Akiva ben Iosef

Akiva ben Iosef o Rabí Akiva, n’hebréu עקיבא  foi un taná que vivió a finales del sieglu I y principios del sieglu II. Perteneció a la tercer xeneración de Tanaim. Foi una gran autoridá en materia de tradición Xudía, y unu de los esenciales contribuyentes a la Mishná y los Midrashim Halájicos. Ye nomáu nel Talmud como «Rosh hai Jajamim» ('Cabeza de tolos sabios'). Magar s'escarez de datos históricos independientes de la tradición talmúdica, merez ser llamáu'l padre del xudaísmu rabínicu.Talmud Ierushalmi Moed iii 47b, Rosh Hashaná i. 56d. 

 Biografía 
Escarecer de datos históricos fehacientes de Rabí Akiva, más allá del ricu material dau por fontes rabíniques, fundamentalmente nel Talmud.

Akiva ben Iosef (escritu עקיבא nel Talmud de Babilonia —Babli—, עקיבה nel Talmud de Xerusalén —Jer.—, y tamién como עקביה), quien ye de normal llamáu a cencielles Akiva, provién d'una familia comparativamente humilde.Jer, Ber. iv. 7d, Babli. ibid. 27b. Un tracamundiu na comprensión del términu Zekut Abot, xuníu a una tradición tocante a Sisera, capitán del exércitu de Hazor, ye la fonte d'otra tradición que fai a Akiva descendiente de Sistera. Según el Talmud el padre foi un prosélitu llamáu Iosef.

Saber por tradición qu'Akiva foi na so mocedá un pastor d'oveyes, ignorante de les lleis y tradiciones, un home del pueblu» o am hai-aretz (Pes. 49b). De la so esposa Raquel tenemos dos cites, la más aceptada identificar como fía de Kalba Sabua, un ricu residente de Xerusalén, que refugó al so xenru, mientres otra noma como suegru a un home común llamáu Joshua.

A la edá de 40 años, siendo padre d'una numberosa familia, Akiva decidió allegar a l'academia del so pueblu natal, Lod, dirixida por Eliezer ben Hircano, que foi la única persona qu'Akiva depués designaba como «Rabí» ('el mio gran' maestru). Estos datos son importantes p'afitar la fecha de la so nacencia. Ye conocíu que nos años 95–96 Akiva yá tenía gran prominencia,H. Grätz, Gesch. d. Juden, 2d ed., iv. 121 y depués, l'estudió 13 años antes de ser el mesmu un Rabí,Ab. R. N. l.c. polo que l'entamu de los sos años d'estudiu tien de ser alredor de los años 75–80 EC. Consecuentemente, si aceptamos la tradición qu'Akiva tenía 40 años cuando empezó los sos estudios de la Torá, tien de nacer ente los años 40 y 50 EC. Fuentes de la crítica bíblica menten que la cifra de «40 años» indica a cencielles que yera mayor que los demás alumnos, una y bones el númberu 40 ye interpretáu como «enforma tiempu», como na frase «40 años nel desiertu».

Amás de Eliezer, Akiva tuvo otros maestros, principalmente Joshua ben Hanania y Nahum de Gimzo. Per un sitiu Rabí Tarfón foi consideráu unu de los maestros de Akiva,Mishná- Orde Nashim tratáu Ketuvot 84 b pero depués l'alumnu superó al maestru y Rabí Tarfón foi unu de los grandes almiradores de Akiva.Sifre, Num. 75 Probablemente Akiva permaneció en Lod mientres Eliezer moró ellí, y depués llevó la so propia escuela a Bnei Brak, que quedaba a cinco milles romanes de Yafo (llugar distante de l'actual ciudá). Akiva tamién vivió dalgún tiempu en Zifrón, l'actual Zafrán. 

Delles cites menten un viaxe de Akiva a Roma nos años 95-96 EC, acompañáu por Raban Gamliel, Rabbí Elazar ben Azaria y Rabí Yoshua pa solicitar al emperador Tito Flavio Domiciano qu'anulara los decretos contra los xudíos.Heinrich Graetz "Geschichte der Juden" Tomu IV páx. 121 Nun llograron axuntase col emperador, pero tres la so muerte, l'emperador Nerva, anuló l'impuestu que teníen de pagar los xudíos. Múltiples rellatos del Talmud tán acomuñaos a esti viaxe.

Dientro de los sabios contemporáneos a Rabí Akiva que fueron influyíos pol so pensamientu podemos mentar a Elisha ben Avuia, Eliezer ben Tzodok, Eleazar ben Azaria, Gamaliel II, Yehuda ben Betheira, Iojanan ben Nuri, Rabí Iosei Haglili, Rabí Ismael, Janina ben Dosa, Simón ben Azai y Simón ben Zoma.

L'academia de Bnei Brak tuvo gran sonadía, y los sos discípulos fueron numberosos, les cites talmúdicas lleven el númberu hasta 24.000, magar nun hai fontes fidedignes que sofiten esta cifra. 


