চজিনা

চজিনা (Moringa oleifera Lam ) প্ৰায় ২৫/৩০ ফুট ওখ চনকা ডালৰ এজোপা গছ ৷ ইয়াৰ পাতবোৰ অধোমুখী আৰু ডিম্বাকাৰ ৷ শীতকালত পাত সৰি লঠঙা হয় আৰু বসন্তৰ আগমনৰ লগে লগে ফুলৰ লগতে পাতো ওলাবলৈ ধৰে। ইয়াৰ ফল (ছেঁই)বোৰ বৰ পুষ্টিকৰ ব্যঞ্জন আৰু সুস্বাদু। ইয়াৰ ফল আৰু পাত দুয়োটাকে পাচলি হিচাপে আৰু পৰম্পৰাগত বনৌষধ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ইয়াক পানী বিশুদ্ধকৰণৰ বাবেও ব্যৱহাৰ কৰা হয়৷ ই উত্তৰ ভাৰতৰ স্থানীয় আৰু দক্ষিণ আৰু ইয়াক দক্ষিণ-পূব এছিয়াত ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
বিৱৰণ
এম. অলেইফেৰা হৈছে দ্ৰুত বৃদ্ধি পোৱা, পৰ্ণপাতী গছ  যাৰ উচ্চতা ১০–১২ মিটাৰ (৩৩–৩৯ ফুট) আৰু ডালৰ ব্যাস ৪৬ চে.মি.(১৮ ইঞ্চি)লৈকে‍ হ'ব পাৰে। বাকলিৰ ৰং বগা-ধূসৰ আৰু ইয়াৰ চাৰিওফালে ডাঠ বাকলি থাকে৷ সৰু ডালৰ বাকলি বেঙুনীয়া বা সেউজীয়া বগা, নোমাল৷ গছজোপা মুকলিভাৱে তললৈ বৈ পৰা, ভংগুৰ ডাল থাকে আৰু পাতবোৰে ত্ৰিপাত্ৰযুক্ত পাতৰ পাখিৰ দৰে পত্ৰ গঠন কৰে।

ফুলবোৰ সুগন্ধি আৰু হাৰ্মাফ্ৰডিটিক, পাঁচটা অসমান, পাতল শিৰাযুক্ত, হালধীয়া-বগা পাহিৰে আগুৰি থাকে। ফুলবোৰ প্ৰায় ১–১.৫ চে.মি.(৩⁄৮–৫⁄৮ ইঞ্চি) দীঘল আৰু ২ চে.মি.(৩⁄৪ ইঞ্চি) বহল। ইহঁত চিকুন, নোমাল ডালত বিস্তৃত বা তললৈ যোৱা ফুলৰ থোপাত গজে, যিবোৰৰ দৈৰ্ঘ্য ১০–২৫ চে.মি.(৪–১০ ইঞ্চি)।

ৰোপণৰ প্ৰথম ছমাহৰ ভিতৰতে ফুল ফুলা আৰম্ভ হয়। ঋতু অনুসৰি শীতল অঞ্চলত বসন্তৰ শেষৰ ফালে আৰু গ্ৰীষ্মৰ আৰম্ভণিতে বছৰত এবাৰহে ফুল ফুলে (উত্তৰ গোলাৰ্ধ এপ্ৰিল আৰু জুন মাহৰ ভিতৰত, দক্ষিণ গোলাৰ্ধ অক্টোবৰ আৰু ডিচেম্বৰৰ ভিতৰত)। অধিক স্থিৰ ঋতুভিত্তিক উষ্ণতাত আৰু অহৰহ বৰষুণৰ ফলত দুবাৰ বা আনকি গোটেই বছৰটো ফুল ফুলা হ'ব পাৰে।

ফলটো ওলমি থকা, তিনিফালৰ, বাদামী, ২০–৪৫ চে.মি. (৮–১৭+১⁄২ ইঞ্চি) কেপচুল, যিটো গাঢ় বাদামী ৰঙৰ ধৰে, গোলাকাৰ বীজৰ ব্যাসৰ প্ৰায় ১ চে.মি.৷ বীজবোৰৰ তিনিটা বগা ৰঙৰ কাগজৰ দৰে ডেউকা থাকে আৰু বতাহ আৰু পানীয়ে সিঁচৰতি কৰে‍।

