Carbón

O carbón (d'o latín < carbone) ye una roca sedimentaria d'orichen organico, de color negra y combustible, y muy rico en l'elemento quimico carbonio.

Gosa localizar-se baixo una napa de loseta y dencima una napa d'arena y tiza.

Se creye que a mayor parti d'o carbón se formó mientres o periodo carbonifero (fa 280 a 345 millons d'anyos).

As suyas aplicacions son prencipalment:
 Combustible
 Coque (repui d'o carbón).
 Plastico

Existen 4 tipos de carbón, seguntes o suyo poder calorifico y d'a suya antigüidat:
 Torba
 Lignito
 Hulla
 Antracita (8500 Kcal/m³)

 O carbón en Aragón 
O prencipal tipo de carbón en Aragón ye o lignito. A mayor parti s'extraye en as Cuencas Meneras, en o norte d'a provincia de Teruel: Utriellas, Estercuel, Gargallo y Val d'Arinyo y atras mas chicotas como as de Castellot.

Dimpués s'emplega prencipalment como combustible ta las centrals termoelectricas de Aliaga, Escatrón, Escuita y Andorra

Tamién bi ha atra cuenca menera de lignito en a confluencia de l'Ebro y a Cinca entre as provincias de Uesca y Zaragoza en as localidaz de Mequinenza, Torrent de Cinca, Viliella de Cinca y Fayón, encara que hue lo día ya no s'extraye carbón.

Bi ha lignitos d'o Cenozoico en a compleganza d'o río Isabana en os lugars de Capella, Laguarres y Caixigar. En Sallent de Galligo tamién bi ha hullas d'o Carbonifero (Paleozoico superior), encara que hue estas menas ya no s'espleitan.


 Costumbres 
En Navidat se dice que os Reis Magos trayen carbón a los ninos que han estato malos toda l'anyada.

Referencias

 Se veiga tamién 
 Quimica
 Quimica organica

Categoría:Petrolochía sedimentaria
Categoría:Cheolochía aplicada
Categoría:Combustibles
Categoría:Quimica