Antonio Banderas

José Antonio Domínguez Bandera , de nome artísticu Antonio Banderas, ye un actor, cantante, productor y direutor español. Empecipió la so carrera d'actor mientres los años 80 n'España, magar ye especialmente conocíu polos sos papeles pa la industria norteamericano, onde centró la so carrera dende empiezos de la década de 1990. Tuvo casáu cola tamién actriz Melanie Griffith, cola que tien una fía, Stella del Carmen.

Predecesor (nuna década) del despegue internacional de Penélope Cruz y Javier Bardem, Antonio Banderas ye'l primer actor español que foi nomáu a los Globos d'Oru, a los Premios Tony y a los Premios Emmy. Trabayó con direutores como Pedro Almodóvar, Robert Rodríguez, Woody Allen, Betty Kaplan, Jonathan Demme, Alan Parker y Brian De Palma, xaciándose con estrelles como Brad Pitt, Tom Cruise, Angelina Jolie, Tom Hanks, Madonna, Denzel Washington, Anthony Hopkins, Meg Ryan, Emma Thompson, Johnny Depp, Sylvester Stallone, Morgan Freeman y Harrison Ford, ente otros.

Tien una marca d'arumes y arumes col so nome, xestionada pola compañía española de moda y arumes Puig.

Nomáu fíu predileutu d'Andalucía en 2013 y caballeru lexonariu d'honor,Antonio Banderas, lexonariu d'honor foi gallardoniáu col Goya d'Honor de l'Academia de Cine d'España en 2015. En 2017 foi estremáu col Premiu Nacional de Cinematografía.

 Biografía 
Fíu d'un policía, José Domínguez Prieto (1920-2008) y una profesora d'institutu, Ana Bandera Gallego, Antonio Banderas nació'l 10 d'agostu de 1960 nel hospital de La Caleta na ciudá de Málaga. Yá dende bien nuevu amosó un fuerte interés poles artes escéniques y formó parte del malacitanu Teatro-Escuela ARA que dirixía Ángeles Rubio-Argüelles y Alessandri, esposa del diplomáticu, escritor y direutor de cine Edgar Neville, y de la Escuela Superior de Arte Dramático de Málaga.

 Entamos en Madrid 
Treslladar a Madrid con dieciocho años, nel contestu del baturiciu cultural conocida como la movida madrilana. Ellí actuó en pequeños teatros hasta empecipiase nel cine de la mano de Pedro Almodovar. El trabayu conxuntu de dambos llevó al actor a recibir dos candidatures a los Premios Goya poles películes Matador (1986) y ¡Átame! (1989). El mesmu nome artísticu de Antonio Banderas deber a una suxerencia de Almodóvar. Dambos realizaron xuntos naquella dómina cinco películes: los dos citaes amás de Laberinto de pasiones, La ley del deseo y Mujeres al borde de un ataque de nervios (1988). Mujeres al borde de un ataque de nervios algamó repercusión internacional y foi nomada al Óscar como meyor película de fala non inglesa. Darréu Almodóvar y Banderas collaboraron en La piel que habito (2011) y Los amantes pasajeros (2013).

Na década de 1980, Banderas trabayó tamién con otros direutores españoles como Francesc Betriu (Réquiem por un campesino español) y en comedies como La corte de Faraón de José Luis García Sánchez (adautación de l'antigua zarzuela del mesmu títulu) y Bajarse al moro de Fernando Colomo.

 Despegue internacional 
Gracies a eses películes, el nome de Banderas empezó a faese popular nos círculos cinéfilos. Una apaición nel filme documental de Madonna Truth or Dare (Na cama con Madonna), parcialmente rodáu mientres la estancia de la cantante en Madrid, reportó cierta fama de llatín lover al actor, yá que nuna escena la famosísima y polémica estrella del pop afirmaba que pretendía seducilo entá sabiendo que taba casáu; pero nun lu consiguió. Banderas contraxera matrimoniu con Ana Leza en 1988 (divorciar en 1996). A pesar d'esti aparente desengañu amorosu pa Madonna, ella y Banderas trabayaríen xuntos años dempués na película musical Evita.