খেতিৰ সময়ত ইয়াক বছৰি ১–২ মিটাৰ (৩.৩–৬.৬ ফুট) লৈ কাটি পুনৰ গজিবলৈ দিয়া হয় যাতে গুটি আৰু পাতবোৰ বাহুৰ হাতৰ মুঠিত থাকে।

শ্ৰেণীবিভাজন
ফৰাচী উদ্ভিদবিদ ফ্ৰান্সোৱা আলেকজেণ্ডাৰ পিয়েৰ ডি গাৰ্চল্টে এই প্ৰজাতিটোক বালানাছ মাইৰেপচিকা বুলি বৰ্ণনা কৰিছিল যদিও তেওঁৰ নামটোক বৈধ বুলি গ্ৰহণ কৰা নহয়, কিয়নো তেওঁ নিজৰ বৰ্ণনাত সদায় দ্বিপদ নাম দিয়া নাছিল।

ফৰাচী প্ৰকৃতিবিদ জিন-বেপ্টিষ্ট লামাৰ্কে ১৭৮৫ চনত এই প্ৰজাতিটোৰ বৰ্ণনা কৰিছিল। ৰূপবিজ্ঞান আৰু ডি এন এৰ সংযুক্ত বিশ্লেষণে দেখুৱাইছে যে এম.অলেইফেৰা এম.কনকেনেন্সিছৰ সৈতে আটাইতকৈ ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত আৰু এই দুয়োটাৰে উমৈহতীয়া পূৰ্বপুৰুষ এম. পেৰেগ্ৰিনা।
ব্যুৎপত্তি
মৰিংগা প্ৰজাতিৰ নামটো তামিল শব্দ মুৰুংগাইৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে, যাৰ অৰ্থ হৈছে "পচোৱা গুটি", ইয়াৰ দ্বাৰা কণমানি ফলটোৰ ইংগিত পোৱা যায়।  লেটিন শব্দ oleum "তেল" আৰু ferre "বহন কৰা" শব্দৰ পৰা oleifera নিৰ্দিষ্ট নামটো উদ্ভৱ হৈছে।

ইয়াৰ খেতি কৰা অঞ্চলসমূহৰ মাজত এই উদ্ভিদৰ অসংখ্য সাধাৰণ নাম আছে, ইংৰাজীত  ড্ৰামষ্টিক গছ, হৰ্চৰেডিচ গছ বা কেৱল মৰিংগা ব্যৱহৃত হয়৷

ঔষধি গুণ
বিশেষকৈ কেঁচুৱা আৰু স্তনপান কৰা মাতৃৰ মাজত পুষ্টিহীনতাৰ বিৰুদ্ধে যুঁজিবলৈ চজিনা ব্যৱহাৰ কৰা হয়৷
চজিনাৰ পাতৰ গুড়ি আগতীয়াকৈ তিয়াই থ'লে‍ হাত ধোৱাৰ বাবে চাবোনৰ দৰেই ফলপ্ৰসূ, চজিনাৰ পাতত থকা ফাইটোকেমিকেলৰ পৰা এন্টিচেপ্টিক আৰু ডিটাৰজেণ্ট গুণ লাভ কৰিব পৰা যায়।
চজিনাৰ কোমল পাত শাক হিচাবে বসন্ত কালত খালে বসন্ত ৰোগৰপৰা হাত সাৰি থাকিব পাৰি । তদুপৰি পানীলগা জ্বৰ, কাহ, যকৃত ৰোগ, কৃমি ৰোগত ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰিলে সুফল পোৱা যায়।
চজিনাৰ শিপাৰ ২৫ গ্ৰাম ৰস সম পৰিমানৰ মৌৰ লগত মিহলি কৰি খালে শৰীৰৰ ভিতৰত হোৱা ফোঁহা নষ্ট হয়।
কোনো আঘাতৰ ফলত শৰীৰৰ কোনো ঠাই ফুলি উঠি বিষ হ’লে চজিনাৰ পাত পিহি অকণমান গৰম কৰি লেপন দিলে আৰাম পোৱা যায়।
উশাহ-নিশাহৰ অসুখ যেনে- ব্ৰংকাইটিছ, এজমা, যক্ষ্মা আদি ৰোগৰ বাবে চজিনা সু-পথ্য।

চিত্ৰশাল

তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:ঔষধি উদ্ভিদ
শ্ৰেণী:বৃক্ষ
শ্ৰেণী:পাচলি
শ্ৰেণী:অসমৰ উদ্ভিদ