Lys van presidente van Burundi

Die president van Burundi (Engels: President of Burundi; Frans: Président du Burundi; Kirundi: Abakuru W'igihugu ca Uburundi), amptelik die president van die republiek, is beide die staats- en regeringshoof van die Republiek Burundi. Die president is ook opperbevelvoerder van die Nasionale Weermag. Die amp van die presidentskap is gestig toe Michel Micombero Burundi op 28 November 1966 tot 'n republiek verklaar het. Die eerste grondwet wat die magte en pligte van die president spesifiseer, was die grondwet van 1974 wat in 1976 aanvaar is. Die grondwet, geskryf deur Micombero, bevestig die posisie van Micombero as die eerste president van Burundi. Die president se magte spruit voort uit die grondwet van 2005 wat in werking gestel is as gevolg van die Arusha-ooreenkomste in 2000 ná die Burundiese Burgeroorlog. Die huidige president is Évariste Ndayishimiye.

Die president se verklaarde rol is om Burundi se nasionale eenheid te verteenwoordig en te verseker dat die wette en funksies van die staat uitgevoer word met volle nakoming in die grondwet. Die president kry in die hele grondwet 'n verskeidenheid magte. Artikel V beskryf die uitvoerende magte wat aan die president verleen is en artikel VI beskryf wetgewende bevoegdhede wat aan die president verleen word. Die president het die mag om militêre bevelvoerders, ambassadeurs, landdroste, provinsiale goewerneurs en lede van verskillende nasionale rade aan te stel. Die president benoem ook al die regters, ook dié van die Hooggeregshof en die Grondwetlike Hof. Die president kan die regering organiseer en onder buitengewone omstandighede parlementsessies belê. Benewens die afkondiging van wetgewing het die president die bevoegdheid om wette voor te stel en te wysig en hy kan wette wat die parlement voorlê en nie goedkeur nie, veto. Die president kan ook die grondwet wysig. Die president verteenwoordig Burundi in internasionale aangeleenthede deur verdrae te onderteken en te bekragtig. Die president is die enigste amp om oorlog te bestuur, maar het goedkeuring deur die parlement en die Nasionale Raad vir Veiligheid nodig om 'n oorlog te begin. Die president is die enigste pos wat militêre optrede kan magtig. Die president is ook die enigste pos wat siviele en militêre toekennings verleen.

'n Presidensiële termyn duur sewe jaar en 'n president kan twee termyn dien. Die president word bygestaan deur twee presidentsaangestelde adjunkpresidente; die Burundiaanse grondwetlike referendum is egter aangeneem om uiteindelik die aantal adjunkpresidente tot een te verminder. Die president kan aanspraak maak op 'n pensioen na die einde van sy diens.

 Presidente van Burundi sedert 1966 
 Partye

 Status

 Simbole
 † in amp oorlede

 # Portret Naam(Geboorte-dood) VerkiesAmpstermyn Etniese groep Party Eerste minister Bron 1 100px Michel Micombero(1940–1983) — 28 November 1966 1 November 1976(afgesit) Tutsi UPRONA / Militêre Nyamoya   2 100px Jean-Baptiste Bagaza(1946–2016) 1984 1 November 1976 3 September 1987(afgesit) Tutsi UPRONA / Militêre Nzambimana   3 100px Pierre Buyoya(1949–2020) — 3 September 1987 10 Julie 1993 Tutsi UPRONA / Militêre Sibomana   4 100px Melchior Ndadaye(1953–1993) 1993 10 Julie 1993 21 Oktober 1993(vermoor) Hutu FRODEBU Kinigi   — 100px François Ngeze(* 1953) — 21 Oktober 1993 27 Oktober 1993 Hutu UPRONA / Militêre —  — 100px Sylvie Kinigi(* 1953)  — 27 Oktober 1993 5 Februarie 1994 Tutsi UPRONA Haarself   5 100px Cyprien Ntaryamira(1955–1994) 1994 5 Februarie 1994 6 April 1994(vermoor) Hutu FRODEBU KinigiKanyenkiko   6 100px Sylvestre Ntibantunganya(* 1956) — 6 April 1994 1 Oktober 1994 Hutu FRODEBU KanyenkikoNduwayo  1994 1 Oktober 1994 25 Julie 1996(afgesit) (3) 100px Pierre Buyoya(1949–2020) — 25 Julie 1996 11 Junie 1998 Tutsi UPRONA Ndimira  11 Junie 1998 30 April 2003 Amp afgeskaf 7 100px Domitien Ndayizeye(* 1951) — 30 April 2003 26 Augustus 2005 Hutu FRODEBU   8 100px Pierre Nkurunziza(1964–2020) 200520102015 26 Augustus 2005 8 Junie 2020† Hutu CNDD–FDD    9 100px Évariste Ndayishimiye(* 1968) 2020 18 Junie 2020 Ampsbekleër Hutu CNDD–FDD BunyoniNdirakobuca  

 Verwysings 


Burundi