Antonio Banderas debutó nel cine anglófono en 1992 xunto a Armand Assante en The Mambo Kings; naquella dómina apenes sabía falar n'inglés y tuvo qu'aprendese los testos fonéticamente. Pero llueu llogró dos papeles d'especial importancia: el primeru, como pareya homosexual de Tom Hanks en Philadelphia (1993), película de Jonathan Demme sobre'l SIDA que ganó dos premios Óscar y que lu abrir definitivamente les puertes de Hollywood; y el segundu papel, encarnando al vampiru francés Armand en Interview with the Vampire, xunto a Brad Pitt y Tom Cruise. En Das Geisterhaus, ambiciosa adautación de la novela d'Isabel Allende formó parte d'un repartu qu'incluyía a Jeremy Irons, Meryl Streep, Glenn Close, Winona Ryder y Vanessa Redgrave. En 1994 rodó'l so primer papel protagonista nuna película n'idioma inglés, D'amor y de solombra, xunto a Jennifer Connelly, que lo introdució definitivamente en Hollywood.

En 1993 rodó ¡Dispara! con Francesca Neri, so direición de Carlos Saura, pero les mayores ufiertes llegáben-y d'Estaos Xuníos. Banderas nun volvería al cine español hasta cuasi venti años dempués (sería con La piel que habito de Pedro Almodóvar). La única esceición foi Fernando Trueba, con quien Banderas rodó Two Much en 1995; interpretó a un engañador qu'engañaba a Melanie Griffith y Daryl Hannah inventándose un hermanu ximielgu. Esta comedia de vocación internacional nun tuvo l'ésitu de taquilla esperáu, pero l'actor llogró con ella una nueva nominación a los Premios Goya y foi nel so rodaxe onde congenió cola muyer que sería la so segunda esposa: Melanie.
Na segunda metá de la década, Antonio Banderas encadenó producciones de Hollywood con múltiples estrelles, como Miami Rhapsody (con Mia Farrow), el thriller eróticu Never Talk to Strangers (con Rebecca De Mornay) y el filme coleutivu (formáu por cuatro curtiumetraxes de desigual calidá) Four Rooms, onde compartió repartu con Bruce Willis, Tim Roth y Madonna (quien recibió'l infausto premiu Razzie pol so papel). En 1996 Banderas y Madonna realcontrar n'otru proyeutu más ambiciosu y esitosu: l'adautación al cine del famosu musical Evita. Con más de 140 millones de dólares de recaldación y nomada a cuatro premios Óscar (de los que ganó'l de meyor cantar), Evita confirmó la valía musical del actor español y dexó-y aportar, años dempués, a los escenarios de Broadway. Pero nun yera la primer vegada que Banderas cantaba...

El so primer papel protagonista como'l mariachi ensin nome nel filme de Robert Rodríguez Desperado (1995) introdució al actor nun nuevu xéneru: el cine d'aición en películes de gran presupuestu. Desperado reveló, amás, l'habilidá de Banderas como cantante: la banda sonora de la película incluyía una tema interpretada por él ("Desperado" o "El cantar del mariachi") que se fixo bien popular y que de xuru foi lo que favoreció'l posterior dueto del actor con Tina Turner ("In Your Wildest Dreams"). Estes tentatives ayudaron a la eleición de Banderas pa Evita poco dempués.

Nel xéneru d'aición y aventures, Antonio Banderas llograría ésitos de taquilla como Asesinos (xunto a Sylvester Stallone y Julianne Moore) y la película que-y dio'l so segundu papel protagonista en Hollywood: The Mask of Zorro (1998), xunto a Anthony Hopkins, filme que tamién suponía'l debú na mapa del cine de la galesa Catherine Zeta-Jones. Otru ambiciosu proyeutu d'estos años, The 13th Warrior (1999) fracasó en taquilla. Equí Banderas trabayó con Omar Sharif.

