28 Nisan 2017 Tarihli ve 30051 Sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan :
KURUL KARARI
Karar No : 7042-6 Karar Tarihi : 20/04/2017
Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 20/04/2017 tarihli toplantısında; 13/05/2016 tarihli ve 6282-3 sayılı Kurul Kararı ile onaylanan ve 28/05/2016 tarihli ve 29725 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Teminat Usul ve Esasları”nda değişiklik öngören “Teminat Usul ve Esaslarında Değişiklik Yapılmasına Dair Kurul Kararı”nın kabul edilerek Resmi Gazete’de yayımlanmasına,
karar verilmiştir.
EK
TEMİNAT USUL VE ESASLARINDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR
KURUL KARARI
MADDE 1- 13/05/2016 tarihli ve 6282-3 sayılı Kurul Kararı ile yürürlüğe giren Teminat Usul ve Esaslarının 2 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “bunların” ibaresi yürürlükten kaldırılmıştır.
MADDE 2- Aynı Usul ve Esasların 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan “en az %25’i TL cinsinden nakit olmak üzere” ibaresi yürürlükten kaldırılmış ve aynı fıkranın (c) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
c) Ek teminat: Bir piyasa katılımcısının faturaya esas uzlaştırma bildirimi yayımlanmamış fatura dönemleri için, ilgili risk tespit faaliyetleri neticesinde, katılımcının uzlaştırma hesabına yansıması öngörülen faaliyetlerden kaynaklanan toplam riskinin arttığının tespit edilmesi halinde hesaplanan teminat tutarı ile aylık uzlaştırma bildirimleri sonucunda ortaya çıkan dengesizlik miktarlarına ilişkin olarak hesaplanan teminat tutarının toplamını,
MADDE 3- Aynı Usul ve Esasların 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir
e) Bir piyasa katılımcısının, faturaya esas uzlaştırma bildirimi yayımlanmamış fatura dönemleri için, ilgili piyasa izleme faaliyetleri neticesinde, katılımcının uzlaştırma hesabına yansıması öngörülen toplam maliyetlerin sürekli bir şekilde artmakta olduğunun tespit edilmesi sonucunda, katılımcı riskinin mevcut teminat tutarı ile karşılanamayacağının öngörülmesi.
MADDE 4- Aynı Usul ve Esasların 7 nci maddesinin yedinci fıkrasında yer alan “en geç ertesi gün saat 10:30’a kadar teminat mektuplarını, 11:00’a kadar ise teminat mektubu dışındaki diğer teminatlarını tamamlamasına yönelik olarak” ibaresi ile onuncu fıkrasının (d) bendinin ikinci cümlesi yürürlükten kaldırılmış, dokuzuncu fıkrasının (b) bendinde yer alan “takip eden günleri” ibaresinden sonra gelmek üzere “ile hafta sonu veya resmi tatilden sonraki ilk iş gününe ilişkin” ibaresi eklenmiş birinci, üçüncü, dördüncü, beşinci, altıncı, sekizinci, dokuzuncu fıkraları ile onuncu fıkrasının (b) ve (c) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve maddenin sonuna aşağıda yer alan onbirinci fıkra eklenmiştir.
“(1) Piyasa İşletmecisi her iş günü saat 14:30’a kadar, katılımcı bazında sunulması gereken teminat tutarlarına ilişkin gerekli hesaplamaları yaparak, piyasa katılımcılarını ve katılımcı bazında merkezi uzlaştırma bankasını bilgilendirir.”
“(3) Piyasa katılımcıları her iş günü, saat 11:00’da yapılacak teminat kontrolleri için teminat mektuplarını saat 10:30’a kadar Piyasa İşletmecisine, teminat mektubu dışındaki diğer teminatları ise saat 11:00’a kadar merkezi uzlaştırma bankasına, saat 17:00’da yapılacak teminat kontrolleri için teminat mektuplarını saat 16:30’a kadar Piyasa İşletmecisine, teminat mektubu dışındaki diğer teminatları ise saat 17:00’a kadar merkezi uzlaştırma bankasına sunar.”
“(4) Gün öncesi piyasası ve gün içi piyasası için her iş günü saat 11:00’da yapılan teminat kontrolünde, bir önceki iş günü bu maddenin birinci fıkrası kapsamında Teminat Hesaplama Prosedürüne göre hesaplanan minimum nakit ve toplam teminat tutarları dikkate alınır.”
