কৃত্ৰিম উপগ্ৰহ

কৃত্ৰিম উপগ্ৰহ () হৈছে মহাকাশলৈ বৈজ্ঞানিক পদ্ধতিৰে উৎক্ষেপণ কৰা উপগ্ৰহ। বিভিন্ন বৈজ্ঞানিক পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা আৰু বৈজ্ঞানিক সা-সুবিধা লাভৰ বাবে ইয়াক উৎক্ষেপণ কৰা হয়। মহাকাশলৈ প্ৰথমে কৃত্ৰিম উপগ্ৰহ উৎক্ষেপণ কৰিছিল ছোভিয়েট ইউনিয়নে। ১৯৫৭ চনৰ ৪ অক্টোবৰত উৎক্ষেপণ কৰা স্পুটনিক-১ নামৰ উপগ্ৰহটোৱেই প্ৰথমটো কৃত্ৰিম উপগ্ৰহ। 

দেশভিত্তিক প্ৰথম উৎক্ষেপণ সমূহ
+ দেশভিত্তিক প্ৰথম উৎক্ষেপিত কৃত্ৰিম উপগ্ৰহক্ৰম দেশ  বছৰ  ৰকেটৰ নাম  কৃত্ৰিম উপগ্ৰহৰ নাম 1   ১৯৫৭  স্পুটনিক-পিএচ (ৰকেট)  স্পুটনিক-১ 2   ১৯৫৮  জুনো-১  এক্সপ্লোৰাৰ-১ 3   ১৯৬৫  ডায়ামাণ্ট  এষ্টাৰিস্ক 4   ১৯৭০  ল্যাম্বডা-৪এচ (ৰকেট)  ওচুমি 5   ১৯৭০  লং মাৰ্চ-১  ডং ফ্যাং হং-১ 6   ১৯৭১  ব্ল্যাক এযাৰো প্ৰোচপেৰো এক্স-৩ 7   ১৯৮০  চেটেলাইট লাঞ্চ ভিহাইকেল (এচএলভি)  ৰোহিণী 8   ১৯৮৮  চ্যভিত ওফেক-১ _    ১৯৯২  সোয়ুজ-ইউ  ক'চ'ম'চ 2175 9    ১৯৯২  চাইক্লোন-৩ ষ্ট্ৰেলা 10   ২০০৯  ছাফিৰ-২ অ'মিড

ভাৰতৰ কৃত্ৰিম উপগ্ৰহ
ভাৰতৰ কৃত্ৰিম উপগ্ৰহসমূহ প্ৰধানকৈ তিনি প্ৰকাৰৰ :
 বৈজ্ঞানিক অনুসন্ধানমূলক
 ভাৰতীয় জাতীয় কৃত্ৰিম উপগ্ৰহ (INSAT)
 দূৰসংবেদী উপগ্ৰহ (IRS)“ভাৰতৰ মহাকাশ কাৰ্যসূচী আৰু আৰ্থসামাজিক উন্নতি”, যাদৱ শৰ্মা, বিজ্ঞান জেউতি, ৩৫/৩, অক্টোৱৰ-নৱেম্বৰ, ২০০০

