Zarfáticu

El zarfático o xudeofrancés (Tzarfatit) yera una llingua xudeorromance falada nel norte de Francia, los Países Baxos y el centru-oeste d'Alemaña, en ciudaes como Mainz, Frankfurt del Main, y Aquisgrán.

 Etimoloxía 
La pallabra Zarfático provién del nome hebréu pa Francia, Tzarfat (צרפת), el nome bíblicu de la ciudá fenicia de Sarepta. Dalgunos conxeturaron que'l zarfático yera la llingua orixinal de los Xudíos que finalmente adoptaron l'antiguu altu alemán, que llevó al desenvolvimientu de Yidis.

El zarfático foi escritu usando una variante del alfabetu hebréu, y apaeció per primer vegada nel sieglu XI, nes gloses de los testos de la Biblia hebrea y el Talmud escritos polos grandes rabinos Rashi y Moshe Hadarshan. Espulsiones y persecuciones constantes, causando grandes foles d'emigración xudía, provocaron la estinción d'esta llingua a finales del sieglu XIV.

 Carauterístiques distintives 

Una de les carauterístiques de la ortografía zarfática, que lo estrema de la mayoría d'otres llingües xudíes indoeuropees, ye que pa representar los soníos de vocales, en llugar d'utilizar les lletres hebrees ensin fonemes coincidentes nel llinguaxe, yera estensivu l'usu del sistema del Niqud del Hebréu tiberiano pa indicar la gama completa de vocales del francés antiguu.

Otra carauterística interesante del zarfático ye qu'amuesa relativamente pocos préstamos del hebréu. Esto estremar de la gran mayoría d'otres llingües xudíes, y puede indicar que nun ye en realidá un llinguaxe distintu, más bien un dialeutu del francés antiguu, o a cencielles el francés antiguu escritu con una ortografía distinta, yá que esi idioma nun tenía un estándar escritu.

 Ver tamién 
 Xudeolatín
 Xudeocatalán (Catalánico)
 Xudeoitalianu (Italkiano)
 Xudeoaragonés
 Xudeoportugués 
 Ladín (Xudeoespañol)
 Shuadit (Xudeoprovenzal)

 Referencies 

 Nordhoff, Sebastian; Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2013). "Zarphatic". Glottolog 2.2. Leipzig: Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology.
 Menahem Banitt and Cyril Aslanov (1972, 2006), , dende Encyclopaedia Xudaica; vía Jewish Virtual Library.

Philippe Bobichon, Controverse judéo-chrétienne en Ashkenaz (XIIIe s.). Florilèges polémiques : hébreu, latin, ancien français, Bibliothèque de l’EPHE-SR, Paris, 2015 

 Enllaces esternos 

Categoría:Llingües xudeorromances
Categoría:Idioma francés
Categoría:Llingües de Francia
Categoría:Llingües de los Países Baxos
Categoría:Llingües d'Alemaña
Categoría:Llingües medievales