Die Smekendes

Die Smekendes (Antieke Grieks: Ἱκέτιδες, Hiketides; Latyn: Supplices), ook genoem Die Smekelinge, Die Salamynse Vroue, Die Smekende Vroue, of Die Smeekers, is 'n toneelstuk deur Aischulos. Dit is waarskynlik die eerste keer opgevoer "slegs 'n paar jaar voor die Oresteia, wat in 458 v.C. opgevoer is." Dit lyk asof dit die eerste toneelstuk in 'n tetralogie is, soms na verwys as die Danaide-tetralogie, wat waarskynlik die verlore toneelstukke Die Egiptenare (ook genoem Aigyptioi), en Die Dogters van Danaus (ook genoem Die Danaides of Die Danaide), en die satiriese toneelstuk Amymone ingesluit het. The 1952 publication of Oxyrhynchus Papyrus 2256 fr. 3 confirmed the existence of a trilogy, probably produced in 463. See Garvie 163-97, Friis Johansen/Whittle 1.23-25 and Sommerstein 141-52 for discussions of the trilogy's date, constituent plays and a hypothetical reconstruction of the plot. Dit is lank beskou as die vroegste oorblywende toneelstuk deur Aischulos as gevolg van die relatief anachronistiese funksie van die koor as die protagonis van die drama. Bewyse wat egter in die middel van die twintigste eeu ontdek is, toon dat dit een van Aischulos se laaste toneelstukke was, definitief geskryf na Die Perse en moontlik na Sewe Teen Thebe. Die 1952-publikasie van Oxyrhynchus Papyrus 2256 fr. 3 het die bestaan van 'n trilogie bevestig, waarskynlik vervaardig in 463. Sien Garvie 163-97, Friis Johansen/Whittle 1.23-25 en Sommerstein 141-52 vir besprekings van die trilogie se datum, samestellende toneelstukke en 'n hipotetiese rekonstruksie van die storielyn. Een rede waarom Die Smekendes as 'n vroeë toneelstuk beskou is, was "sy oorwig van koorliriek, ... 'n opeenvolging van koor-odes wat van die digste, mees weelderige, mees suiwer pragtige dinge in alle Griekse poësie is."Peter Burian. Introduction. The Suppliants by Aeschylus. Vertaal deur Peter Burian. Princeton University Press, 1991. bl. xi.

Griekse tragedies—Die Smekendes en Sophokles se Filoktetes, byvoorbeeld—eindig nie altyd met die ondergang van die protagonis nie. Inteendeel, die pyn van die Danaïede om uit 'n gedwonge huwelik te vlug, is in wese tragies. En Pelasgus word gekonfronteer met die keuse om die smekendes te beskerm, wat waarskynlik 'n oorlog met Egipte sou behels; of om hul pleidooi om beskerming te verwerp, wat Zeus sou aanstoot gee, wat die smekendes ondersteun, en wat hom en sy land in reaksie daarop sou kon straf.H. D. F. Kitto. Greek Tragedy: A Literary Study. Routledge, 1939. bl. 1-22. Verder dreig die smeekendes om selfmoord te pleeg as hul pleidooi verwerp word, wat rituele besoedeling op die stad en sy mense sou bring en die woede van Zeus op hulle sou afbring. Die toneelstukke eindig met die sukses van die smeekendes en die uitstel van enige oorlog met Egipte. Maar dit is slegs 'n tydelike uitstel, en die volgende toneelstukke van die tetralogie gaan waarskynlik voort met 'n oorlog tussen Argos en Egipte, gevolg deur ander tragiese gebeure en dilemmas.

