Meesterstuk

'n Meesterstuk (Latyn: magnum opus of Frans: chef-d'œuvre; meervoud: chefs-d'œuvre; Franse fonetiese uitspraak: ʃɛ.d‿œvʁ)  is 'n skepping wat baie kritiese lof ontvang het, en veral een wat beskou word as die grootste werk van 'n persoon se loopbaan, of 'n werk van uitsonderlike kreatiwiteit, vaardigheid, diepsinnigheid en bekwaamheid.   

'n "Meesterstuk" is, vanuit 'n historiese oogpunt gesien, 'n werk van 'n baie hoë standaard wat vervaardig is om lidmaatskap te bekom van 'n gilde of akademie in verskeie praktiese- en geestesvelde.  
duimnael|upright=0.8|In die skilderkuns word Leonardo da Vinci se Mona Lisa (omstreeks 1503–06) beskou as 'n volmaakte en volwaardige meesterstuk, alhoewel dit nie geskilder is vir toelating tot 'n gilde of akademie nie.

 Etimologie 
Die term masterstik is opgeteken in Skots as deel van 'n stel gilderegulasies van Aberdeen uit 1579, terwyl die woord masterpiece die eerste keer opgeteken is in 1605, reeds buite die konteks van 'n gilde, in 'n toneelstyk deur Ben Jonson.OED:"Masterpiece". Sien ook: Encarta. Geargiveer 2009-11-01.  Masterprize was 'n ander vroeë variant in Engels.OED:"Masterprize"
duimnael|Things Fall Apart deur Chinua Achebe word dikwels beskou as 'n literêre meesterstuk en as een van die grootste werke van die Nigeriese kanon (alhoewel dit in Engels geskryf is). Voor-die-handliggende voorbeelde van meesterstukke van die Afrikaanse kanon is bv. Jan van Melle se Bart Nel, C.M. van den Heever se Laat vrugte, F.A. Venter se Man van Cirene, Anna M. Louw se Kroniek van Perdepoort, Marlene van Niekerk se Agaat, Wilma Stockenström se Die kremetartekspedisie en Abjater wat so lag, Willem Anker se Buys, S.J. Naudé se Die derde spoel, Dan Sleigh se Eilande, Afstande, Wals met Matilda en 1795 , Dalene Matthee se Fiela se Kind en Kringe in 'n Bos, Karel Schoeman se Stemme-reeks en 'n Ander Land, N.P. van Wyk Louw se Halwe kring, sy epos Raka en Gestaltes en diere  en Negester oor Ninevé, die epos, Joernaal van Jorik, en Engel uit die klip deur D.J. Opperman, om maar enkeles te noem.

 Geskiedenis 
duimnael|upright=0.8|Federico Zuccari, Twee Vakleerlinge, 1609. Die twee sou 'n "meesterstuk" moes skilder om te getuig van hul vakmanskap om aan die einde van hul vakleerlingskap meesters te word.

Oorspronklik het die term meesterstuk verwys na 'n stuk werk wat vervaardig is deur 'n vakleerling wat daarna streef om 'n meestervakman in die ou Europese gilde-stelsel te word. Sy geskiktheid om vir gildelidmaatskap te kwalifiseer is deels deur die meesterstuk bepaal en indien hy suksesvol was, is die stuk deur die gilde behou. Groot sorg is dus geneem om 'n fyn stuk te vervaardig in wat die kunsvlyt ook al was, hetsy lekkers, verf, goudsmede, die maak van messe en soortgelyke voorwerpe soos swaarde, leerwerk en -looiery en verskeie ander ambagte.

In Londen in die 17de eeu het die Worshipful Company of Goldsmiths byvoorbeeld van 'n vakleerling vereis om 'n meesterstuk onder hulle toesig te vervaardig by 'n "werkhuis" in Goldsmiths' Hall. Die werkhuis is opgerig as deel van 'n verskerping van standaarde nadat die maatskappy bekommerd geraak het dat vaardigheidsvlakke besig was om af te neem. In 1607 is daar klagtes ontvang dat die "ware praktyke van die 'Art & Mystery of Goldsmithry' nie net grootliks versleg het nie, maar ook na baie dele versprei het, sodat baie min werkers nou daartoe in staat is om 'n stuk bord met al die dele daarvan sonder die hulp van baie hande...". Dieselfde goudsmidorganisasie vereis steeds die vervaardiging van 'n meesterstuk, maar dit word nie meer onder toesig vervaardig nie.A History of the Goldsmiths' Company.  The Goldsmiths' Company. Opgespoor en besoek op 30 Desember 2014.Goldsmiths' Company Apprenticeship Programme.  The Goldsmiths' Centre. Opgespoor op 30 Desember 2014.

In Neurenberg, Duitsland, tussen 1531 en 1572, is vakleerlinge wat 'n meestergoudsmid wou word verplig om akeleibekers, matryse vir 'n staalseël en goue ringe met edelstene te vervaardig voordat hulle tot die goudsmidgilde toegelaat kon word. Indien hulle nie toegelaat word nie kon hulle voortgaan om vir ander goudsmede te werk, maar nie self as 'n meester nie. In sommige gildes is vakleerlinge nie toegelaat om te trou voordat hulle volle lidmaatskap verkry het nie.Beker, Silwer, kamer 69, saak 25. Victoria & Albert Museum. Opgespoor op 30 Desember 2014.

