সুৰা (ভাৰতীয় মদ)

সুৰা (সংস্কৃত: ) হৈছে ভাৰতীয় উপমহাদেশত উৎপত্তি হোৱা এক শক্তিশালী মদ্যপ পানীয়। প্ৰাচীন ভাৰতীয় চিকিৎসাবিদ সুশ্ৰুতে (প্ৰায় খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৪০০) ইয়াক এক প্ৰকাৰৰ অবেদনকাৰী হিচাপে উল্লেখ কৰিছিল। আন প্ৰাচীন চিকিৎসাশাস্ত্ৰীয় কৰ্তৃপক্ষসমূহেও সুৰাৰ উল্লেখ কৰিছে; চৰকে গৰ্ভপাত হোৱা নাৰীক বেদনাৰ পৰা অচেতন কৰিবলৈ সূৰা, সীধু, অৰিষ্ট, মধু, মদিৰা অথবা আসৱ আদি মদ্যপ পানীয় প্ৰদান কৰাৰ কথা উল্লেখ কৰিছে।Shri C. DWARAKANATH (1965) Use of opium and cannabis in the traditional systems of medicine in India. UNODC Bulletin on Narcotics. Issue 1, No. 003. 

 ইতিহাস 
সুৰা প্ৰস্তুত কৰাৰ পদ্ধতি অথৰ্ববেদত (পঞ্চম আৰু অষ্টম কাণ্ডত) বৰ্ণিত হৈছে।Marianne S. Oort (2002) Sura in the Paippalada Samhita of the Atharvaveda J. Am. Orient. Soc. Vol. 122, No. 2. .

বৌদ্ধ গ্ৰন্থসমূহত সুৰাহ নামৰ পানীয়টো এক নেশাযুক্ত পানীয় হিচাপে উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ সৈতে (পালি) মেৰয় (সংস্কৃত মৈৰেয়—চেনি-কুঁহিয়াৰ আৰু বিভিন্ন মছলাৰে তৈয়াৰ কৰা পানীয়) আৰু মজ্জ (সম্ভৱতঃ সংস্কৃত মধু—মীদ বা হাইড্ৰ’মেল) উল্লেখ আছে। এইবোৰৰ ত্যাগ কৰাটো বৌদ্ধ ধৰ্মৰ পঞ্চশীলৰ পঞ্চম শীল বুলি গণ্য কৰা হয়:  
“অসাৱধানতা সৃষ্টি কৰা ফাৰ্মেণ্টেড আৰু মদ্যপ পানীয় পৰিহাৰ কৰাৰ শিক্ষানীতি মই গ্ৰহণ কৰিছোঁ”  
(Surāmerayamajjapamādaṭṭhānā veramaṇī sikkhāpadaṃ samādiyāmi)।

 বৈদিক মদ্যপ পানীয় 

বৈদিক সাহিত্য আৰু আয়ুৰ্বেদত বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ ফাৰ্মেণ্টেড মদ্যপ পানীয়ৰ উল্লেখ পোৱা যায়। মদিৰা শব্দটো সাধাৰণভাৱে ব্যৱহৃত এক সামূহিক শব্দ, যাৰ ভিতৰত সোম, সুৰা, সীধু, মধু, অৰিষ্ট আৰু আসৱ অন্তৰ্ভুক্ত।

এই সকলোবোৰ পানীয় ফাৰ্মেণ্টেড আছিল, ডিষ্টিল্ড নহয়, আৰু আধুনিক বিয়াৰ আৰু ৱাইনৰ সৈতে সাদৃশ্য আছিল। ইয়াৰ এলক’হল পৰিমাণ প্ৰায় ৩.৫% ABVৰ পৰা ২০%তকৈ অধিকলৈকে হ’ব পাৰিছিল।

 মদিৰা — শস্য, ফল-মূল আৰু ফুলৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা সকলো মদ্যপ পানীয়ৰ বাবে ব্যৱহৃত এক সামূহিক শব্দ। ই সাধাৰণ মানুহ আৰু পুৰোহিত দুয়োপক্ষেই সামাজিক সমাৱেশ আৰু ধৰ্মীয় আচাৰ-অনুষ্ঠানত গ্ৰহণ কৰিছিল।

 সোম — এফেড্ৰা উদ্ভিদৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা এক পবিত্ৰ আৰু দুৰ্লভ মদ্যপ পানীয়। সোমক বৈদিক যজ্ঞত দেৱতালৈ অৰ্পণ কৰা হৈছিল আৰু পুৰোহিতসকলে গ্ৰহণ কৰিছিল।Soma Indo-Iranian drink, Britannica

 সুৰা — যৱ আদি শস্য ফাৰ্মেণ্ট কৰি তৈয়াৰ কৰা এক সাধাৰণ পবিত্ৰ পানীয়। ইয়াক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান আৰু সামাজিক অনুষ্ঠান দুয়োটাতে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।

 সীধু — চেনি-কুঁহিয়াৰৰ ৰস বা গুড়ৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা মিঠা আৰু শক্তিশালী পানীয়। আধুনিক দেশী দাৰু ইয়াৰ এক ৰূপ।  

 মধু — পানীৰ সৈতে মৌ ফাৰ্মেণ্ট কৰি তৈয়াৰ কৰা পানীয়, যাক আজিও মীদ বুলি কোৱা হয়।

 অৰিষ্ট — সিজোৱা ঔষধি গছ-গছনি আৰু মছলাৰে তৈয়াৰ কৰা ঔষধীয় মদ্যপ পানীয়।

 আসৱ — অৰিষ্টৰ দৰে ঔষধীয় পানীয়, কিন্তু ইয়াত গছ-গছনিৰ ৰস সিজোৱা নহয়, পোনে পোনে ফাৰ্মেণ্ট কৰা হয়।

তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:সুৰা
শ্ৰেণী:ভাৰতীয় খাদ্য
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ সংস্কৃতি