiu concentráu (zusmiu d'uva al cual desaposióse-y del 75% de l'agua) y que ye esportáu casi na so totalidá.

 Alministración 

 Demografía 
 Evolución demográfica1991  1996  2001  2004  2008  2013  2015 5809  6077  6575  7254  8183  7886  7576

 Llugares d'interés 
Esisten cuatro ermites de los sieglos XVII-XVIII, la de San Antón, la de San Pedro, la de Santa Lucía y la más importante, la ermita de la Concepción, na plaza del mesmu nome, d'una nave que se remata nel cabecero per media naranxa coronada por llinterna y con una fachada de composición bien interesada.

Tien tamién una ilesia con destacable fachada del sieglu XVI, la ilesia parroquial de San Marcos Evanxelista.

 Cultura 

 Música 
L'Agrupación Musical de Quintanar del Rey ye l'asociación más llonxeva del pueblu, fundada en 1926. Nel añu 2016 celebró'l so 90 aniversariu, creando dellos enventos na llocalidá. Anguaño cunta con 80 músicos.
Cuenta con una Escuela Municipal de Música y Danza, con más de 300 alumnos, dalgunos de los cualos prepárense pa presentase a les pruebes d'accesu a grau mediu del Conservatoriu, coles mires de dedicase profesionalmente a la música.
Amás tamién cunta con un Grupu de Guitarres llamáu Cuerdes Mancheguesy la N'anguaño 2009
la escuela foi autorizada como ESCUELA MUNICIPAL DE MÚSICA Y DANZA pola xunta de comunidaes de Castiella La Mancha.

 Persones célebres 


 Alfonso Saiz López. Científicu de Quintanar del Rey.

 Pedro Ruiz García. Premiu de lliteratura Tritona 2007 por Naide dixo que sería fácil.

 Fernando Cebrián Alarcón. Futbolista.

 Ángel Lancho. Campeón nacional d'esgrima en 1904 (Quintanar del Rey,1883- Madrid,1939). Nel so honor, la llocalidá de Quintanar del Rey celebra añalmente la entrega de Gallardones al méritu deportivu "Ángel Lancho".

 Bienestar social 
Tiense establecíu'l serviciu de teleasistencia domiciliaria p'atender a les persones mayores o con diversu grau de dependencia. Esti serviciu ye emprestáu por Cruz Roja Española en conveniu cola Xunta de Comunidaes de Castiella La Mancha dende la so Central Rexonal sita en Guadalaxara.

 Fiestes 
25 d'abril San Marcos, patrón de la llocalidá. Mientres los meses de marzu a mayu, celébrase la selmana cultural nel so nome.

15 de mayo San Isidro, patrón de los llabradores. Celebrar nel pinar del so mesmu nome, asitiáu nes contornes del conceyu. Ye'l llugar onde más se celebra de la Manchuela.

10 de julio San Cristóbal, patrón de los tresportistes. Celebrar na ermita que'l santu tien dedicada na llocalidá asitiada nel mesmu pinar onde se celebra la festividá de San Isidro.

13 al 18 d'agostu fiestes patronales, n'honor a la virxe del Rosariu. Fiestes mayores del conceyu.

La Selmana Santa celebrar cola procesión del Pasu» una de les más significatives y más emotives de la celebración de muerte y resurrección de Cristu nesta llocalidá.

 Gastronomía 
 Gazpachos manchegos.
 Migues.
 Ayu
 Sollutos de Quintanar
 Migues de nene
 Migues d'home o de matazón
 Pistu manchegu

 Referencies 

 De origine et progressu Officii Sanctae Inquisitionis, eiusque, dignitate & utilitate. Luis de Pandorial (Madrid, 1598)
 Fray Luis de León: historia, humanismo y letras. Víctor García de la Concha y Javier San José Llera (Eds.).

 Enllaces esternos 
 Quintanar del Rey

Categoría:Conceyos de Cuenca
Categoría:Llocalidaes de la provincia de Cuenca
Categoría:Wikipedia:Mantenimientu:Llocalidaes d'España ensin partíu xudicial