পোচাম্পালি ইকাট

পোচাম্পাল্লী শাৰী অথবা পোচাম্পল্লী ইকাট ভাৰতৰ তেলেংগানা ৰাজ্যৰ যাদদ্ৰী ভুৱনাগিৰি জিলাৰ ভূডান পোচাম্পল্লীত নিৰ্মিত এখন শাৰী। "পাগদু বন্ধু" (ইকাত) শৈলীৰ ৰং কৰা এই শাৰীবোৰত পৰম্পৰাগত জ্যামিতিক আৰ্হি আছে। জটিল জ্যামিতিক ডিজাইনে শাৰী আৰু ড্ৰেছ মেটেৰিয়েলত স্থান বিচাৰি পায়। ভাৰত চৰকাৰৰ চৰকাৰী বিমান সংস্থা এয়াৰ ইণ্ডিয়াই ইয়াৰ কেবিন ক্ৰুসকলে বিশেষভাৱে ডিজাইন কৰা পোচাম্পালি ৰেচমৰ শাৰী পিন্ধে।
ইতিহাস
ভাৰতৰ অন্যতম প্ৰাচীন ইকাট বয়ন কেন্দ্ৰ তেলেংগানাৰ লগতে গুজৰাট আৰু চুবুৰীয়া দেশ ওড়িশাতো আছে।Ikat Textiles of India প্ৰাচীন কালত বয়ন কেন্দ্ৰ বিজয়াৱাড়া আৰু চেন্নাইৰ মাজত অৱস্থিত চিৰালা আৰু জেণ্ট্ৰপেটা চহৰত আছিল যদিও বিভিন্ন কাৰণত বয়ন বন্ধ কৰি দিয়া হৈছিল। স্থানীয়ভাৱে পোচাম্পল্লী ইকাটক পাগাডু বন্ধু আৰু তেলেংগানাত চিটকী নামেৰে জনা যায় য'ত ইয়াক উৎপাদন কৰা হয়,Paagadu Bandhu Yarn Tie Resist Dyeing of Telangana https://asiainch.org/craft/paagadu-bandhu-yarn-tie-resist-dyeing-of-telangana/ ভাৰতৰ আন আন ঠাইত ইয়াক জনপ্ৰিয়ভাৱে পোচাম্পল্লী নামেৰে জনা যায়, ইয়াৰ নাম উৎপাদিত গাঁৱৰ এখনৰ নামেৰে ৰখা হৈছে। ইয়াৰ ডিজাইনৰ নিজা অনন্য চৰিত্ৰ আছে, ভাৰতৰ আন ইকাট উৎপাদন কৰা অঞ্চলতকৈ পৃথক। আজিৰ তাৰিখত বয়নৰ বেছিভাগ কাম পোচাম্পালি গাঁৱত হয় য’ত এই বস্ত্ৰ উৎপাদন কৰা পাঁচ হাজাৰৰো অধিক তাঁতশাল আছে। ইউনেস্ক’ৰ বিশ্ব ঐতিহ্য স্থানৰ আংশিক তালিকাত ই "ভাৰতৰ আইকনিক শাৰী বোৱা থুপ"ৰ অংশ হিচাপে স্থান লাভ কৰিছে। ৰেচমৰ সূতাৰে তৈয়াৰী ৰুমালবোৰক "তেলী ৰুমাল" বুলি জনা যায়।
বয়ন
পোচাম্পল্লী, কয়ালগুদাম, চৌতুপ্পালা, ছিৰিপুৰম, ভূৱনাগিৰি, পুট্টাপাকা আৰু গট্টুপ্পালা আদি কেইখনমান গাঁৱত আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে থকা কেইখনমান গাঁৱত বেছিভাগেই নলগোণ্ডা জিলাত এই বয়ন শিল্প জীয়াই আছে। পোচাম্পলি ইকাটৰ স্বকীয়তা নিহিত হৈ আছে প্ৰথমে ৱাৰ্প আৰু ৱেফ্ট সূতাৰ ওপৰত জটিল ডিজাইন আৰু ৰং স্থানান্তৰ কৰণৰ ওপৰত আৰু ইয়াৰ একেলগে বয়নত, যি বিশ্বজুৰি ডাবল ইকাট বস্ত্ৰ নামেৰে জনাজাত। এই কাপোৰ কপাহ, ৰেচম আৰু চিকো – ৰেচম আৰু কপাহৰ মিশ্ৰণত বোৱা হয়। ক্ৰমান্বয়ে ৰংবোৰ প্ৰাকৃতিক উৎস আৰু ইয়াৰ মিশ্ৰণৰ পৰা লোৱা হৈছে।