 Dende 2000 
Antonio Banderas empecipió la primer década del sieglu XXI con otru esitosu papel nuna película d'entretenimientu familiar, Spy Kids (2001), de la que se produciríen tres secuela en 2002, 2003 y 2011. Otros trabayos relevantes d'esta etapa fueron encarnando a un sacerdote investigador en The Body (thriller sobre'l supuestu afayu del cuerpu de Xesucristu) y una película de dómina al pie d'Angelina Jolie: Pecáu orixinal, remake de La serena del Mississippi qu'había empobináu François Truffaut.

Tamién trabayó Banderas a les órdenes de Brian De Palma en Femme Fatale (con Peter Coyote y Rebecca Romijn-Stamos), con Emma Thompson y Rubén Blades en Imagining Argentina y con Salma Hayek y Alfred Molina en Frida, película biográfica sobre la pintora Frida Kahlo.

En 2003 tornó al xéneru musical, nesti casu nel teatru, llogrando un gran ésitu en Broadway cola reposición del musical Nine de Maurey Yeston, que fuera estrenáu por Raúl Juliá nos años 80 y que se basaba na película Ocho y mediu de Federico Fellini. En 2009, esta obra teatral sería llevada al cine por Rob Marshall. Por esti papel, Banderas ganó los premios Outer Critics Circle y Drama Desk, y foi nomáu pal Premiu Tony al meyor actor nun musical. Gracies a la so solvencia nel xéneru musical, en 2008 Banderas participaría nel 60ᵘ aniversariu d'Andrew Lloyd Webber, interpretando La pantasma de la ópera, xunto a la sopranu Sarah Brightman.

Dende 2004 l'actor español participó na saga d'animación Shrek, emprestando la so voz al personaxe del gatu con botes, personaxe col que protagoniza en 2011 un spin-off o secuela: la película, tamién d'animación, El gatu con botes, xunto a Salma Hayek.

En 2005 retomó'l personaxe d'El Foín The Legend of Foín, nuevamente xunto a Catherine Zeta-Jones, y al añu siguiente participó na película musical Take the Lead, que nun llogró l'ésitu esperáu. Tampoco lo llogró con Bordertown (Bordertown), un thriller sobre los asesinatos de Ciudad Juárez (Méxicu) que protagonizó xunto a Jennifer Lopez. En 2008 trabayó con Meg Ryan en My Mom's New Boyfriend.

Pasando al otru llau de les cámares, robló trabayos como direutor en Crazy in Alabama (1999), protagonizada pola so esposa, o El camino de los ingleses (2006), que'l so rodaxe tuvo llugar nel so Málaga natal. Precisamente la so provincia malagueña nomólu 039;'Fíu Predilectu en 2001.

En 2008 foi gallardoniáu cola Medaya d'Oru al Méritu nes Belles Artes, que recoyó'l 15 d'ochobre en La Coruña nuna ceremonia presidida polos Reis d'España.Antonio Banderas recibe la Medaya d'Oru al Méritu nes Belles Artes En 2010 foi nomáu doctor honoris causa pola Universidá de Málaga.

En 2009 rodó con Morgan Freeman la película de lladrones The Code, dirixida por Mimi Leder, y en 2010 poner a les órdenes de Woody Allen na comedia Vas Conocer al home de los tos suaños, xunto a Naomi Watts. En 2011 volvió trabayar con Pedro Almodóvar, venti años dempués de la so última collaboración, na so película La piel que habito, pola que llogra la so cuarta candidatura a los Premios Goya al premiu a la meyor interpretación masculina.Nomaos a los Premios Goya RTVE.es Pal branu de 2012 anuncióse'l rodaxe de 33 díes, película de Carlos Saura sobre la realización del Guernica de Picasso; Banderas encarnaría al pintor y Gwyneth Paltrow a la fotógrafa Dora Maar, quien tomó imáxenes del cuadru mientres s'executaba. Según les últimes informaciones, el rodaxe aplazar a 2015.

