গামছা

গামছা (বা গামচা, গামুছা (ওড়িয়া), গামোচা (অসমীয়া) আৰু অংগোছা ) হৈছে পৰম্পৰাগত মোটা কপাহী কাপোৰৰ আয়তাকাৰ টুকুৰা, কেতিয়াবা চেকযুক্ত ডিজাইনৰ, যিটো ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ পুৰুষে পৰম্পৰাগত গামোচা হিচাপে পিন্ধে, প্ৰধানকৈ পূব ভাৰতত (অসমকে ধৰি), বাংলাদেশত, লগতে নেপালৰ পূব তেৰাই গামছা পিন্ধা হয়। "গামছা" শব্দটো বাংলা / অসমীয়া (গামোচা) শব্দৰ পৰা আহিছে। গা অৰ্থাৎ শৰীৰ মোচা বা মুচা অৰ্থাৎ মাচিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা বস্ত্ৰই হ'ল গামছা বা গামোচা। অৱশ্যে অসমৰ গামোচা আৰু অন্য ঠাইৰ গামছাৰ মাজত কিছু পাৰ্থক্য পৰিলক্ষিত হয়। অঞ্চলভেদে ইয়াৰ ৰূপ বেলেগ বেলেগ, পৰম্পৰাগতভাৱে ওডিয়া, ভোজপুৰী আৰু বঙালী পুৰুষে ইয়াক পিন্ধিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰে। বাংলাদেশৰ বঙালী পুৰুষৰ বাবেও গামছা মূৰৰ পোছাক। ওড়িয়া পুৰুষৰ পৰম্পৰাগত সাজ-পোছাকৰ অংশ হিচাপে সৰলা দাসে ওড়িয়া মহাভাৰততো গামুচাৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। বাংলাদেশৰ পৰা ত্ৰিপুৰালৈ প্ৰব্ৰজন কৰা পৰম্পৰাগত তন্তুবায়া বা জুগী সম্প্ৰদায়ৰ শিপিনী আৰু ওড়িশাৰ শিপিনীসকলে উন্নত মানৰ গামুচা উৎপাদন কৰে।

গামছাত ৰঙা, কমলা বা সেউজীয়া ৰঙৰ চেক আৰু ডাঠ আৰ্হি বেছিকৈ পোৱা যায়। ওড়িশা আৰু অসমৰ পৰা ৰঙীন (এম্ব্ৰয়ডাৰী বা ছপা) সীমাৰেখাযুক্ত সাধাৰণ বগা গামছা (পৰম্পৰাগত অসমীয়া গামচাৰ বাবে গামোছা চাওক) স্থানীয় হস্তশিল্প, আৰু পৰম্পৰাগত ভাৰতীয় সাজ-পোছাকৰ সৈতে ডিঙিত পিন্ধিব পাৰি। পশ্চিম অঞ্চলত গামছা মূলতঃ ৰঙা ৰঙৰ আৰু কাপোৰৰ দৰে সাধাৰণ। দক্ষিণ ভাৰতত গামুচা অধিক মোটা আৰু বিভিন্ন ৰঙত পোৱা যায়। আনকি ঘৰতে বনোৱা লঘু পশমৰ টাৱেলকো জনপ্ৰিয়ভাৱে গামছা বুলি কোৱা হয়। বিশেষকৈ ভাৰতৰ ৰাজ্য অসম, বিহাৰ, ওড়িশা, পশ্চিম বংগ, ঝাৰখণ্ড আৰু পূৰ্বাঞ্চল অঞ্চলত দক্ষিণ এছিয়াৰ লোকে গামুচা পিন্ধে, কাৰণ দেশৰ গ্ৰীষ্মমণ্ডলীয়, আৰ্দ্ৰ জলবায়ুৰ লগত ই অধিক উপযোগী। গা ধোৱা আৰু মালিচৰ সময়ত পিন্ধা পৰম্পৰাগত পুৰুষৰ কঁকালৰ কাপোৰ আৰু টাৱেল হিচাপেও হামামত পোৱা যাব পাৰে। 

 অন্যান্য ব্যৱহাৰ 


 সাংস্কৃতিক প্ৰতীক 

অসমৰ অসমীয়া গামোছা বিশেষ ব্যৱহাৰৰ স্থান আছে : ইয়াক সন্মানীয় অতিথিক সন্মান আৰু সন্মানৰ চিন হিচাপে দিয়া হয়। বিহু নৃত্যত পুৰুষ নৃত্যশিল্পীয়ে ইয়াক মূৰত পিন্ধে। গামোচা পিন্ধিলেহে পৰম্পৰাগত অসমীয়া সাজ-পোছাক সম্পূৰ্ণ হয়। 

আহোম ৰজাৰ দিনত আহোম সৈনিকৰ পত্নীয়ে এৰাতিৰ ভিতৰতে গামোচা বোৱাই স্বামীক উপহাৰ দি নিৰাপত্তা আৰু বিজয় নিশ্চিত কৰিছিল। 

 বাণিজ্যিক দিশ 

গমছা পৰম্পৰাগত শিপিনীসকলে প্ৰাথমিক হস্ততাঁত সামগ্ৰী হিচাপে উৎপাদন কৰে। বৰ্তমান ওড়িশাত হাতেৰে নিৰ্মিত মোটা গামুচাৰ উৎপাদন হ্ৰাস হৈছে। দিল্লীত প্ৰদৰ্শিত ১,৪৫৫.৩ মিটাৰ দৈৰ্ঘ্যৰ গামুচাই বিশ্বৰ আটাইতকৈ দীঘল হাতেৰে বোৱা কাপোৰৰ টুকুৰা হিচাপে পৰিগণিত হোৱাৰ লগে লগে বিশ্ব অভিলেখ গঢ়িবলৈ সক্ষম হয়।

লগতে চাওক
ক্ৰমা
লুঙী

তথ্যসূত্ৰ

শ্ৰেণী:ভাৰতৰ সংস্কৃতি
শ্ৰেণী:সংস্কৃতি
শ্ৰেণী:পোচাক