Ontiñena

Ontiñena ye un conceyu de la contorna Baxu Cinca na Provincia de Uesca (España), asitiáu nun altor xunto a la sierra del so nome a la derecha del ríu Alcanadre.

 Historia 
 N'avientu de 1194 el rei Alfonsu II d'Aragón dictó testamentu, dexando Ontiñena al monesteriu de Sijena (Codoin, 4, p. 395)
 El 9 de mayu de 1207 yá yera de Sijena, pos lo confirmaba'l papa Inocencio III (UBIETO ARTETA, Documentos de Sigena, nᵘ 43)
 En 1610 yera del monesteriu de Sijena (LABAÑA, p. 97)
 En 1845, según MADOZ, Ontiñena tenía:
 130 cases
 Conceyu y cárcel
 Escuela de primeres lletres

 Política llocal 

 Últimos alcaldes de Ontiñena 
 Periodu  Alcalde  Partíu 1979-1983  Manuel Oliveros Sanz  PSOE  1983-1987  Manuel Oliveros Sanz  PSOE  1987-1991  José Pueyo Escanilla  CDS  1991-1995  José Pueyo Escanilla  PAR  1995-1999 1999-2003  Nuria Soler Ferrer 2003-2007 2007-2011  Ángel Torres MurAlcaldes d'Aragón de les eleiciones de 2011  PP  2011-2015 2015-2019

 Resultaos eleutorales 
Eleiciones municipales Partíu 1979 1983 1987 1991 1995 1999 2003 2007 2011 2015 PP - - - - - 3 4 5 5 PAR - 3 - 5 3 4 3 2 1 2 PSOE 4 4 3 2 4 3 1 1 1 - UCD / CDS 3 - 4 Total 7 7 7 7 7 7 7 7 7 7

 Demografía 
 Evolución demográfica1900  1910  1930  1940  1950  1960  1970  1981  1986  1992  1999  2004  20051.827 1.883 1.5821.2811.1351.041 875722 752 751  651 623  621

 Monumentos 

 Monumentos relixosos 
 Parroquia dedicada a Santa María la Mayor (gótica)
Caltién la portada occidental d'estilu románicu tardíu. Nave única con tres capielles. Ábside ye poligonal, d'aspeutu Cisterciense. Del retablu del sieglu XV destruyíu en 1936 namái se caltienen fotografíes.
 Ermita de la Virxe del Pilar, amburada na guerra civil, y nos años 80 vendida a un particular pa la so posterior baltadera.
 Ermita de San Gregorio

 Cultura 
 Dellos xacimientos arqueolóxicos, de dómina romana; nel Puntal fechables en redol a los Sieglos III y II e. C.

 Deportes 
Dispón d'equipu de fútbol 11, el C.F. Ontiñena, que s'atopa anguaño nel Grupu II de la Primera Rexonal Aragonesa.

 Fiestes 
 Día 5 de febreru n'honor de Santa Águeda
 Día 9 de mayu romería al santuariu de San Gregorio 
 Día 8 de setiembre n'honor de la Santa Reliquia

 Persones célebres nacíes nesta llocalidá 
 Juan José Catalán - Poeta y escritor, que nació en 1767. Trabayó en Zaragoza como pintor y dorador, dedicándose tamién a la lliteratura. Dexó cerca d'una decena de manuscritos sobre aspeutos humanos, morales y relixosos, la mayoría d'ellos en versu. Tamién publicó un “Diálogu de la papuda na so puxanza y el pensador virtuosu” (Zaragoza, 1800), en versu; y El pecador represu pidiendo perdón a Dios de les sos culpes y pecaos (Zaragoza, 1800), tamién en versu. 
 Ignacio Ramón de Roda - Preláu, que nació na segunda metá del sieglu XVIII. Doctor en Teoloxía, foi canónigu penitenciariu de la Metropolitana de Santiago de Compostela. En 1814 foi nomáu Obispu de Llión a instancies del rei Fernandu VII, siendo consagráu en Madrid el 26 de febreru de 1815. Foi unu de los diputaos que s'opunxo a que'l rei xurara la Constitución, lo que-y acarretó ensame d'apulmonamientos y disgustos, per parte de los sos enemigos políticos, qu'aceleraron la so muerte en 1821.

 Ver tamién 
 Gran Scala

 Referencies 

 Bibliografía 
 http://www.ine.es/
 UBIETO ARTETA, Antonio, "Historia de Aragón". Los pueblos y los despoblados II (Ed. Anubar. Zaragoza, 1985)
 CONTE OLIVEROS, Jesús. “Personajes y Escritores de Huesca y Provincia”. Zaragoza: Librería General, 1981.

 Enllaces esternos 

Categoría:Conceyos de Uesca
Categoría:Llocalidaes de la provincia de Uesca
Categoría:Wikipedia:Mantenimientu:Llocalidaes d'España ensin partíu xudicial