Maldives

Les Maldives, nomaes oficialmente República de les Maldives y conocíes tamién como Islles Maldives, ye una nación insular asiática asitiada nel océanu Índicu. Fórmenla una doble cadena de ventiseis atolones, d'orientación norte-sur, allugaos ente la islla de Minicoy (la más meridional del archipiélagu indiu de Lakshadweep, les antigües islles Laquedives) y l'archipiélagu de les Chagos. Les cadenes d'atolones tán nel nomáu mar de les Laquedives, a unos 700 km al suroeste de Sri Lanka y 400 al suroeste de India, de clima tropical y húmedu, con unes lluvies anuales de 2.000 mm. 

Xeográficamente l'archipiélagu forma parte de la conocida como cresta Chagos-Maldives-Laquedives, una cadena montañosa submarina del océanu Índicu. D'otra banda tamién forma, con esos dos archipiélagos, una ecorexón terrestre. Los atolones de les Maldives espárdense per un área de alredor de 90.000 km², lo que fai d'elli ún de los más dispersos xeográficamente del mundu.
La so población, de 328.536 habitantes (2012), habita 192 de les 1.192 islles del archipiélagu. La principal ciudá y capital del país, Malé, asítiase na fastera meridional del atolón North Malé, y tenía en 2012 una población de 103.693 habitantes. La capitalidá de la ciudá vién-y de vieyo. L'atolón nel que s'asitia yera tradicionalmente la islla del rei, na que yeren entronizaos los cabezaleros de les dinastíes reales que dirixíen l'archipiélagu.

La República de les Maldives ye'l país más pequeñu d'Asia, lo mesmu por población que per superficie. L'altor mediu del país ye de 1,5 m sobro'l nivel del mar, col puntu más altu a 2,4 m (el menor del mundu). Poro, el mieu a la desapaición del archipiélagu pola xubida del nivel de la mar pol desxelu de los polos ye una de les principales preocupaciones de los maldivianos.

 Historia 
Demientres la mayor parte de la so historia foi una nación independiente, sacante trés momentos. El primeru en 1558, cuando l'imperiu portugués dominó l'archipiélagu quince años. El segundu mediando'l sieglu XVII, en 1654, cuando l'imperiu holandés lu controló durante cuatro meses. Dos sieglos dempués, en 1887, l'archipiélagu convirtióse nun protectoráu británicu, una situación que se caltuvo hasta qu'algamó la independencia en 1965. Trés años dempués el país convirtióse nuna república. Sicasí, solo tuvo dos presidentes dende entós, porque'l restu del tiempu'l país tuvo que soportar gobiernos autoritarios. La relixón de la mayoría de los sos habitantes ye l'Islam, que foi introducíu nel archipiélagu en 1153.

 Xeografía 
Les Maldives tán formaes por 1.192 islles de coral arrexuntaes nuna doble cadena de 26 atolones, que s'estiende a lo llargo de 871 quilómetros de norte a sur, 130 kilómetros d'este a oeste, partíes n'aprosimao 90.000 kilómetros cuadraos, de los cualos namás 298 km² son tierra firme , lo que lo convierte nunu de los países más esvalixaos del mundu. Atópase ente les llatitúes 1°S y 8°N y les llonxitúes 72° y 74°E. Los atolones tán compuestos por petones de coral vivos y bancos de sable, asitiaos sobre una cresta submarina de 960 kilómetros de llongura que s'alza abruptamente dende les fondures del Océanu Índicu y cuerre de norte a sur.

 Clima 

Les Maldives tienen un clima monzónicu tropical según la clasificación climática de Köppen, que se ve afectáu pola gran masa continental del sur d'Asia al norte. Por cuenta de que Maldives tien la elevación más baxa de cualquier país del mundu, la temperatura ye constantemente alta y, de cutiu, húmeda. La presencia d'esta masa de tierra provoca un calentamientu diferencial de la tierra y l'agua. Estos factores desencadenen rabaseres d'aire rico en mugor dende l'Océanu Índicu sobre'l sur d'Asia, lo que resulta nel monzón del suroeste. Dos estaciones apoderen el clima de les Maldives: la estación seca asociada col monzón ivernizu del nordeste y la temporada d'agües acomuñada col monzón del suroeste que trai fuertes vientos y nubes.

