Adaxu (llingüística)

Un adaxu ye un refrán o dichu, una sentencia polo xeneral curtia, sacada de la esperiencia y especulación de la sabencia popular. Munches d'estes sentencies son observaciones acuñaes pola esperiencia coleutiva a lo llargo del tiempu, con temes que van dende la meteoroloxía hasta'l destín invariable y fatalista d'esistencia. Son polo xeneral anónimos.

Un proverbiu ye lo mesmo qu'un adaxu, pero estrémase d'ésti na na forma, pos demientres que'l refrán suel facese en tonu de chancia y s'espresa con pallabres comunes y dacuando groseres, el proverbiu non.

 Adaxos n'asturianu 
El gochu que va a la llande, foi pequeñu ya vienu grande; ya'l que foi a la foi vienu como foi (Somiedo).
Fame qu'espera fartura, nun ye fame, ye bayura.
A barcu vieyu bordingues nueves 
Osu colmeneiru nun quier compañeiru (Valdés)
 Miou dichu miou feitu (Lo dicho, fecho); y Mieu dichu, mieu feitu (Salió tou comu s'esperaba) (Somiedo).
Cuando con ceñu, entonces más sereña
Ca cosa en so tiempu y les castañes n'avientu
Tantes borrinaes en marzu tantes xelaes en mayu
El buen tiempu e capa de probes(Llanes)
Cuandu'l mar sona, el tiempu abona
Vienen les cabres del monte a char les oveyes de la corte (dizse cuandu vien daquién de menos categoría a intentar ocupar el puestu qu'ún ocupa)
Cuando trona hacia Xixón, moler la fariña y char en macón
Escogóllase en polvu la gallina cuando'l tiempu a cambiar va mui aína
El ruin res des que come esfrez
Cuando veas el bon tiempu non t'embobes, cuandu lu veas malu non t'esmolgues
Tan aína va'l carneru como'l corderu
Si l'agua gorda se fai fina, nun abocana tan aína

 Referencies 

Categoría:Recursos de la llingua