Ríu Yeniséi

El ríu Yeniséi () ye un llargu ríu de la Rusia asiatica o Siberia que flúi en direición norte al traviés de les repúbliques de Tuvá y Jakasia, y el krai de Krasnoyarsk hasta desaguar nel golfu homónimu (mar de Kara, océanu Árticu). Tien un llargor de 4093 km, pero forma parte del sistema fluvial Yeniséi-Angará-llagu Baikal-Selengá-Ider qu'algama los 5539 km, y considérase el quintu ríu más llargu del mundu, tres l'Amazones, Nilu, Yangtsé y el Mississippi-Missouri.El ríu Yeniséi tien un llargor de 4.093 km, anque se suel considerar estremáu en tramos, siendo la parte alta'l Yeniséi Cimeru, que de la mesma se forma pola unión del Gran Yeniséi (Bolshói Yeniséi) y el Pequeñu Yeniséi (Maly Yeniséi). El ríu Angará tien 1779 km, y xune el llagu Baikal col cursu mediu del ríu Yeniséi. El mayor afluente del llagu Baikal ye'l ríu Selengá, con un llargor de 992 km. El ríu Ideriin, qu'escurre yá por Mongolia, con 452 km, ye'l más llargu de los dos ríos qu'anicien el ríu Selengá. El sistema total Yeniséi—Angará—llagu Baikal—Selengá—Ider tien 5539 km. La so cuenca entiende unes , la 8ª del mundu.

 Xeografía 
El ríu Yeniséi naz en Kizil (Tuvá), de la confluencia del ríu Bolshói Yeniséi (Gran Yeniséi) y el ríu Maly Yeniséi (Pequeñu Yeniséi), que provienen de los montes Sayanes Orientales a lo llargo de la frontera rusu-mongola, y desagua nel mar de Kara, océanu Árticu, nun estuariu d'unos 400 km conformáu pola badea de Yeniséi y el golfu de Yeniséi. 

Los sos principales afluentes son el ríu Angará, el Podkámennaya Tunguska (o Tunguska Cascayosu), y el Tunguska Inferior.

Escurre pel centru de Siberia en direición sur-norte. La mayor parte del ríu ye navegable, sacante ente payares y mayu que permanez xeláu. El so cursu cimeru ye aturbolináu, lo que foi aprovecháu pa la construcción de centrales hidroeléctriques, destacando les preses de Sayán y Krasnoyarsk.

Les ciudaes más importantes poles qu'escurre'l ríu son Kizil, Shagonar, Sayanogorsk, Abakán, Divnogorsk, Krasnoyarsk, Yeniseisk, Lesosibirsk, Igarka y Dudinka.

 Trescripción del nome 
La trescripción al español más correuta ye Yeniséi o, sía que non, Yenisey, anque ye frecuente atópase en diversos atles y testos delles trescripciones pocu correutes: Ienisei, Jenisej o Jenisei.

Galería

 Sistema fluvial del ríu Yeniséi 
El sistema fluvial del ríu Yeniséi ye unu de los mayores del mundu, y si considérase'l sistema Yeniséi-Angará-Sélenga-Ideriín ocupa'l 5º por llargor y el 8º per área de cuenca. Los principales afluentes del sistema recoyer na tabla que sigue, ordenaos agües enriba, esto, dende la desaguada a la fonte (la tabla nun ta completa).