“(5) Piyasa İşletmecisi her iş günü, 10:30’a kadar kendisine sunulan teminat mektubu miktarına ilişkin bilgileri en geç saat 10:50’ye kadar, 16:30’a kadar sunulan teminat mektubu miktarına ilişkin bilgileri de en geç saat 16:50’ ye kadar katılımcı bazında merkezi uzlaştırma bankasına bildirir.”
“(6) Merkezi uzlaştırma bankası piyasa katılımcıları tarafından sunulan teminat tutarına ilişkin bilgileri katılımcı bazında Piyasa İşletmecisine her iş günü saat 11:00’da ve 17:00’da bildirir.”
“(8) Kendisine teminat tamamlama çağrısı yapılan bir piyasa katılımcısı, ilgili piyasa faaliyetlerine devam edebilmek için, minimum nakit ve toplam teminatını, teminatın niteliğine göre merkezi uzlaştırma bankasına ve/veya Piyasa İşletmecisine sunar.”
“(9) Gün öncesi piyasasına ilişkin olarak hafta sonu ve/veya resmi tatil gününden bir önceki iş günü Piyasa İşletmecisi tarafından saat 11:00’da ve 17:00’da olmak üzere iki kez teminat kontrolü yapılır. Saat 17:00’da yapılacak teminat kontrolünde aynı gün Piyasa İşletmecisi tarafından bu maddenin birinci fıkrası kapsamında Teminat Hesaplama Prosedürüne göre hesaplanan ve PYS’de ve/veya merkezi uzlaştırma kuruluşunca yayımlanan sunulması gereken minimum nakit teminat ve toplam teminat tutarı dikkate alınır.”
“(10) Gün içi piyasasına ilişkin olarak;
b) Piyasa katılımcısı, saat 17:00 itibarıyla gün içi piyasası faaliyetlerine devam edebilmek için Piyasa İşletmecisi tarafından aynı gün bu maddenin birinci fıkrası kapsamında Teminat Hesaplama Prosedürüne göre hesaplanan ve PYS’de ve/veya merkezi uzlaştırma kuruluşunca yayımlanan, sunması gereken minimum nakit teminatını ve toplam teminatını bu maddenin üçüncü fıkrası kapsamında saat 17:00’da yapılan teminat kontrolü için belirtilen sürelerde tamamlar.
c) Saat 17:00 itibarıyla yeterli teminatı bulunmadığından gün içi piyasasına katılamayan piyasa katılımcıları, sunmaları gereken minimum nakit teminatlarını ve toplam teminatlarını ertesi iş günü bu maddenin üçüncü fıkrası kapsamında saat 11:00’da yapılan teminat kontrolü için belirtilen sürelerde tamamlamaları halinde saat 11:00 itibarıyla gün içi piyasası faaliyetlerine devam edebilir.”
“(11) İkili anlaşmalara ilişkin olarak;
a) Herhangi bir iş günü saat 11:00’da yapılan teminat kontrolünde piyasa katılımcılarının teminat seviyelerinin, sunmaları gereken toplam teminat tutarını karşılamaması durumunda piyasa katılımcısının satıcı olduğu uzlaştırmaya esas ikili anlaşma bildirimi girmesine izin verilmez, ileriye dönük yapılmış olan satış yönündeki ikili anlaşma bildirimleri iptal edilir ve ilgili taraflara PYS aracılığıyla bilgi verilir.
b) Hafta sonu ve/veya resmi tatil gününden bir önceki iş günü saat 17:00’da yapılan teminat kontrolünde teminat seviyesi, aynı gün bu maddenin birinci fıkrası kapsamında Teminat Hesaplama Prosedürüne göre hesaplanan ve PYS’de ve/veya merkezi uzlaştırma kuruluşunca yayımlanan sunması gereken toplam teminat tutarını karşılamayan bir piyasa katılımcısının, hafta sonunun veya resmi tatilin ikinci gününden itibaren, ikinci günü dâhil olmak üzere, ileriye dönük satış yönünde uzlaştırmaya esas ikili anlaşma bildirimi girmesine izin verilmez, yapılmış olan satış yönündeki ikili anlaşma bildirimleri iptal edilir ve ilgili taraflara PYS aracılığıyla bilgi verilir.
c) Hafta sonu ve/veya resmi tatil gününden bir önceki iş günü saat 17:00’da yapılan teminat kontrolünde teminat seviyesi, sunması gereken toplam teminat tutarını karşılayan piyasa katılımcılarının hafta sonunun veya resmi tatilin ikinci gününden itibaren, ikinci günü dâhil olmak üzere, ileriye dönük satış yönünde uzlaştırmaya esas ikili anlaşma bildirimi girmesine izin verilir.