In sy oorspronklike betekenis was die term oor die algemeen beperk tot tasbare voorwerpe, maar in sommige gevalle, waar gildes die skeppers van ontasbare produkte ingesluit het, is dieselfde stelsel gebruik. Die bekendste voorbeeld vandag is Richard Wagner se opera Die Meistersinger von Nürnberg (1868), waar baie van die intrige te make het met die held se komposisie en uitvoering van 'n "meesterstuklied", voordat hy toegelaat kon word om meistersinger in die (nie-kommersiële) Neurenberg-gilde te word. Dit volg die bestaande reëlboek van die gilde.

Die praktyk om 'n meesterstuk te vervaardig het voortgegaan in sommige moderne kunsakademies. Die Royal Academy in Londen gebruik die term "diplomawerk" en beskik oor 'n aansienlike versameling diplomawerke wat as voorwaarde tot lidmaatskap ontvang is.

 Moderne gebruik van die term 
Vandag is 'n meesterstuk 'n skepping in enige gebied van die kunste wat baie kritiese lof ontvang het, veral een wat as die belangrikste werk van 'n persoon se loopbaan beskou word, of 'n werk van uitstaande vlyt, kreatiwiteit, vaardigheid, diepsinnigheid of vakmanskap. Charles Dickens se roman David Copperfield word oor die algemeen as 'n literêre meesterstuk beskou. Die term word dikwels losweg en te maklik gebruik, en sommige kritici soos Edward Douglas van The Tracking Board is van mening dat dit oorgebruik is wat die mees onlangse rolprente betref.

 Erkende meesters in hul eie lande en wêreldwyd 
Meesters op musikale gebied 

Duits
 Bach
 Brahms
 Schumann
 Beethoven
 Wagner
 Händel
Oostenryks
 Schubert
 Haydn
 Mozart
 Mahler

Italiaans
 Verdi
 Rossini
 Bellini 
 Puccini

Russies
 Tsjaikofski
 Medtner
 Sjostakowitsj
 Prokofiëf

Meesters op literêre gebied, insluitende poësie en drama

Nigeries
 Chinua Achebe

Suid-Afrikaans
 D.J. Opperman
 Elisabeth Eybers
 N.P. van Wyk Louw
 W.E.G. Louw
 Uys Krige
 T.T. Cloete
 P.G. du Plessis
 Eugène Marais
 Wilma Stockenström
 Sheila Cussons
 Willem Anker
 S.J. Naudé
 Marlene van Niekerk
 Dan Sleigh
 Karel Schoeman
 Etienne van Heerden
 Etienne Leroux
 J.M. Coetzee
 Olive Schreiner
 Breyten Breytenbach

Engels (Groot-Brittanje en Australië)
 Shakespeare
 Gibbon
 Milton
 Dickens
 D.H. Lawrence
 Maugham
 Eliot
 Shaw
 Beckett
 White

Amerikaans
 Melville
 Hemingway
 Steinbeck
 Bellow

Brasiliaans
 Coelho

Russies
 Dostojefski
 Tolstoi
 Toergenef
 Tsjechof
 Pasternak

Frans
Hugo
Saint-Exupéry 
de Maupassant
Dumas
Proust
Rabelais
Racine
Molière
Baudelaire
Sartre
Balzac
Anaïs Nin
Flaubert
Verlaine

Oudgrieks
 Homeros
 Vergilius

Italiaans
 Petrarca
 Dante
 Boccaccio
 Manzoni

Duits
 Schiller
 Goethe
 Heine
 Rilke
 Kafka
 Mann
 Brecht
 Hesse

Noorweegs
 Hamsun

Sweeds
 Munthe

Spaans
 Cervantes
 Lorca

Portugees
 Camões

Meesters van denke en filosofie 
 Sokrates
 Aristoteles
 Plato
 Schiller
 Hegel

duimnael|regs|Dawid, deur Michelangelo, 1504
Meesterskilders

 Michelangelo
 Da Vinci
 Titiaan
 Raphael
 Donatello
 Botticelli
 Brunelleschi
 Verrocchio
 Caravaggio
 Jan van Eyck
 Rubens
 Vasari
 Bosch
 Bellini 
 Fra Angelico
 Veronese
 Lippi
 Tintoretto
 Goya
 Murillo
 Velázquez
 Klimt
 Ribera
 Van Gogh
 Pierneef
 Leonid Pasternak
 Paul Gauguin

Argitektuur 
 Gaudi
 Moerdyk

Beeldhouwerk 
 Michelangelo
 Bernini
 Cellini
 Anton van Wouw
 Rodin

 Sien ook 
 Westerse kanon

 Verwysings 

 Eksterne skakels 
 Meesterstukke by die Louvre.

Kategorie:Kuns