El ríu Yeniséi y los sos afluentes (de más de 200 km y primarios destacaos)    Ramal Nome río |
Nome (rusu)Llargor (km) Cuenca (km²) Caudal (m³/s) Suxetu(s) federal(es) rusu(s) Otru(os) país(es)Tramubgcolor=#d8d8d8 | - || bgcolor=#d8d8d8 | D || colspan=6 |Ríu Bolshói Yeniséi (Gran Yeniséi) || Большой Енисей || Yeniséi Cimeru || align=right|  || align=right|  || align=right|  ||  || - || rowspan=2 | Fontes bgcolor=#d8d8d8 | I || bgcolor=#d8d8d8 | - || colspan=6 |Río Mali Yeniséi (Pequeñu Yeniséi) || Ма́лый Енисей || Yeniséi Cimeru || align=right|  || align=right|  || align=right|  ||  ||  I  -  Ríu Chemtchik  Хемчик  Yeniséi Cimeru          -  Yeniséi CimeruEsti tramu, conocíu como Yeniséi Cimeru, tien un llargor de 1.480 km  -  D  Ríu Ous  Ус  Yeniséi Cimeru          - I  -  Ríu Kanteguir  Кантегир  Yeniséi Cimeru             -  D  Ríu Oïa  Оя  Yeniséi Cimeru         - I  -  Ríu Abakán  Абака́н  Yeniséi Cimeru            - -  D  Ríu TubáEl ríu Tubá formar pola confluencia del ríu Amyl y el ríu Kazyr-Kizir. Cola so fonte'l ríu Kazyr, tien un llargor total de 507 km.  Туба  Yeniséi Cimeru          - bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 -  -  - Ríu Amyl  Амыл  Ríu Tubá          - -  D  Ríu Esquita  Мана  Yeniséi Cimeru          - -  D  Ríu Kan  Кан  Yeniséi Cimeru          - -  -  - Ríu Agul  Агул  Ríu Kan          - -  -  - Ríu Kungús  Кунгус Ríu Agul         - -  D  Ríu Angará  Ангара  Ríu Yeniséi            -  Cursu mediu -  -  - Ríu Taséyeva-ChunaEl Taséyeva tien solamente 116 km, pero con una de les sos fonte, el ríu Chuna, algama los 1.319 km. Тасеева  Ríu Angará          - -  -  -  Ríu Biriusa  Бирюса  Ríu Taséyeva            - -  -  -  Ríu Tagul   Ríu Biryusa          - -  -  -  Ríu Tumanchet  Туманшет  Ríu Biryusa          - -  -  -  Ríu Chuna   Ríu Taséyeva            - -  -  -  Ríu Usolka   Ríu Taséyeva          - -  -  - Ríu Kamenka  Каменка  Ríu Angará          - -  -  - Ríu Irkinéyeva  Иркинеева  Ríu Angará          - -  -  - Ríu Karabula  Карабула  Ríu Angará            - -  -  - Ríu Mura  Мура  Ríu Angará            - -  -  - Ríu Kova  Кова  Ríu Angará            - -  -  - Ríu Chadobets  Чадобец  Ríu Angará            - -  -  - Ríu Kata  Ката  Ríu Angará          - -  -  - Ríu Ilim  Илим  Ríu Angará          - -  -  - Ríu Oka  Ока́  Ríu Angará            - -  -  - Ríu Iya  Ия  Ríu Angará          - -  -  - Ríu Bolshaya Bélaya  Большая Белая  Ríu Angará            - -  -  - Ríu Urik  Урик  Ríu Angará            - -  -  - Ríu Málaya Bélaya  Малая Белая  Ríu Angará            - -  -  - Ríu Kitói  Китой  Ríu Angará            - -  -  - Ríu Irkut  Иркут  Ríu Angará            - -  -  - Llagu Baikal  Озеро Байкал  Ríu Angará  -  -  -      - -  -  colspan=2 bgcolor=#FFFFFF -  -  colspan=2 bgcolor=#FFFFFF -  -  colspan=3 bgcolor=#FFFFFF -  -  colspan=2 bgcolor=#FFFFFF -  -  - Ríu SelengáLa parte cimera escurre por Mongolia.  Селенга  Llagu Baikal           bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 -  -  -  Ríu Eg (o Egiin Gol)  Эгийн гол  Ríu Selengá        -   bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 -  D  -  Ríu Bolchoï Pit  Большой Пит  Ríu Yeniséi          -  Cursu inferior  I  -  -  Río Kes  Кас  Ríu Yeniséi          - I  -  -  Ríu Sym  Сым  Ríu Yeniséi          - -  D  -  Tunguska Cascayosu (Podkámennaya Tunguska)  Подкаменная Тунгуска  Ríu Yeniséi          - bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 I  -  -  Ríu Yeloguy  Елогуй  Ríu Yeniséi          - -  D  -  Ríu Bachta  Бахта́ Ríu Yeniséi          - -  D  -  Tunguska Inferior (Nizhnyaya Tunguska)  Нижняя Тунгуска-  Ríu Yeniséi            - bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 bgcolor=#f6f6f6 I  -  -  Ríu Turuján  Турухан  Yeniséi          - bgcolor=#f6f6f6 I  -  -  Ríu Kem'  Кемь  Yeniséi          - -  D  -  Ríu Kureika  Курейка  Yeniséi         - -  D  -  Ríu KanthaiEl ríu Khantai drena el llagu Pequeñu oeste, y al traviés d'este, el tamién homónimu llagu de Khantai. Considerando toles sos fontes, supera los 300 km.  Курейка  Ríu Yeniséi         - I  -  -  Ríu Bolshaya Jeta  Большая Хета  Ríu Yeniséi          -

 Referencies 

 Enllaces esternos 

Categoría:Ríos de Rusia
Categoría:Wikipedia:Páxines con tables frañíes