G20-spitsberaad in Johannesburg 2025

Die G20 Johannesburg-spitsberaad van 2025 was die twintigste vergadering van die Groep van Twintig (G20), 'n vergadering van staatshoofde en regeringshoofde, gehou van 22 tot 23 November 2025. Dit was die eerste G20-beraad wat in Johannesburg, Suid-Afrika en op die Afrika-kontinent gehou is.

Presidentskap
Suid-Afrika het die G20-presidentskap van 1 Desember 2024 tot November 2025 oorgeneem, ongeveer vyf jaar voor die Verenigde Nasies (VN) se Agenda 2030-sperdatum.

Daar was hoë verwagtinge dat Suid-Afrika 'n progressiewe, mensgesentreerde, ontwikkelingsgerigte en oplossingsgerigte presidentskap sou lei, in 'n gefragmenteerde globale geopolitieke konteks, totdat dit die presidentskap op 1 Desember 2025 aan die Verenigde State sal oorhandig.

Suid-Afrika se deelname aan die G20 is gelei deur sy vier strategiese buitelandse beleidspilare (nasionale belange, die Afrika-agenda, Suid-Suid-samewerking en multilateralisme).

Spitsberaadtemas
Vir die G20 om 'n betekenisvolle bydrae te lewer tot die aanspreek van die polikrisis waarmee die wêreld te kampe het, het Suid-Afrika die tema "Solidariteit, Gelykheid, Volhoubaarheid" aangeneem.
links|duimnael
Hierdie tema weerspieël Suid-Afrika se voorneme om voort te bou op die pogings en suksesse van die laaste drie G20-presidentskappe van die Globale Suide en om die ontwikkelingsagenda te bevorder.

Deur solidariteit streef Suid-Afrika daarna om 'n mensgesentreerde, ontwikkelingsgerigte en inklusiewe toekoms te bereik. In 'n onderling gekoppelde wêreld raak die uitdagings waarmee een nasie te kampe het, alle nasies. Deur gelykheid te bevorder, streef die land daarna om billike behandeling, geleenthede en vooruitgang vir alle mense en nasies te verseker, ongeag hul ekonomiese status, geslag, ras, geografiese ligging of ander eienskappe. Volhoubaarheid gaan daaroor om in die behoeftes van die hede te voorsien sonder om die vermoë van toekomstige geslagte om in hul eie te voorsien, in gevaar te stel.

Agendaprioriteite
Suid-Afrika het voortgegaan om die G20 as 'n vooraanstaande forum vir ekonomiese en finansiële samewerking te gebruik, wat ontwikkelde en ontwikkelende lande, en ontluikende markte bymekaargebring om oplossings vir globale uitdagings te vind. Tydens die 2024 Staatsrede het President Cyril Ramaphosa gesê dat "ons Afrika se ontwikkeling bo-aan die agenda sal plaas wanneer ons die G20 in 2025 aanbied."

Suid-Afrika het sy G20-presidentskap gebruik om steun vir ontwikkelende ekonomieë in Afrika en die Globale Suide te bepleit en te mobiliseer, voortbouend op die pogings en suksesse van die Indonesiese, Indiese en Brasiliaanse presidentskappe om die ontwikkelingsagenda te bevorder. Suid-Afrika het ook sy presidentskap gebruik om globale skuldhervorming te bevorder.Finnerty, M., Jubilee 2025: The new global debt crisis and its solutions, CAFOD, bl. 4, gepubliseer in Desember 2024, besoek op 1 Julie 2025

Die Suid-Afrikaanse G20-presidentskap het hoëvlak-uitkomste en prioriteite gedryf, wat uitgedruk is in die werk van twee "bane", die Sherpa- en Finansiespanne.South African Department of International Relations and Cooperation, Sherpa Track , accessed on 1 Julie 2025 Die Finansiële spoor handel oor strategiese makro-ekonomiese kwessies. Die ministers van finansies en sentrale bankhoofde van die G20-lidlande het hierdie baan hanteer.South African Department of International Relations and Cooperation, Finance Track , accessed on 1 Julie 2025

Voorbereidings
Die Suid-Afrikaanse regering het R691 miljoen (VS$38,7 miljoen) begroot ter voorbereiding van die G20-geleenthede.

