নৌকা সংগ্ৰহালয়, কলকাতা

নৌকা সংগ্ৰহালয় () হৈছে এক সাৰ্বজানিক সংগ্ৰহালয়, যি সম্পূৰ্ণৰূপে বংগ অঞ্চলৰ নাওৰ ইতিহাস নথিকৰণৰ বাবে উৎসৰ্গিত। কলকাতাৰ কাঁকুৰগাছিৰ সাংস্কৃতিক গৱেষণা প্ৰতিষ্ঠানত অৱস্থিত এই সংগ্ৰহালয়টো বংগৰ নদীৰ অতীত স্মৃতি সংৰক্ষণৰ লক্ষ্যৰে এক বিৰল পদক্ষেপ। এই সংগ্ৰহালয়টোক নাও, থলুৱা নাও নিৰ্মাণ আৰু ইয়াৰ ঐতিহ্য বুজাৰ বাবে সমৰ্পিত ভাৰতৰ প্ৰথম সংগ্ৰহালয় বুলি কোৱা হয়। নৌকা সংগ্ৰহালয়ৰ কাষতে পুতলা সংগ্ৰহালয়, কঠা সংগ্ৰহালয় আৰু জনজাতীয় সামগ্ৰীৰ সংগ্ৰহ আছে।

অন্য অনুৰূপ প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ ভিতৰত আছে কলকাতাৰ ষ্ট্ৰেণ্ড ৰোডত অৱস্থিত কলকাতা প'ৰ্ট ট্ৰাষ্ট মেৰিটাইম আৰ্কাইভছ এণ্ড হেৰিটেজ চেণ্টাৰ।
সংগ্ৰহ
নৌকা সংগ্ৰহালয়ত বৰ্তমান "নাওৰ ৪৬ টা কাঠৰে নিৰ্মিত প্ৰতিৰূপ" আছে যিয়ে বংগৰ নাওৰ ঐতিহ্যক চিত্ৰিত কৰে। সুন্দৰবনৰ মালবাহী নাও, উপকূলীয় মাছ ধৰা নাও আৰু উত্তৰ বংগৰ জনপ্ৰিয় সমতল তলৰ নাওৰ পৰা আৰম্ভ কৰি ডিংগী নামেৰে জনাজাত সৰ্বব্যৱহাৰৰ নাওলৈকে সংগ্ৰহালয়ত প্ৰদৰ্শন হৈছে। সংগ্ৰহালয়টোত কবি ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰৰ “পদ্মা” নামৰ নাওখনৰ প্ৰতিৰূপ আৰু মহেঞ্জোদাৰো যুগৰ নাওৰ প্ৰতিৰূপো প্ৰদৰ্শন কৰা হৈছে।

যিহেতু নাও নিৰ্মাণ কৰাটো প্ৰজন্মৰ পৰা প্ৰজন্মলৈ চলি অহা পৰম্পৰা আৰু সাধাৰণতে এতিয়া প্ৰান্তীয় হৈ পৰা সম্প্ৰদায়সমূহে সম্পন্ন কৰে। পৰম্পৰাগত কাৰুকাৰ্য্যক উজ্জ্বল কৰি তুলিবলৈ সংগ্ৰহালয়টোত উপস্থাপন কৰা সকলো নাওৰ আৰ্হি দক্ষিণ দিনাজপুৰ জিলাৰ ৰাজবংশীসকলে  নিৰ্মাণ কৰিছে। 
 প্ৰসংগ 

 অধিক পঠন 
 Hardgrave Jr, Robert L. (2001). Boats of Bengal: Eighteenth Century Portraits by Balthazar Solvyns. Manohar Publishers and Distributors. ISBN 978-8173043581
 McGrail, Sean; Blue, Lucy; Kentley, Eric. (1999). "The Reverse-Clinker Boats of Bangladesh and Their Planking Pattern." South Asian Studies, 15(1), 151–158. doi:10.1080/02666030.1999.9628573

 বাহ্যিক সংযোগ 
 Kolkata Port Trust Maritime Archives and Heritage Centre
শ্ৰেণী:পশ্চিম বংগৰ সংগ্ৰহালয়
শ্ৰেণী:ভাৰতভিত্তিক সাংস্কৃতিক সংগঠন