Bursera microphylla

Bursera microphylla ye una especie d'árbol perteneciente a la familia Burseraceae, ye conocíu col nome común de cuajiote, o torote coloriáu en Sonora y Sinaloa. Ye orixinaria del norte de Méxicu (Baxa California, Baxa California Sur, Sinaloa, Sonora y Zacatecas) y el suroeste de los Estaos Xuníos (sur de California y Arizona), biomes desérticos.

 Descripción 
Algama los 3.6-4.7 m d'altor y la so corteza ye de color gris claru y blancu, coles cañes más nueves d'un color acoloratáu. La xamasca ta compuesta de fueyes llargues, rectes y planes. Floria n'arrondaos brotos mariellos que s'abrir con pequeñes flores de color blancu o crema. El frutu ye una drupa que contién una grana mariella.C. Michael Hogan. 2009 
Hábitat
Orixinaria de Méxicu, habita en climes semicálidos, semisecos y secos ente los l0 y los 1500 metros, onde crez en zones planes, acomuñada a vexetación alteriada de monte tropical caducifoliu, carba xerófilu y monte d'encina.
Propiedaes
Los antiguos habitantes indíxenes de la rexón usar en sanamientu de firíes, por aciu l'emplegu de la corteza, goma y les fueyes (Sonora); llavándoles col cocimientu de les cañes y goma (Baxa California Sur), o cola decocción de les fueyes, corteza y frutitos, depués de llavar perbién la firida, déxase ensugar al aire.

Por crónica españoles posteriores, los indigenas cocíen les cañes y goma, como un remediu casera pal dolor d'estómagu y la constipación. Un té preparáu col pulgu, tomáu caliente toles nueches, encamentar contra'l asma. Esti té, preparáu xunto cola corteza de copal (Bursera microphylla), canela y llimón sirve pal dolor de pechu causáu por enfriamientu; nesti casu, el té bébese caliente, tres veces al día y el paciente tien de curiase d'andar bien tapáu, pos se considera que la calidá d'esta planta ye bien caliente.

Amás, faise referencia del emplegu de la corteza, goma y fueya en dolores de cabeza, enfermedaes venérees y del pulmón, infeiciones del gargüelu y picadures de mantarraya. Tamién se reporta aplicación de la goma sobre granos, o'l cocimientu de cañes y goma, pa sanar les magulladuras.

Según los indios Cahuilla, la cazumbre colorada del cuajiote foi utilizáu como una panacea.
Hestoria
Nel sieglu XVI, Francisco Hernández reportar como antidiarreico y pa curar les enfermedaes venérees.

Pal sieglu XX, Maximino Martínez señalar contra enfermedaes venérees.
Farmacoloxía
Descríbese actividá antibacteriana del estractu etanólico llográu de les cañes d'esta planta contra Staphylococcus aureus y Bacillus subtilis y actividá antifúngica contra Candida albicans.

 Taxonomía 
Bursera microphylla describióse por Asa Gray y espublizóse en Proceedings of the American Academy of Arts and Sciences 5: 155. 1861.
Sinonimia
 Elaphrium microphyllum (A.Gray) Rose 
 Terebinthus microphylla (A. Gray) Rose en PlantList
 Nome común 
 Torote, torote blancu, torote coloriáu, copal.
 Ver tamién 
 Terminoloxía descriptiva de les plantes
 Cronoloxía de la botánica
 Historia de la botánica
 Carauterístiques de les burseracees

 Referencies 

Bibliografía
 Abrams, L. 1951. Geraniums to Figworts. 3: 866 pp. In L. Abrams Ill. Fl. Pacific States. Stanford University Press, Stanford.
 CONABIO. 2009. Catálogo taxonómico de especies de México. 1. In Capital Nat. Méxicu. CONABIO, Mexico City.
 Hickman, J. C. 1993. Jepson Man.: Higher Pl. Calif. i–xvii, 1–1400. University of California Press, Berkeley.
 Munz, P. A. 1974. Fl. S. Calif. 1–1086. University of California Press, Berkeley.
 Munz, P. A. & D. D. Keck. 1959. Cal. Fl. 1–1681. University of California Press, Berkeley.
 Shreve, F. & I. L. Wiggins. 1964. Veg. Fl. Sonoran Des. 2 vols. Stanford University Press, Stanford.

 C. Michael Hogan. 2009. Elephant Tree: Bursera microphylla, GlobalTwitcher.com, ed. N. Stromberg

 Enllaces esternos 

 Jepson Manual Treatment
 USDA Plants Profile
 Photo gallery
 Bursera microphylla (www.desert-tropicals.com) 

microphylla
Categoría:Plantes melecinales
Categoría:Flora de Méxicu
Categoría:Flora d'Estaos Xuníos
Categoría:Flora de Sinaloa
Categoría:TBSpecies