Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
ELEKTRİK PİYASASI DENGELEME VE UZLAŞTIRMA YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1- 14/4/2009 tarihli ve 27200 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinin 4 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Acil Durum: 22/1/2003 tarihli ve 25001 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Şebeke Yönetmeliği, TEİAŞ’ın lisansı ve ilgili mevzuatın diğer hükümleri çerçevesinde, sistem kararlılığı ve emniyeti açısından tehlike arz eden durumları,
b) Acil Durum Talimatı: Acil durumların giderilmesine yönelik Sistem İşletmecisi tarafından verilen yük alma ve yük atma talimatlarını,
c) Aracı Banka: Piyasa İşletmecisi tarafından teminat işlemlerinin yürütülmesi amacıyla belirlenen ve teminat işlemlerinin yürütülmesi için Piyasa İşletmecisi ve piyasa katılımcıları tarafından kullanılan bankayı,
ç) Bağlantı Noktası: Piyasa katılımcılarının ve/veya serbest tüketicilerin bağlantı anlaşmaları uyarınca iletim ya da dağıtım sistemine bağlandıkları saha veya irtibat noktasını,
d) Bakanlık: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını,
e) Başkan: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu Başkanını,
f) Blok Alış Teklifi: Gün öncesi piyasasına katılan piyasa katılımcılarının, bir sonraki günün birden fazla ardışık saati için geçerli, kapsadığı zaman dilimi için ortalama fiyat ve miktar bilgilerini içeren aktif elektrik enerjisi alış tekliflerini,
g) Blok Satış Teklifi: Gün öncesi piyasasına katılan piyasa katılımcılarının, bir sonraki günün birden fazla ardışık saati için geçerli, kapsadığı zaman dilimi için ortalama fiyat ve miktar bilgilerini içeren aktif elektrik enerjisi satış tekliflerini,
ğ) Blok Teklif: Blok alış-satış tekliflerini,
h) BYTM: Bölgesel Yük Tevzi Merkezini,
ı) Dağıtım: Elektrik enerjisinin gerilim seviyesi 36 kV ve altındaki hatlar üzerinden naklini,
i) Dağıtım Bölgesi: Bir dağıtım lisansında tanımlanan bölgeyi,
j) Dağıtım Lisansı Sahibi Tüzel Kişi: 29/6/1956 tarihli ve 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre kurulan dağıtım lisansı sahibi şirketler ile dağıtım lisansı sahibi Organize Sanayi Bölgesi tüzel kişiliklerini,
k) Dağıtım Sistemi: Bir dağıtım şirketinin belirlenmiş bölgesinde işlettiği ve/veya sahip olduğu elektrik dağıtım tesisleri ve şebekesini,
l) Dağıtım Şirketi: Belirlenen bir bölgede elektrik dağıtımı ile iştigal eden tüzel kişiyi,
m) Dengeden Sorumlu Grup: Piyasa katılımcılarının Piyasa İşletmecisine bildirmek suretiyle oluşturdukları ve grup içinden bir piyasa katılımcısının grup adına denge sorumluluğuna ilişkin yükümlülükleri üstlendiği grubu,
n) Dengeden Sorumlu Taraf: Dengeden sorumlu grubun enerji dengesizliğine ilişkin Piyasa İşletmecisine karşı mali sorumluluğu, dengeden sorumlu grup adına üstlenen ya da herhangi bir dengeden sorumlu gruba dahil olmayan piyasa katılımcısını,
o) Dengeleme: Elektrik enerjisi arz ve talebini dengede tutmak amacıyla yürütülen faaliyetleri,
ö) