Swartkolkbom

'n Swartkolkbom is ’n fisiese effek wat gebruik maak van hoe ’n bosoniese veld wat op ’n roterende swartkolk inwerk, versterk kan word deur superstralingsverstrooiing. As die versterkte veld na die swartkolk terugweerkaats word, kan die versterking herhaal word, wat lei tot ’n wegholvermeerdering van die veld, dit wil sê ’n ontploffing. Dié ontploffing kan so kragtig soos ’n supernova wees. 

Een manier waarop hierdie weerkaatsing in die natuur kan voorkom, is indien die bosoniese veld massa het. Die massa kan veroorsaak dat die versterkte modusse rondom die swartkolk vasgevang bly, wat ’n voortdurende siklus van selfversterking tot gevolg het. Dit staan bekend as ’n superstralingsonstabiliteit, aangesien die versterkte veld spontaan uit geraas kan ontstaan, wat die stelsel inherent onstabiel maak. 

Die idee dat die hoekmomentum en energie van ’n roterende swartkolk na ’n deeltjie oorgedra kan word wat daardeur verstrooi word, is in 1971 deur die Engelse wiskundige en fisikus Roger Penrose voorgestel. 

Swartkolkbom-onstabiliteite
Ander fisiese stelsels kan ook swartkolkbom-onstabiliteite toon, soos elektromagnetiese en akoestiese stelsels. In 2025 is hierdie onstabiliteit in ’n elektromagnetiese eksperiment waargeneem.

Verwysings

Skakels

Kategorie:Fisika
Kategorie:Ruimteverskynsels
Kategorie:Swartkolke