Organización territorial d'Arxelia

Arxelia ye una república semipresidencial. L'executivu ta encabezáu pol presidente y xefe d'Estáu (Abdelaziz Buteflika, reelixíu en 2004) que ye escoyíu cada cinco años, por sufraxu universal, a dos vueltes, o solo a un si dalgún candidatu consigue más del 50% de los votos na primer vuelta. El xefe de gobiernu ye'l Primer Ministru, nomáu pol presidente, al igual que'l gabinete ministerial.

Arxelia estremar en 48 provincies (wilayah), 553 distritos (daerah/daira) y 1.541 conceyos (baladiyah). Cada provincia, distritu y conceyu ta alministráu pola so capital, que suel ser la ciudá más grande.

Esisten 48 provincies (wilayas, singular: wilaya)dende 1983;

 Adrar
 Chlef
 Laghouat
 Oum El Bouaghi
 Batna
 Béjaia
 Biskra
 Béchar
 Blida
 Bouira
 Tamanrasset
 Tébessa
 Tlemcen
 Tiaret
 Tizi Ouzou
 Arxel
 Djelfa
 Jijel
 Sétif
 Saïda
 Skikda
 Sidi Bel Abbès
 Annaba
 Guelma
 Constantine
 Médéa
 Mostaganem
 Msila
 Mascara
 Ouargla
 Orán
 El Bayadh
 Illizi
 Bordj Bou Arreridj
 Boumerdès
 El Tarf
 Tinduf
 Tissemsilt
 El Oued
 Khenchela
 Souk Ahras
 Tipasa
 Mila
 Ain Defla
 Naâma
 Ain Temouchent
 Ghardaia
 Relizane

La máxima instancia xudicial ye'l Tribunal Supremu.
El llexislativu ta compuestu por un parllamentu bicameral que consta de l'Asamblea Nacional 
Popular (al-Maylis al-Sha'abi al-Watani/Assemblée populaire 
nationale) con 380 miembros, escoyíos cada cinco años en circunscripciones 
plurinominales por representación proporcional (ocho asientos na Asamblea Nacional tán acutaos pa los arxelinos residentes fuera del país), y pol Conseyu de la Nación (al-Maylis al-Umma/Conseil de la Nation), que ta compuestu por 
144 miembros, 96 escoyíos polos conseyos comunales y 48 
escoyíos direutamente pol presidente. Alministrativamente, el país, que la so capital ye Arxel (Al-Yaza´dir), estremar en 48 wilayas o provincies.

La relixón del Estáu ye l'islam sunní, y la llingua oficial ye'l árabe, anque'l 
francés ye llargamente utilizáu, y el tamazight, llingua bereber 
falada fundamentalmente na rexón de Cabilia, aspira a la condición de llingua oficial. Igualmente esisten otres llingües d'orixe bereber menos 
espublizaes, como'l chaoui y el tuerghi. 

Arxelia independizar de Francia en 1962, tres ochos años de guerra. Francia colonizara a Arxelia dende 1813 y Arxelia foi considerada alministrativamente parte de la mesma Francia, de la que yera un departamentu. 
La llucha pola independencia foi empecipiada y llevada a cabu pol FLN (Front de libération nationale, Frente de Lliberación Nacional) y pola ALN (Armée de libération nationale, Exércitu de Lliberación Nacional). Esto va marcar la futura historia del país, una y bones el FLN foi'l partíu únicu hasta 1989, y l'exércitu va tener un poder decisivo na direición del país.

 1954-1962 

Mientres la Guerra d'Independencia d'Arxelia, el FLN adoptó un sistema organizativo estremáu en 6 wilayas numberaes:

 Aurés
 Constantine
 Kabylie
 Arxel
 Orán
 Sáḥara

siendo Francia llamada, dacuando, "wilaya 7".

 1962-1974 
Tres la independencia, Arxelia retuvo les sos 15 antiguos departamentos franceses, que se convirtieron en wilayas, con dellos cambeos de nome:

 Arxel
 Annaba
 Aurés
 Constantine
 El Asnam
 Médéa
 Mostaganem
 Oasis (El Wahat)
 Orán
 Saïda
 Saoura
 Setif
 Tiaret
 Tizi-Ouzou
 Tlemcen

 1974-1983 

Les 15 wilayas reorganizar pa formar 31:

 Adrar
 Chlef
 Laghouat
 Oum el-Bouaghi
 Batna
 Béjaïa
 Biskra
 Béchar
 Blida
 Bouira
 Tamanghasset
 Tébessa
 Tlemcen
 Tiaret
 Tizi Ouzou
 Algiers
 Djelfa
 Jijel
 Sétif
 Saïda
 Skikda
 Sidi Bel Abbès
 Annaba
 Guelma
 Constantine
 Médéa
 Mostaganem
 M'Sila
 Mascara
 Ouargla

 Referencies 

 Enllaces esternos 

Categoría:Organización territorial d'Arxelia