Meneses de Campos

Meneses de Campos ye una llocalidá y tamién un conceyu español de la provincia de Palencia nel partíu de Frechilla, comunidá autónoma de Castiella y Llión. El so términu llenda con Capillas y Castil al norte, Belmonte al oeste y Palacios al suroeste, Montealegre al sur, Villerias al sureste y Boada al este.

 Descripción 
Ye un pueblu de la llanura terracampina con una altitú en redol a los 750 msnm qu'algama la so altitú máxima non no que se conoz como'l picu de Pedro Cucu con 762 metros, sinón en les Pedreres, onde l'altitú algama los 775 metros. Les Pedreres formen el tramu de la frontera ente Meneses, Castil y Belmonte, zona que n'otru tiempu, y non tiempu tan alloñáu, tuvo ocupada por majuelos y viñeos.

El so paisaxe ye na seronda tierra parda y cielu gris. Nel iviernu tou vuélvese plomizu. La primavera trai'l verdor del campu y l'azul del cielu y nel branu tou ye doráu y ensin apenes un árbol.

El so ríu ye'l Anguijón, que ve la lluz nel términu de Villalba de los Alcores, casi yá na llende con Montealegre, cerca de l'actual carretera que va de La Mudarra, nel pagu conocíu como La Cocina, xunto a los regueros de la Reguera y el Valle. Una vegada empieza'l so percorríu encaxar ente les fasteres de los cuetos que constitúin esta zona de Torozos, dibuxando un estrechu valle que n'otres dómines foi dedicáu a pacionales y a güerta y onde el pasu del tiempu dexónos l'alcordanza d'abondosos molinos que falen de la forma que teníen d'utilizar la poca agua del ríu pa múltiples fines y, yá nel términu de Meneses, el molín llamáu de baxo porque antes el ríu pasara penriba.

El ríu, como tolos terracampinos, llegando'l branu, cuando l'atmósfera vese privada de mugor y el cielu de nubes, a nun ser dalgún bastiazu de nube, vía amenorgáu'l so caudal.

Otra cosa bien distinta asocedía pel hibiernu cuando'l ríu salíase, les agües invadíen les tierra de cultivu y llegaben a enfusar nel mesmu pueblu. Ello debía a les intenses precipitaciones atmosfériques de curtia duración y por cuenta de que el terrén ye de naturaleza compacta y pocu permeable malapenes absorbía l'agua de lluvia si'l temporalen s'allargaba daqué más de lo debío. La corriente del ríu, por cuenta del so estrechu calce, esparnar polos campos y dacuando llegaba a superar l'altor de les numberoses pontes qu'esistíen nel so percorríu y qu'en dellos casos yeren bastante alzaos toos ellos de sillares de piedra d'unu o dos güeyos.

 Historia 
Históricamente Meneses de Campos remontar a los procesos de repoblación que se dan na zona ente los sieglos X y XI y cuando un grupu de families provenientes del Valle de Mena, nel norte de Burgos, se aposenta nes riveras del río Aguiyón, dando llugar a la nacencia d'una serie d'aldegues: Puebla de Meneses, Meneses, Palacios de Meneses, Regueru Meneses, San Cebrián de Meneses, Villalla, Villalimbierno, les llamaes siete villes.Esti orixe vascu queda atestiguáu pola esistencia en Meneses, hasta empiezos del sieglu XIX, d'una ermita dedicada a La nuesa Señora de los Vasconos y pol títulu que lleva la patrona del pueblu La nuesa Señora de Tovar, apellativu orixinariu del valle de Mena
Ilesia de La nuesa Señora del Tovar, en Meneses.|thumb|right
En tiempos medievales y modernos, el pueblu foi señoríu de la familia Téllez de Meneses, que los sos miembros más destacaos fueron los hermanos Alfonso Téllez de Meneses y Tello Téllez de Meneses, dambos fíos del primer señor de Meneses, Tello Pérez, una de les families de ricoshombres terracampinos más importantes ya influyentes de los sieglos XI-XII. La nieta del primeru, Mayor Alfonso de Meneses, foi madre de la reina María de Molina (María Alfonso de Meneses). Dende'l sieglu XIV foi señoríu de los Manueles y dende finales del sieglu XV de los Guzmán, que van recibir los títulos de Marqués de Montealegre y señor de Meneses.

A la cayida del Antiguu Réxime la llocalidá constituyir en conceyu constitucional nel partíu de Frechilla, conocíu entós como MenesesConceyu Códigu INE-34106 y que nel censu de 1842 cuntaba con 154 llares y 801 vecinos.

