የኦርኾን ጽሕፈት

የኦርኾን ጽሕፈት ቢያንስ ከ7ኛው ክፍለ ዘመን እስከ 13ኛው ክፍለ ዘመን ዓ.ም. ጥንታዊ ቱርክኛ ለመጻፍ ይጠቀም የነበረ አልፋቤት ነው።  ይህ ጥንታዊ ቱርክኛ ቋንቋ በመካከለኛው እስያ የተነገረ ሲሆን የዛሬው ቱርኪክ ቋንቋዎች ቤተሠብ አባት ነበረ። በዚሁ ጽሕፈት የተጻፈው ጽሑፎችና ቅርሶች በተለይ በሞንጎልያ፣ ኪርጊዝስታን፣ ሳይቤሪያ፣ ምዕራብ ቻይና ወዘተ. ተገኝተዋል፤ እንዲሁም ተመሳሳይ ጽሕፈቶች በምሥራቅ አውሮጳ እስከ ሀንጋሪ ድረስ ታውቀዋል። 

የተደረጀው በኡዝቤኪስታን ከተገኘው ሶግዲያን ጽሕፈት እንደ ሆነ ይታስባል። ሌላ ሃልዮ ግን ፊደሎቹ የተለሙ ከቻይናዊ ጽሕፈት እንደ ነበር ይላል። ከቀኝ ወደ ግራ ይነባል።

ፊደሎቹ

+ ጥንታዊ ቱርክኛ አልፋቤት Using ምልክቱ ትርጉሙአናባቢዎች20pxA አ20pxI ኢ20pxO ኦ20pxU ኡተናባቢዎችharmonizedመክፈቻ፦(¹) — ከ'ኦ' 'ኡ' ጋር(²) — ከ'አ' 'ኢ' ጋር 20px  20pxB¹ ቦ፣ ቡ B² ባ፣ ቢ 20px  20px  D¹ ዶ፣ ዱ D² ዳ፣ ዲ 20px  20px  G¹ ጎ፣ ጉ G² ጋ፣ ጊ 20px  20px  L¹ ሎ፣ ሉ L² ላ፣ ሊ 20px  20px  N¹ ኖ፣ ኑ N² ና፣ ኒ 20px  20px  R¹ ሮ፣ ሩ R² ራ፣ ሪ 20px  20px  S¹ ሶ፣ ሱS² ሳ፣ ሲ 20px  20px  T¹ ቶ፣ ቱT² ታ፣ ቲ 20px  20px  Y¹ ዮ፣ ዩ Y² ያ፣ ዪ only (¹) — Qonly (²) — K 20px  20px  Q ቆ፣ ቁ  K ካ፣ ኪከማንኛውም አናባቢ ጋር20px  -CH ቸ 20px  -M መ 20px  -P ፐ 20px  -SH  ሸ 20px  -Z  ዘ 20px  -NG  ጘclusters + vowel 20px  ICH, CHI, CH ኢች፣ ቺ፣ ቸ 20px  IQ, QI, Q ኢቅ፣ ቂ፣ ቀ 20px  20px OQ, UQ,QO, QU, Qኦቅ፣ ኡቅ፣ቆ፣ ቁ፣ ቅ ÖK, ÜK,KÖ, KÜ, Kኦክ፣ ኡክ፣ኮ፣ ኩ፣ ክ+ consonant  20px  -NCH -ንች20px  -NY -ኝ20px  -LT -ልት፣ -ልድ20px  -NT -ንት፣ -ንድ ቃል መለያ  20px none	 (-) — ቃል መጨረሻ ብቻ

ምሳሌ፦
15px15px15px15px — ከቀኝ ወደ ግራ፦

 T²NGR²I — transliteration
 /ተጝሪ/ — (እግዚአብሔር)
 teñri / tanrı — ዘመናዊ ቱርክኛ ጽሑፍ

መደብ:ጽሕፈቶች
መደብ:የእስያ ታሪክ
መደብ:ቱርኪክ ቋንቋዎች
መደብ:ኪርጊዝስታን