Ipomoea purga

Ipomoea purga ye una especie de planta fanerógama perteneciente al xéneru Ipomoea. Ye conocíu comúnmente como jalapa.Ipomoea purga. Germplasm Resources Information Network (GRIN).
 Descripción 
Ipomoea purga descríbese como una enredadera que puede algamar altores de 4 metros. Cuando fresca, el raigañu ye negru externamente, blancu y llechienta per dientro, y varia en tamañu d'alcuerdu a la so edá. Tien flores en forma de corazón y trompeta púrpura como les fueyes. Ipomoea purga ye abondo malo de romper, pero si esmagayar con crema de tártaru, l'azucre de la lleche, o otros sales duros, el procesu de pulverización ye muncho más fácil, y el polvu xeneráu ye muncho más finu. Cuando ta en forma de polvu col fin d'inxerir, el color ye d'un marrón abuxao maciu. Ipomoea purga ye nativa de Méxicu y naturalizóse n'otres partes del neotrópicu.

 Descubrimientu 
Ipomoea purga foi afayáu polos conquistadores españoles, mientres taben ente los pueblos nativos mexicanos. Foi introducíu a Europa en 1565 como un floritu utilizáu pa tratar una variedá d'enfermedaes hasta'l sieglu XIX, cuando s'afayaron meyores práutiques médiques

 Usos médicos 
El raigañu contién convolvulin, que ye un potente catárticu. Utilizar pa prevenir la foria, pero en grandes cantidaes induz el vultura Cuando s'aplica a una firida, dizse qu'induz a la purgación.

Química
La resina de Ipomoea purga puede eslleise en yá seya en alcohol o éter dietílico. La resina que ye insoluble n'éter nun tien golor, ente que la resina soluble n'alcohol tien golor y ye típicamente d'un color parduzu. El acedu convolvulinolico (C28H52O14) que se produz en Ipomoea purga puede ser estremáu nuna molécula d'azucre (C6H12O6) y una forma d'acedu convolvulinolico cristalizáu (C16H30O3) cuando s'eslee.

 Taxonomía 
Ipomoea purga describióse por (Wender.) Hayne y espublizóse en Getreue Darstellung und Beschreibung der in der Arzneykunde Gebräuchlichen Gewächse 12: 5. 1833.
Etimoloxía
Ipomoea: nome xenéricu que procede del griegu ips, ipos = viérbene y homoios = paecencia, pol vezu cambiadizu de los sos tarmos.

purga: epítetu 
Sinonimia
 Convolvulus purga Wender., Pharmac. Centralb. 1:457. 1830. basónimu
 Exogonium purga (Wender.) Benth., Pl. Hartw. 46. 1840.
 Convolvulus officinalis Pelletan, J. Chim. Méd. t. 1. 1834.
 Ipomoea jalapa Nutt. & Cox, Journ. Am. Med. Sci. 5: 305. 1830, nom illeg. non Pursh (1813).
 Ipomoea jalapa Schiede & Deppe ex G. Don, Xen. Hist. 4: 271. 1838.
 Ipomoea schiedeana Zucc., Flora vol. 14, 802. 1831.

 Ver tamién 
 Terminoloxía descriptiva de les plantes
 Cronoloxía de la botánica
 Historia de la botánica
 Carauterístiques de les convolvulacees

 Referencies 

 Bibliografía 
 Austin, D. F. & Z. Huamán. 1996. A synopsis of Ipomoea (Convolvulaceae) in the Americas. Taxon 45(1): 3–38.
 Breedlove, D. E. 1986. Flora de Chiapas. Llistaos Floríst. Méxicu 4: i–v, 1–246.
 CONABIO. 2009. Catálogo taxonómico de especies de México. 1. In Capital Nat. Méxicu. CONABIO, Mexico City.
 McDonald, J. A. 1987. Revision of Ipomoea section Exogonium (Choisy) Griseb. (Convolvulaceae). Brenesia 28: 41–87.
 McDonald, J. A. 1994. Convolvulaceae II. Fl. Veracruz 77: 1–133.
 Molina Rosito, A. 1975. Enumeración de las plantas de Honduras. Ceiba 19(1): 1–118.
 Standley, P. C. & L. O. Williams. 1970. Convolvulaceae. In Standley, P. C. & L. O. Williams (eds.), Flora of Guatemala - Part IX. Fieldiana, Bot. 24(9): 4–85.
 Enllaces esternos 

purga
Categoría:Flora de Méxicu
Categoría:Plantes descrites en 1833
Categoría:Plantes descrites por Wenderoth
Categoría:Plantes descrites por Hayne
Categoría:Plantes melecinales
Categoría:TBSpecies