বাক্সা জিলা

বাক্সা জিলা অসমৰ ৩৩খন প্ৰশাসনিক জিলাৰ ভিতৰত এখন। ইয়াৰ সদৰ স্থান হৈছে মুছলপুৰ। বাক্সা জিলা বড়োলেণ্ড স্বায়ত্ত্বশাসিত পৰিষদৰ অন্তৰ্ভুক্ত। ২০০৩ চনত ইয়াক নতুন জিলা ৰূপে ঘোষণা কৰা হয়। বাক্সা জিলাৰ মাটি-কালি প্ৰায় ২৪০০ বৰ্গকিলোমিটাৰ। 

ইতিহাস
২০০৩ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত স্বাক্ষৰিত বি টি চি চুক্তিমতে অসমত চাৰিখন জিলা- কোকৰাঝাৰ, বাক্সা, চিৰাং আৰু ওডালগুৰিৰে বড়োলেণ্ড স্বায়ত্ত্ব শাসিত অঞ্চল স্থাপিত হয়। বৰপেটা, নলবাৰী, কামৰূপ আৰু দৰং জিলাৰ অংশৰে বাক্সা জিলাৰ সৃষ্টি কৰা হৈছে। ২০০৩ চনৰ অক্টোবৰত ইয়াৰ ঘোষণা কৰা হয় আৰু ২০০৪ চনৰ ১ জুনৰপৰা আনুষ্ঠানিকভাৱে কাম-কাজৰ আৰম্ভণি হয়।  বাক্সাৰ প্ৰথম উপায়ুক্ত আছিল ড° আনোৱাৰুদ্দিন চৌধুৰী। 

"বাক্সা" নামটো কোনো কোনো লোকে "বাগ্‌ছা" বুলিও কয়। সম্ভৱতঃ এই নামটো ঠেক পথ বুজোৱা ভূটানী শব্দ "বাংছা" শব্দৰপৰা আহিছে, কাৰণ ভূটানৰ ৰজা বা সাধাৰণ মানুহে এই অঞ্চলেৰেই পাহাৰ-ভৈয়ামৰ মাজত যাতায়াত কৰিছিল। আনহাতে বড়ো সূত্ৰৰ মতে "বাগ্‌ছা" নামৰ ধান শস্যৰপৰাহে এই নামটো আহিছে কিন্তু কোচ জাতিৰ ভাষাৰপৰা জনা যায় বাকচা -কথা কোৱআ আৰু গাহুৰি পুৱআলি হে আছিল।

ভৌগোলিক তথ্য
বাক্সা জিলাখন অসমৰ উত্তৰ-পশ্চিম অংশত অৱস্থিত। বাক্সা জিলাৰ উত্তৰ আছে ভূটান, দক্ষিণে আছে বৰপেটা, নলবাৰী আৰু কামৰূপ জিলা, আৰু পশ্চিমে আছে চিৰাং জিলা। জিলাখনৰ মাটি-কালি প্ৰায় ২৪০০ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। সদৰ স্থান মুছলপুৰৰ অসমৰ ৰাজধানী দিছপুৰৰপৰা দূৰত্ব প্ৰায় ১০৫ কিলোমিটাৰ। 

বাক্সা জিলাৰ জলবায়ু উপ-নাতিশীতোষ্ণপ্ৰকাৰৰ। বাৰ্ষিক গড় বৃষ্টিপাতৰ হাৰ ৭৬ মিলিমিটাৰ।

জনগাঁথনি
২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি বাক্সা জিলাৰ জনসংখ্যা ৯৫৩,৭৭৩ জন।  এই সংখ্যা ফিজি দেশৰ প্ৰায় সমান। জনসংখ্যাৰফালৰপৰা ভাৰতৰ ৬৪০খন জিলাৰ ভিতৰত ইয়াৰ স্থান ৪৫৮। ঘনবসতি প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ৪৭৫ জন। ২০০১-২০১১ কালছোৱাত জিলাখনৰ জনসংখ্যা বৃদ্ধিৰ হাৰ আছিল ১১.১৭%। বাক্সাৰ লিঙ্গ অনুপাত হৈছে ১০০০ জন পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬৭ গৰাকী মহিলা আৰু সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৭০.৫৩%।

