Duif

'n Duif is 'n voël wat aan die familie Columbidae en die orde van duifagtiges (Columbiformes) behoort — die familie omvat die hele orde. Die familie bestaan uit sowat 316 spesies, wat inheems is aan die Ou sowel as Nuwe Wêreld. Hul insluiting by die Columbimorphae-klade, en gevolglike verwantskap met sandpatryse en mesiete, dui wel op 'n Ouwêreldse oorsprong. Hul grootste spesiediversiteit is in die vogtige trope en subtrope. Sedert die tyd van die ou Egiptenare is duiwe al makgemaak en benut om boodskappe wat aan hul pote vasgebind was te vervoer. Lank reeds word dié voëls deur tallose toegewyde vliegduifgeesdriftiges aangehou, en uit hierdie bronbevolking het meeste stadsduiwe ontstaan.Die Suid-Afrikaanse voëlgids (4de uitgawe), John Sinclair en John Mendelsohn, 1987. p.14 Hul wetenskaplike familie- en ordename is van "columba", die Latynse naam vir ‘n duif, afgelei. 

Kenmerke
Dié vegetariese voëlfamilie (en -orde) is tuis in dorre sowel as nat streke, en toon 'n aansienlike variasie in liggaamsgrootte. Sommiges leef in ‘n noue verwantskap met mense, en etlike spesies trek voordeel uit menslike aktiwiteite en landbou. Meeste is standvoëls maar hulle kan daagliks pendel na voedingsareas, lokaal rondtrek na vrug- en bessiedraende bome, of nomadies wees in woestynareas. Hulle benut terrestriële sowel as boomhabitatte, en sommige verlaat nooit die woudbaldakyn nie. Die terrestriële saadvretende en arboreale vrugtevretende spesies word in Engels onderskeidelik as "doves" en "pigeons" onderskei. Die "doves" is oorwegend kleiner gebou met korter, meer geronde sterte.

Aan die voorkant van die slukderm (esofágus) is ‘n krop waarin saad eers geweek word voordat dit na die klierpens vervoer word. Die graanvretende spesies moet daarom gereeld drink, en water word (in teenstelling met ander voëls) opgesuig sonder om die kop agteroor te kantel. Gevolglik kan hulle vinnig 'n groot hoeveelheid water inneem. Grassaad, graan, bessies en vrugte vorm die dieet, maar rysmiere en slakke word ook gevreet. Die vrugtevreters drink soms nie, maar vul hul dieet aan met klam grond of modder ter wille van die minerale daarin.

Die kop is klein en gerond, met soms ‘n ontblote vel om die oog. Aan die sagte basis van die bosnawel (om die neusgate) is ‘n vlesige washuid met onbekende funksie, en aan die snawelvoorpunt ‘n harde uitbulting. Hul digte veredos toon ‘n besonderse netheid van die kontoervere, en die vlerkvere pas insgelyk besonder nousluitend om die rug en sye. Vlekke met kleurspeling is dikwels op die nek- of vlerkdekvere aanwesig. Hul nek is kort, die krop groot, die bene kort en sterk, en die stert groot en tot meerdere of mindere mate gerond. Hulle is kompak gebou met sterk, gepunte vlerke wat by die groter spesies aansienlike dryfkrag of versnelling in vlug verskaf. ‘n Kransduif kan in pendelvlug ‘n spoed van 80 km/h gemaklik handhaaf, terwyl ‘n tortelduif ‘n migrasiespoed van 61 tot 72 km/h volhou. Dorst (1974) het 192 tot 244 hartslae per minuut by ‘n rustende groot duif aangeteken.Dorst J., The Life of Birds, Weidenfeld & Nicolson, Londen, 1974

Duiwe is by tye gregaries by hul voeding-, drink- en oornagplekke, selfs met ander duifspesies. Ander soos die grootringduif vergader weer nooit in groot getalle nie, en geen duiwe maak koloniaal nes nie. Hul territoriale roepe word met ’n geslote snawel en opgebolde keel geuiter, en ‘n vertoonvlug of vertoning reg voor die wyfie is by sommige aanwesig. Hulle is monogaam en meestal sonder gender-dimorfisme, alhoewel die mannetjies groter is.

