Jim Thorpe

Iste articlo ye sobre un atleta estausinidense d'orichen amerindio; ta atros usos, se veiga Jim Thorpe (desambigación).

Wa-Tho-Huk (en Kikapú: "Sendero brillant"), baltizau como Jacobus Franciscus Thorpe y conoixiu popular y esportivament como Jim Thorpe. Naixiu supuestament o 28 de mayo de 1888 de Prague, en Oklahoma y muerto en Lomita, California o 28 de marzo de 1953, estió un polisportista estausunidense d'orichen amerindio d'a tribu d'os Fox & Sawk, y considerau un d'os esportistas mes polivalents d'a historia estando destacadas as suyas participacions en campionatos d'atletismo, basketbol, béisbol, fútbol americano y atros esportes en a suya epoca universitaria. Antiparte, participó como actor en alto u baico 70 cintas en o cine estausunidense con papels d'amerindio u relativos a los esportes mientres os anyos 1930 y 1940 muitas sin figurar en os creditos.

En a suya honor, en 1953, dos anyos dimpués d'a suya muerte, a la ciudat de Mauch Chunk, en Pennsilvania, se li cambió o suyo nombre por Jim Thorpe. Apodada La Suiza d'America, a ciudat agora leva o suyo nombre y se convirtió en o suyo zaguer puesto de descanso an se construyió un puesto funerario en a plaza d'a villa con tierra traita d'a suya Oklahoma natal.

Su filla Grace Thorpe, fue una destacada activista por os dreitos d'os amerindios, y su nieta Dagmar Thorpe ye una escritora, intelectual y activista amerindia.

 Controversia olimpica 
En l'anyo 1912 participó en os Chuegos d'Estocolmo de 1912 en as prebas de brinco de largaria, brinco d'altaria, pentatlón y decatlón a on en istas dos zagueras prebas ganó a medalla d'oro impresionando y emocionando a os espectadors dica tal punto que en entregar-le as dos medallas d'oro, o rei Gustau V de Suecia, le dició: Vusté sinyor, ye lo millor atleta d'o mundo''. Tamién part

L'anyo siguent, li fuoron retiradas as medallas por participar d'antis d'os Chuegos en partius de béisbol de forma remunerada, Neyer, Rob. Rob Neyer's Big Book of Baseball Lineups. Simon and Schuster, 2003, p. 269. ISBN 0743241746. a suya filla Grace Thorpe, una destacada activista por os dreitos d'os amerindios, luitó por o retorno d'as medallas olimpicas arrebatadas a su pai de forma inchusta, y a inclusión d'as suyas marcas en as listas de records mundials. Dimpués de muitos anyos de luita en os Estaus Unius con l'AAU (Amateur Athletic Unioon) y o COE (Comité Olimpico Estatatounitense) li retornoron o estatus d'atleta amateur que teneba en 1913. Con iste nuevo estatus y a evidencia de que a suya descalificación se fació fuera d'o periodo d'a regla d'os treinta dias, o president d'o COI Juan Antonio Samaranch en una reunión d'o comité eixecutivo fació una propuesta pa retornar-li as medallas que fue aprovada por unanimidat. O 18 de chinero de 1983, 30 anyos dimpués d'a suya muerte, en una cerimonia celebrada en Los Angeles li fuoron entregadas unas medallas conmemorativas a dos fillos suyos pues as medallas orichinals fuoron robadas d'o museo a on yeran.Jim Thorpe's Family Feud.

250px|thumb|dreita|Jim Thorpe recibindo una d'as suyas medallas d'o Rei Gustau V de Suecia.

 Competicions internacionals 
 Atletismo 
 Edición Competición Lugar Puesto Preba Marca 1912 Chuegos Olimpicos Estocolmo1º Pentlatón  19321º Decatlón  19324º Brinco d'altaria 1,87 metros 19327º Brinco de largaria 6,89 metros

 Filmografía Jim Thorpe en Internet Movie Database. 
 Como actor 
 Anyo Títol d'a cinta Papel Director Reparto Atros 1935  Code of the Mounted  Code of the Mounted en IMDb.  Eagle Feather Sam Newfield James Oliver Curwood, George Wallace Sayre. 1936  Trailin' West  Trailin' West en IMDb.  Black Eagle Noel Smith Dick Foran, Paula Stone.

 Cintas sobre él 
 Anyo Títol d'a cinta Papel Director Reparto Atros 1951  Jim Thorpe - All-American   Eagle Feather Michael Curtiz Burt Lancaster 

 Referencias 

 Vinclos externos 

  Biografía de Jim Thorpe seguntes o COI.

<center>

<center>

Categoría:Actors d'Estaus Unius
Categoría:Amerindios
Categoría:Atletas d'Estaus Unius
Categoría:Atletas d'Estaus Unius en os Chuegos Olimpicos de 1912
Categoría:Brincadors d'Estaus Unius
Categoría:Decatletas d'Estaus Unius
Categoría:Beisbolistas d'Estaus Unius
Categoría:Chugadors de fútbol americano d'Estaus Unius
Categoría:Miembros d'o Salón d'a Fama de Fútbol Americano Profesional
Categoría:Miembros d'o Salón d'a Fama de Fútbol Americano Universitario
Categoría:Medalla d'oro en os Chuegos Olimpicos
Categoría:Muertos en Lomita
Categoría:Naixius d'Oklahoma
Categoría:1888 (naixencias)
Categoría:1953 (muertes)