প্ৰশাসনিক আৰু ৰাজনৈতিক গাঁথনি
বাক্সা জিলাৰ মহকুমা তিনিটা: মুছলপুৰ, শালবাৰী আৰু তামোলপুৰ। মহকুমাকেইটাক ১৩টা ৰাজহ চক্ৰত ভগোৱা হৈছে: বাক্সা, বৰমা, তামোলপুৰ, গোৰেশ্বৰ, বাগানপাৰা, ঘগ্ৰাপাৰ, বৰনগৰ, বজালী, জালাহ, পথৰীঘাট, ৰঙিয়া, সৰুপেটা আৰু টিহু।
বাক্সা জিলাৰ বৰ্তমান উপায়ুক্ত গৌতম দাস (২০২৫ চন)। মুঠ গাঁৱৰ সংখ্যা ৬৮৭ খন। বাক্সাৰ বিধানসভা সমষ্টিকেইটা হৈছে তামোলপুৰ,বাক্সা আৰু মানাহ https://www.facebook.com/time8news/videos/1587130208487045/?mibextid=rS40aB7S9Ucbxw6vএইসমূহ কোকৰাঝাৰ লোকসভা সমষ্টিৰ অন্তৰ্গত। 

পৰ্যটন ক্ষেত্ৰ
বাক্সা জিলাত কেইবাটাও পৰ্যটন ক্ষেত্ৰ আৰু বনভোজ স্থলী আছে। তাৰ ভিতৰৰ মানস ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান , 
ভূটান-চৌকি,
বগামাটি, দাৰাগাঁও,  আদি উল্লেখযোগ্য। 

শিক্ষা
বাক্সা জিলাৰ প্ৰধান শিক্ষানুষ্ঠানসমূহ হ’ল-
 শালবাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, শালবাৰী
 শালবাৰী ছোৱালী উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, শালবাৰী
 শালবাৰী মহাবিদ্যালয়(কনিষ্ঠ), শালবাৰী
 শালবাৰী মহাবিদ্যালয় শালবাৰী
 বগাধৰ ব্ৰহ্ম কিষাণ মহাবিদ্যালয়, জালাহ
 বৰমা মহাবিদ্যালয় ,বৰমা
 মুছলপুৰ মহাবিদ্যালয়, মুছলপুৰ 
 ককলাবাৰী চাপাগুৰি মহাবিদ্যালয়, হজুৱা
 বৰমা উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, বৰমা
 বাক্সা পলিটেকনিক, বেলগুৰি পথাৰ
 জ্ঞানপীঠ স্নাতক মহাবিদ্যালয়, বাক্সা, নিকাছি
 বাকসা মহাবিদ্যালয়, বাগানপাৰা 
 বাছকা ডিগ্ৰী মহাবিদ্যালয় বাগানপাৰা
 বাথৌ আশ্ৰম ফৰাইছালি, বৰামা
 কোকলাবাৰী বালিকা হাইস্কুল, চিমলা
 একালব্য আদৰ্শ আৱাসিক বিদ্যালয়, দলবাৰী
 অঞ্চলি উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, অঞ্চলি
 জৱাহৰ নৱোদয় বিদ্যালয়, অদলবাৰী, মুছলপুৰ 
 দক্ষিণ বিজনী ডিগ্ৰী মহাবিদ্যালয়, আনন্দ বজাৰ
 দক্ষিণ বিজনী মহাবিদ্যালয়(জ্যেষ্ঠ মাধ্যমিক), আনন্দ বজাৰ
 বৰবৰী নেহৰু উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয় বৰবৰী
 নিকাছি উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, নিকাছি 
 ৰূপহী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয় (বাক্সা)
 দক্ষিণ বিজনী আদৰ্শ উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, সাউদৰভিটা
 বাঁহবাৰী উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, বাঁহবাৰী
 মৈৰাঝাৰ উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, মৈৰাঝাৰ পথাৰ
 কাটাঝাৰ উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, কাটাঝাৰ
 শান্তি মন্দিৰ হাইস্কুল, আওহাটা
 ৰূপহী মহাবিদ্যালয়(কনিষ্ঠ), ৰূপহী 

তথ্য সংগ্ৰহ

বাহ্যিক সংযোগ
 বাক্সা জিলাৰ আনুষ্ঠানিক ৱেবছাইট

শ্ৰেণী:অসমৰ জিলা
শ্ৰেণী:বাক্সা জিলা