 La comedia de Lope de Vega 

Los que más buelga sentimental dexaron fueron los Téllez, tal que reza nuna inscripción de la ilesia del llugar:

que correspuende a una lleenda qu'hai pervivido ente los vieyos del llugar, la lleenda de la Infanta, recoyida por Lope de Vega nuna de les sos comedies, titulada Los Tellos de Meneses, na que presenta a una infanta lleonesa que, cuando tenía de ser apurrida a los moros en virtú d'un tributu de cien doncelles al que se comprometiera'l rei Mauregato (como espresión de vasallaxe al emir árabe de Córdoba), pa evitar ser apurrida a los moros, fuxe de la corte del so padre y busca abellugu nun pueblu de Campos, Meneses, onde permanez nel anonimatu sirviendo en casa del ricu del llugar. Pasáu'l tiempu, el rei Ordoño llega de cacería al pueblu, siendo agospiáu polos Tellos, que-y agasayen con una comida. La infanta, que sabía que al so padre gustábalu la tortiella o malasada, prepara una y nel so interior introduz el so aniellu, que'l rei reconocer, perdonándola y dándola por esposa al fíu mayor de don Tello.

Esta lleenda queda perfectamente reflexada y esplicada nel llibru Hestories y lleendes palentines de F. Roberto Gordaliza Aparicio, editáu por Cálamo.

L'emburrie de los árabes dende'l sur y les sos continues correríes y saqueos fueron la causa de qu'una amplia franxa del pandu norte quedara despoblada, colos cristianos n'escorribanda escontra la seguridá de los montes del norte. Ye precisamente d'esos montes d'onde van partir los primeres contingentes de repobladores, sofitaos y auspiciados dempués polos Reis de Llión y Castiella.

Hasta la llegada de pobladores orixinarios de Mena, que puede asitiase, ensin documentación cierta, en redol a los sieglos XI o XII, nun se tien noticies de población dalguna na zona onde s'asitia l'actual pueblu de Meneses, la Tierra de Campos Góticos, ye dicir los campos de los godos, que dedicaben estes llanures al cultivu de ceberes.

Tola xeografía actual de la rexón ta llena de nome de pueblos qu'atestigüen aquel fechu: Gallegos de Hornija, Báscones de Ojeda, Bercianos de Vidriales por citar namái dalgunos de los exemplos más cercanos que dexen constancia del puntu de partida de los repobladores y de cómo les xentes del norte fueron asitiándose nel pandu a midida que avanzaba reconquistar. A Meneses de Campos vinieron los meneses, habitantes del Valle de Mena que s'asitiaron na Tierra de Campos palentina como final del camín qu'entamaren nel so escondíu valle cantábricu.

Tolos historiadores coinciden en señalar que'l Valle de Mena xugó un papel primordial na nacencia de la primitiva Castiella, l'anterior al Condáu y que foi equí, nel monesteriu de Taranco, onde s'escribió per primer vegada la pallabra Castiella. La repoblación, la Reconquista, empecipiar dende trés valles independientes ente si. Los valles de Mena, Losa y Ayala fueron l'orixe de tol movimientu castellanu. Y aquella tierra, que yá tenía un oxetivu común en desallugar a los árabes, llamóse Castiella poles fortaleces de Villarcayo, Medina de Pomar, Espinosa de los Monteros, l'antigua fortaleza de Castrobarto, Sotoscueva y Tudela que defendíen y protexíen el nucleu inicial de los trés valles.

El términu de Meneses parte con Montealegre de Campos al sur, Villerías de Campos al sureste, Boada al este, Capillas y Castil de Vela al norte, Belmonte de Campos al oeste y Palacios de Campos al suroeste.

 Demografía 
El conceyu, que tien una superficie de 28,21 km², cuenta según el padrón municipal pa  del INE con  habitantes y una densidá de  hab./km².

Hasta 1857 denominábase Meneses.

 Economía 

 Evolución de la delda viva 

El conceutu de delda viva contempla namái les deldes con caxes y bancos relatives a creitos financieros, valores de renta fixa y préstamos o creitos tresferíos a terceros, escluyéndose, poro, la delda comercial.

La delda viva municipal per habitante en 2014 xubía a 172,13 €.

 Xeografía 
 Altitú: 742 metros.
 Llatitú: 41º 57' N
 Llargor: 004º 55' O

 Ver tamién 
 Bienes d'interés cultural de la provincia de Palencia

 Referencies 

 Bibliografía 


 Enllaces esternos 

Categoría:Conceyos de Palencia
Categoría:Llocalidaes de la provincia de Palencia
Categoría:Wikipedia:Mantenimientu:Llocalidaes d'España ensin partíu xudicial