Llingües algonquines centrales

Les llingües algonquinas centrales son una agrupación xeográfica de les llingües algonquinas que nun constitúin un grupu filoxenéticu definíu dientro de la familia algonquina, delles traces comunes son namái traces d'área llingüística. Dientro de la familia algonquina namái'l algonquino oriental paez ser un grupu bien definíu.

Dientro de les llingües algonquinas centrales, les úniques llingües que paecen tener un parentescu filoxenéticu específicu son el potawatomi y el ojibwe, que frecuentemente s'arrexunten dientro d'una caña ojibwe-potawatomi, anque s'apurrió dalguna evidencia pa sostener un grupu algonquino central, llamáu por dellos autores "algoquino de los grandes llagos oriental"e.g. Mariña, David J. (2003). The Miami–Illinois Language. Lincoln: University of Nebraska Press, pg. 1 o "algonquino central nuclear" (Goddard, 1994), formáu pol ojibwe-potawatomi, el miami-illinois, el fox-sauk-kickapoo y el shawnee (y excluuendo el cree-montagnais y el menominee). Esti supuestu grupu filoxenéticu foi suxeríu sobre la base de ciertes innovaciones léxicu y fonolóxicu, anque la hipótesis de que formen un grupu filoxenéticu bien definíu nun foi convenientemente demostrada, polo que se considera una mera propuesta de trabayu.

 Clasificación 
Les llingües llistaes de siguío inclúin dialeutos y subdialeutos. Esta clasificación basar en Goddard (1996) y Mithun (1999):

1. Cree-Montagnais (also known as Kirištinu˙ or Cree-Montagnais-Naskapi)
 i. Cree
 Cree de los llanos (Plains Cree)
 Cree de los montes (Woods Cree)
 Cree de los banzaos (Swampy Cree) occidental
 Cree de los banzaos (Swampy Cree) oriental y Moose Cree
 Atikamekw (tamién llamáu Attikamek, Attikamekw, Atikamek o Tête de Boule)
 ii. Montagnais-Naskapi
 Cree oriental (tamién llamáu James Bay Cree o Cree oriental)
 Cree oriental septentrional
 Cree oriental meridional
 Naskapi
 Montagnais (tamién llamáu Innu-aimun o Innu)
2. Menominee (tamién llamáu menómini)
I. Algonquino oriental de los Grandes Llagos (tamién llamáu central-nuclear o ojibwe-potawatomi)
 a. Ojibwe–Potawatomi (tamién llamáu Ojibwe–Potawatomi–Ottawa, Anishinaabemowin, o idioma anishinaabe)
 3. Ojibwe (tamién llamáu Ojibwa, Ojibway, Ojibwe-Ottawa, Ojibwemowin o idioma anishinaabe)
 i. Septentrional
 Algonquin
 Oji-Cree (tamién llamáu Severn Ojibwe, Anishininiimowin o idioma anishinini)
 ii. Meridional
 Saulteaux (tamién llamáu Nakawēmowin, Plains Ojibwe o Ojibwe occidental)
 Eastern Ojibwe (tamién llamáu Mississauga Ojibwa o Jibwemwin)
 Southwestern Ojibwe (tamién llamáu Chippewa, Ojibwe, Ojibwa, Ojibwemowin o Ojibway)
 Ottawa (also known as Odawa or Daawaamwin)
 Northern Ojibwe (also known as Northwestern Ojibwe)
 Nipissing Algonquin (also known simply as Algonquin)
 4. Potawatomi
 5. Fox (tamién llamáu Fox-Sauk-Kickapoo o Mesquakie-Sauk-Kickapú)
 Fox (tamién llamáu Meskwaki, Mesquakie, o Meshkwahkihaki)
 Sauk (tamién llamáu sac y fox)
 Kikapú (Kickapoo)
 Mascouten (non atestáu direutamente)
 6. Shawnee (Ša˙wano˙ki)
 7. Miami-Illinois
 Miami
 Illinois
 Peoria
 Wea

