উদ্ভিদ

উদ্ভিদ (লেটিন ভাষা:Viridiplantae) জীৱবিজ্ঞানৰ উদ্ভিদজগতৰ অন্তৰ্গত কিছুমান বহুকোষী, সংকোষকেন্দ্ৰীয় জীৱ। সপুষ্পক উদ্ভিদ, নগ্নবীজী উদ্ভিদ, ঢেকীয়া, মছ, সেউজ শেলাই আদি উদ্ভিদ জগতৰ অন্তৰ্গত। ভেঁকুৰ, আৰ্কিয়া আৰু বেক্টেৰিয়াক উদ্ভিদ বুলি ধৰা নহয়। 
সেউজীয়া উদ্ভিদবোৰৰ ছেলুলজেৰে গঠিত কোষবেৰ থাকে আৰু ক্ল'ৰফিলৰ সহায়ত সালোক সংশ্লেষণৰ জৰিয়তে শক্তি আহৰণ কৰে। উদ্ভিদৰ পাতে সেউজীয়া ৰঙটো, সিহঁতৰ ক্লৰপ্লাষ্টত থকা ক্ল'ৰফিল এ আৰু ক্ল'ৰফিল বিৰ পৰা পায়। কিছুমান উদ্ভিদে প্ৰয়োজনীয় ক্ল'ৰফিল উৎপাদন কৰিব নোৱাৰা বা সালোক সংশ্লেষণ কৰিবলৈ অপৰাগ হোৱাৰ বাবে পৰপোষী হৈ জীৱন নিৰ্বাহ কৰে। পৰিবৰ্তিত প্ৰজন্মসমূহত যদিও অযৌন প্ৰজনন দেখা যায়, যৌন প্ৰজনন উদ্ভিদৰ এটা সাধাৰণ বৈশিষ্ট। 

উদ্ভিদৰ প্ৰায় ৩০০–৩১৫ হাজাৰ প্ৰজাতিৰ ভিতৰত, অধিক সংখ্যকেই, প্ৰায় ২৬০–২৯০ হাজাৰেই বীজ উৎপন্ন কৰা উদ্ভিদ। পৃথিৱীৰ পৰিৱেশতন্ত্ৰৰ মুঠ আনৱিক অক্সিজেনৰ সৰহ ভাগেই সেউজীয়া উদ্ভিদে উপলব্ধ কৰায়। মানুহৰ প্ৰধান খাদ্য শস্য, ফলমূল আৰু শাক-পাচলি উদ্ভিদৰ পৰাই উৎপন্ন হয়। উদ্ভিদক অলংকাৰ হিচাপেও ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল আৰু বহু সমাজত ঔষধ আৰু চিকিৎসাৰ বাবেও ব্যৱহাৰ কৰে। উদ্ভিদ সম্পৰ্কে প্ৰণালীবদ্ধ অধ্যয়নক জীৱ বিজ্ঞানৰ এটা শাখা, উদ্ভিদ বিজ্ঞান বুলি কোৱা হয়।