উদ্যোগ
৮০খন গাঁৱৰ থুপ পোচাম্পালীত পৰম্পৰাগত তাঁতশাল আছে, যাৰ আৰ্হি আৰু ডিজাইন শতিকা পুৰণি। আজি এই ৰেচম চহৰখন, যিখন অধিক কুটিৰ উদ্যোগ, ১০০খন গাঁৱত ১০ হাজাৰতকৈও অধিক বয়ন পৰিয়াল। সমবায় সমিতি, আন বহুতো সংযুক্ত সংগঠন, মাষ্টাৰ ৱেভাৰ আৰু পোচাম্পালীৰ ব্যৱসায়িক ঘৰৰ জৰিয়তে এই কাপোৰৰ বজাৰ কৰা হয়। পোচাম্পালিয়ে সূতা বিক্ৰী, হস্ততাঁত সামগ্ৰী ক্ৰয় আৰু বিক্ৰীৰ ক্ষেত্ৰত বাৰ্ষিক ১০,০০,০০০,০০ টকাতকৈ অধিক ব্যৱসায় কৰে। চৰকাৰে ২০১০ চনত বেল্টটোক দুটা থুপত ভাগ কৰিছিল পোচাম্পালি ১ আৰু পোচাম্পালি ২, আৰু সাধাৰণ বয়ন কেন্দ্ৰ প্ৰমাণ কৰি আছে। ইয়াৰ অনন্য ডিজাইনৰ বাবে মৃত্যুমুখত পৰা শিল্পকলাক পুনৰুজ্জীৱিত কৰাৰ প্ৰচেষ্টা চলি আছে।

ভৌগোলিক ইংগিতৰ অধিকাৰ
২০০৫ চনত পোচাম্পালি শাৰীয়ে বৌদ্ধিক সম্পত্তিৰ অধিকাৰ সুৰক্ষা বা ভৌগোলিক সূচক (জি আই) মৰ্যাদা লাভ কৰে। পোচাম্পালি হেণ্ডলুম ৱেভাৰ্ছ কোঅপাৰেটিভ ছ'চাইটি লিমিটেড আৰু পোচাম্পালি হেণ্ডলুম টাই আৰু ডাই ৰেচম শাৰী নিৰ্মাতা সংস্থাৰ পঞ্জীয়নভুক্ত সম্পত্তি।

স্বীকৃতি
ৰাষ্ট্ৰসংঘই তেলেংগানাৰ পোচাম্পালিক বিশ্বৰ অন্যতম ‘শ্ৰেষ্ঠ পৰ্যটন গাঁও’ হিচাপে নিৰ্বাচন কৰে। ইয়াৰ নামেৰে হস্ততাঁত বোৱা ‘ইকাট’ শাড়ীৰ বাবে বিখ্যাত। ভাৰতৰ ৰেচম চহৰখনক ৰাষ্ট্ৰসংঘই গ্ৰহটোৰ শ্ৰেষ্ঠ গাঁও হিচাপে ঘোষণা কৰিছে। ভাৰত চৰকাৰে ইয়াৰ স্বীকৃতি স্বৰূপে ২০১৮ বৰ্ষত ৫.০০ টকাৰ ডাক টিকট জাৰি কৰিছে।

তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:বস্ত্ৰ
শ্ৰেণী:ভৌগোলিক স্বীকৃতি