লাংডি

লাংডি‌ (হিন্দী: लंगड़ी (লংগড়ী বা লংড়ী)। কেতিয়াবা লাংডী বা লাংদি বুলি লিখা হয়। ) হৈছে দক্ষিণ এছিয়াৰ এটা পৰম্পৰাগত মৈদানী ক্ৰীড়া, য’ত টেগ (খেল) আৰু হপস্কচৰ উপাদানৰ সংমিশ্ৰণ দেখা যায়। প্ৰথমে পাণ্ডিয়ান বংশৰ সময়ত এই খেল খেলা হৈছিল আৰু তেতিয়া ইয়াক নন্দিয়াত্তম (Nondiyaattam) বুলি কোৱা হৈছিল। খেলখনৰ ৪টা ইনিংছ থাকে, আৰু প্ৰতিটো ইনিংছ ৯ মিনিটকৈ হয়। দলসমূহে পৰ্যায়ক্ৰমে চেজিং (আক্ৰমণ) আৰু ডিফেণ্ডিং (প্ৰতিৰক্ষা) ভূমিকা পালন কৰে। চেজিং দলৰ খেলুৱৈসকলে এটা ভৰিৰে হপ কৰি নিৰ্দিষ্ট সময়ৰ ভিতৰত যিমান পাৰি সিমান ডিফেণ্ডাৰক টেগ কৰি পইণ্ট লাভ কৰাৰ চেষ্টা কৰে। মাৰাঠী জনগোষ্ঠীৰ মাজত ইয়াক মাৰাঠী ঐতিহ্যৰ সৈতে জড়িত ক্ৰীড়া বুলি অভিহিত কৰা হয়।

লাংডি খো খো, ভলীবল আৰু জিমনাষ্টিকছৰ দৰে ক্ৰীড়াৰ প্ৰশিক্ষণত সহায়ক বুলি গণ্য কৰা হয়। নেচনেল লাংডি ফেডাৰেচনে ২০১০ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় স্বীকৃতি লাভ কৰে।

মহাৰাষ্ট্ৰত লাংডি শৈশৱৰ এক জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া হিচাপে পৰিচিত আৰু ইয়াক সকলো ক্ৰীড়াৰ ভেটি বুলি বৰ্ণনা কৰা হয়। লাংডি ফেডাৰেচন অৱ ইণ্ডিয়াৰ সম্পাদক সুৰেশ গান্ধীয়ে স্বীকাৰ কৰিছে যে লাংডি খেলাটো আৰ্থিকভাৱে বিশেষ লাভজনক নহয় আৰু অংশীদাৰসকলে নিজৰ সম্পদৰপৰা ধনৰ ব্যৱস্থা কৰিব লাগে। মুম্বাই বিশ্ববিদ্যালয় মহিলা ছাত্ৰীসকলৰ বাবে কলেজ পৰ্যায়ত লাংডি প্ৰৱৰ্তন কৰা প্ৰথম ভাৰতীয় বিশ্ববিদ্যালয় হিচাপে পৰিগণিত হয়, যাৰ সৈতে জড়িত ৭০০খন মহাবিদ্যালয়ত প্ৰায় ৫ লাখ মহিলা ছাত্ৰীয়ে অধ্যয়ন কৰে।

আহমেদাবাদৰ চি. এন. বিদ্যামন্দিৰ বিদ্যালয়ে লাংডিৰ দৰে পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়াত অংশগ্ৰহণ উৎসাহিত কৰে, কিয়নো এইবোৰ খেলিবলৈ কম ধন খৰচ হয় আৰু ইলেক্ট্ৰনিক মাধ্যম আৰু ভিডিঅ’ গেমত আসক্ত শিশুসকলৰ বাবে মানসিক আৰু শাৰীৰিকভাৱে সতেজ। মুম্বাইৰ ইংৰাজী মাধ্যম বিদ্যালয়সমূহে লাংডিৰ দৰে পৰম্পৰাগত খেলক অৱহেলা কৰাৰ প্ৰৱণতা থকা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে। চেতন চৌহানৰ নেতৃত্বত ক্ৰীড়া ভাৰতী সংগঠনে লাংডিৰ দৰে ক্ৰীড়াক পুনৰুজ্জীৱিত কৰাৰ প্ৰচেষ্টা চলাই আহিছে। লগতে ইণ্ডিয়ান অলিম্পিক এছ’চিয়েচনৰপৰা স্বীকৃতি লাভৰ প্ৰচেষ্টাও অব্যাহত আছে, যাৰ ফলত ৰেহাইমূলক ৰেলযাত্ৰাৰ দৰে সুবিধা লাভ কৰিব পৰা যায়।