A finales del añu 2013 aportó al conceyu de Nemocón en Colombia onde rodó la película Los 33, na cual rellatárase la odisea de los mineros soterraos nuna mina de Chile nel añu 2011. Nesti rodaxe cuntó cola presencia d'actores como Juliette Binoche, Lou Diamond Phillips, Martin Sheen, Juan Pablo Raba y Gustavo Angarita Jr, ente otros. Otros filmes recién nos que Banderas participa son: The Expendables 3, nun estensu repartu con astros como Sylvester Stallone, Harrison Ford y Mel Gibson; la producción de ciencia-ficción Autómata, el filme d'animación The SpongeBob Movie: Sponge Out of Water (2015) y Altamira (2016) de Hugh Hudson, película sobre l'afayu de les famoses pintures rupestres.

La so actividá empresarial centróse nuna llinia d'arumes, en collaboración cola compañía Puig, col nome d'Antonio Banderas FragancesAntonio Banderas Fragrances y nel vinu al traviés de les Bodegues ANTA Banderas.

El 26 de xineru de 2017 foi hospitalizáu d'urxencia en sufriendo graves dolores nel corazón mientres faía exerciciu na so casa xunto a la so novia Nicole Kempel. Foi treslladáu de momentu al hospital de St. Peter, onde tuvo n'observación, hasta que los médicos decidieron que podía volver a casa, yá que s'atopaba estable y fuera de peligru.

 Selmana Santa 
Suel allegar tolos años cola so familia a la Selmana Santa Malagueña. Ye miembru de l'Archicofradía del Pasu y la Esperanza y de les Cofraderíes Fundíes, onde participa como mayordomu del tronu de la Virxe de Llárimes y Favores la mañana del Domingu de Ramos. Compunxo la lletra de la marcha Llárimes de San Juan, d'Abel Moreno, marcha que se convirtió nun Himnu a la Virxe de Llárimes y Favores, amás nel añu 2011 compunxo xunto al compositor Juan Manuel Parres la marcha Cuatro Estampes pa una Virxe, dedicada a felicidá Virxe. Tamién llevaba sobre los sos costazos a l'Archicofradía del Pasu y la Esperanza Virxe de la Esperanza cada madrugada del Xueves Santu, siendo miembru del tan famosu en Málaga, submarín de la Esperanza.

Foi nomáu pola Agrupación de Cofraderíes pregoneru de la Selmana Santa de Málaga nel añu 2011. Ye presidente del Patronatu de la Fundación Llárimes y Favores de la so ciudá natal.

Nel añu 2013, l'actor recibió'l chapiri depués de ser nomáu "lexonariu d'honor" de la Congregación de Mena, en reconocencia a los sos méritos como "persona de bien", "trabayadora" y como "malagueñu universal" que representa l'amor y respetu de los ciudadanos de Málaga por La Lexón.

En 2017 foi estremáu col Premiu Nacional de Cinematografía dotáu con 30.000 euros por ser un cineasta con una trayeutoria estraordinaria a nivel nacional ya internacional”, “abrir el camín a munchos actores españoles” y tener un compromisu aportunante como actor, direutor y productor".