Rabí Akiva tuvo una participación bien activa na rebelión contra l'Imperiu romanu encabezada por Simón bar Kojba, a quien proclamó Mesíes. Foi prindáu polos Romanos y torturáu hasta morrer en Cesárea nel añu 135.Enciclopedia Británica
L'acusación foi violar los decretos d'Adriano que prohibíen la enseñanza de la Tora. Rabí Akiva foi torturáu con peñes de fierro calecíos en caldia colos que-y arrincaben la piel y la carne, polo que ye consideráu unu de los 10 mártires del xudaísmu y el so nome ye recordáu nel serviciu de Yom Kippur.Encyclopedia Xudía La tradición cunta que foi torturáu nel momentu de dicir la plegaria del Shemá, qu'afirma la unicidad divina, y estendió la pallabra final Ejad (Unu) hasta finar.Talmud Bablí Tratáu Berajot 61b

 Discípulos 
D'alcuerdu al cómputu de Maimónides, Rabí Akiva pertenez a la tercer xeneración de Tanaim.

Dientro de los numberosos discípulos que tuvo, caben destacar de los pertenecientes a la "segunda xeneración":

 Rabí Meir
 Rabí Iudá ben IlaiEnciclopedia Xudía
 Rabí Shimon chigre Yojai, autor del Zohar según la tradición
 Rabí José ben Halafta, autor del Seder Olam Rabá.Yevamot, 82b; Nida, 46b.
 Rabí Nehemiá, (autor de Mishnat hai-Middot, testu de Xeometría)

Rabí Iehuda Hai-Nasi (conocíu como Rabí o Rebí); compilador de la Mishná, foi discípulu de Rabí Meir, quien-y tresmitió les enseñances de Rabí Akiva.

Al respective de la primer xeneración de discípulos, el Talmud cúntanos que la mayoría finaron nuna gran epidemia mientres los díes de la cuenta del Omer. Na fiesta de Lag Baomer recuérdase la finalización de felicidá plaga.

Aquila de Sinope realizó una nueva traducción del Tanak al griegu so la supervisión de Rabí Akiba, siendo ta bien lliteral, a diferencia de la Septuaginta. Dientro de les diferencies podemos citar la traducción del versículu al respective de la profecía de la muyer mentada en Isaías 7:14, onde la pallabra hai-almah ye traducida como "Muyer nueva" en llugar de "Virxe", como traduz la Septuaginta, yá que la pallabra hebrea pa Virxe ye Betula.

 Métodu 
La metodoloxía desenvuelta por Akiva taba basada nuna interpretación del testu que daba principal importancia a cada lletra, pallabra y símbolu. D'esta manera, Akiva pudo afaer les lleis tresmitíes por tradición a les necesidaes del so tiempu. Los sos discípulos aplicaron esti acercamientu nos Midrashim que compilaron.

Coles mesmes, Akiva entamó sistemáticamente el conxuntu de lleis (halajot) y tradiciones anteriores de la llei oral (hebréu: Torá she beal pé תורה שבעל פה), que yera complexu y bien malo d'entender, dixebrando les lleis de la so exéxesis. Compiló y entamó les lleis en 6 seiciones y subseiciones, d'alcuerdu a la tema en cuestión. Esti sistema foi siguíu por Rabí Meir y el so discípulu, Rabí Iehuda Hai-Nasi, que lo utilizó al escribir la Mishná. Los trataos del Talmud, al ser comentarios de los trataos de la Mishná, siguen esti orde. La exéxesis de les lleis les compiló nel Midrásh, desenvolviendo tea métodu, (midrash halájico) y promulgó nueves lleis (halajot) deducíes lóxicamente de les anteriores, constituyendo un cuerpu llegal orgánicu. Esta ye una de les razones poles que-y lo considera fundador del Xudaísmu Rabínicu. El so códigu recibe'l nome de Mishná de Akiva. 

Iojanan Chigre Napá dexónos esta importante cita al respeutu de la composición y edición de la Mishná y otros testos halájicos:

 Idees fundamentales 
Akiva nunca escaeció'l so orixe humilde, y esto refléxase nes sos idees, dientro de les que podemos mentar:

 Les desigualdaes y inxusticies esistentes nel mundu creáu nun tienen d'interferir na nuesa creencia, polo que les lleis nun tienen d'escluyir nin esixir grandes sacrificios a los sectores más probes y débiles nin privilexar a los más poderosos. Por ex., nel casu de les sepultures costoses.
 Les lleis civiles pueden interpretase. La llexislación tien de favorecer a los sectores más primíos, como viudes y güérfanos. Por ex. les lleis de Peá dando preferencia a les vilbes y güérfanos na recoyida de les faxines dexaes tras.http://www.iadb.org/Etica/Documentos/kli_judai.doc  EL XUDAÍSMU RECLAMA EL COMPROMISU COL OTRU Y LA ACCIÓN autor Bernardo Kliksberg
 La muyer tien de ser protexida. Por ex. dictaminó que si los ingresos d'una muyer yeren cimeres al costu del so caltenimientu, la diferencia yera de la so propiedá. 
 El matrimoniu tien de ser protexíu, polo qu'estableció dures penes contra la infidelidá.
 Los comerciantes observantes de la Torá tienen de ser protexíos poles desventaxa qu'esto implica. Por ex. tienen llindáu'l marxe de ganancia.
 Les supersticiones tienen de ser erradicadas del xudaísmu porque son una forma d'Idolatría.