ç) İleriye dönük satış yönünde ikili anlaşma bildirimi girmesine izin verilmeyen bir piyasa katılımcısının, sonraki iş günlerinde saat 11:00’da yapılan teminat kontrolünde teminat seviyesinin, sunması gereken toplam teminat tutarını karşılaması durumunda ileriye dönük olarak satış yönünde ikili anlaşma bildirimi girmesine izin verilir.”
MADDE 5- Aynı Usul ve Esasların 9 uncu maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve üçüncü fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.
“(2) Bir piyasa katılımcısının işletmedeki kurulu gücünde değişiklik olması durumunda, ilgili piyasa katılımcısının bulundurması gereken başlangıç teminatı güncel kurulu güç değerine göre Piyasa İşletmecisi tarafından yeniden hesaplanır. Piyasa İşletmecisi ilgili piyasa katılımcısını, bu değişiklik sebebiyle bulundurması gereken başlangıç teminat tutarı ile ilgili olarak en geç PYS üzerinden güç artışı değişikliğinin onaylandığı günü takip eden iş günü saat 16:00’ya kadar PYS aracılığıyla bilgilendirir. ”
MADDE 6- Aynı Usul ve Esasların 11 inci maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi yürürlükten kaldırılmış, aynı fıkranın (c) bendinin başına gelmek üzere “Yaptırım uygulanan piyasa katılımcısının portföyünde yer alan serbest tüketiciler için,” ibaresi, “görevli tedarik şirketi ve” ibaresinden sonra gelmek üzere “dağıtım lisansına sahip ilgili OSB’ye enerji tedarik eden piyasa katılımcısının ilgili” ibaresi, “Piyasa İşletmecisi tarafından ilgili” ibaresinden sonra gelmek üzere “taraflara” ibaresi, “uzlaştırma dönemleri için” ibaresinden sonra gelmek üzere “piyasa takas” ibaresi eklenmiş, birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü fıkraları ile dördüncü fıkrasının (b), (ç) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve dördüncü fıkranın sonuna aşağıda yer alan (d), (e) ve (f) bentleri eklenmiştir.
“1) Uzlaştırma bildirimlerinin yayımlanmasını müteakiben, aylık uzlaştırma bildirimleri sonucunda ortaya çıkan dengesizlik miktarlarına ilişkin olarak hesaplanan teminat tutarı, Piyasa İşletmecisi tarafından PYS aracılığıyla bilgilendirilir. Bilgilendirmesi yapılan teminat tutarı, fatura tebliğ tarihinden sonraki üçüncü iş gününden itibaren yapılacak olan toplam teminat hesaplarında kullanılır.”
“(2) Bir piyasa katılımcısının faturaya esas uzlaştırma bildirimi yayımlanmamış fatura dönemleri için, ilgili risk tespit faaliyetleri neticesinde, katılımcının faaliyetlerinden kaynaklanan ve uzlaştırma hesabına yansıması öngörülen toplam riskinin değiştiğinin tespit edilmesi halinde, katılımcıya Teminat Hesaplama Prosedürü gereğince PYS aracılığıyla bilgilendirme yapılır. Bilgilendirmesi yapılan teminat tutarı, bilgilendirmenin yapıldığı iş günü yapılacak olan toplam teminat hesaplarında kullanılır.”
“(3) Birinci ve/veya ikinci fıkra hükümleri doğrultusunda bilgilendirmesi yapılan teminat tutarı ilgili gün için piyasa katılımcısının toplam teminat hesabında kullanılır.”
“(4) Birbirini takip eden üç iş günü boyunca saat 11:00’da yapılan teminat kontrolünde piyasa katılımcılarının teminat seviyelerinin, sunmaları gereken ek teminat tutarını karşılamaması durumunda katılımcılara aşağıdaki süreç uygulanır:
b) Piyasa katılımcısının adına PYS’de kayıtlı tüm serbest tüketicilerin kayıtları katılımcının teminat seviyesinin 11:00 itibarıyla sunması gereken ek teminat tutarını karşılamadığı ilk iş gününe ilişkin toplam teminat hesabının yapıldığı fatura döneminden itibaren geçerli olacak şekilde silinir. Durumla ilgili olarak Piyasa İşletmecisi tarafından TEİAŞ, dağıtım lisansına sahip ilgili OSB veya ilgili dağıtım şirketine, TEİAŞ, dağıtım lisansına sahip ilgili OSB veya ilgili dağıtım şirketi tarafından da aynı gün içerisinde ilgili görevli tedarik şirketine, dağıtım lisansına sahip ilgili OSB için enerji tedarik eden piyasa katılımcısına ve iki iş günü içerisinde ilgili serbest tüketicilere bilgi verilir. Piyasa katılımcısının portföyünde yer alan ve kendi tüzel kişiliğine ait olmayan serbest tüketiciler ve ilgili dağıtım şirketinin enerji sağladığı serbest olmayan tüketiciler hariç olmak üzere, portföyünde bulunan tüm uzlaştırmaya esas veriş çekiş birimlerine ilişkin olarak; sisteme bağlantı durumuna göre ilgili dağıtım şirketine, dağıtım lisansına sahip ilgili OSB’ye ve TEİAŞ’a ilgili katılımcının sistem bağlantısının kesilmesi için Piyasa İşletmecisi tarafından bildirim yapılır.
