Armadura de plaques d'aceru

Una armadura de plaques, tamién llamada armadura completa, arnés o armadura blanca ye una armadura completa, qu'empezó a utilizase na Baxa Edá Media ante les meyores en materia de proyeutiles. L'armadura de plaques taba construyida de delles pieces d'aceru o fierro amestaes con correes y remaches, y n'ocasiones usábase en xunto con una cota de mallas, asitiándose enriba d'ella.

 Usu 
Magar l'armadura de plaques ye d'apaición avezada nos films épicos medievales, y ye cuasi l'comparanza de la vistimienta del caballeru medieval, tien una apaición relativamente tardía, pos recién a fines de la Baxa Edá Media y entamos del Renacimientu empezó a popularizase ente la nobleza, siendo antes utilizada sobremanera la loriga o Cota de mallas. 

Esta prenda, que consta de variaes pieces móviles, magar resulta bien pesada, nun quita demasiáu'l movimientu, pos el pesu ta perbién partíu en tol cuerpu, y la cantidá de pieces móviles y articulaciones dexaba una gran cantidá de movimientos.
El arnés completu podía llevase percima d'una cota de mallas o bien d'un gambesón, pa proteición adicional, y al ser ríxida protexía meyor que les armadures flexibles contra los golpes contundentes, pos la enerxía cinética del golpe partir por tola placa, en llugar de concentrase nun puntu.

Coles mesmes, la forma combada de les pieces ayudaba a esviar los golpes, pudiendo faer rebotar fleches, virotes de ballesta o inclusive bales d'arcabuz. Ello ye que popularizóse como una armadura antibales antes del perfeccionamiento de les mesmes.
El so usu taba especialmente acutáu polos sos costos, yá que teníen de faese a midida, y cola cantidá de pieces que constaba tomaba enforma tiempu y esfuerciu iguales. Solo los caballeros y señores feudales teníen el dineru abondo pa consiguir una armadura de plaques completa.

 Partes de l'armadura 
Una armadura completa consta de numberoses pieces articulaes, habiendo llegáu a axuntase hasta'l númberu de 250 nun solu combatiente col pesu d'unos 25 a 30 kg, pero les más comunes ya importantes amenorgar a unes 25, distribuyíes nos cuatro grupos de cabeza, tueru y estremidaes cimeres ya inferiores. 

Pa resguardu de la cabeza sirvíen:
 el yelmu y los sos similares protexendo la parte cimera y formáu por morrión, visera y barbera
 el morrión: yera la parte alta del cascu, onde solía haber la cimera
 la visera que cubría la cara 
 la barbera, o 'barbote', pa la boca y el cazu 
 la gola que defendía'l pescuezu per delantre 
 la cubrenuca que defendía'l pescuezu por detrás.

Pa defensa del cuerpu aplicábense:
 el gorjal o gorguera na parte alta del pechu y llombu, llegando a sustituyir a la gola
 el petu, nel restu del pechu 
 les escarceles que llegaben daqué más embaxo que l'anterior
 los escarcelones, especie de escarcelas que s'enllargaben con articulaciones hasta les rodíes
 el guardarrenes, pa los llombos
 la pancera pal banduyu, fecha de malla
 la culera, pa los gluteos, tamién fabricada de malla

Les estremidaes superiores cubrir con:
 les hombreres nel costazu 
 los guardabrazos na parte cimera del brazu 
 les sobaqueras nes axilas
 los codales nel coldu 
 los brazales nel antebrazu 
 los cámbaros na parte opuesta del coldu 
 les manoples nes muñeques y manes
 los guanteletes nos deos y la mano

Les estremidaes inferiores protexer por:
 los quixotees o musleras pa defensa de les zanques
 les rodilleres pa les rodíes
 les grebes pa les piernes
 los escarpes y zapatos ferraos pal pie 
 la tarja o tarxeta, que s'añadir a diches pieces nes xustes y consistía nun escudito que s'afitaba na parte cimera y izquierda del petu y que llevaba pintáu l'emblema y la divisa del caballeru noble.

Hubo tamién armadura pa los caballos a lo menos dende'l sieglu XII, que lleva'l nome de barda. Completar nel sieglu XVI y entiende les siguientes pieces:

 testera o frontal pa la cabeza 
 capizana pa les clines
 petral o pechera pa la parte frontera 
 flanquera pa los llaos
 barda o grupera pa la grupa

 Ver tamién 
 Coraza
 Cota de mallas
 Lorica segmentata

 Referencies 

 Enllaces esternos 

Categoría:Armadures

Categoría:Wikipedia:Tradubot