Tokeláu

Tokeláu, tamién conocíes como «islles de la Unión», ye un archipiélago allugáu n'Oceanía, sobro l'Océanu Pacíficu Sur, y consta de cuatro islles, trés d'elles atolones; una d'elles, Olosega, también conocida como islla Swains, pertenez a Estaos Xuníos, ye dependiente de la Samoa Americana.

Les otres tres, Atafu, Nunukonu y Fakaofo, y unos 125 islotes, ye territoriu dependiente de Nueva Zelanda dende 1948, mentáu na llista de territorios non autónomos del Comité pa la Descolonización de la ONX.

 Historia 
Los primeros pobladores de Tokeláu fueron marineros d'orixe polinesiu provenientes de los grupos d'islles cercanes. Les islles fueron convertíes en protectoráu británicu en 1889. En 1916 fueron integraes a la Colonia Británica de les islles Gilbert y Ellice, antes de pasar a ser alministraes en parte por Nueva Zelanda dende 1925.

Tokeláu foi afayáu por John Byron nel añu 1775. Ente 1845 y 1863 la Asociacion misionera londinense evanxelizó les islles al traviés de pastores samoanos. Güei, la mayoría de los residentes pertenecen a la Congregacional de la ilesia de Samoa.

 Política 
La Organización político-alministrativa de Tokeláu, tamién depende de Nueva Zelanda y caltién responsabilidaes constitucionales con esti país.

 Xeografía 
Tokeláu compónse de tres grupos de castros (atolones) d'orixe coralín nel océanu Pacíficu Sur, aproximao a la metá de la distancia ente Ḥawai y Nueva Zelanda, nel cintu de tifones del Pacíficu. Nenguna de les islles de Tokeláu tien puertu. La so capital ye Fakaofo.

Una cuarta islla que pertenez xeográficamente a la cadena de les islles Tokeláu ye la islla Swains, llamase tamién Olosega, que sicasí forma parte de Samoa Americana dende 1935.

Allugáu na Polinesia, nel Pacíficu Sur, al este de Tuvalu, l'archipiélagu tien relieve planu, con suelos delgaos y pocu fértiles. Les agües son errátiques y suel haber seques. La pesca constitúi una actividá tradicional.

 Cultura y turismu

La cultura de Tokeláu entroncase na cultura polinesia, yá que tienen una puesta de mancomún de los sos recursos según les necesidaes. El respetu de los vieyos ye una carauterística importante d'esta cultura, siendo la edá la cual de normal determina'l nivel d'empléu, y los habitantes mayores los qu'ocupen los cargos directivos. En Tokeláu prodúcense fines artesaníes, texíos, tales como alfombres, bolsos, sombreros y abanicos. En Tokeláu viéndense sellos y monedes como oxetos de coleición. 

Estes islles tienen exemplos bonos de petones de coral nesta parte del Pacificu, y el meyor submarinismu agües nel Territoriu, ente los sos siempres permanente petones de coral.

El archipiélagu de Tokeláu convirtióse nel primer territoriu del mundu que xenera tola so electricidá a partir de paneles solares, tien instalaos más de 4.000 paneles solares en funcionamientu, p'aprovir electricidá pa los cerca de 1.500 habitantes del territoriu.

Les seques suelen ser acomuñaes al fenómeno atmosféricu de La Neña, pero tamién esiste esmolición sobre cambeos nos patrones d'agües xeneraos pol calentamientu global.

 Referencies 

Categoría:Tokeláu
Categoría:Archipiélagos
Categoría:Islles d'Oceanía