Barbara Masekela

Barbara Mosima Joyce Masekela (gebore 18 Julie 1941)  is 'n Suid-Afrikaanse digter, opvoeder en aktivis wat posisies van kunsleierskap binne die African National Congress (ANC) beklee het.

Vroeë lewe en opvoeding
Barbara Masekela is op 18 Julie 1941 in die Alexandra Township van Johannesburg, Suid-Afrika gebore, die tweede van vier kinders wat vir Pauline en Thomas Masekela gebore is. Haar pa was 'n kunstenaar; haar ouer broer Hugh Masekela het grootgeword om 'n bekwame jazzmusikant te wees. As baba is sy gestuur om by haar ouma in Witbank (nou bekend as EMalahleni) te gaan woon. Op die ouderdom van 10 het Barbara na Alexandra Township teruggekeer om Saint-Michael's Anglikaanse Skool by te woon. Haar ouers het 'n polities-bewuste huishouding bevorder; Barbara was van jongs af kundig oor die politieke klimaat van Suid-Afrika. Terwyl sy Inanda Girls’ Seminary in Durban bygewoon het, het sy die geleentheid gehad om baie van Suid-Afrikaanse burgerregte-aktiviste te ontmoet, soos ANC-leier Albert Luthuli, wat haar toekomstige politieke en opvoedkundige loopbane sou vorm. In 1960 het Masekela haar hoërskoolopleiding voltooi en by die New Age-koerant gaan werk.

Ses maande later het sy by die Basoetoland-kampus van die Universiteit van Basoetoland, Betsjoeanaland en Swaziland ingeskryf. Na een semester by die universiteit het sy na Ghana verhuis om die nuwe onafhanklike land te help om Westerse-styl metodes van leer bekend te stel. In Februarie 1963 het Masekela tuberkulose opgedoen en is toe na die Verenigde Koninkryk gestuur, waar sy oor die volgende jaar behandeling ontvang het. Nadat sy gerehabiliteer is, het sy vir 'n paar maande in die Verenigde Koninkryk gebly, voordat sy in 1965 na New York  verhuis het, waar sy by die Fordham-universiteit ingeskryf het. Haar opvoedkundige loopbaan aan die Fordham-universiteit was van korte duur; in haar Antropologieklasse het sy rassisme ervaar van haar professore, wat nie-Westerse samelewings as primitief en onbeskaafd beskou het. Masekela het weer siek geword en na Afrika teruggekeer en haar opleiding aan die Universiteit van Zambië in 1967 voortgesit.

Terwyl sy in haar derde jaar aan die Universiteit van Zambië was, was sy in 'n motorongeluk; die gevolglike beserings het haar gedwing om by haar broer in Kalifornië te bly totdat sy herstel het. Nadat haar beserings genees het, het sy in die Verenigde State gebly om haar BA-graad met 'n hoofvak in Engels aan die Ohio-universiteit in 1971 te voltooi. In 1972 het sy by Staten Island Community College begin skoolhou. In 1973 het sy aanbeweeg om Engelse letterkunde aan die Rutgers-universiteit te doseer tot 1982. Gedurende haar tyd by Rutgers het sy eers in 1976 verlof geneem om haar meestersgraad te voltooi.

Politieke loopbaan
Nadat Masekela 22 jaar lank weg was van Suid-Afrika, het Masekela steeds tred gehou met en haar land ondersteun deur die koerante waar kwessies van die African National Congress (ANC) feitlik elke dag in die hoofopskrifte verskyn het. Uit die media het Masekela verneem van hul strewe vir die ekonomiese sanksies wat die Suid-Afrikaanse regering sou verswak, en hul steeds sterker bande met die Skandinawiese lande, wat alles lankal met menseregtekwessies geassosieer word. Daar is opgemerk dat Zimbabwe en Mosambiek onafhanklikheid verkry het en saam met Suid-Afrika die apartheidstelsel beveg het. Dit was toe, in die vroeë 1980's dat Masekela by die anti-apartheidsbeweging aangesluit het en toesprake en betogings in Amerika gehou het, wat haar die reputasie gegee het om 'n ernstige aktivis te wees. In Augustus 1982 het Masekela haar reis terug na Lusaka, Zambië, waar sy voltyds as administratiewe sekretaresse vir die ANC gewerk het."Masekela, Barbara", Women Marching Into the 21st Century: Wathint' Abafazi, Wathint' Imbokodo, HSRC Press, 2000, bl. 109.  Nadat sy net 'n jaar vir die ANC gewerk het, is sy gevra om aan die hoof van die ANC se departement van kuns en kultuur te staan, watter rol sy aanvaar het. 

