Llingües elemanas

Les llingües elemanas constitúin una subfamilia bien identificada dientro de les llingües tres-neoguineanes. 

 Clasificación 
Les cinco llingües de la familia elemana tán claramente rellacionaes. El primeru en reconocer el parentescu foi Sidney Herbert Ray en 1907. Darréu les clasificaciones de Stephen Wurm (1975) y de Malcolm Ross (2005) consideraron qu'esta familia formaría parte de l'agrupación filoxenética trans-neoguineana. Ross considera que'l Kaki Ae y el Purari, consideraos primeramente llingües aisllaes podríen tar emparentaes coles otres llingües eleman. Les llingües eleman-purari-tate son:
 Purari (7 mil falantes) faláu na cuenca del ríu Purari. 
 Kaki Ae (300 falantes) faláu al sureste de Kerema.
 Elemano propiamene dichu:
Keuru (4 mil falantes) faláu ente les desaguaes del ríu Purari y del Bairú.
Opao (mil falantes) faláu cerca del territoriu keuru.
Orokolo (13 mil falantes) faláu ente les desaguaes del ríu Purari y del Bairú.
Toaripi (23 falantes) faláu en Kerema.
Tairuma (Uaripi) (4000 falantes) faláu en Uaripi, cerca de Kerema.

Esiste un trabayu comparativu por cuenta de Brown (1973). Brown (1968) ye un diccionariu de toaripi la llingua elemana con mayor númberu de falantes.

 Comparanza léxica 
Los numberales en distintes llingües elemanas son:Eleman Numerals (M. Rosenfelder)Eleman Numerals (E. Chan)
GLOSA Purari Kaki Ae Elemano propiuPROTO-ELEMANO Toaripi  Uaripi  Tairuma  Opao  Keuro  Orokolo '1'  monou  oki  farakeka  farikapu  fareapo  haipori  loriakori  haroapo  *ɸllabreʔapu '2'  rere  ũʔũka  orakoria  elakere  heraake  helaukai  lahoaha  orahokaila  *herauka '3'  rere kaiane  ũʔũka oki  oroisoria  iroisori  hiruusu    ilehoila  *hirosori '4'  morere-morere  ũʔũka ũʔũka  oraka-raka  elaka-elaka  fari    hari-ila  *2+2*ɸari '5'  kaupu  upu okaʔi  mai-tai-fere   mai tai    hue-ila  *okaʔi '6'      5+1    aukava-ila  '7'      5+2    parae-ila  '8'      5+3    ari-ila  '9'      5+4    kae-ila  '10'   okaʔi okaʔi    mai tai tai    mai ukai ukai  *okaʔi okaʔi

 Referencies 

 Bibliografía 
 Ross, Malcolm (2005): "Pronouns as a preliminary diagnostic for grouping Papuan languages". in Andrew Pawley et al. eds, Papuan pasts: cultural, linguistic and biological histories of Papuan-speaking peoples. Canberra: Pacific Linguistics. pp. páxs. 15-66.