Devon

Hierdie artikel handel oor die graafskap in Engeland. Vir ander gebruike, sien Devon (dubbelsinnig).
Devon120pxVlag120pxWapen150pxLigging in EngelandSeremoniële graafskap DevonHoofstad ExeterOppervlakte6 707 km²Bevolking1 135 700 (2011)Bevolkingsdigtheid169 inw./km²Administratiewe (nie-metropolitaanse) graafskapStreekDevonAdministratiewe setel ExeterISO 3166-2:GB-DEVOppervlakte6 564 km²Bevolking747 900 (2011)Bevolkingsdigtheid114 inw./km²Webtuistewww.devon.gov.ukDistrikte en Unitêre owerhede 250px|senter
 Exeter
 Oos-Devon
 Mid Devon
 Noord-Devon
 Torridge
 Wes-Devon
 Suid-Hams
 Teignbridge
 Plymouth
 Torbay

Devon (uitgespreek /ˈdɛvən/) is 'n seremoniële  nie metropolitaanse graafskap in suidwestelike Engeland, in die Verenigde Koninkryk. Die graafskap sluit in die stede van Exeter, Plymouth en Torquay. Devon het 'n bevolking van 1 141 600 en is dus die 11de grootste graafskap in die land.

Die mees bevolkte nedersetting in Devon is die stad Plymouth, gevolg deur Devon se distrikstad, die stad Exeter. Devon is 'n kusdistrik met kranse en sandstrande. Die tuiste van die grootste oop ruimte in Suid-Engeland, Dartmoor (954 vierkante km) , is oorwegend landelik en het 'n relatief lae bevolkingsdigtheid vir 'n Engelse graafskap.

Die graafskap word begrens deur Somerset in die noordooste, Dorset in die ooste, en Cornwall in die weste.

Die graafskap is verdeel in die nie-metropolitaanse distrikte van East Devon, Mid Devon, North Devon, South Hams, Teignbridge, Torridge, West Devon, Exeter, en die eenheidsowerheidsgebiede Plymouth en Torbay. Gekombineer as 'n seremoniële graafskap, is Devon se gebied 6 707 vierkante km en sy bevolking is ongeveer 1,2 miljoen.

 Etimologie 
Devon ontleen sy naam aan Dumnonia (die verskuiwing van m na v is 'n tipiese Keltiese konsonantverskuiwing). Gedurende die Britse Ystertydperk, Romeinse Brittanje en die vroeë Middeleeue was dit die tuisland van die Dumnonii Brittoniese Kelte.

Die Angelsaksiese nedersetting van Brittanje het gelei tot die gedeeltelike assimilasie van Dumnonia in die Koninkryk Wessex gedurende die agtste en negende eeue. Die westelike grens met Cornwall is in 936 deur koning Æthelstan by die Tamarrivier gestel. Devon is later as 'n shire van die Koninkryk van Engeland.

Die ekonomie van Devon is sterk gebaseer op toerisme en landbou.

 Geskiedenis 
Die naam Devon is afgelei van die naam van die Brythons wat die suidwestelike skiereiland van Brittanje bewoon het ten tyde van die Romeinse verowering van Brittanje bekend as die Dumnonii, wat vermoedelik 'diep valleibewoners' van die proto Keltiese dubnos 'diep' beteken. In die Brittonic staan Devon bekend as Wallies: Dyfnaint, Bretons: Deevnent en Kornies: Dewnens, wat elk 'diep valleie' beteken. Van die mees algemene Devon-plekname is combe wat afgelei is van Brittoniese cwm wat 'vallei' beteken, gewoonlik voorafgegaan deur die naam van die besitter.

William Camden, in sy 1607-uitgawe van Britannia, het Devon beskryf as een deel van 'n ouer, wyer land wat eens Cornwall ingesluit het:

Die term Devon word gewoonlik vir alledaagse doeleindes gebruik, bv. "Devon County Council", maar Devonshire word steeds gebruik in die name van die " Devonshire and Dorset Regiment " (tot 2007) en "The Devonshire Association". Een foutiewe teorie is dat die shire-agtervoegsel te wyte is aan 'n fout in die maak van die oorspronklike letterpatent vir die Hertog van Devonshire, woonagtig in Derbyshire. Daar is egter verwysings na Defenasċīre in Angel-Saksiese tekste van voor 1000 nC (dit sou 'Shire of the Devonians' beteken), wat na moderne Engels vertaal as Devonshire. Die term Devonshire het moontlik rondom die agtste eeu ontstaan, toe dit van Dumnonia (Latyns) na Defenasīīr verander het.

 Menslike bewoning 
Kents Cavern in Torquay het van 30 tot 40 000 jaar gelede menslike oorskot geproduseer. Daar word vermoed dat Dartmoor deur Mesolitiese jagter-versamelaarsvolke vanaf ongeveer 6000 vC beset is. Die Romeine het die gebied vir ongeveer 350 jaar onder militêre besetting gehou. Later het die gebied omstreeks 600 nC Saksiese invalle vanuit die ooste begin ervaar, eers as klein groepe setlaars langs die kus van Lymebaai en suidelike riviermondings en later as meer georganiseerde groepe wat vanuit die ooste indruk. Devon het 'n grens tussen Brittoniese en Anglo-Saksiese Wessex geword, en dit is grootliks in Wessex opgeneem teen die middel van die negende eeu.

'n Genetiese studie wat deur die Universiteit van Oxford en University College London uitgevoer is, het afsonderlike genetiese groepe in Cornwall en Devon ontdek. Nie net was daar verskille aan weerskante van die Tamarrivier nie— met 'n verdeling wat amper presies die  graafskapgrens volg en wat terugdateer na die sesde eeu CE — maar ook tussen Devon en die res van Suid-Engeland. Devon se bevolking het ook ooreenkomste met moderne Noord-Frankryk getoon, insluitend Bretagne. Dit dui daarop dat die Angelsaksiese migrasie na Devon beperk was, eerder as 'n massabeweging van mense.

Die grens met Cornwall is in 936 nC deur koning Æthelstan aan die oostelike oewer van die Tamarrivier vasgestel. Deense strooptogte het ook sporadies langs baie kusdele van Devon tussen ongeveer 800nC en net voor die tyd van die Normandiese verowering plaasgevind, insluitend die silwermunt by Hlidaforda Lydford in 997 en Taintona ('n nedersetting aan die Teign-riviermond) in 1001.

Devon was die tuiste van 'n aantal antiklerikale bewegings in die Later Middeleeue. Byvoorbeeld, die Orde van Brothelyngham – 'n vals kloosterorde van 1348 – het gereeld deur Exeter gery, sowel godsdienstige manne as leke ontvoer en geld as losprys van hulle afgepers.

Devon het ook deelgeneem in die meeste van die burgerlike konflikte in Engeland sedert die Normandiese verowering, insluitend die Wars of the Roses, Perkin Warbeck se opkoms in 1497, die Prayer Book Rebellion van 1549, en die Engelse Burgeroorlog. Die aankoms van Willem van Oranje om die Glorieryke Revolusie van 1688 te loods het by Brixham plaasgevind.

Devon het van antieke tye tin, koper en ander metale vervaardig. Devon se tinmynwerkers het 'n aansienlike mate van onafhanklikheid geniet deur Devon se Stannary Convocation, wat uit die 12de eeu dateer. Die laaste aangetekende sitting was in 1748.

 Verwysings 

 Verdere Leesstof 







 Eksterne skakels 

  Amptelike webwerf

Kategorie:Graafskappe in Engeland