ভাৰতৰ কৃত্ৰিম উপগ্ৰহসমূহ
 ক্ৰম উপগ্ৰহৰ নাম প্ৰক্ষেপণ যান তাৰিখ কাৰ্য বা উপগ্ৰহৰ শ্ৰেণী ফলাফল ISROৰ লিংক ১ আৰ্য্যভট্ট USSR ১৯-৪-৭৬ বৈজ্ঞানিক সফল  ২ ভাস্কৰ-১ USSR ৭-৬-৭৯ পৃথিৱী পৰ্যবেক্ষণ সফল  ৩ ৰোহিণী SLV-3 ১০-৮-৭৯ পৃথিৱী পৰ্যবেক্ষণ ব্যৰ্থ  ৪ ৰোহিণী SLV-3 ১৮-৭-৮০ পৃথিৱী পৰ্যবেক্ষণ সফল  ৫ ৰোহিণী SLV-3 ৩১-৫-৮১ বৈজ্ঞানিক অধ্যয়ন সফল   ৬ এপল্ Ariane ১৯-৬-৮১ যোগাযোগ সফল  ৭ ভাস্কৰ-২ USSR ২০-১১-৮১ পৃথিৱী পৰ্যবেক্ষণ সফল  ৮ INSAT-1A BLTA ১০-৪-৮২ বহুমুখী ব্যৰ্থ  ৯ ৰোহিণী SLV-3 ১৭-৪-৮৩ বৈজ্ঞানিক সফল  ১০ INSAT-1B Space shuttle ৩০-৮-৮৩ বহুমুখী সফল  ১১ SROSS-I ASLV ২৪-৩-৮৭ প্ৰযুক্তিমূলক ব্যৰ্থ  ১২ IRS-1A USSR ১৭-৩-৮৮ দূৰসংবেদী সফল  ১৩ SROSS-II ASLV ১৩-৭-৮৮ প্ৰযুক্তিমূলক ব্যৰ্থ  ১৪ INSAT-1C Ariane ২১-৭-৮৮ বহুমুখী ব্যৰ্থ  ১৫ INSAT-1D DELTA ১২-৬-৯০ বহুমুখী সফল   ১৬ IRS-1B USSR ২৯-৮-৯১ দূৰসংবেদী সফল  ১৭ INSAT-2DT Ariane-44L H10 ২৬-২-৯২  সফল  ১৮ SROSS-C ASLV ২০-৫-৯২ বৈজ্ঞানিক সফল   ১৯ INSAT-2A DELTA ১০-৭-৯২ বহুমুখী সফল  ২০ INSAT-2B Ariane ২৩-৭-৯৩ বহুমুখী সফল   ২১ IRS-1E PSLV-D1 ২০-৯-৯৩ দূৰসংবেদী ব্যৰ্থ   ২২ SROSS-C2 ASLV ৪-৫-৯৪ বৈজ্ঞানিক সফল   ২৩ IRS-P2 PSLV-D2 ১৫-১০-৯৪ দূৰসংযোগ সফল  ২৪ INSAT-2C Ariane-44L H10-3 ০৭-১২-১৯৯৫ বহুমুখী সফল  ২৫ IRS-1C USSR ২৮-১২-৯৫ দূৰসংবেদী সফল  ২৬ IRS-P3 PSLV-D3 ২১-৩-৯৬ দূৰসংবেদী সফল  ২৭ INSAT-2D Ariane ৪-৬-৯৭ দূৰসংযোগ সফল  ২৮ IRS-1D PSLV ২৯-৯-৯৭ দূৰসংবেদী সফল  ২৯ INSAT-2E Ariane ৩-৪-৯৯ বহুমুখী সফল  ৩০ IRS-P4 PSLV-C2 ২৬-৫-৯৯ সাগৰীয় অধ্যয়ন সফল  ৩১ INSAT-3B Ariane-5 ২২-৩-২০০০ বহুমুখী সফল  ৩২ GSAT-1 GSLV-D1 ১৮-৪-২০০১ সফল   ৩৩ TES PSLV-C3 ২২-১০-২০০১  সফল   ৩৪ INSAT-3C Ariane-42L H10-3 ২৪-১-২০০২  সফল  ৩৫ Kalpana-1 (METSAT) PSLV-C4 ১২-৯-২০০২  সফল ৩৬  INSAT-3A Ariane-5G ১০-৪-২০০৩  সফল  ৩৭ GSAT-2 GSLV-D2 ০৮-৫-২০০৩  সফল   ৩৮ INSAT-3E Ariane-5G ২৮-৯-২০০৩  সফল  ৩৯ RESOURCESAT-1 (IRS-P6) PSLV-C5 ১৭-১০-২০০৩  সফল   ৪০ EDUSAT GSLV-F01 ২০-১০-২০০৪  সফল  ৪১ HAMSAT PSLV-C6 ০৫-৫-২০০৫  সফল   ৪২ CARTOSAT-1 PSLV-C6 ০৫-৫-২০০৫  সফল  ৪৩ INSAT-4A Ariane-5GS ২২-১২-২০০৫  সফল  ৪৪ INSAT-4C GSLV-F02 ১০-৭-২০০৬  ব্যৰ্থ   ৪৫ CARTOSAT-2 PSLV-C7 ১০-১-২০০৭  সফল   ৪৬ (SRE-1) PSLV-C7 ১০-১-২০০৭  সফল  ৪৭ INSAT-4B Ariane-5ECA ১২-৩-২০০৭  সফল  ৪৮ INSAT-4CR GSLV-F04 ২-৯-২০০৭  সফল  ৪৯ CARTOSAT-2A PSLV-C9 ২৮-৪-২০০৮  সফল   ৫০ IMS-1 PSLV-C9 ২৮-৪-২০০৮  সফল  ৫১ Chandrayaan-1 PSLV-C11 ২২-১০-২০০৮  সফল   ৫২ RISAT-2 PSLV-C12 ২০-৪-২০০৯  সফল   ৫৩ ANUSAT PSLV-C12 ২০-৪-২০০৯  সফল   ৫৪ Oceansat-2 (IRS-P4) PSLV-C14 ২৩-৯-২০০৯  সফল   ৫৫ GSAT-4 GSLV-D3 ১৫-৪-২০১০  ব্যৰ্থ  ৫৬ CARTOSAT-2B PSLV-C15 ১২-৭-২০১০  সফল   ৫৭ GSAT-5P / INSAT-4D GSLV-F06 ২৫-১২-২০১০  ব্যৰ্থ  ৫৮ RESOURCESAT-2 PSLV-C16 ২০-৪-২০১১  সফল  ৫৯ GSAT-8 / INSAT-4G Ariane-5 VA-202 ২১-৫-২০১১  সফল  ৬০ GSAT-12 PSLV-C17 ১৫-৭-২০১১  সফল  ৬১ Megha-Tropiques PSLV-C18 ১২-১০-২০১১  সফল   ৬২ RISAT-1 PSLV-C19 ২৬-৪-২০১২  সফল   ৬৩ GSAT-10 Ariane-5 VA-209 ২৯-৯-২০১২  সফল “ভাৰতৰ মহাকাশ কাৰ্যসূচী আৰু আৰ্থসামাজিক উন্নতি”, যাদৱ শৰ্মা, বিজ্ঞান জেউতি, ৩৫/৩, অক্টোৱৰ-নৱেম্বৰ, ২০০০

 তথ্য সংগ্ৰহ 

 বাহ্যিক সংযোগ 


 Satellite Ground Tracks Real time satellite tracks (Full catalog of satellite orbit)
 Real Time Satellite Tracking provides real-time tracks for about 17000 satellites, as well as 5-day predicitions of visibility
 Heavens Above provides 10-day predictions of satellite visibility
 'Eyes in the Sky' Free video by the Vega Science Trust and the BBC/OU Satellites and their implications over the last 50 years.
UCS Satellite Database Lists operational satellites currently in orbit around the Earth. Updated quarterly.
Current and Historical Launch Calendar 
Satellite launch schedule 


শ্ৰেণী:উপগ্ৰহ