Sherpa-werkgroepe
Die G20 Sherpa-baan hou toesig oor besprekings, bespreek die onderwerpe wat die agenda van die beraad uitmaak, en koördineer die meerderheid van die werk onder leiding van die G20-presidente se persoonlike verteenwoordigers. Die Direkteur-generaal van die Departement van Internasionale Betrekkinge en Samewerking, Zane Dangor, is deur die Suid-Afrikaanse regering as die Sherpa aangestel. Twee Sous-Sherpas, Advokaat Nokukhanya Jele en Ambassadeur Xolisa Mabhongo, het die Sherpa vervang. 

Die Sherpa-baan bestaan uit 15 werkgroepe:
Landbou
Teenkorrupsie
Kultuur
Ontwikkeling
Digitale ekonomie
Ramprisikovermindering
Onderwys
Indiensneming
Bemagtiging van Vrouewerkgroep
Energie-oorgange
Omgewing en klimaatvolhoubaarheid
Gesondheid
Navorsing en innovasie
Toerisme
Handel en beleggings

Spitsberaadverklaring
In stryd met die tradisie het die Suid-Afrikaanse G20-presidentskap 'n Leiersverklaring aan die begin van die Johannesburg-beraad ter tafel gelê. Die Verklaring van die eerste G20-beraad wat op Afrikabodem aangebied is, het die konteks daarvan weerspieël en meer sigbaarheid gegee aan Afrika- en Globale Suide-bekommernisse. Ten spyte van 'n Amerikaanse boikot, is die verklaring aangeneem, wat 'n verskuiwing na G20-eenheid rondom ontwikkeling, klimaat en hervorming in die gees van multipolariteit onderstreep het.

Die leiers wat teenwoordig was, het 'n 122-punt-verklaring aanvaar wat gefokus het op die bevordering van globale billikheid, multilaterale hervorming en volhoubare ontwikkeling. Die verklaring, wat gesentreer is op die tema "Solidariteit, Gelykheid, Volhoubaarheid", dring aan op:
Voedselsekuriteit: Erkenning van wisselvallige voedselpryse, ondersteuning van kleinboere, en onderskrywing van "Ubuntu-benaderings" tot voeding en prysstabiliteit.
Skuldverligting en finansiële hervorming: Herstrukturering van internasionale finansiële stelsels en die aanspreek van onhanteerbare skuld in lae- en middelinkomstelande.
Klimaatveerkragtigheid en energie-oorgang: Opskaling van klimaatsfinansiering, ramprisikovermindering en regverdige oorgange na skoon energie.
Ongelykheid en globale bestuur: Hervorming van globale instellings (IMF, ontwikkelingsbanke) om die stemme van die Globale Suide beter te weerspieël en welvaartsverskille te verminder.
Inklusiewe industrialisering: Bevordering van waardekettings in kritieke minerale, veral in Afrika, eerder as net rou uitvoere.
Vrede en stabiliteit: Oproep tot regverdige, blywende vrede in konflikgebiede soos Oekraïne, Soedan, DRK en Palestina.
Digitale transformasie: Erkenning van die rol van KI en tegnologie in ekonomiese en sosiale ontwikkeling (soos opgemerk in Ramaphosa se openingsrede).

Deelnemende leiers

Opmerklike niedeelname
Die president van die Verenigde State, Donald Trump, het verklaar dat sy land geen verteenwoordiging na die beraad sou stuur nie, en het die weerlegde bewerings van Afrikanervervolging in Suid-Afrika aangehaal en die aanbieding van die beraad daar "'n totale skande" genoem. Argentinië se president, Javier Milei, het hom aan die beraad onttrek om Trump se boikot te ondersteun, en sy minister van buitelandse sake, Pablo Quirno, is as sy plaasvervanger aangewys.

