Moncayo

Moncayo, tamién clamato San Miguel, ye a montanya mas alta d'o Sistema Iberico. Ye situato entre as provincias de Zaragoza y Soria. Tien 2.314 m d'altaria y en a suya tuca bi ha un vértiz cheodesico. Dende 1978 fa parte d'o Parque Natural de Moncayo.

 Toponimia 
Moncayo ye un toponimo que s'expresa sin d'articlo en aragonés y en castellano d'Aragón, mesmo en as formas composadas que fan referencia a Moncayo (aire de Moncayo Chesús de Mostolay: El Aragonés en el Somontano de Barbastro. Aneto Publicaciones. 2007. ISBN 978-84-95349-42-2 José Olano Pemán: Diccionario de palabras, voces y dichos de Uncastillo. Asociación Cultural La Lonjeta, 1994.). Moncayo sin articlo se veye en ditos aragoneses actuals relativos a l'orache:

En aragonés medieval s'escribiba tamién sin d'articlo, como veyemos por eixemplo en la carta de población d'Alcalá de Moncayo (1380):

En romanz navarro se documenta tamién l'ausencia d'uso d'articlo con este toponimo:

Bi ha diferents interpretacions d'o toponimo. En a Cronica de Sant Chuan d'a Penya lo relacionan con los treballos d'Hercules:

En a Cronica d'Espanya de García de Eugui tamién lo asocian a los treballos d'Hercules:

En Trasobars a lo viento que provién de Moncayo li dicen Moncaín.

 Ditos y mazadas 
Cillo en Moncayo, ponte a caballo.
Carga en Moncayo, luego verás lleno o vallo. ParemioRom (Paremiología romance: refranes meteorológicos y territorio) d'a Universidat de Barcelona
Ventana en Moncayo, ya pues soltar o rabanyo. José Damián Dieste Arbués: Refranes ganaderos altoaragoneses, Instituto de Estudios Altoaragoneses, ISBN 84-86856-89-2, p.29

 Se veiga tamién 
 Santuario d'a Virchen de Moncayo.

 Refefencias 

 Vinclos externos 

  Pachina web d'o Parque Natural d'a Defesa de Moncayo.
  Fuella d'o vértiz cheodesico.

Categoría:Montanyas d'a provincia de Zaragoza
Categoría:Montanyas d'a provincia de Soria
Categoría:Montanyas d'o Sistema Iberico
Categoría:Montanyas en a muga entre Aragón y Castiella
Categoría:Montanyas de Tarazona
Categoría:Sierra de Moncayo
Categoría:Montanyas d'o Parque Natural de Moncayo
Categoría:Vertices cheodesicos d'Aragón
Categoría:Montanyas de Tarazona y Moncayo