Idioma islandés

L'islandés (íslenska) ye una luenga chermanica d'o filo indoeuropeu, charrata en Islandia.

 Filiación lingüistica 
L'islandés ye clasificato como una luenga d'o subgrupo occidental d'o grupo de luengas norrenas d'a branca d'as luengas chermanicas d'o filo indoeuropeu.

D'entre as luengas mas amanatas, i son o feroés y o neonoruego (u noruego nynorsk).

 Estructura d'a luenga 
 Grafía 
O sistema d'escritura usato per a luenga islandesa ye l'alfabeto latino. Con tot, ye de notar que l'alfabeto islandés guarda dos letras viellas que ya no se troban en altros alfabetos chermanicos: a letra þ y a letra ð, que representan respectivament o sonito "z" de zapo y o suyo correspondient sonoro, como lo d'a "th" anglesa en this, u como lo sonito d'a "d" aragonesa en cado, exacherando-ne a pronunciación.

L'alfabeto islandés completo ye:

A A B D Ð E É F G H I Í J K L M N O u P R S T U Ú V X Y Ý Þ Æ Ö (32 letras)

a a b d ð y é f g h i í j k l m n o u p r s t u ú v x y ý þ æ ö

 Morfosintaxi 
Ye una luenga flexiva con cuatre casos: nominativo, acusativo, dativo y chenitivo.

L'islandés, a diferencia de muitas altras luengas indoeuropeas, contina con una gramatica flexiva acomparable a la d'o latín, o griego antigo u lo anglés antigo.

 Lexico 
A conservación d'a luenga islandesa ye una faina que os islandeses se prenen bien en serio. Per eixemplo, en puesto d'amprar parolas foranas ta os nuevos conceptos, se farchan a ixa fin vocables islandeses.

 Historia d'a luenga 
L'islandés escrito ha cambiato relativament poco dende o sieglo XIII. Ixa ye a razón per a cual os charradors d'islandés moderno pueden encara leyer, alto u baixo, as sagas islandesas y os eddas en a suya versión orichinal, tal y quiento fuoron escritas fa ya uns ueitocientos anyos. Ista forma d'a luenga se clama islandés antigo, pero ye o mesmo que parlar de norrén antigo, vocable que abraca las variedaz d'a luenga escandinava comuna d'os tiempos vikingos.

 Aspectos socioculturals 
 Situación cheografica 
A luenga se localiza en Islandia, o estato mas nortoccidental d'Europa, ya cuasi en continent americano, a lo canto de l'isla de Groenlandia.

 Situación social 
A luenga conta con cuasi 300.000 charradors en Islandia, an o suyo uso ye vigoroso y oficial de facto, ya que ye probablement o solo estato d'Europa an solo que se i charra una sola luenga autoctona. Tamién bi ha bels charradors en altras partes d'o mundo, sobretot en altros países escandinavos u en America d'o Norte.

A luenga ye regulata per o Íslensk málstöð u Instituto d'a Luenga Islandesa.

 Variación diatopica 
A luenga islandesa no conta con diferencias dialectals de consideración.

 Literatura 
Se veiga l'articlo sobre Literatura islandesa

 Se veiga tamién 

 Alfabeto islandés
 Luenga de cenyos islandesa

Referencias

 Vinclos externos 

 Universidat d'Islandia (en inglés) (en islandés)
 Íslensk málstöð (O Instituto d'a Luenga Islandesa)
 Minigramatica islandesa en inglés
 Vocabulario islandés-catalán
 Articlo d'o Ethnologue sobre a luenga islandesa
 Verbix - Conchugador verbal de l'islandés

*