 Filmografía 

 Actor 
265px|miniaturadeimagen|Antonio Banderas nel estrenu del El Gatu con botes en 2011.
 " security (2017)
 " Black butterfly " (2017)
 33 díes (2016)
 Havana quartet serie USA (2016)
 Altamira (2016)
 Alisa, que non fus asina (Español voz de Moros - orig. Zdob)
 Solo (2015)
 Los 33 (2015)
 Dear Mister Obama (2015)
 The SpongeBob Movie: Sponge Out of Water (2015)
 Ra.One (2014) (Español narrador)
 The Expendables 3 (2014)
 La partícula de Dios (2014)
 Autómata (2014)
 Justin and the Knights of Valour (2013)
 Machete Kills (2013)
 Los amantes pasajeros (2013)
 Puss in Boots: The Three Diablos (2012)
 Ruby Sparks (2012)
 Black Gold (2011)
 Indomable - Haywire (2011)
 El gatu con botes (2011)
 La piel que habito (2011)
 Vas Conocer al home de los tos suaños (2010)
 Shrek Forever After (2010)
 The Big Bang (La partícula de Dios) (2010)
 The Code (2009)
 The Other Man (2008)
 My Mom's New Boyfriend (2008)
 Shrek the Third (2007)
 Bordertown o Bordertown (2007)
 Take the Lead (2006)
 The Legend of Zorro (2005)
 Shrek 2 (2004)
 Presentando a Pancho Villa (And Starring Pancho Villa as Himself) (2003) (TV)
 Imagining Argentina (2003)
 Once Upon a Time in Mexico (2003)
 Spy Kids 3D: Game Over (2003)
 Ballistic: Ecks vs. Sever (2002)
 Frida (2002)
 Spy Kids 2 (2002)
 Femme Fatale (2002)
 Original Sin (2001)
 Spy Kids (2001)
 The Body (2001)
 Play it to the Bone (1999)
 The White River Kid (1999)
 The 13th Warrior (1999)
 The X-Files (1998-2002)
 The Mask of Zorro (1998)
 Evita (1996)
 Never Talk to Strangers (1995)
 Miami Rhapsody (1995)
 Asesinos (1995)
 Two Much (Llocu d'amor) (1995)
 Desperado (1995)
 Four Rooms (1995)
 Interview with the Vampire (1994)
 Of Love and Shadows (1994)
 ¡Dispara! (1993)
 Il gióvane Mussolini (1993) (TV)
 Benito (1993) (TV)
 Philadelphia (1993)
 Das Geisterhaus (1993)
 Una mujer bajo la lluvia (1992)
 The Mambo Kings (1992)
 Madonna: Truth or Dare (1991)
 Terra Nova (1991)
 La blanca paloma (1990)
 ¡Átame! (1990)
 Contra'l vientu (1990)
 Si te dicen que caí (1989)
 Baton Rouge (1988)
 Bajarse al moro (1989)
 Mujeres al borde de un ataque de nervios (1988)
 El prestar de matar (1987)
 La ley del deseo (1987)
 L'actu (1987)
 27 hores (1986)
 Puzzle (1986)
 Delirios de amor (1986)
 Matador (1986)
 Según fueren (1986)
 Caso cerrado (1985)
 Réquiem por un campesino español (1985)
 La corte de Faraón (1985)
 Los zancos (1984)
 Kevin en nuechevieya (1984)
 El señor Galíndez (1983)
 Y del seguro... ¡líbranos Señor! (1983)
 El casu Almería (1983)
 Pestañes postizas (1982)
 Laberinto de pasiones (1982)

 Direutor 
 Crazy in Alabama (Crazy in Alabama) (1999)
 El camino de los ingleses (2006)
 Solo (2015)
 Akil (2017)

 Productor 
 Havana Quartet serie USA (2016)
 Solo (2015)
 El lince perdido (2008)
 Tres díes (2008)
 El camino de los ingleses (2006)
 The White River Kid (1999)

 Convidáu a Programes 
 2017: L'árbol de la to vida - Convidáu 
 2016 - 2017: Mi casa es la tuya - Convidáu 
 2016: El Hormiguero - Convidáu

 Doblaxe 
 Actor orixinal  Títulu  Personaxe  Añu Keith Szarabajka  Castle  James Grady  2014 Louis Ferreira  Motive  detective Óscar Vega  2013 Boris Kutnevich  Masha y l'osu  Osu/Tigre  2009-2017 Hank Azaria  Hollywood  Hollywood Dog  1990

 Palmarés 
Premiu Globu d'Oru
 Añu  Categoría  Película  Resultáu 2003  Meyor actor de miniserie o telefilme  Presentando a Pancho Villa Nomáu 1998  Meyor actor - Comedia o musical  The Mask of Zorro 1996  Evita