Duiwe broei enige tyd van die jaar, maar oorwegend laatwinter tot lente. Hul neste word in bome of rankplante, op kranse of geboue, of by uitsondering op die grond geplaas. Die karige platformneste uit enkele takkies word deur albei ouers gebou. Hierop word gewoonlik twee gladde wit of troebelwit eiers gelê, maar by sommige spesies slegs een, en by ander weer vier. Die inkubasietyd wissel van 12 tot 20 dae, en die kuikenperiode van 11 tot 35 dae. By sommige broei die mannetjie bedags en die wyfie snags. Die altrisiale kuikens is aanvanklik blind met geen of slegs karige dons, maar na ‘n week is hulle reeds met skagvere bedek. Hul mis is nie in ‘n gelatiensakkie gehul nie en die nes word gevolglik bevuil namate hulle groter word. Die ouers verwyder soms die eierdoppe, maar bevuil die nes andersins soos die kuikens, wat moontlik die nes versterk. Die kuikens steek hul snawels in die ouer se keel om duifmelk (soms kropmelk genoem) te kry, wat hul enigste voeding vir die eerste paar dae is, voordat dit deur saad uit die krop vervang word. Duifmelk word deur afbraak van epitheliale selle aan die slukdermwand (esofágus) gevorm. Dit bestaan uit water, vette en proteïene, en die produksie daarvan word deur die enkelketting-proteïenhormoon prolaktien beïnvloed. Die proses en eindproduk toon ooreenkomste met melkproduksie by soogdiere. Deur ‘n gebreekte vlerk afleidingsvertoning kan hulle roofdiere van die nes weglok.

 Spesies 
duimnael|300px|regs|Wildeposduiwe rus teen 'n krans in Iran
Genus Columba
 Columba livia — Wildeposduif
 Columba oenas
 Columba trocaz
 Columba bollii
 Columba junoniae
 Columba leucocephala
 Columba flavirostris
 Columba fasciata
 Columba rupestris — Klipduif
 Columba leuconota
 Columba guinea — Kransduif
 Columba albitorques
 Columba eversmanni
 Columba oliviae
 Columba palumbus
 Columba unicincta
 Columba arquatrix — Bosduif
 Columba sjostedti
 Columba thomensis Columba polleni
 Columba hodgsonii
 Columba albinucha
 Columba pulchricollis
 Columba elphinstonii
 Columba torringtoni
 Columba punicea
 Columba argentina
 Columba palumboides
 Columba janthina
 Columba versicolor (uitgestorwe)
 Columba vitiensis
 Columba leucomela
 Columba jouyi (uitgestorwe)
 Columba pallidiceps
 Columba leucocephala
 Columba squamosa
 Columba speciosa
 Columba picazuro Columba corensis
 Columba maculosa
 Columba fasciata
 Columba araucana
 Columba caribaea
 Columba cayennensis
 Columba flavirostris
 Columba oenops
 Columba inornata
 Columba plumbea
 Columba subvinacea
 Columba nigrirostris
 Columba goodsoni
 Columba delegorguei — Withalsbosduif
 Columba iriditorques
 Columba malherbii
 Columba larvata — Kaneelduif
 Columba simplex
Genus Streptopelia
Streptopelia turtur — Europese tortel
Streptopelia lugens — Treurtortel
Streptopelia hypopyrrha — Adamawatortel
Streptopelia orientalis — Oosterse tortel
Streptopelia bitorquata — Javaanse tortel
Streptopelia dusumieri — Filippynse tortel
Streptopelia decaocto — Turkse tortel
Streptopelia xanthocycla — Birmaanse tortelStreptopelia roseogrisea — Roostortel
Streptopelia reichenowi — Witvlerktortel
Streptopelia decipiens — Rooioogtortel
Streptopelia semitorquata — Grootringduif
Streptopelia capicola — Tortelduif
Streptopelia vinacea — Wyntortel
Streptopelia tranquebarica — Rooitortel

Genus Spilopelia
duimnael|regs|300px|'n Lemoenduif-mannetjie roep met opgebolde keel en geslote snawel naby Kriel, Mpumalanga
 Spilopelia chinensis — Chinese rooiborsduif
 Spilopelia suratensis — Indiese rooiborsduif
 Spilopelia senegalensis — Lemoenduif

Genus Nesoenas
 Nesoenas mayeri — Mauritiusduif
 Columba picturata — Madagaskartortel

Genus Macropygia
 Macropygia unchall
 Macropygia amboinensis
 Macropygia phasianella
 Macropygia magna
 Macropygia rufipennis
 Macropygia tenuirostris
 Macropygia emiliana
 Macropygia nigrirostris
 Macropygia mackinlayi
 Macropygia ruficeps

Genus Reinwardtoena
 Reinwardtoena reinwardtii
 Reinwardtoena browni
 Reinwardtoena crassirostris

Genus Turacoena
 Turacoena manadensis
  Turacoena modesta

Genus Turtur
 Turtur chalcospilos — Groenvlekduifie
 Turtur abyssinicus
 Turtur afer — Blouvlekduifie
 Turtur tympanistria — Witborsduifie
 Turtur brehmeri