 Cites nel Tratáu de Principios 
Dalgunes de les cites en Pirke Avot.

 Xusticia y Benevolencia 
La idea d'aplicación estricta de la Llei ye básica nel pensamientu de Rabí Akiva, polo que l'atributu divín de Benevolencia podría entrar en conflictu col de Xusticia. L'enseñó que Dios combina Bondá y Benevolencia con estricta Xusticia.Mishná Segundu orde Moed, Tratáu Hagiga 14a Dixo: 

Esto ye, Dios ye benevolente, pero el resultáu del xuiciu sobre l'home ta dau por si predominen les nueses bones aiciones sobre les males o viceversa.

 Llibre albedríu 
Akiva sostenía enfáticamente la llibertá d'eleición nel Home, n'aparente contradicción cola predestinación. La so máxima al respeutu ta citada nel Pirke Avot:

Definiendo qu'esta aparente paradoxa a cencielles ta más allá de la capacidá de comprensión del Home.

 Normes de vida 
Al respective de como conducinos, Rabí Akiva diz:

 Cábala 
Magar delles fontes minoritaries citar como autor del Séfer Ietzirá,http://www.maqom.com/journal/paper14.pdf hai numberoses cites del testu anteriores a él. Aryeh Kaplan suxer la posibilidá qu'Akiva modificara'l testu, que nesa dómina tresmitíase oralmente, siguiendo'l so métodu de precisión en cada lletra y pallabra.
Al so discípulu, Rabí Shimon chigre Iojai, atribúyese-y la redaición del Zohar, testu fundamental na Cábala xudía. Coles mesmes, Akiva ye mentáu en múltiples testos cabalísticos, como'l Shiur Komá, de Rabí Moshe Cordovero, el Sefer hai-Bahir, y otros.

 Rellatos 
Esisten múltiples hagadot (rellatos) de Rabí Akiva tantu nel Talmud Ierushalmi como nel Talmud Babli. Vamos Mentar solo dalgunos d'ellos.

 Modestia 
Un exemplu de la so modestia ye la direutiva sobre'l so entierru dada al so fíu Simón, onde espresamente pide que'l so entierru seya simple, y que'l so siguidores honrar cumpliendo coles lleis de la Torá. El diz:Talmud Babli Makot 21b

 Fe 
Rellata'l Talmud:Talmud Babli Makot 24b

 Rellación cola so esposa 
El Talmud Babli tratáu Shabat 86a cúntanos: 

 Entrada al Paraísu 
El Talmud Babli Tratáu Jaguigá 14.2 cúntanos:

La pallabra Pardes n'hebréu puede traducise como xardín, en referencia al paraísu, pero tamién s'interpreta ye'l acrónimu de les cuatro formes d'interpretación de la Torá:

P por Pshat: Interpretación lliteral

R por Remez: Interpretación alusiva'l contestu, onde toles lletres dícennos daqué. 

D por Drash: Interpretación Exexética.

S por Sod: Interpretación secreta o mística.

Esta cita tien múltiples interpretaciones, sobremanera cabalístiques. La mayoría de los estudios concuerden en tomar esta cita como prueba que Rabí Akiva estudiaba los testos secretos cabalísticos.

 Enseñanza de la Torá 
Rabí Akiva siguió la enseñanza de la Torá en públicu entá cuando'l gobiernu romanu haber prohibíu con pena de muerte según los decretos d'Adriano. Papus ben Iehuda, alvirtió-y que taba poniendo en riesgu la so vida. Rabí Akiva contestó-y cola siguiente parábola: 

Un Midrash cunta que Moisés preguntó-y a Dios nel Sinai, cuando taba recibiendo la llei, si ta siguiría nel tiempu. Dios amosólu a Moisés l'academia de Rabí Akiba nuna clase colos alumnos, y Moisés nun entendió nada de lo qu'Akiva esplicaba. Nun momentu, unu de los alumnos preguntó-y a Akiba d'onde venía esa llei, y Akiba contestó: Moisés recibir de Dios nel Sinai. Y Moisés aselóse sobre'l futuru de la Halajá.

 Enseñanza de los Kethuvim 
Respectu al Cantar de los Cantares, Rabí Akiva espresó'l so apreciu asina:  (Mishna Yadayim 3:5).

 Referencies 

 Enllaces esternos 

 En castellán 
 Biografía en Masuah 
 Pensamientu Jinuj 

 N'inglés 
 A biography of Rabbi Akiva
 OU.org: Rabbi Akiva, Master of Teshuvah
 Photos of Rabbi Akiva's tomb in Tiberias
 A collection of articles on Rabbi Akiva's teaching from Chabad Knowledge Base
 Jewish Encyclopedia article on Akiba, by Louis Ginzberg.

Categoría:Mártires xudíos
Categoría:Rabinos
Categoría:Asia nel sieglu II
Categoría:Relixosos y relixoses