Muriu d'Adrianu

El Muriu o Muralla d'Adriano ye una antigua construcción defensiva de la islla de Britania, llevantada ente los años 122-132 por orde del emperador romanu Adriano pa defender el territoriu britanu sometíu, al sur de la muralla, de les belicoses tribus de los pictos que s'estendíen más al norte del muriu, no que aportaría a más tarde Escocia tres la invasión de los escotos provenientes d'Irlanda. La muralla tenía como función tamién caltener la estabilidá económica y crear condiciones de paz na provincia romana de Britannia al sur del muriu, según marcar físicamente la frontera del Imperiu romanu. Güei día entá subsisten importantes tramos de la muralla, ente qu'otres seiciones sumieron al ser reutilizaes les sos piedres en construcciones vecines mientres sieglos.

Esti limes fortificáu estender mientres 117 km dende'l golfu de Solway, nel oeste, hasta l'estuariu del ríu Tyne nel este, ente les poblaciones de Pons Aelius (actual Newcastle upon Tyne) y Maglona (Wigton). La muralla en sí taba construyida na so totalidá con sillares de piedra, tenía una grosez de 2,4 a 3 m y un altor d'ente 3,6 y 4,8 m. Cuntaba con 14 fuertes principales y 80 fortines qu'allugaben guarniciones en puntos clave de vixilancia, según un foso na so parte septentrional de 10 m y un camín militar que lu percorría pel so llau meridional. Más al sur del camín militar construyeron otru foso con dos terremplenes de tierra pa protexer la muralla d'ataques dende'l sur. El so nome usar n'ocasiones como sinónimu de la frontera ente Escocia ya Inglaterra, anque'l muriu sigue una llinia más al sur que la frontera moderna.

La so función defensiva foi asumida darréu pola muralla de Antonino Pío, llevantada más al norte y abandonada tres un curtiu periodu ante la hostilidá de les tribus caledonies, volviendo la muralla d'Adriano a ser la llende septentrional del territoriu romanu de Britania. Los pictos travesaron la muralla en trés causes, en 197, 296 y 367. Foi reparada y ampliada en 209, mientres el reináu de Septimio Severu, y definitivamente abandonada nel añu 383. Dempués del so abandonu los habitantes de la rexón reutilizaron munches piedres de la muralla pa construyir granxes, ilesies y otros edificios.

La Unesco declarar Patrimoniu de la Humanidá en 1987, a la que se sumaría'l Llimes de l'Alta Germania-Retia (2005) n'Alemaña y el Muriu Antonino (2008) nel Reinu Xuníu, col que formen la denominación conxunta "Fronteres del Imperiu Romanu". "English Heritage", una organización gubernamental a cargu del patrimoniu históricu d'Inglaterra, describir como "el monumentu más importante construyíu polos romanos en Gran Bretaña".

 Fuertes 
Fuertes a lo llargo de la muralla Nome Correspondencia Segedunum  Wallsend Pons Aelius  Newcastle upon Tyne Condercum  Benwell Vindobala  Rudchester Hunnum  Halton Chesters Cilurnum  Chesters o Walwick Chesters Procolita  Carrowburgh Vercovicium  Housesteads Aesica  Great Chesters Magnis  Carvoran Banna  Birdoswald Camboglanna  Castlesteads Uxelodunum  Stanwix Aballava  Burgh-by-Sands Coggabata  Drumburgh Mais  Bowness-on-Solway

Otros fuertes

 Habitancum (Risingham)
 Bremenium (Rochester)
 Fanum Cocidi (Bewcastle)
 Ad Fines (Chew Green)
 Alauna (Maryport)
 Arbeia (South Shields)
 Coria (Corbridge)
 Vindolanda (Little Chesters)
 Vindomora (Ebchester)

 Referencies 

 Enllaces esternos 


 La zona de la Muralla d'Adriano  (n'inglés)
 cartes-de-vindolanda.html Les cartes de Vindolanda, testimonios escritos de los soldaos de la Muralla d'Adriano 
 El primer muriu d'occidente

Categoría:Historia del Reinu Xuníu
Categoría:Patrimoniu de la Humanidá nel Reinu Xuníu
Categoría:Muralles romanes
Categoría:Arquiteutura d'Inglaterra
Categoría:Arquiteutura militar romana
Categoría:Arquiteutura d'Escocia