Die Chinese leier Xi Jinping het nie die beraad bygewoon nie, met die Chinese premier Li Qiang wat dit namens hom bygewoon het, soos die geval was met die G20-beraad in 2023 in Nieu-Delhi, en die BRICS-beraad wat vroeër vanjaar in Rio de Janeiro gehou is. Die Meksikaanse president Claudia Sheinbaum het ook geweier om dit by te woon, terwyl die Russiese president Wladimir Poetin nie na Suid-Afrika kan reis nie weens die uitstaande lasbrief vir sy inhegtenisneming wat deur die Internasionale Strafhof teen hom uitgereik is.

In 'n latere ontwikkeling het die Indonesiese president Prabowo Subianto besluit om nie die beraad by te woon nie, en die visepresident van Indonesië, Gibran Rakabuming Raka, aangestel om hom te verteenwoordig. 

Hierdie afwesighede het die beraad gelaat sonder dat enige van die twee grootste wêreldekonomieë deur hul topleiers verteenwoordig is, en sewe van die G20 se negentien lidlande nie hul staatshoofde of regeringshoofde gestuur het nie.

Evaluasie  
Die G20-spitsberaad wat in Johannesburg onder Suid-Afrika se presidentskap gehou is, is geëvalueer as 'n belangrike platform vir die bevordering van Afrika en die Globale Suide se prioriteite, met 'n sterk fokus op skuldvolhoubaarheid, rampweerbaarheid, regverdige energie-oorgang en die benutting van kritieke minerale vir inklusiewe groei. Die beraad het Suid-Afrika se leierskap ten toon gestel om die besprekings meer inklusief te maak, meer Afrikalande te betrek en ontwikkelingskwessies te beklemtoon wat krities is vir die vasteland en ander lae- en middelinkomstelande.

Belangrike prestasies het ingesluit die aanvaarding van belangrike verslae oor globale ongelykheid en Afrika-skuld deur kundigepanele, sowel as die aanvaarding van die G20-leiersverklaring wat fokus op ramprisikovermindering, klimaataksie en volhoubare infrastruktuur ontwikkeling. Sommige werkgroepe soos dié oor energie-oorgange en vrouebemagtiging het egter uitdagings in die gesig gestaar as gevolg van meningsverskille tussen lede, veral van lande soos Rusland, Saoedi-Arabië en Argentinië, wat konsensus oor sekere onderwerpe beperk het.

Suid-Afrika se presidentskap is geprys vir sy progressiewe en inklusiewe benadering, wat oplossings konseptualiseer wat oor geografiese en ideologiese verskille strek. Ten spyte van die afwesigheid van die Verenigde State in sommige besprekings, is die beraad as grootliks suksesvol beskou om aandag te vestig op kritieke globale en streekskwessies, veral ontwikkeling en ekonomiese groei in Afrika en die Globale Suide, en sodoende die G20 se relevansie as 'n forum vir multilaterale samewerking in 'n gefragmenteerde geopolitieke omgewing te versterk.Fabricius, Peter, 22 November 2025. How South Africa used the ‘G20 megaphone’ to put critical issues on the global stage. Daily Maverick.  https://www.dailymaverick.co.za/article/2025-11-22-how-south-africa-used-the-g20-megaphone-one-to-put-critical-issues-on-the-global/  Besoek op 23 November 2025.Dentlinger, Lindsay, 22 November 2025. G20: Final declaration published with strong focus on development issues in Africa. EWN. https://www.ewn.co.za/2025/11/22/g20-final-declaration-published-with-strong-focus-on-development-issues-in-africa Besoek op 23 November 2025.

 Verwysings 

Kategorie:G20