In 1990, kort ná sy vrylating uit sy gevangenisstraf van 27 jaar, het Nelson Mandela na die Verenigde State en na Indië gekom om almal te bedank wat hom en die ANC gehelp het. Masekela is gevra om hom te vergesel, reëlings en skedulering te hanteer, en ook om fondse en ondersteuning van studente en politici vir die organisasie te help insamel in die veelrassige, demokratiese verkiesings wat byna seker voorlê. Gestroomlyn en doeltreffend het sy Mandela so beïndruk dat hy haar gevra het om die personeelhoof in sy kantoor te word. In dieselfde jaar het Masekela 'n toespraak gehou wat die verhouding wat sy altyd beweer het tussen kuns en die kultuur van enige samelewing duidelik gemaak het, dat kuns in enige vorm die langtermynwaardes van 'n samelewing uitdruk, hetsy polities, wetlik of sosiaal 

Sy het die Suid-Afrikaanse regering op die hoogste vlak gedien toe Mandela, na sy inhuldiging as President, waarby sy voorsitter was, haar in 1995 as die eerste nuwe Suid-Afrikaanse Ambassadeur in Frankryk en UNESCO aangestel het. Daarna, op 8 September 2003, het president Thabo Mbeki haar Suid-Afrika se ambassadeur in die Verenigde State aangestel. Tussen ambassadeuraanstellings het sy as 'n uitvoerende direkteur vir openbare en korporatiewe aangeleenthede vir De Beers Consolidated Mines gedien. Sy het gedien as 'n trustee van die Nelson Mandela-kinderfonds en die Nelson Mandela-stigting. Masekela het ook verskeie uitvoerende en nie-uitvoerende direkteurskappe beklee, insluitend direkteur van die Standard Bank van Suid-Afrika, die Suid-Afrikaanse Uitsaaikorporasie en die Internasionale Bemarkingsraad. Sy was laasgenoemde voorsitter van die raad van die Nasionale Staatsteater."Barbara Masekela (1941 - )" , The Presidency, Republic of South Africa.

Skryfwerk en literêre werk
Masekela se poësie is opgeneem in sulke publikasies by Sterling Plumpp se Somehow We Survive: An Anthology of South African Writing (New York: Thunder's Mouth Press, 1982).Salkey, Andrew (1984). "Ironic Gasps and Head-On Attacks: Poetry From South Africa" (review of Somehow We Survive: An Anthology of South African Writing, edited by Sterling Plumpp, published by Thunder’s Mouth Press, New York), Callaloo, no. 21, 109–113. Besoek 4 Maart 2024.

Haar outobiografie, getiteld Poli Poli, en opgedra aan haar broer Hugh, is in 2021 gepubliseer (Jonathan Ball Publishers, ),met tot kritieke lof  Soos gekenmerk deur Nuruddin Farah, "Poli Poli deur Barbara Masekela is 'n lieflike boek vol kinderjare opwinding en wemel van vignette van herinnering wat in briljante prosa oorvertel is. Dit herinner my aan Aké deur Wole Soyinka, wat op sigself inderdaad groot lof is."  The Johannesburg Review of Books het afgesluit: "As deel van die swart rykes se skryfwerk in Suid-Afrika, " Masekela se Poli Poli sluit aan by die koor van stemme wat Noni Jabavu, Ellen Kuzwayo, Fatima Meer, Brigalia Bam en vele ander insluit wat hul eie stories geskryf het, en sodoende die geskiedenisse van hul families en gemeenskappe geskryf het, vertellings wat dikwels in hoofstroomgeskiedenis ondermyn word.

Masekela, ondersteun deur Elinor Sisulu, het in Februarie 2023 die Johannesburg Festival of Women Writers ingehuldig, aangebied deur die Johannesburg Institute for Advanced Study (JIAS) by die Johannesburg Business School.

Toekennings
Masekela is 'n ontvanger van die Orde van Luthuli in Silwer, welke nasionale eerbewys aan haar toegeken is vir haar "uitstekende bydrae tot die uitwissing van apartheid en bydrae tot die ontwikkeling van die nuwe Suid-Afrikaanse waardes".

In April 2024 het die Rhodes-universiteit 'n eredoktorsgraad, Doktor in die Regte (LLD), aan haar toegeken "vir haar lewenslange verbintenis tot kulturele aktivisme, letterkunde en die stryd vir menswaardigheid".

In Maart 2025 is 'n eredoktorsgraad deur die Universiteit van Johannesburg aan haar toegeken vir "haar lewenslange toewyding aan die kunste, letterkunde en sosiale verandering".

 Verwysings 

Kategorie:Geboortes in 1941
Kategorie:Politici van die African National Congress
Kategorie:Lewende mense
Kategorie:Suid-Afrikaanse ambassadeurs in die Verenigde State
Kategorie:Suid-Afrikaanse anti-apartheidsaktiviste
Kategorie:Suid-Afrikaanse ambassadeurs in Frankryk