 Comparanza léxica 
Los numberales en distintes llingües algonquinas centrales son:Algic Numerals (Y. chan)Algonquian (M. Rosenfelder)
 GLOSA Ojibwe-potawatomi PROTO-MIAMI-ILLINOIS PROTO-FOX-SAUK-KIKAPÚ Shawnee cree-montagnais-naskapi menominee OjibweNO.  Potawatomi PlainsCree  Woods Cree  Monta_gnais  Naskapi '1'  pēšɪk  ŋ̩ɡʊt  *nin-koti  *nekoti  nekoti  pēyʌ́k  piyʌ́k  peykw  pekʷ  nɪkʊt '2'  nīšɪn  niš  *nīšwi  *nīšwi  nišwí  nīsʊ  níːsʊ  niš  nišʷ  nīs '3'  nɪhsɪn  n̩swʌ  *nihswi  *neθwi  nθwi  nɪstʊ́  nɪ́stʊ  nɪšt  nɪštʷ  næʔniw '4'  nīwɪn  nyɛʊ  *nīwi  *nyēwi  nyewí  nēwʊ́  nīyʊ́  nɛw  naw  nīw '5'  nānʌn  nyɑnɪn  *nyālanwi  *nyānanwi  nyālanwi  níyānʌ̀n  níyānʌ̀n  pətɛtət  pɪta'tač  ninʌnʌn '6'  ɪnkotwāhso  ŋ̩ɡʊdwɑso  *kākāthswi  *ne-kotwāšika  nekotwaʔθwi  nɪkʊ́twāsɪ̀k  nɪkʊ́twāsɪ̀k  kʊtwɔs  ašoˈtāč  nɪkūel toʌsɪtah '7'  nīšwāhso  nonʔʌk  *swāhtēthswi  *nōhika  nīšwaʔθwi  tḗpʌkʊ̀hp  tī́pʌkʊ̀hp  nišwɔs  nišʷoˈtāč  nōhɪkʌn '8'  ɪhšwāhso  šwɑdso  *palā-  *neθwāšika  nθwāškθwi  ʌyḗnānḕw  ʌyī́nānī̀w  nɪšwos  yáˈnaw  el soʌsɪk '9'  šānkʌhso  ʒɑk  *nin-koti menēhki  *šāka  čākatθwi  kḕkʌmɪ́tātʌ̀ht  kī̀kʌ́mɪtā̀t  peykʊstew  peˈkuštaw  sākæːw '10'  mɪtāhso  n̩dɑdso  *metāthswi  *metāθwi  metaʔθwi  mɪ́tātʌ̀ht  mɪtā́t  peykʊnu  pekʷiˈyuw  mɪtātah

 Ver tamién 
Llingües algonquinas
Algonquinos

 Referencies 

 Bibliografía 
 Campbell, Lyle (1997). American Indian languages: The historical linguistics of Native America. New York: Oxford University Press. ISBN 0-19-509427-1.
 Goddard, Ives (1994). "The West-to-East Cline in Algonquian Dialeutology." In William Cowan, ed., Papers of the 25th Algonquian Conference 187-211. Ottawa: Carleton University.
———— (1996). "Introduction". In Ives Goddard, ed., "Languages". Vol. 17 of William Sturtevant, ed., The Handbook of North American Indians. Washington, D.C.: The Smithsonian Institution.
 Grimes, Barbara F. (Ed.) (2000). Ethnologue: Languages of the world, (14th ed.). Dallas, TX: SIL International. ISBN 1-55671-106-9. Online edition: http://www.ethnologue.com/, accessed on Mar. 3, 2005.
 Mithun, Marianne (1999). The languages of Native North America. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-23228-7 (hbk); ISBN 0-521-29875-X.

 Enllaces esteriores 
Algonquian Family
Algonquian languages