Pseudovulkaniese verskynsels

Geoloë noem natuurverskynsels wat baie na vulkane aard maar nie al die eienskappe besit van vulkaniese uitbarstings bevat nie, pseudovulkaniese verskynsels. Pseudo (Grieks: skyn)

In die antieke tye het mense wat in die omgewing van die Kaspiese See geleef het, van tyd tot tyd sulke onverklaarbare verskynsels waargeneem. Angswekkende vlamme het uit splete in die aarde geskiet om kort daarna weer vanself uitgedoof te raak. Hulle het vas geglo dit is bonatuurlik en is altare ter ere van die 'gode van die onderaardse vuur' gebou. 

Min het hulle geweet dit word veroorsaak deur gas, veral metaan wat uit die holtes in die aarde opstyg en spontaan aan die brand slaan. 

 Vreemde verskynsels 
Geisers of spuitbronne is indrukwekkende voorbeelde hiervan.

Solfataras of  dampbronne (swawelwaterstofuitstromings in kraters van sterwende vulkane)

Fumaroles (gat in die aarde waar rook of damp uitkom)

Booruitsromings (gasbron bv. boor en helium) Word ook as energiebron benut. 

Moddervulkane spuit water(meestal koud), modder, gasse en selfs see-fossiele uit. 

 Sien ook 
 Geiser (bron)
 Lys van argaïsmes
 Vulkane

 Bronnelys 
 Kennis, 1980, vol 4, bl. 677,