Dekoratie voor Trouwe Dienst

Die Dekoratie voor Trouwe Dienst (DTD) was ‘n Suid-Afrikaanse medalje vir offisiere van die krygsmagte van die voormalige Zuid-Afrikaansche Republiek en die Republiek van die Oranje-Vrystaat wat ‘n heldhaftige bydrae gelewer het tydens die Tweede Vryheidsoorlog.

Agtergrond
Die Boererepublieke het oor geen stelsel beskik  wat hul soldate vir dapperheid onderskei het nie. Tydens die oorlog is bevelvoerders van die ZAR-magte  egter deur middel van ‘n kennisgewing in die Staats Courant van 9 Mei 1900 beveel om name aan te teken van manskappe wat besondere dapperheid aan die dag lê sodat na die oorlog  aan daardie soldate erkenning gegee kan word. Maar die ZAR en die Oranje-Vrystaat  verloor die oorleg en kom daar niks van die oorhandiging van eretekens nie. Toe die Unie-verdedigingsmag gevorm word, dra die  soldate wat aan Britse kant geveg het, wel medaljes, maar die  oud-veterane van die OVS en die ZAR nie. Om die ongelyklheid reg te tel is die DTD ingestel gelyk aan rang as die Britse Distinguished Service Order (die DSO).

Aan wie?
Die DTD kon toegeken word aan oud-offisiere van die Boere-republieke, maar moes dienende lede van die nuwe verdediginsmag wees of beskikbaar wees om opgeroep te word. Toekennings is gedoen deur die Britse koning op aanbeveling van die Unie van Suid-Afrika se minister van verdediging.  Tussen 1921 en 31 Desember 1946 is 655 offisiere vereer. Baie offisiere wat aan Boerekant geveg het, is egter uitgesluit, byvoorbeeld Kaapse Rebelle en ander rebelle en offisiere van die Hollanderkorps en ander buitelanders wat die Boere ondersteun het.

Medalje
Die medalje het bestaan uit ‘n ronde silwer skyf, 37 mm in deursnee, 3 mm dik met ‘n effens opstaande rant. Aan die een kant was die landswapen van die Oranje-Vrystaat met op die agtergrond  ‘n kruis (die tradisionele simbool van dapperheid) en in die veld rondom die kruis was die inskripsies “Voor Trouwe Dienst” en “1899-1902”.   Die ander kant van die penning was presies dieselfde, behalwe dat die OVS-wapen met die ZAR-wapen vervang is. Op die smal rand van die munt het die naam en rang van die ontvanger gestaan.

Lint
Aan die medalje is ‘n gespe vir ‘n lint met ‘n breedte van 32 mm. Die lint het bestaan uit 5 vertikale bane in die vyf gekombineerde kleure van die Vierkleur (rooi, wit, blou, groen) en die OVS-vlag (rooi, wit, blou, oranje). Die rooi baan is 3 mm breed, groen 7 mm, blou 12 mm, oranje 7 mm en wit 3 mm.

Drawyse
‘n Veteraan van die Vrystaatse magte dra die medalje met die OVS-wapen na vore. Ook dra hy die lint so dat die wit baan vir hom links is. Vir ‘n ZAR-offisier is dit by die munt sowel as by die lint andersom. Soos gebruiklik met eretitels en kwalifikasies in die Engelse tradisie was die ontvanger van ‘n DTD geregtig om die letters agter sy  naam te skryf.

Opmerking
Die Britse koning maak dus in hierdie geval ‘n toekenning aan mense wat in ‘n oorlog teen sy land geveg het en die oorlog verloor het. Dit is bedoel as ‘n  gebaar van versoening.

Lees ook
Suid-Afrikaanse militêre dekorasies en medaljes
Andries Smorenburg

Bibliografie
angloboerwar.com/medals-and-awrds/boer/1719-dekoratie-voor-trouwe-dienst
samilitaryhistory.org/vol011fo.html
transvaalstudycircle.org/dekoratie-voor-trouwe-dienst-a- philatelic-connection-by-garth-kruger/

Kategorie: Geskiedenis van Suid-Afrika
Kategorie: Toekennings
Kategorie: Suid-Afrikaanse ordes en dekorasies