বাঞ্চপোৰ

বাঞ্চপোৰ ভাৰতৰ উত্তৰ প্ৰদেশ ৰাজ্যত পোৱা এটা হিন্দু জাতি।People of India Uttar Pradesh Volume XLII Part One edited by A Hasan & J C Das page 172 to 176 Manohar Publications

মূল
এই সম্প্ৰদায়টোৱে হিন্দী শব্দ বন, অৰ্থাৎ বাঁহ আৰু ফাৰ্না যাৰ অৰ্থ বিভাজিত হোৱা শব্দৰপৰাই এই সম্প্ৰদায়টোৱে নাম লাভ কৰিছে। পৰম্পৰাগতভাৱে ঘৰুৱা ব্যৱহাৰৰ বাবে বাঁহৰ সামগ্ৰী প্ৰস্তুত কৰাৰ কামত জড়িত হৈ আছিল এক জনগোষ্ঠী। পৰম্পৰা অনুসৰি ডোম সম্প্ৰদায়ৰ সাতটা উপগোটৰ ভিতৰত তেওঁলোক অন্যতম। তেওঁলোকৰ নিজৰ পৰম্পৰাত এজন বাঞ্চ ৰাজাহ নামৰ এজন ৰাজকুমাৰক আৱধ অঞ্চলত শাসন কৰা বুলি কোৱা হয়, যাৰপৰা এই সম্প্ৰদায়টো আহিছে। পশ্চিম উত্তৰ প্ৰদেশৰ ফাৰৰুখাবাদ, চাহাৰানপুৰ আৰু পিলিভীট জিলাত, আৰু অৱধৰ সীতাপুৰ, খেৰী, হৰদয়, প্ৰতাপগড় আৰু লক্ষ্ণৌ, আৰু দক্ষিণ উত্তৰ প্ৰদেশৰ মিৰ্জাপুৰ আৰু ললিতপুৰ জিলাত এইবিধ বিশেষ ঘনত্ব সমগ্ৰ উত্তৰ প্ৰদেশত পোৱা যায়। পশ্চিমীয়া বাঞ্চপোৰসকলে খৰী বোলি কয়, আনহাতে অৱধৰ লোকসকলে অৱধি কয়। ছাহাৰানপুৰ আৰু মোৰাদাবাদৰ বাঞ্চপোৰৰ এটা অংশই ইছলাম ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰিছে, আৰু এতিয়া মুছলমান বাঞ্চপোৰৰ এটা সুকীয়া সম্প্ৰদায় গঠন কৰিছে।

বৰ্তমানৰ পৰিস্থিতি
বাঞ্চপোৰসকলে কঠোৰ সম্প্ৰদায়ৰ অন্তঃবিবাহৰ লগতে বংশৰ বহিঃবিবাহৰ প্ৰথাও পালন কৰে, যিটো বেছিভাগ উত্তৰ ভাৰতীয় হিন্দূৰ মাজত সাধাৰণ প্ৰথা। এওঁলোকৰ বংশক গোত্ৰ বোলা হয়, প্ৰধান গোত্ৰসমূহ হ’ল মহাৱতী, চামকেল, গৌশাল, সমুদ্ৰা, নাহৰ, কলাই আৰু চৰাইহা। মুছলমান বাঞ্চপোৰ সম্প্ৰদায়ৰ লগত বিবাহ নহয়। বাঞ্চপোৰসকলে বহুজাতিক গাঁৱত বাস কৰে, কিন্তু নিজৰ নিজৰ সুকীয়া অঞ্চল দখল কৰে। তেওঁলোকৰ প্ৰতিটো বসতিতে এটা অনানুষ্ঠানিক জাতি পৰিষদ থাকে, যাক পঞ্চায়ত বুলি জনা যায়। পঞ্চায়তখনৰ নেতৃত্বত থাকে এজন প্ৰধান, যিটো পদ বংশগত। ইয়াৰ উপৰি তিনিৰপৰা চাৰিখন গাঁৱৰ এখন সামগ্ৰিক পঞ্চায়ত আছে, যাৰ নেতৃত্বত আছে এজন চৌধুৰী। পঞ্চায়তে যিকোনো আন্তঃসম্প্ৰদায়ৰ বিবাদ নিষ্পত্তি কৰে, লগতে সামাজিক নিয়ন্ত্ৰণৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰে। 
বৰ্তমানৰ সুকীয়া মুছলমান বাঞ্চপোৰৰ সম্প্ৰদায়ৰ বাহিৰে তেওঁলোক হিন্দু আৰু তেওঁলোকৰ জনজাতীয় দেৱতা হিচাপে হনুমান আছে।

২০১১ চনৰ উত্তৰ প্ৰদেশৰ ভাৰতৰ লোকপিয়লত বাঞ্চপোৰৰ জনসংখ্যা ৫৯,৮০৪ জন।
তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ জনগোষ্ঠী