Genus Oena
duimnael|regs|300px|'n Onvolwasse Namakwaduifie in Etoshawildtuin
 Oena capensis — Namakwaduifie

Genus Chalcophaps
 Chalcophaps indica
 Chalcophaps stephani

Genus Henicophaps
 Henicophaps albifrons
 Henicophaps foersteri

Genus Phaps
 Phaps chalcoptera
 Phaps elegans
 Phaps histrionica

Genus Ocyphaps
 Ocyphaps lophotes

Genus Geophaps
 Geophaps plumifera
 Geophaps scripta
 Geophaps smithii

Genus Petrophassa
 Petrophassa rufipennis
 Petrophassa albipennis
duimnael|regs|300px|Die diamantduifie (Geopelia cuneata) van die Australiese "outback" is die kleinste duifspesie en weeg 30 g.
Genus Geopelia
 Geopelia cuneata — Diamantduifie
 Geopelia striata — Sebraduifie
 Geopelia placida
 Geopelia maugei
 Geopelia humeralis

Genus Leucosarcia
 Leucosarcia melanoleuca

regs|300px|duimnael|'n Treurduif (Zenaida macroura) met opgeskote kuikens in Arizona, VSA
Genus Zenaida
 Zenaida graysoni
 Zenaida auriculata
 Zenaida aurita
 Zenaida galapagoensis
 Zenaida asiatica
 Zenaida meloda
 Zenaida macroura — Treurduif

Genus Ectopistes
 Ectopistes migratorius — Trekduif (uitgestorwe)

Genus Columbina
 Columbina passerina
 Columbina minuta
 Columbina buckleyi
 Columbina talpacoti
 Columbina picui
 Columbina cruziana
 Columbina cyanopis

Genus Claravis
 Claravis pretiosa
 Claravis godefrida
 Claravis mondetoura

Genus Metropelia
 Metriopelia ceciliae
 Metriopelia morenoi
 Metriopelia melanoptera
 Metriopelia aymara

Genus Scardafella
 Scardafella inca
 Scardafella squammata

Genus Uropelia
 Uropelia campestris

Genus Leptotila
 Leptotila verreauxi
 Leptotila megalura
 Leptotila rufaxilla
 Leptotila plumbeiceps
 Leptotila pallida
 Leptotila battyi Leptotila wellsi
 Leptotila jamaicensis
 Leptotila cassini
 Leptotila ochraceiventris
 Leptotila conoveri
duimnael|regs|300px|Die Nicobarduif (Caloenas nicobarica) is inheems aan Suid-Asië 
duimnael|regs|300px|Fisantduiwe (Otidiphaps nobilis), soos sekere fisantspesies, leef hoofsaaklik op die woudvloer.
Genus Geotrygon
 Geotrygon lawrencii
 Geotrygon carrikeri
 Geotrygon costaricensis
 Geotrygon goldmani
 Geotrygon saphirina
 Geotrygon caniceps
 Geotrygon versicolor
 Geotrygon chiriquensis Geotrygon veraguensis
 Geotrygon albifacies
 Geotrygon linearis
 Geotrygon frenata
 Geotrygon chrysia
 Geotrygon mystacea
 Geotrygon violacea
 Geotrygon montana

Genus Starnoenas
 Starnoenas cyanocephala

Genus Caloenas
 Caloenas nicobarica — Nicobarduif

Genus Gallicolumba
 Gallicolumba luzonica
 Gallicolumba criniger
 Gallicolumba platenae
 Gallicolumba keayi
 Gallicolumba menagei
 Gallicolumba rufigula
 Gallicolumba tristigmata
 Gallicolumba jobiensis
 Gallicolumba kubaryi
 Gallicolumba erythroptera Gallicolumba xanthonura
 Gallicolumba stairi
 Gallicolumba ferruginea (uitgestorwe)
 Gallicolumba sanctaecrucis
 Gallicolumba salamonis (uitgestorwe)
 Gallicolumba rubescens
 Gallicolumba beccarii
 Gallicolumba canifrons
 Gallicolumba hoedtii
 Gallicolumba norfolciensis (uitgestorwe)
Genus Trugon
  Trugon terrestris

Genus Microgoura
 Microgoura meeki (moontlik uitgestorwe)

 Subfamilie Otidiphabinae 
Genus Otidiphaps
 Otidiphaps nobilis — Fisantduif

duimnael|regs|300px|'n Victoriakroonduif (Goura victoria) van Wes-Papoea, Indonesië. Dit is die grootste duifspesie, en weeg 2,4 kg.
 Subfamilie Gourinae 
Genus Goura
 Goura cristata
 Goura scheepmakeri
 Goura victoria — Victoriakroonduif

