চকৰিফেঁটী সাপ

চকৰিফেঁটী সাপ বা monocled cobra (Naja kaouthia) ফেঁটীসাপৰ এটা প্ৰজাতি। ইয়াক মধ্য এছিয়া আৰু দক্ষিণ এছিয়াৰ বহু অঞ্চলত পোৱা যায়।

 শ্ৰেণীবিভাজনৰ ইতিহাস 
১৮৩১ চনত René Lesson নামৰ ব্যক্তিজনে চকৰিফেঁটী সাপক ভাৰতীয় ফেঁটী সাপতকৈ পৃথক এক ধুনীয়া সাপ বুলি বৰ্ণনা কৰে যাৰ সন্মখৰ ফালে ১৮৮ টা স্কে'ল আৰু পিঠিৰ ফালে ৫৩ যোৰ স্কে'ল থাকে।Lesson, R.-P. (1831) Catalogue des Reptiles qui font partie d’une Collection zoologique recueillie dans l’Inde continental ou en Afrique, et apportée en France par M. Lamare-Piqout. Catalogue dressé (juillet 1831). 25. Le Naja Kaouthia, Naja kaouthia, Less.. Bulletin des Sciences Naturelles et de Géologie, Tome XXV: 122.

তেতিয়াৰে পৰা কেইবাবিধো চকৰিফেঁটী সাপক ভিন ভিন বৈজ্ঞানিক নামেৰে বৰ্ণোৱা হৈছে:
১৮৩৪ চনত জন এড্‌ৱাৰ্ড গ্ৰে'-এ থমাছ হাৰ্ড্‌ৱিকে অঁকা চকৰিফেঁটী সাপৰ ছবি Naja tripudians var. fasciata নামেৰে প্ৰকাশ কৰে।Gray, J. E. (ed.) (1834) Cobra Capella. Illustrations of Indian zoology chiefly selected from the collection of Maj.-Gen. Hardwicke. Vol. II: Plate 78.
১৮৩৯ চনত থমাছ কেণ্টৰে Naja larvata নামেৰে অগণন পাতল হালধীয়া পথালি আঁচ থকা আৰু ফণাত এটা বগা চকৰি থকা মাটীয়া ৰঙৰ চকৰিফেঁটী সাপৰ বৰ্ণনা দিয়ে। ইয়াক বম্বে, কলিকতা আৰু অসমত পোৱা গৈছিল।Cantor, T. (1839) Naja larvata. Proceedings of the Zoological Society of London. Vol. VII: 32–33.

Naja tripudians নামেৰে চকৰিফেঁটী সাপৰ কেইবাবিধো প্ৰকাৰ ১৮৯৫ৰ পৰা ১৯১৩ চনৰ ভিতৰত উল্লেখ কৰা হৈছিল।
Naja tripudians var. scopinucha 1895
Naja tripudians var. unicolor 1876
Naja tripudians var. viridis 1913
Naja tripudians var. sagittifera 1913

১৯৪০ চনত মেল্‌কম আৰ্থাৰ স্মিথে চকৰিফেঁটী সাপক Naja naja kaouthia নাম দি spectacled cobra-ৰ অন্তৰ্গত কৰে।Smith, M. A. (1940) Naja naja kaouthia. Records of the Indian Museum. Volume XLII: 485.
 Naja kaouthia kaouthia – Deraniyagala, 1960

বিৱৰণ
চকৰিফেঁটী সাপৰ ফণাত চকৰিৰ নিচিনাকৈ এট ঘূৰণীয়া (monocellate) বিন্যাস থাকে (ভাৰতীয় ফেঁটী সাপতকৈ বেলেগ)। কম বয়সীয়া সাপৰ ৰঙৰ ভিন্নতা কম। সাপডালৰ সন্মুখভাগ হালধীয়া, মুগা, ধোঁৱাবৰণীয়া বা ক'লা ৰঙৰ হয় আৰু পথালি আঁচৰ সমষ্টি থাকিব বা নাথাকিব পাৰে। ই জলফাই বৰণীয়া বা মাটীয়া বা ক'লা বৰণৰ হ'ব পাৰে আৰু ফণাত ফালধীয়া বা কমলা ৰঙৰ ঘূৰণীয়া দাগ থাকিব বা নাথাকিব পাৰে। 

আৰু চাওক
 সৰ্পদংশন

তথ্যসূত্ৰ

অতিৰিক্ত পঠন
 Wüster, Wolfgang (1993) A century of confusion: Asiatic cobras revisited. Vivarium 4 (4):  14–18
 Cox, Merel J. (1995) Naja kaouthia Herpetological Review 26 (3): 156–157
 Kyi, S. W., Zug, G. R. (2003) Unusual foraging behaviour of Naja kaouthia at the Moyingye Wetlands Bird Sanctuary, Myanmar. Hamadryad 27 (2): 265–266
 Wüster, W. Thorpe, R.S. (1991) Asiatic cobras: Systematics and snakebite. Experientia 47: 205–209
 Wüster, W., Thorpe, R.S., Cox, M.J., Jintakune, P., Nabhitabhata, J. (1995) "Population systematics of the snake genus Naja (Reptilia: Serpentes: Elapidae) in Indochina: Multivariate morphometrics and comparative mitochondrial DNA sequencing (cytochrome oxidase I)". Journal of Evolutionary Biolology 8: 493–510
 Wüster, W. (1996) Taxonomic changes and toxinology: Systematic revisions of the Asiatic cobras (Naja naja complex). Toxicon 34 (4): 399–406
 Wüster, W. (1998) The cobras of the genus Naja in India Hamadryad 23 (1): 15–32

বাহ্যিক সংযোগ

 The Asiatic Cobra Systematics Page
 Clinical Toxinology Resources : Naja kaouthia

শ্ৰেণী:সাপ