El cambéu del monzón secu del nordeste al monzón húmedu del suroeste asocede n'abril y mayu. Mientres esti periodu, los vientos del suroeste contribúin a la formación del monzón del suroeste, que llega a les Maldives a principios de xunu y dura hasta finales de payares. Sicasí, los patrones climáticos de les Maldives non siempres s'afaen a los patrones monzónicos del sur d'Asia. Los promedios añales de precipitaciones son de 254 cm nel norte y 381 cm nel sur.

La influencia monzónica ye mayor nel norte de les Maldives que nel sur, más influyida poles corrientes ecuatoriales.

La temperatura máximo promediu ye de 31,5 graos Celsius y la temperatura mínimo promediu ye de 26,4 graos Celsius.

 Organización territorial 

Cada atolón ye alministráu por un Xefe de Atolón (Atholhu Veriyaa), que ye designáu pol Presidente. Los xefes de los atolones lleven l'alministración según les instrucciones que reciben del presidente. La responsabilidá pola alministración de los atolones ye compartida ente'l Ministeriu de l'alministración de atolones y les sos oficines rexonales Sur y Norte, y les oficines de atolones ya islles. El xefe alministrativu de ca islla ye'l Xefe de la islla (Katheeb), que ye designáu pol presidente. El xefe inmediatu superior del Xefe d'Islla ye'l Xefe de Atolón.

Les Maldives tan compuestes de ventiséis atolones naturales, que fueron entamaos en venti alministraciones de atolones y una ciudá . L'atolón nel estremu norte del archipiélagu ye l'atolón Haa Alif y el del estremu sur ye l'atolón Seenu. El más pequeñu ye l'atolón Gnaviyani que tien solo una islla, Fuvammulah, que ye la mayor islla de les Maldives. El mayor atolón de les Maldives ye l'Atolón Gaafu Alif, que atópase al sur de la "Canal d'un grau y mediu".

Maldives ta estremáu nestos 20 distritos alministrativos y la so capital Malé, una de les ciudaes más densamente poblaes del mundu, con una población d'aprosimao  persones pa una superficie de 6 km². La principal peculiaridá ye que la mayoría de los nomes de los atolones son lletres del alfabetu thaana:

 <font color="white">Lletra <font color="white">Abreviatura <font color="white">Lletra llocal <font color="white">Nome alministrativu <font color="white">División primaria A HA ހއ Haa Alif Thiladhunmathi B HDhހދ Haa Dhaalu C Shށ Shaviyani Miladhunmadulu D Nނ Noonu E Rރ Raa Maalhosmadulu F Bބ Baa G Lhޅ Lhaviyani Faadhippolhu H Kކ Kaafu Malé U AAއއ Alif Alif Ari I ADhއދ Alif Dhaal J Vވ Vaavu Felidhu K Mމ Meemu Mulaku L Fފ Faafu Nilandhé M Dhދ Dhaalu N Thތ Thaa Kolhumadulu O Lލ Laamu Haddhunmathi P GAގއ Gaafu Alif Huvadhu Q GDhގދ Gaafu Dhaalu R Gnޏ Gnaviyani Fuvammulah S Sސ Seenu Addu - -މާލެ Malé Maale Uthuruburi

 Salú 
El 24 de mayu de 2021, Maldives sufrió'l biltu de COVID-19 de más rápida crecedera del mundu, col mayor númberu de infecciones per millón de persones mientres los 7 y 14 díes anteriores, según datos compilados por Bloomberg. Los médicos alvirtieron que la creciente demanda d'atención por COVID-19 podría atrabancar la so capacidá pa remanar otres emerxencies sanitaries en Maldives. El motivu del biltu foi la variante Delta.

 Referencies 

 Enllaces esternos 

Maldives