 Subfamilie Didunculinae 
Genus Didunculus
 Didunculus strigirostris

 Subfamilie Treroninae 
duimnael|regs|'n Bruinvrugteduif (Phapitreron leucotis), endemies aan die Filippyne, in 'n illustrasie deur Joseph Smit
Genus Phapitreron
 Phapitreron leucotis
 Phapitreron amethystina
 Phapitreron cinereiceps

Genus Treron
 Treron fulvicollis
 Treron olax
 Treron vernans
 Treron bicincta
 Treron pompadora
 Treron curvirostra
 Treron griseicauda
 Treron teysmannii
 Treron floris
 Treron psittacea
 Treron capellei
 Treron phoenicoptera Treron waalia
 Treron australis
 Treron calva – Papegaaiduif
 Treron pembaensis
 Treron sanctithomae
 Treron apicauda
 Treron oxyura
 Treron seimundi
 Treron sphenura
 Treron sieboldii
 Treron formosae

Genus Ptilinopus
regs|duimnael|Die kornetduif (P. coronulatus) is endemies aan Nieu-Guinee, en behoort tot die kleurryke jufferduifgenus, Ptilinopus.
 Ptilinopus cinctus
 Ptilinopus alligator
 Ptilinopus dohertyi
 Ptilinopus porphyreus
 Ptilinopus marchei
 Ptilinopus merrilli
 Ptilinopus occipitalis
 Ptilinopus fischeri
 Ptilinopus jambu
 Ptilinopus subgularis
 Ptilinopus leclancheri
 Ptilinopus bernsteinii
 Ptilinopus magnificus
 Ptilinopus perlatus
 Ptilinopus ornatus
 Ptilinopus tannensis
 Ptilinopus aurantiifrons Ptilinopus wallacii
 Ptilinopus superbus
 Ptilinopus perousii
 Ptilinopus porphyraceus
 Ptilinopus pelewensis
 Ptilinopus rarotongensis
 Ptilinopus roseicapilla
 Ptilinopus regina
 Ptilinopus richardsii
 Ptilinopus purpuratus
 Ptilinopus chalcurus
 Ptilinopus coralensis
 Ptilinopus greyii
 Ptilinopus huttoni
 Ptilinopus dupetithouarsii
 Ptilinopus mercierii
 Ptilinopus insularis Ptilinopus coronulatus
 Ptilinopus pulchellus
 Ptilinopus monacha
 Ptilinopus rivoli
 Ptilinopus solomonensis
 Ptilinopus viridis
 Ptilinopus eugeniae
 Ptilinopus iozonus
 Ptilinopus insolitus
 Ptilinopus hyogaster
 Ptilinopus granulifrons
 Ptilinopus melanospila
 Ptilinopus nanus
 Ptilinopus arcanus
 Ptilinopus victor
 Ptilinopus luteovirens
 Ptilinopus layardi
Genus Drepanoptila
 Drepanoptila holosericea

Genus Alectroenas
 Alectroenas madagascariensis
 Alectroenas sganzini
 Alectroenas pulcherrima

Genus Ducula
duimnael|regs|300px|'n Australiese muskaatduif (Ducula spilorrhoa) in die Melbourne-dieretuin, Australië
duimnael|regs|300px|Australiese muskaatduiwe (Ducula spilorrhoa) voed op vrugte van 'n Carpentaria-palm in noordelike Queensland, Australië.
 Ducula poliocephala
 Ducula forsteni
 Ducula mindorensis
 Ducula radiata
 Ducula carola
 Ducula aenea
 Ducula perspicillata
 Ducula concinna
 Ducula pacifica
 Ducula oceanica
 Ducula aurorae
 Ducula galeata Ducula rubricera
 Ducula myristicivora
 Ducula rufigaster
 Ducula basilica
 Ducula finschii
 Ducula chalconota
 Ducula pistrinaria
 Ducula rosacea
 Ducula whartoni
 Ducula pickeringii
 Ducula latrans

 Ducula brenchleyi
 Ducula bakeri
 Ducula goliath
 Ducula pinon
 Ducula melanochroa
 Ducula mullerii
 Ducula zoeae
 Ducula badia
 Ducula lacernulata
 Ducula cineracea
 Ducula bicolor
 Ducula spilorrhoa — Australiese muskaatduif
 Ducula luctuosa

Genus Lopholaimus
 Lopholaimus antarcticus

Genus Hemiphaga
 Hemiphaga novaeseelandiae

Genus Cryptophaps
 Cryptophaps poecilorrhoa

Genus Gymnophaps
 Gymnophaps albertisii
 Gymnophaps mada
 Gymnophaps solomonensis

 Sien ook 
 Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
 Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
 Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

 Verwysings 

Kategorie:Duiwe