বিদেশতো প্ৰবাসী ভাৰতীয়সকলে লাংডি জনপ্ৰিয় কৰাৰ প্ৰচেষ্টা চলাইছে, বিশেষকৈ থাইলেণ্ডত। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত আগ্ৰহ বৃদ্ধিৰ বাবে খেলখনৰ ভিডিঅ’ প্ৰস্তুত কৰা হৈছে।

 নাম 
লাংডিক কেতিয়াবা লাংডি টাং বুলিও কোৱা হয়।

 চমু নিয়ম 
এই খেলৰ নিয়মসমূহ অখিল মহাৰাষ্ট্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষণ মণ্ডলে মানক কৰি তুলিছে। খেলপথাৰৰ সৰ্বোচ্চ আকাৰ ১৮ মিটাৰ × ১৮ মিটাৰ, আৰু মুখ্য খেলপথাৰ প্ৰায় ১০ মিটাৰ × ১০ মিটাৰৰ বৰ্গক্ষেত্ৰ।

লাংডি হৈছে দুটা দলৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা দলীয় খেল। প্ৰতিটো দলত ১২ জন খেলুৱৈ আৰু ৩ জন বিকল্প খেলুৱৈ থাকে। এখন মেচ ৩৬ মিনিটৰ, আৰু ৯ মিনিটকৈ ৪টা ইনিংছত বিভক্ত। খেলৰ আৰম্ভণিত ক’ইন টছ কৰা হয়, আৰু টছত জয়ী হোৱা দলটোৱে ডিফেণ্ড কৰে। চেজিং দলটোৱে চেজাৰ পঠায়, যিসকলে এটা ভৰিৰে হপ কৰি ডিফেণ্ডাৰক টেগ কৰে। চেজাৰসকলে এটা ভৰিৰে থাকি খেলপথাৰৰ বাহিৰলৈ ওলাই যাব পাৰে। ডিফেণ্ডাৰসকলে খেলপথাৰৰ বাহিৰলৈ ওলাই গ’লে বা লাইন ফল্ট কৰিলে আউট ঘোষণা কৰা হয়। সকলো ডিফেণ্ডাৰ আউট হ’লে নতুন ডিফেণ্ডাৰৰ গোট এটাই নিৰ্দিষ্ট প্ৰৱেশ জ’নৰপৰা প্ৰৱেশ কৰে। যদি চেজাৰজনে এটা ভৰিৰে থাকিব নোৱাৰে, তেন্তে তেওঁ আউট হয় আৰু সতীৰ্থ এজনৰ সৈতে সলনি হয়। প্ৰথম চেজিং ইনিংছত সোঁ ভৰিৰে আৰু পৰৱৰ্তী চেজিং ইনিংছত বাওঁ ভৰিৰে হপ কৰিব লাগে। যিটো দলে সৰ্বাধিক ডিফেণ্ডাৰক টেগ কৰে, সেই দল বিজয়ী হয়।

 তাৰতম্য 
 ঘৰুৱা তাৰতম্য 
এই ৰূপত এজন চেজাৰে অকলে আৰম্ভ কৰে আৰু আন সকলো খেলুৱৈক টেগ কৰাৰ চেষ্টা কৰে। খেলপথাৰৰ এটা অংশ চেজাৰৰ “ঘৰ” হিচাপে গণ্য হয়, য’ত তেওঁ দুয়োখন ভৰি ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে। এবাৰ কোনো খেলুৱৈ টেগ হ’লে তেওঁ চেজাৰৰ দলত যোগ দিয়ে। সকলো খেলুৱৈ টেগ হোৱাৰ পিছত খেলখন পুনৰ আৰম্ভ হয়, আৰু শেষত টেগ হোৱা খেলুৱৈজন পৰৱৰ্তী ৰাউণ্ডৰ চেজাৰ হয়।

 প্ৰতিযোগিতা 
 আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বক্স লাংডি চেম্পিয়নশ্বিপ 
প্ৰথম আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বক্স লাংডি চেম্পিয়নশ্বিপ ২০২৩ চনৰ ১৮ মে’ৰপৰা ২০ মে’লৈ পোখৰা, নেপালত অনুষ্ঠিত হয়।

 লাংডি চেম্পিয়নশ্বিপ (ভাৰত) 
চতুৰ্থ ৰাষ্ট্ৰীয় পুৰুষ আৰু মহিলা লাংডি চেম্পিয়নশ্বিপ ২০১৩ চনৰ মে’ মাহত চণ্ডীগড়ত অনুষ্ঠিত হৈছিল।

 লগতে চাওক 
 খো খো
 অট্যা পট্যা
 কাবাডী
 ক্ৰাতাই খাডেও

 তথ্যসূত্ৰ 

শ্ৰেণী:পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া
শ্ৰেণী:মহাৰাষ্ট্ৰ