Forum (Romeinse Ryk)

'n Romeinse forum was die sentrale markplein in 'n Romeinse stad. Op 'n Forum is daar geregtelike en amptelike burgerlike vergaderings gehou.

 Geskiedenis 
Die herkoms van die woord forum is onseker, maar kan verband hou met die Sanskrit-wortel "dhar-", wat "ondersteuning" beteken. Die Romeinse forum was 'n aanpassing van die Griekse agora. Oorspronklik is handel in 'n forum gedryf, maar later het hierdie pleine meer van 'n administratiewe funksie aangeneem.

Die Forum Romanum in Antieke Rome het van 'n markplek na die administratiewe en geregtelike sentrum van die stad verander, waar die senaat in die curia vergader het en regspleging in die basiliek geadministreer is. As gevolg van Rome se enorme groei, was die Romeinse Forum al so vroeg as die 1ste eeu vC te klein en daarom het Julius Caesar 'n nuwe forum langs die ou een laat bou. Hierdie Forum van Caesar was die eerste van die imperiale forums, wat nooit 'n markfunksie gehad het nie.

Latere imperiale forums is deur Augustus, Vespasianus, Domitianus en Trajanus gebou. Die voedselmarkte het ook oorleef en is op vaste plekke regdeur die stad gehou, en die naam en ligging van 'n aantal het behoue gebly.

 Forums in Rome 
Forum Romanum - Rome se oorspronklike markplein, wat ontwikkel het tot die politieke, administratiewe en godsdienstige sentrum van die stad en die hele Romeinse Ryk.

 Markte 

 Forum Boarium.
 Rome Forum Boarium - Die beesmark, aan die voet van Capitoline en Palatine Heuwel aan die Tiber. 
 Forum Holitorium - Die groente-, kruie- en oliemark, aan die voet van Capitoline Heuwel. 
 Forum Piscarium - Die vismark, noord van die Romeinse Forum. 
 Forum Pistorium - Die broodmark, naby die pakhuise van die Emporium, aan die suidekant van die Aventine heuwel. 
 Forum Suarium - Die varkmark op die Marsveld. 
 Forum Vinarium - Die wynmark by die pakhuise van die Emporium, langs die Aventine Heuwel.
 Forum Gallorum - Die hoendermark, die ligging is onbekend. 
 Forum Rusticorum - Die pluimveemark, die ligging is onbekend.

 Imperiale forums 
 Forum van Augustus - gebou deur Augustus. Forum van Caesar - gebou deur Julius Caesar. 
 Forum van Nerva - gebou deur Domitianus, maar deur Nerva ingewy na sy dood. 
 Forum Pacis - nie eintlik 'n forum nie, maar die Tempel van Vrede. Dit word sedert die laat oudheid ook onder die keiserlike forums gereken. 
 Forum van Trajanus - gebou deur Trajanus, die laaste en grootste van die imperiale forums.

 Forums elders 

 Forum van Filippi 
 Forum van Ostia 
 Forum van Pompeii 
 Driehoekige forum 
 Forum van Herculaneum 
 Forum van Durrës 
 Forum van Zadar 
 Forum van Thessaloniki 
 Forum van Theodosius 
 Forum van Konstantyn 
 Forum van Arcadius 
 Os Forum 
 Forum van Filippi 
 Forum van Mérida 
 Forum van Tarragona 
 Forum van Arles 
 Forum van Lyon 
 Forum van Bavay 
 Forum van Trier 
 Forum van Keulen 
 Forum van Xanten 
 Forum van Tongeren 
 Forum van Xanten 
 Forum van Tongeren 
 Forum van Londen

 Verwysings 

 Bronne 
 , art. Fora, in  - ed. rev.  A Topographical Dictionary of Ancient Rome, Londen, 1929, pp. 219‑245
 , Rome (Oxford Archaeological Guides), London 1998. pp. 55