Storielyn
Die Danaïede vorm die koor en dien as die protagoniste. Hulle vlug uit 'n gedwonge huwelik met hul Egiptiese neefs. Wanneer die Danaïede Argos uit Egipte bereik, soek hulle skuiling in 'n heiligdom van verskeie gode, buite die stad, en hulle smeek koning Pelasgus om hulle te beskerm. Die meisies stam af van Zeus en Io, 'n Argos prinses wat deur Zeus verlei is en toe deur Hera na Egipte gedryf is, so hulle eis Argos as hul voorvaderlike tuisland op, en hulle erken en smeek die Griekse gode. Die Danaïede sê vir koning Pelasgus dat as hy hul pleidooi weier, hulle selfmoord sal pleeg deur hulself aan die standbeelde van die gode by die heiligdom op te hang. Pelasgus wil hulle help, maar hy wil nie 'n oorlog met Egipte begin nie. Hy gee die besluit aan die Argos volk, wat eenparig ten gunste van die Danaïede besluit. Danaus is verheug oor die uitslag, en die Danaïede prys die Griekse gode. Byna onmiddellik kom 'n herout van die Egiptenare om te probeer om die Danaïede te dwing om na hul neefs terug te keer vir die huwelik. Pelasgus arriveer, dreig die herout en dring daarop aan dat die Danaïede binne die mure van Argos moet bly. Die toneelstuk eindig met die Danaïede wat beskermd in die Argoïese mure terugtrek.

Temas
George Thomson, wat D. S. Robertson verder uitwerk, het die tetralogie geïnterpreteer as 'n verdediging van die Atheense wet wat vereis dat weduwees onder sekere omstandighede met 'n broer of neef van hul oorlede man moet trou om sy eiendom binne die familie te hou.  Volgens hierdie interpretasie sou die Danaïede se penarie om in 'n huwelik met hul neefs en niggies gedwing te word, nie soveel simpatie by die aanvanklike gehoor, wat gewoond was aan sulke huwelike, gewek het soos dit vandag sou kon nie. Dit word weerspieël in die vraag wat Pelasgus aan die Danaïede vra in die smeekers wat die Atheense wet oor die onderwerp weerspieël: "As die seuns van Aigyptos julle meesters is volgens die wet van die land en beweer dat hulle julle naasbestaandes is, wie sou hulle dan wil teenstaan?" Thomson spekuleer dat, soos Oresteia eindig deur die hedendaagse Atheense wet rakende verhoor vir moord deur die hof van Areopagus te bekragtig, die Danaïede-toneelstukke moontlik geëindig het deur die hedendaagse Atheense wet rakende die huwelik van naasbestaandes wanneer die man sonder 'n erfgenaam sterf, te bekragtig. Thomson stel verder die moontlikheid voor dat, soos Oresteia se einde die vestiging van die hof van Areopagus dramatiseer, die Danaïede-toneelstukke moontlik geëindig het deur die vestiging van die fees van die Thesmophoria te dramatiseer, 'n fees wat vir vroue gereserveer was en gebaseer was op die kultus van Demeter wat, volgens Herodotos, deur die Danaïede uit Egipte na Griekeland gebring is.

Ridgeway, aan die ander kant, het die toneelstukke geïnterpreteer as 'n dramatisering van die konflik tussen matrilineêre en patrilineêre erfenis. Die Franse geleerdes Jean-Pierre Vernant en Pierre Vidal-Naquet het aangevoer dat die Danaïdes beswaar gemaak het teen neef-en-niggie-huwelike omdat hulle dit as bloedskande beskou het; hierdie teorie is egter in diskrediet gebring.

Edith Hall skryf,

 “Aischulos se Die Smekendes  handel oor die gedeelde geskiedenis van die Argos Grieke en die Egiptenare, maar die sielkundige kern daarvan lê die dramatisering van gewelddadige etniese konfrontasie. In die bespreking van fisiese voorkoms, velkleur en kleredrag, sowel as in die vergelykings van godsdiens, gedragskodes en politieke kultuur, weerspieël die dialoog ryklik die belangstelling wat die Grieke van die middel-vyfde eeu gehad het in die verskillende volke met wie hulle die Mediterreense kus gedeel het.Edith Hall. Greek Tragedy: Suffering Under the Sun. Oxford University Press, 2010. bl. 207. ”

Evaluasie
Die Smekendes is 'n filosofies ryk, moreel komplekse tragedie wat steeds treffend relevant is. Dit nooi uit tot besinning oor temas van migrasie, asiel, geregtigheid en die rol van kollektiewe wil in regering. Hoewel dit dalk nie die dramatiese krag van latere Griekse tragedies lewer nie, maak die liriese krag en etiese dringendheid daarvan dit 'n noodsaaklike deel van die tragiese kanon en 'n gewaagde vroeë eksperiment in politieke teater.

 Verwysings 

Kategorie:Geskiedenis van Griekeland
Kategorie:Toneelstukke