ভৈৰৱ ঠাট

ভৈৰৱ হৈছে ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ হিন্দুস্থানী সংগীতৰ দহটা মৌলিক ঠাটৰ ভিতৰত এটা। ইয়াক এই ঠাটৰ ভিতৰত এটা ৰাগৰ নাম হিচাপেও জনা যায়। কিন্তু ঠাট আৰু ৰাগৰ নামৰ মাজত কোনো সাদৃশ্যৰ সম্পৰ্ক নাই।

বিৱৰণ
ভৈৰৱ ঠাটৰ ৰাগসমূহে কোমল ঋষভ আৰু কোমল ধৈৱত ব্যৱহাৰ কৰে। ভৈৰৱ হৈছে শিৱৰ এটা নাম, বিশেষকৈ তেওঁৰ শক্তিশালী ৰূপত, য’ত তেওঁ জঁটা আৰু শৰীৰত ছাই সানি উলংগ তপস্বী হিচাপে উপস্থিত। এই ৰাগসমূহৰো ইয়াৰ গঠন আৰু সংৰচনাত কিছু পুৰুষালি আৰু তপস্বী বৈশিষ্ট্য আছে।

ৰাগ ভৈৰৱ নিজেই অতি বিস্তৃত আৰু ইয়াত বিপুল সংখ্যক নোটৰ সংমিশ্ৰণ আৰু বীৰত্বৰ পৰা শান্তিলৈকে বিস্তৃত আৱেগিক গুণৰ অনুমতি দিয়ে। ইয়াৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি বহুতো পৰিৱৰ্তন আছে, য’ত অন্তৰ্ভুক্ত (কিন্তু সীমাবদ্ধ নহয়) ৰাগ অহিৰ ভৈৰৱ, আলম ভৈৰৱ, আনন্দ ভৈৰৱ, বৈৰাগী ভৈৰৱ, বিহড় ভৈৰৱ, ভৱমত ভৈৰৱ, দেবতা ভৈৰৱ, গৌৰী ভৈৰৱ, ৰাগ নট ভৈৰৱ, শিৱমত ভৈৰৱ।

ৰাগসমূহ
ভৈৰৱ ঠাটৰ অন্তৰ্গত ৰাগসমূহৰ ভিতৰত আছে:
 ৰাগ বসন্ত মুখাৰী
 ৰাগ ভৈৰৱ বহাৰ
 ৰাগ ভৈৰৱ
 ৰাগ বিভাস
 ৰাগ ৰামকলী
 ৰাগ গুণকলী
 ৰাগ যোগীয়া
 ৰাগ জীলাফ
 ৰাগ সৌৰাষ্ট্ৰ ভৈৰৱ
 ৰাগ বাংলা ভৈৰৱ
 ৰাগ কোমল ভৈৰৱ
 ৰাগ মঙ্গল ভৈৰৱ
 ৰাগ অহিৰ ভৈৰৱ
 ৰাগ আলম ভৈৰৱ
 ৰাগ আনন্দ ভৈৰৱ
 ৰাগ বৈৰাগী ভৈৰৱ
 ৰাগ বিহড় ভৈৰৱ
 ৰাগ কৌশী ভৈৰৱ
 ৰাগ ভৱমত ভৈৰৱ
 ৰাগ দেৱতা ভৈৰৱ
 ৰাগ গৌৰী ভৈৰৱ
 ৰাগ নট ভৈৰৱ
 ৰাগ শিৱমত ভৈৰৱ
 ৰাগ ভটিয়াৰী ভৈৰৱ
 ৰাগ বীৰত ভৈৰৱ
 ৰাগ কবিৰী ভৈৰৱ
 ৰাগ প্ৰভাত ভৈৰৱ
 ৰাগ ৰূপকলী
 ৰাগ বকুল ভৈৰৱ
 ৰাগ হুছেইনী ভৈৰৱ
 ৰাগ কলিংড়া
 ৰাগ দেবৰঞ্জনী
 ৰাগ আশা ভৈৰৱ
 ৰাগ জৌন ভৈৰৱ
 ৰাগ মাণ্ড ভৈৰৱ

তথ্যসূত্ৰ

2. https://www.parrikar.org/hindustani/bhairav/

শ্ৰেণী:সংগীত