উদ্ভিদৰ উপকাৰিতা

উদ্ভিদৰ পৰা প্ৰাণীয়ে অক্সিজেন লাভ কৰে। ইয়াৰ উপৰিও তেল, মছলা, আঠা, আচবাব সাজিবলৈ কাঠ, সুগন্ধি, শাক-পাচলি, ফলমূল, ঔষধ, প্ৰসাধন, খাদ্য, ইন্ধন, শস্য-ফচল আদি লাভ কৰিব পাৰি। প্ৰাচীন কালৰ মানুহবোৰে কাঠৰ চকাৰ সহায়তে এখন ঠাইৰ পৰা আন আন এখন ঠাইলৈ বোজা কঢ়িয়াই নিছিল। জীৱজগতৰ বাবে ক্ষতিকাৰক কাৰ্বন ডাই অক্সাইড গেছৰ ভাৰসাম্যতা বজাই ৰখাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছে উদ্ভিদে। চাৰিওফালৰ পৰিৱেশটো মনোমোহা কৰি তোলাত উদ্ভিদৰ গুৰুত্ব লেখত ল'বলগীয়া। উদ্ভিদৰ শিপাই মাটি মজবুত কৰি ৰখাত যথেষ্ট সহায় কৰে। যাৰফলত গৰাখহনীয়া ৰোধ কৰিব পাৰি। ফুলজাতীয় উদ্ভিদবোৰে চৌপাশৰ সুবাস বৃদ্ধি কৰাত অৰিহণা যোগায়। বহু লোকে কাঠৰ ব্যৱসায় কৰি, ফুলৰ নাৰ্ছাৰী বনাই, বহুতে ঔষধি গছ ৰুই আৰ্থিকভাৱে যথেষ্ট লাভান্বিত হৈছে। ঘৰ-দুৱাৰ আৰু আচবাব বনাবলৈ ব্যৱহাৰ হোৱা সামগ্ৰীবোৰৰ ভিতৰত উদ্ভিদ অন্যতম। বাঁহ-বেতৰ শিল্পৰ বাবে উদ্ভিদ হৈছে অন্যতম কেঁচামাল। বহুলোকে চান্দাল গছৰ ব্যৱসায় কৰে।

উদ্ভিদ জগতৰ বিভাগসমূহ

উদ্ভিদজগতক ১২টা বিভাগত ভাগ কৰা হৈছে। 

বিভাগঅৰ্থসাধাৰণ নামচাৰিত্ৰিক বৈশিষ্টChlorophyta -শেলাই -Charophyta -শেলাই -Anthocerotophytaএন্থ'চেৰছ-সদৃশ উদ্ভিদশিঙৰ দৰে শিপাশিঙাল স্পৰ'ফাইট, সংবহন তন্ত্ৰ নাইBryophytaব্ৰাইম-সদৃশ উদ্ভিদ, মছ উদ্ভিদমছস্থায়ী শাখাহীন স্পৰ'ফাইট, সংবহন তন্ত্ৰ নাইMarchantiophyta হেপাট'ফাইটামাৰ্কেনচিয়া-সদৃশ উদ্ভিদ,যকৃৎ উদ্ভিদযকৃৎ শিপাঅস্থায়ী শাখাহীন স্পৰ'ফাইট, সংবহন তন্ত্ৰ নাইLycopodiophyta, লাইক'ফাইটালাইক'পডিয়াম-সদৃশ উদ্ভিদলাইকেনলাইকেনমাইক্ৰ'ফিল পাত, সংবহন তন্ত্ৰPteridophytaটেৰিছ-সদৃশ উদ্ভিদ, ঢেকীয়াঢেকীয়াপ্ৰথেলামাছ গেমেট'ফাইট, সংবহন তন্ত্ৰPinophyta,শংকুধাৰীপাইন-সদৃশ উদ্ভিদশংকুধাৰী উদ্ভিদসৰল গছশংকুত বীজ থাকে আৰু কাঠ ট্ৰেকিডেৰে গঠিতCycadophytaচাইকাছ-সদৃশ উদ্ভিদ, প্লাম-সদৃশ উদ্ভিদচাইকেডছবীজ, যৌগিক পত্ৰৰ মুকুটGinkgophytaগিংকগ'-সদৃশ উদ্ভিদগিংকগ', মেইডেনহেয়াৰফলহীন বীজ (একমাত্ৰ জীৱিত প্ৰজাতি)Gnetophytaগ্নেটাম-সদৃশ উদ্ভিদগ্নেট'ফাইটবীজ আৰু নলীকাযুক্ত কাষ্ঠিক সংবহন তন্ত্ৰসপুষ্পক উদ্ভিদ / মেগনলিঅ'ফাইটা /Anthophytaসপুষ্পক উদ্ভিদসপুষ্পক উদ্ভিদ, এংজিঅ'স্পাৰ্মফুল আৰু ফল, নলীকাযুক্ত সংবহন তন্ত্ৰমুঠ: ১২

তথ্য সংগ্ৰহ

শ্ৰেণী:বৈজ্ঞানিক শ্ৰেণীবিন্যাস
শ্ৰেণী:জীৱবিজ্ঞান‎