Premios Goya
 Añu  Categoría  Película  Resultáu2014 Goya d'HonorGanador 2011  Meyor interpretación masculina protagonista  La piel que habito Nomáu 1996  Two Much 1990  ¡Átame! 1986  Meyor interpretación masculina de repartu  Matador

Premios Fotogrames de Plata
 Añu  Categoría  Película  Resultáu 2011  Meyor actor de cine  La piel que habito Nomáu 1995  Two Much 1993  ¡Dispara! 1992  Una mujer bajo la lluviaThe Mambo Kings 1990  ¡Átame!La blanca palomaContra'l vientu Ganador Meyor actor de televisión  La mujer de tu vida: La mujer feliz Nomáu 1989  Meyor actor de cine  Bajarse al moroSi te dicen que caí 1988  Según fuerenMujeres al borde de un ataque de nerviosEl placer de matar Ganador1987  La ley del deseoDelirios de amor Nomáu

Premios Emmy
 Añu  Categoría  Película  Resultáu 2004  Meyor actor - Miniserie o telefilme  Presentando a Pancho Villa Nomáu

Premios de la Unión d'Actores
 Añu  Categoría  Película  Resultáu 2011  Meyor actor protagonista de cine  La piel que habito Nomáu 1992  Meyor interpretación protagonista de cine  The Mambo Kings

Premios Sant Jordi de Cine
 Añu  Categoría  Película  Resultáu 1987  Meyor actor español  La ley del deseoDelirios de amor27 hores Ganador

Premios del Cine Européu
 Añu  Categoría  Película  Resultáu 1999  Meyor llogru européu nel mundu del cine  Crazy in Alabama Nomáu 1998  Premiu Jameson del públicu al meyor actor européu  The Mask of Zorro Ganador Meyor llogru européu nel mundu del cine Nomáu

Premiu Xuventú
 Añu  Categoría  Película  Resultáu 2012  ¡Qué actorazo!  El gatu con botes GanadorAntonio Banderas, nomáu nos Premios Mocedá 2012peracabar/article/2011-07-20/antonio-banderes-primer-impacto Antonio Banderas, convidáu d'honor nos Premios Mocedá 2011, va recibir el premiu "Super Nova" a la so trayeutoria artística 2011  Premiu "Super Nova" a la so trayeutoria artística 2010  ¡Qué actorazo!  Thick as Thieves Nomáu 2009  The Other Man 2008 Shrek the Third 2007  Take the lead Ganador 2006  The Legend of Zorro

Premios Tony
 Añu  Categoría  Musical  Resultáu 2003   Meyor actor principal nun musical  Nine Nomáu

Festival Internacional de Cine de San Sebastián
 Añu  Categoría  Resultáu 2008  Premiu Donostia Ganador

Festival Internacional de Cine de Berlín
 Añu  Categoría  Película  Resultáu 2007  Premiu Label Europa Cinemas  El camino de los ingleses Ganador

Festival Internacional de Cine de Venecia
 Añu  Categoría  Película  Resultáu 1999  Lleón d'Oru  Crazy in Alabama Candidatu

Festival Internacional de Cine de Karlovy Vary
 Añu  Categoría  Resultáu 2009  Premiu Festival PresidentGanador

Selmana Internacional de Cine de Valladolid
 Añu  Categoría  Película  Resultáu 1989  Espiga de Plata al meyor actor  La blanca paloma Ganador

Selmana de Cine Español de Murcia
 Añu  Categoría  Película  Resultáu 1986  Premiu "Francisco Rabal" al meyor actor  MatadorLa corte de FaraónRéquiem por un campesino español Ganador

Festival de Cine de Sitges
 Añu  Categoría  Resultáu 2014  Gran Premiu Honoríficu Receptor

Premios Platino
 Añu  Categoría  Resultáu2015Premiu d'Honor

 Referencies 

 Enllaces esternos 

 Web oficial 



 Ficha na NNDB

Categoría:Actores y actrices d'Andalucía
Categoría:Ganadores del Theatre World Award