বীৰ সুৰেন্দ্ৰ সাএ

বীৰ সুৰেন্দ্ৰ সাএ (২৩ জানুৱাৰী ১৮০৯ – ২৮ ফেব্ৰুৱাৰী ১৮৮৪) এগৰাকী ভাৰতীয় বিপ্লৱী আৰু স্বাধীনতা সংগ্ৰামী আছিল। তেওঁ সম্বলপুৰ ৰাজ্যৰ ৰাজা ৰূপে ব্ৰিটিছৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰিছিল।

সাএৰ সহযোগীসকল—মাধো সিং, কুঞ্জল সিং, আইৰি সিং, বাইৰি সিং, উদ্দান্ত সাএ, উজ্জ্বল সাএ, খগেশ্বৰ দাও, কৰুণাকৰ সিং, শেলগ্ৰাম বাৰীহা, গোবিন্দ সিং, পাহাৰ সিং, ৰাজী ঘাছিয়া, কমল সিং, হাটি সিং, ছলিক ৰাম বাৰীহা, লোকনাথ পাণ্ডা/গাডটীয়া, মৃতুঞ্জয় পানীগ্ৰাহী, জগবন্ধু হোতা, পদ্মনাভ গুৰু, ত্ৰিলোচন পানীগ্ৰাহী আৰু আন বহু লোক ব্ৰিটিছৰ বিৰুদ্ধে সংগ্ৰাম চলাই সম্বলপুৰ অঞ্চল দীৰ্ঘ সময় পৰ্যন্ত ব্ৰিটিছৰ নিয়ন্ত্ৰণৰপৰা ৰক্ষা কৰিছিল।

 প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু পৰিয়াল 
সাএৰ জন্ম ২৩ জানুৱাৰী ১৮০৯ চনত খিন্দা গাঁৱত হৈছিল, সম্বলপুৰৰ ৪০ কিমি উত্তৰে। তেওঁ ধৰ্মা সিংৰ সাতজন সন্তানৰ ভিতৰত এজন আছিল আৰু সম্বলপুৰ ৰাজ্যৰ শাসনীয়া বংশৰ সন্তান। তেওঁ অনিৰুধা সাএৰ বংশৰপৰা অহা।

 ৰাজপ্ৰত্যাশী 
সম্বলপুৰৰ শেষ মহাৰাজ মহাৰাজ সাএৰ পুত্ৰ নাছিল। তেওঁ বীৰ সুৰেন্দ্ৰ সাএক তেওঁৰ আইনী উত্তৰাধিকাৰী হিচাপে নিৰ্বাচন কৰিছিল। ব্ৰিটিছৰ শাসনৰ অধীনত পূৰ্ণ স্বাধীন পৰিচালনা বিচৰা সাএৰ দাবী স্বীকাৰ কৰা নহ’ল। 

 সিংহাসনৰ বাবে বিদ্ৰোহ 
১৮২৭ চনত মহাৰাজ সাএ মৃত্যুৰ পাছত ব্ৰিটিছ চৰকাৰে ৰাণী মোহন কুমাৰীক ৰাজ্যৰ শাসক নিযুক্ত কৰে। সাএৰ দাবী বঞ্চিত হোৱাৰ বাবে বিদ্ৰোহ আৰম্ভ হয়। তেওঁ আৰু তেওঁৰ সহযোগীসকলে সম্বলপুৰৰ পাহাৰী আৰু গ্ৰাম্য অঞ্চলত প্ৰতিবাদ চলায়। উড্যন্ত সাএ আৰু বালৰাম সিংৰ সৈতে সংঘৰ্ষৰ পাছত তেওঁ হাজাৰীবাঘ জেললৈ পঠোৱা হয়। 

 বিদ্ৰোহ 
সাএ ১৮ বছৰ বয়সতে প্ৰতিবাদ আৰম্ভ কৰে। ১৮৪০ চনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে হাজাৰীবাঘ জেলত বন্দী কৰা হয়। ১৮৫৭ চনৰ বিদ্ৰোহৰ সময়ত মুক্তি পায়। পাহাৰী অঞ্চললৈ গিয়াৰ পাছত ১৮৬২ চনত আত্মসমৰ্পণ কৰে। তেওঁৰ বন্দীকালত হাজাৰীবাঘ আৰু আসিৰগড়ত ৩৬ বছৰ ধৰি বন্দী আছিল।

 দমন চেষ্টা 
১৮৫৭ চনৰ বিদ্ৰোহৰ পাছতো, ব্ৰিটিছসকলে সৈন্য আৰু জেনাৰেলৰ সহায়ত সাএক দমন কৰিবলৈ চেষ্টা কৰে। মেজৰ ফৰষ্টাৰ আৰু মেজৰ ইম্পিৰ নীতিৰ পাছতো সাএৰ বিপ্লব থমকি নাযায়। তেওঁ শান্তি আৰু সদিচ্ছাৰ নীতিৰ বাবে আত্মসমৰ্পণ কৰে, কিন্তু ব্ৰিটিছসকলে পাছত পুনৰ শত্ৰুতা প্ৰদৰ্শন কৰে। 

 শেষ দিন 
১৮৬২ চনত সম্বলপুৰ কেন্দ্ৰীয় প্ৰদেশৰ অধীনলৈ অনাৰ পাছত, সাএ আৰু তেওঁৰ অনুসাৰীসকল আসিৰগড় কেল্লাত বন্দী কৰা হয়। ১৮৮৪ চনৰ ২৩ মেয়ত বীৰ সুৰেন্দ্ৰ সাএ তাত মৃত্যুবৰণ কৰে। সম্বলপুৰ অঞ্চল দীৰ্ঘ সময় ব্ৰিটিছৰ অধীন নহয় থাকিবলৈ তেওঁৰ প্ৰচেষ্টাই কাৰক হৈছিল। 

 স্বীকৃতি 
 ২০০৯ চনত বিশ্ববিদ্যালয় কলেজ অৱ ইঞ্জিনিয়াৰিং, বৰলাৰ নাম বিৰ সুৰেন্দ্ৰ সাএ বিশ্ববিদ্যালয় অৱ টেকনলজি ৰূপে পৰিৱৰ্তন। 
 ২০০৫ চনত ভাৰত চৰকাৰে সংসদ ভবনত তেওঁৰ প্ৰতিমূৰ্তি স্থাপন। 
 বীৰ সুৰেন্দ্ৰ সাএ মেডিকেল কলেজ, বৰলা, সম্বলপুৰ। 
 ভাৰত চৰকাৰে ডাক টোপ মুকলি কৰি সন্মান প্ৰকাশ। 
 ২৩ জানুৱাৰী ২০০৯ চনত তেওঁৰ ২য় জন্মশতবৰ্ষ উদ্‌যাপন। 
 সম্বলপুৰৰ বীৰ সুৰেন্দ্ৰ সাএ ষ্টেডিয়াম। 
 ২০১৮ চনত ঝাৰসুগুড়া বিমানবন্দৰ তেওঁৰ নামত। 
 ৰৌৰেকেলাৰ VSS বজাৰ আৰু অন্যান্য সংস্থাপন। 

 তথ্যসূত্ৰ 

শ্ৰেণী:ওড়িয়া ব্যক্তি
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ স্বাধীনতা সংগ্ৰামী
শ্ৰেণী:সম্বলপুৰ