বান্দৰৰ কলিজা

বান্দৰৰ হৃদয় হৈছে এটা স্বাহিলি সাধুকথা, যিটো এডৱাৰ্ড ষ্টিয়েৰে স্বাহিলি টেল্‌ছত সংগ্ৰহ কৰিছিল।Edward Steere (1870), Swahili Tales, "The Story of the Washerman's Donkey". এণ্ড্ৰু লেঙে ইয়াক তেওঁৰ দ্য লাইলাক ফেইৰী বুকত সন্নিৱিষ্ট কৰিছিল।Andrew Lang (1910), The Lilac Fairy Book, "The Heart of a Monkey". ই আৰ্ণে-থম্পচন ৯১-ৰ অন্তৰ্ভুক্ত।D. L. Ashliman, The Monkey's Heart: folktales of Aarne-Thompson type 91.

সাৰাংশ
এটা বান্দৰ আৰু এটা হাংগৰে বন্ধুত্ব স্থাপন কৰে। বান্দৰে সাগৰৰ ওপৰত ওলমি থকা এটা ডাঙৰ মকু ইউ গছৰ ফল নিজৰ বন্ধুক দি থাকিছিল। কিছুদিন পিছত হাংগৰে ক’লে যে যদি বান্দৰটো তাৰ লগত ঘৰলৈ যায়, তেন্তে তেওঁ তাক এটা উপহাৰ দিব; আৰু তাক কঢ়িয়াই নিয়াৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়ালে। বান্দৰে সন্মতি জনালে। কিন্তু মাজপথত হাংগৰে জনালে যে তাৰ দেশৰ চুলতান অতি অসুস্থ, আৰু তেওঁক আৰোগ্য কৰিবলৈ বান্দৰৰ কলিজাৰ প্ৰয়োজন। 

বান্দৰে ক’লে যে এইটো দুৰ্ভাগ্যজনক, কাৰণ যদি সি আগতেই জানিলেহেঁতেন, তেন্তে নিজৰ কলিজা লগত লৈ আহিলেহেঁতেন; কিন্তু এতিয়া সি তাক গছত এৰি আহিছে। হাংগৰে এই কথাত বিশ্বাস কৰি তাক পুনৰ গছৰ কাষলৈ লৈ গ’ল। বান্দৰে লগে লগে গছত উঠি গ’ল আৰু পুনৰ নামিবলৈ কোনো প্ৰলোভনত নপৰিল। 

তাৰ পিছত বান্দৰে হাংগৰক এজন ধোবাৰ গাধৰ কাহিনী ক’লে, যাক দুবাৰকৈ এটা সিংহৰ ওচৰলৈ যোৱাৰ বাবে প্ৰলোভিত কৰা হৈছিল, আৰু দ্বিতীয়বাৰ সি নিজৰ জীৱন হেৰুৱাইছিল — আৰু ক’লে যে সি ধোবাৰ গাধ নহয়।

সংস্কৰণসমূহ
ভাৰত
এই কাহিনীৰ এটা আগৰ সংস্কৰণ, য’ত হাঙৰৰ সলনি এটা কুমীৰ আছে, পঞ্চতন্ত্ৰৰ চতুৰ্থ খণ্ডৰ ফ্ৰেম কাহিনী হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছে। এই সংস্কৰণত ঘঁৰিয়ালৰ পত্নীয়ে, যিয়ে বান্দৰে দিয়া ডমৰু ফল উপভোগ কৰিছিল, বান্দৰৰ হৃদয় খাবলৈ ইচ্ছা প্ৰকাশ কৰে।Kun Jai, "Panchatantra version of The Heart of a Monkey", Babygogo, 19 July 2017. 

য’ত স্বাহিলি সংস্কৰণত কেৱল এটা অন্তৰ্গত কাহিনী আছে, তাত পঞ্চতন্ত্ৰৰ সংস্কৰণত বান্দৰ আৰু ঘঁৰিয়াল পৰস্পৰে বহুতো কাহিনী কৈ থাকে; ইয়াৰ দ্বিতীয় কাহিনীটো ধোবাৰ গাধৰ কাহিনীৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ।

জাপান
লোকসাহিত্য গৱেষক চেকি কেইগোই কৈছিল যে এই কাহিনী জাপানত “অতি জনপ্ৰিয়”। তেওঁ ১১শ শতিকাৰ কোনজাকু মনোগাতাৰিশূ-ত ইয়াৰ এটা প্ৰাচীন জাপানী সংস্কৰণৰ উল্লেখ কৰিছে।Seki, Keigo. Folktales of Japan. Translated by Robert J. Adams. University of Chicago Press. 1963. p. 26. ISBN 9780226746142.

সমালোচনা
জে. আৰ. আৰ. টলকিনে তেওঁৰ অন ফেইৰী-ষ্টোৰিজত এই কাহিনীক এটা প্ৰকৃত সাধুকথা নহয় বুলি উদাহৰণ হিচাপে উল্লেখ কৰিছে, কাৰণ যদিও বিচ্ছিন্ন কলিজাৰ প্ৰসঙ্গ সাধুকথাত এটা সাধাৰণ প্ৰেৰণা, ইয়াত সেইটো কেৱল এটা ছল হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছে।J. R. R. Tolkien, "On Fairy-Stories", The Tolkien Reader, p. 15.

তথ্যসূত্ৰ

বাহ্যিক সংযোগ



শ্ৰেণী:সাধুকথা
শ্ৰেণী:লোককথা