কোমোডো দ্বীপ

কোমোডো দ্বীপ  ইণ্ডোনেছিয়া ৰিপাব্লিকক সামৰি লোৱা ১৭,৫০৮টা দ্বীপৰ ভিতৰত  অন্যতম। এই দ্বীপটোৰ নামেৰে নামাকৰণ কৰা পৃথিৱীৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ জেঠী কোমোডো ড্ৰেগনৰ বাসস্থান হিচাপে ই বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য। কোমোডো দ্বীপৰ পৃষ্ঠভাগ ২৯১ বৰ্গ কিলোমিটাৰ, আৰু ২০২০ চনত ইয়াৰ মানৱ জনসংখ্যা প্ৰায় ১৮০০ আছিল।

কোমোডো লেছাৰ চুণ্ডা দ্বীপপুঞ্জ শৃংখলৰ অংশ আৰু ই কোমোডো ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ অংশ। ডাইভিঙৰ বাবে ই এক জনপ্ৰিয় গন্তব্যস্থান। প্ৰশাসনিকভাৱে ই কোমোডো জিলাৰ অংশ (য'ত ফ্ল'ৰেছৰ পশ্চিম উপকূলৰ ৰিনকা দ্বীপ আৰু আন বহুতো দ্বীপও অন্তৰ্ভুক্ত, লগতে ফ্ল'ৰেছৰ পশ্চিম অংশৰ এটা অংশও অন্তৰ্ভুক্ত), ই পূব নুছা টেংগাৰা প্ৰদেশৰ ভিতৰত পশ্চিম মাংগাৰাই ৰিজেন্সিৰ অংশ।

১৯৯১ চনত কোমোডো দ্বীপক কোমোডো ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয় আৰু ইউনেস্কোৰ বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ আৰু মানুহ আৰু জৈৱমণ্ডল সংৰক্ষিত বনাঞ্চল হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। ইয়াক বিশ্বৰ ২৫টা জৈৱ বৈচিত্ৰ্যৰ অন্যতম হটস্পট হিচাপে গণ্য কৰা হয়। ইয়াক প্ৰকৃতিৰ নতুন ৭টা আশ্চৰ্য্যৰ ভিতৰত অন্যতম হিচাপেও নিৰ্বাচিত কৰা হৈছে।New 7 Wonders of the world, retrieved 29 December 2011
কোমোডো দ্বীপৰ চাৰিওফালে থকা পানীত চহকী সাগৰীয় জৈৱ বৈচিত্ৰ্য আছে। কোমোডো দ্বীপটোও প্ৰবাল ত্ৰিভুজৰ এটা অংশ, য’ত পৃথিৱীৰ কিছুমান চহকী সাগৰীয় জৈৱ বৈচিত্ৰ্য আছে।

ইয়াৰ উপৰিও ই ডব্লিউ ডব্লিউ এফ গ্ল’বেল ২০০ মেৰিন ইক’-ৰিজিয়ন, ডব্লিউ ডব্লিউ এফ/আই ইউ চি এন চেণ্টাৰ অৱ প্লাণ্ট ডাইভাৰচিটি, বিশ্বৰ অন্যতম এণ্ডেমিক বাৰ্ড এৰিয়া আৰু আছিয়ান হেৰিটেজ পাৰ্ক।

বিৱৰণ
কোমোডো লেছাৰ চুণ্ডা দ্বীপপুঞ্জ শৃংখলৰ অংশ আৰু ই কোমোডো ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ অংশ। ই পশ্চিমে যথেষ্ট বৃহৎ চুবুৰীয়া দ্বীপ ছুম্বাৱা আৰু পূবে ফ্ল'ৰেছৰ মাজত অৱস্থিত। দ্বীপটোৰ পৃষ্ঠভাগ ২৯১ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। কোমোডো দ্বীপত পৃথিৱীৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ জেঠী কোমোডো ড্ৰেগন আছে।

ইতিহাস
অঞ্চলটোত বিদ্যমান অজগৰ সদৃশ প্ৰাণী এটাৰ আদিম কাহিনী (পশ্চিমীয়াসকলৰ মাজত) বহুলভাৱে প্ৰচাৰিত হৈছিল আৰু যথেষ্ট মনোযোগ আকৰ্ষণ কৰিছিল। কিন্তু ১৯১০ চনৰ আৰম্ভণিতে পূব নুছা টেংগাৰাৰ ফ্ল’ৰেছত ভিত্তি কৰি ডাচ নাৱিকসকলৰ পৰা এটা ৰহস্যময় জীৱৰ কাহিনীয়ে চৰকাৰী আগ্ৰহ জগাই তোলালৈকে কোনো পশ্চিমীয়াই কাহিনীটো পৰীক্ষা কৰিবলৈ দ্বীপটোলৈ যোৱা নাছিল। অভিযোগ অনুসৰি এই জীৱটো আছিল এটা অজগৰ যিয়ে লেছাৰ চুণ্ডা দ্বীপপুঞ্জৰ এটা সৰু দ্বীপত বাস কৰিছিল (যিটোৰ মূল দ্বীপটো হৈছে ফ্ল’ৰেছ)।

এই খবৰ শুনি ফ্ল’ৰেছত থকা ডাচ ঔপনিৱেশিক প্ৰশাসনৰ এজন বিষয়া লেফটেনেণ্ট ষ্টেইন ভান হেনছব্ৰকে অনুসন্ধান অব্যাহত ৰাখিবলৈ কোমোডো দ্বীপলৈ যোৱাৰ পৰিকল্পনা কৰে। তেওঁ নিজকে অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ লৈ, আৰু সৈনিকৰ এটা দলৰ সৈতে, দ্বীপটোত অৱতৰণ কৰিলে। কিছুদিন পিছত হেন্সব্ৰুক তদন্তৰ বাবে এটা জেঠী মাৰিবলৈ সক্ষম হয়।

