Janusz Waluś

Janusz Waluśhttp://sabctrc.saha.org.za/reports/volume6/section1/chapter4/subsection5.htm (uitspraak: Janoesj Waloes; gebore 1953 in Zakopane, Klein-Pole) is 'n Poolse immigrant wat die voorsitter van die Suid-Afrikaanse Kommunistiese Party Chris Hani op 10 April 1993 vermoor het. Hy was in aanhouding in die Kgosi Mampuru-gevangenis in Pretoria. Waluś is vier keer parool geweier, voordat die Konstitusionele hof in November 2022 gelas het dat hy op parool vrygelaat word. Sy parool is vir byna 'n week uitgestel nadat hy in die tronk aangeval is, en hy is op 7 Desember 2022 vrygelaat.

Sy parooltydperk het vir twee jaar geduur, waartydens hy verbied is om Suid-Afrika te verlaat. Sy parooltydperk het in November 2024 geëindig. In Desember daardie jaar het die regering aangekondig dat Waluś op 6 Desember na Pole gedeporteer sou word met die Poolse regering wat vir die operasie betaal.

Hy het van 1986 dubbele Poolse en Suid-Afrikaanse burgerskap gehad totdat sy Suid-Afrikaanse burgerskap in 2017 teruggetrek is.   

Waluś is op 14 Januarie 1953 in 'n kommunistiese Pole gebore. Hy emigreer in 1981 na Suid-Afrika, ontvang 'n permanente verblyfpermit, en sluit hom by sy pa en broer in Suid-Afrika aan. In 1987 ontvang hy Suid-Afrikaanse burgerskap.

Die tydsberekening van die moord, net voor die eerste demokratiese verkiesing in Suid-Afrika, het aansienlike politieke spanning in die land veroorsaak. Slegs Nelson Mandela se persoonlike pleidooi vir kalmte kon uiteindelik die situasie ontlont.

Die moord het uiteindelik nie die onderhandelinge en die oorgang na 'n nuwe bedeling beïnvloed nie. Waluś en sy medepligtige, Clive Derby-Lewis is beide ter dood veroordeel, maar die vonnis is later na lewenslank verander ná die doodstraf in Suid-Afrika in 1995 afgeskaf is. Toe Waluś sy straf hoor, het hy die volgende oor die ANC te sê gehad:

In November 2022 het Raymond Zondo, die President van die Konstitusionele Hof die Ministerie van Justisie en Korrektiewe Dienste beveel om voorwaardelike vrylating aan Janusz Walus toe te staan, na byna 30 jaar in die tronk toe hy vir twintig jaar in aanmerking gekom het en dat sy vorige versoeke verwerp is. Twee dae voor sy vrylating op parool is Walus deur 'n medegevangene van die Kgosi Mampuru-gevangenissentrum in Pretoria gesteek..

 Verwysings 

Kategorie:Suid-Afrikaanse immigrante
Kategorie:Suid-Afrikaanse moordenaars
Kategorie:Pole (nasionaliteit)
Kategorie:Sluipmoordenaars
Kategorie:Geboortes in 1953
Kategorie:Lewende mense