পেৰালিকাটুমা

পেৰালিকাটুমা (Peralikatuma) হৈছে শ্ৰীলংকাৰ এটা দুজনীয়া বিমূৰ্ত কৌশলভিত্তিক ব'ৰ্ড খেল। এই খেলখন ড্ৰাফ্টছ (চেকাৰ্ছ) আৰু এলকুৱেৰকৰ সৈতে সম্পৰ্কিত, কাৰণ খেলুৱৈসকলে প্ৰতিপক্ষৰ গুটি ধৰি পেলাবলৈ সিহঁতৰ ওপৰেৰে জাঁপ মাৰে। এই খেলৰ বিষয়ে ১৯০৯ চনত হেনৰী পাৰ্কাৰে তেওঁৰ গ্ৰন্থ এন্সিয়েন্ট চিলন: এণ একাউণ্ট অৱ দ্য এবৰিজিনছ এণ্ড অৱ পাৰ্ট অৱ দ্য আৰলি চিভিলাইজেচনত পেৰালি কোটুৱা বা war enclosure নামৰে উল্লেখ কৰিছিল। পাৰ্কাৰে উল্লেখ কৰিছে যে এই খেল ভাৰততো খেলা হয়। এই খেলবিধ শ্ৰীলংকাৰ আন এক খেল কোটু এলিমাৰ সৈতে অতি সাদৃশ্যযুক্ত। দুয়োবিধ খেলতে একেটা ব'ৰ্ড ব্যৱহাৰ কৰা হয় যিটো এটা মানক এলকুৱেৰক ব'ৰ্ডৰে গঠিত কিন্তু ইয়াৰ চাৰি ফালে চাৰিটা ত্ৰিকোণীয় ব'ৰ্ড সংলগ্ন কৰা হয়। দুয়োবিধ খেলৰ মাজত পাৰ্থক্য মাথোঁ গুটিৰ সংখ্যা। পেৰালিকাটুমাত প্ৰতিজন খেলুৱৈৰ ২৩টা গুটি থাকে। কোটু এলিমাত প্ৰতিজন খেলুৱৈৰ হাতত ২৪টা গুটি থাকে। এই খেলত কৌশল, আগবঢ়া পৰিকল্পনা আৰু গুটিৰ সঠিক অৱস্থান অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। আৰম্ভণিতে কেন্দ্ৰ অংশ দখল কৰাটো সুবিধাজনক বুলি গণ্য কৰা হয়। একাধিক জাঁপৰ সম্ভাৱনা আগতীয়াকৈ চিনাক্ত কৰিব পাৰিলে খেলুৱৈ অধিক সুবিধাজনক অৱস্থাত উপনীত হ’ব পাৰে।

 বিন্যাস 
ব'ৰ্ডখন এটা মানক এলকুৱেৰক ব'ৰ্ড, আৰু ইয়াৰ চাৰিওফালে সংযুক্ত চাৰিটা ক্ৰছ-চিহ্নিত ত্ৰিভুজ থাকে। মুঠ ৪৯টা সংযোগ বিন্দু থাকে। 

প্ৰতিজন খেলুৱৈৰ আৰম্ভণিতে ২৩টা গুটি থাকে, যিবোৰে প্ৰতিপক্ষৰ গুটিৰপৰা স্পষ্টভাৱে পৃথক হয়। আৰম্ভণিতে প্ৰতিজনে নিজৰ দিশৰ আলক্যুৰ্ক ব'ৰ্ডৰ প্ৰথম দুটা শাৰী, নিজৰ ওচৰৰ ত্ৰিভুজ আৰু বাঁওফালৰ ত্ৰিভুজত গুটিসমূহ স্থাপন কৰে।

 নিয়ম 
 খেলুৱৈসকলে পালক্ৰমে চাল চলায়। 
 প্ৰতিটো পালত এজন খেলুৱৈয়ে কেৱল এটা গুটি ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে আৰু হয় চলন কৰিব লাগে নহ’লে গুটি ধৰিব লাগে, দুয়োটা একেলগে নহয়। 
 গুটিয়ে কোনো খালী সন্নিহিত বিন্দুলৈ ৰেখা অনুসৰি আগবাঢ়িব পাৰে। 
 গুটিয়ে ড্ৰাফ্টছ বা এলকুৱেৰকৰ দৰে সৰু জাঁপেৰে প্ৰতিপক্ষৰ গুটি ধৰিব পাৰে। এইক্ষেত্ৰত গুটিটো প্ৰতিপক্ষৰ গুটিৰ ওচৰত থাকিব লাগিব আৰু চিধাকৈ জাঁপ মাৰি তাৰ পিছফালে থকা খালী বিন্দুত অৱতৰণ কৰিব লাগিব। একে পালতেই সম্ভৱ হ’লে একাধিক গুটি ধৰিব পাৰে। গুটি ধৰা বাধ্যতামূলক নহয়। ধৰা গুটিটো ব'ৰ্ডৰপৰা আঁতৰোৱা হয়। 
 যিজন খেলুৱৈয়ে প্ৰতিপক্ষৰ সকলো গুটি ধৰিব পাৰে, তেওঁ খেলখনত জয়ী হয়।

 তথ্যসূত্ৰ 

শ্ৰেণী:শ্ৰীলংকা
শ্ৰেণী:পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া