কোমোডো দ্বীপত থকা অজগৰবোৰৰ তাৎপৰ্য্য বিলুপ্তপ্ৰায় প্ৰজাতি হিচাপে উপলব্ধি কৰি ডাচ চৰকাৰে ১৯১৫ চনত কোমোডো দ্বীপত থকা জেঠীবোৰৰ সুৰক্ষাৰ ওপৰত এক নিয়ম জাৰি কৰে।

কোমোডোক অস্থানীয় লোকে চিনি পোৱাৰ পিছৰ দশকবোৰত কেইবাখনো দেশৰ বিভিন্ন বৈজ্ঞানিক অভিযানে কোমোডো দ্বীপৰ অজগৰৰ ওপৰত ক্ষেত্ৰভিত্তিক গৱেষণা কৰিছে।

মানুহ
২০২০ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি কোমোডোৰ জনসংখ্যা প্ৰায় ১৮০০ আছিল, যিটো সমগ্ৰ দ্বীপটো আৰু মূল কোমোডো গাঁৱত বিস্তৃত আছিল। মূল জনসংখ্যা কোমোডো জনগোষ্ঠী ১৯৮০ চনৰ পৰা বিলুপ্ত হৈ গৈছে। দ্বীপটোৰ বৰ্তমানৰ বাসিন্দাসকল কোমোডোলৈ নিৰ্বাসিত প্ৰাক্তন বন্দীসকলৰ বংশধৰ আৰু তেওঁলোকে চুলাৱেছিৰ বুগিছ লোকসকলৰ সৈতে আত্মসাৎ কৰিছে। জনসংখ্যা প্ৰধানকৈ মুছলমান, কিন্তু খ্ৰীষ্টান আৰু হিন্দু সম্প্ৰদায়ো আছে।

পৰিৱেশ বিজ্ঞান
কোমোডো লেছাৰ চুণ্ডাছৰ পৰ্ণপাতী অৰণ্যৰ পৰিৱেশ অঞ্চলৰ অংশ। ২০১১ চনৰ ১১ নৱেম্বৰৰ পৰা এই দ্বীপটো বিতৰ্কিত নিউ ৭ ৱাণ্ডাৰছ অৱ নেচাৰ তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে।
প্ৰাণী
বিশ্বৰ সৰ্ববৃহৎ জীৱিত জেঠী কোমোডো ড্ৰেগনৰ নাম এই দ্বীপৰ নামেৰে ৰখা হৈছে। ই এক প্ৰকাৰৰ মনিটৰ টিকটিকি কোমোডো দ্বীপ আৰু ইয়াৰ চাৰিওফালৰ কিছুমান সৰু সৰু দ্বীপৰ লগতে পশ্চিম ফ্ল'ৰেছৰ কিছু অংশত পোৱা যায়। এই দ্বীপত জাভান হৰিণো বাস কৰে যদিও ইহঁত থলুৱা নহয়। আন আন প্ৰাণীসমূহৰ ভিতৰত জলম'হ, ডাঠ গাহৰি, চিভেট, ককাটু, মেকাক আদি।

২০২০ বন্ধ
২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত ইণ্ডোনেছিয়াৰ কৰ্তৃপক্ষই পশু সৰবৰাহৰ উদ্বেগৰ মাজতে সংৰক্ষণৰ প্ৰচেষ্টাৰ অনুমতি দিবলৈ কোমোডো দ্বীপক সীমিত সময়ৰ বাবে পৰ্যটনৰ বাবে বন্ধ কৰাৰ পৰিকল্পনা ঘোষণা কৰে। ২০১৯ চনৰ জুলাই মাহত নিশ্চিত কৰা হৈছিল যে ২০২০ চনৰ আৰম্ভণিৰ পৰা দ্বীপটো বন্ধ কৰা হ’ব। ২০১৯ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত উদ্যানখন পুনৰ বিতৰ্কৰ মাজত সোমাই পৰে যেতিয়া পৰ্যটকসকলে অভিযোগ কৰে যে তেওঁলোকৰ গাইডে তেওঁলোকক কোমোডো ড্ৰেগনৰ সৈতে চেলফি তুলিবলৈ উৎসাহিত কৰিছে। নুছা টেংগাৰা টাইমুৰ প্ৰদেশৰ গৱৰ্ণৰ ভিক্টৰ লাস্কোডাটে কয় যে সংৰক্ষণ কাৰ্যসূচীসমূহক সহায় কৰিবলৈ ১০০ বিলিয়ন টকা (প্ৰায় ৭.২ মিলিয়ন মাৰ্কিন ডলাৰ) বাজেট আবণ্টন দিয়া হ'ব।'Komodo Island to be closed in 2020: Agency', The Jakarta Post, 18 July 2019. 
এই পৰিকল্পনা বিতৰ্কিত: গৱৰ্ণৰ লাস্কোডাটে বিদেশী পৰ্যটকৰ পৰা ব্যয়বহুল প্ৰৱেশ মাচুল লোৱাৰ পৰামৰ্শ দিছে, আনহাতে কোমোডো দ্বীপৰ স্থানীয় গাঁৱৰ লোকসকলে আয়ৰ সম্ভাৱ্য ক্ষতিৰ বাবে চিন্তিত।Rebecca Henscheke and Callistasia Wijaya, 'The fight for Dragon Island', BBC World, 25 July 2019.

তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:দ্বীপ
শ্ৰেণী:এছিয়া
শ্ৰেণী:ইণ্ডোনেছিয়া