ç) Piyasa katılımcısının bir dengeden sorumlu grubun dengeden sorumlu tarafı olması durumunda, dengeden sorumlu grup, katılımcının teminat seviyesinin 11:00 itibarıyla sunması gereken ek teminat tutarını karşılamadığı ilk iş gününe ilişkin toplam teminat tutarı hesabının yapıldığı fatura döneminden itibaren geçerli olacak şekilde dağıtılır ve aynı fatura dönemini kapsayacak şekilde dağıtılan dengeden sorumlu grupta yer alan piyasa katılımcıları için yeni duruma göre ek teminat hesabı yapılır. İlgili dengeden sorumlu taraf için dengeden sorumlu grubun dağıtılmasını müteakiben yayınlanan ilk faturaya esas uzlaştırma bildirimine ait son fatura ödeme tarihinden bir sonraki iş gününe kadar teminat hesabı yapılmaz ve ilgili taraftan bulundurması gereken toplam teminat tutarını bu tarihe kadar tamamlaması talep edilir. İlgili dengeden sorumlu tarafın ek teminat hesabı, dengeden sorumlu grubun dağıtılmasını müteakip ilk faturaya esas uzlaştırma bildirimine ait fatura son ödeme tarihinden bir sonraki iş günü faturaya esas uzlaştırma bildirimi yayınlanmamış fatura dönemlerini de kapsayacak şekilde yeni duruma göre yapılır. Bu kapsamda hesaplanan ek teminat tutarı, Piyasa İşletmecisi tarafından PYS aracılığıyla bildirilme tarihini izleyen iş günü yapılacak olan toplam teminat tutarı hesabında kullanılır.
d) İlgili dengeden sorumlu tarafın bulundurması gereken toplam teminat tutarının (ç) bendinde ifade edilen süreden önce tamamlaması halinde mevcut teminat yükümlülüğü devam etmek üzere, teminatın tamamlandığı iş gününü takip eden iş günlerinde yeni duruma göre ek teminat tutarı hesabı yapılır ve hesaplanan bu tutar bildirim tarihini izleyen iş günü yapılacak olan toplam teminat tutarı hesabında kullanılır.
e) (b) bendi kapsamında serbest tüketici kayıtlarının silindiği ilk fatura dönemini takip eden ve serbest tüketici listeleri kesinleşmemiş tüm fatura dönemlerine ilişkin piyasa katılımcısı tarafından yapılmış olan serbest tüketici talepleri iptal edilir. Teminat seviyesi sunması gereken teminat tutarının altında olduğu süre boyunca, serbest tüketici talebinde bulunmasına izin verilmez.
f) Bu fıkra kapsamında ilgili süreçlerin uygulandığı piyasa katılımcısı hakkında tüm piyasa katılımcılarına PYS aracılığıyla bilgi verilir.”
MADDE 7- Aynı Usul ve Esasların 12 nci maddesinin birinci fıkrasında “başlangıç teminat tutarı” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve faturasına yansıması öngörülen tutarlara ilişkin olarak hesaplanan teminat tutarları,” ibaresi eklenmiş “yükümlü olduğu teminat tutarı” ibaresi “yükümlü olduğu teminat tutarları” olarak değiştirilmiş ve maddesinin sonuna aşağıda yer alan dördüncü fıkra eklenmiştir.
“(4) Merkezi uzlaştırma kuruluşunun elektrik piyasasına ilişkin takas ve teminat yönetim hizmeti vermediği günler tatil günü olarak kabul edilir.”
MADDE 8- Bu Usul ve Esaslar 1/5/2017 tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 9- Bu Usul ve Esaslar hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.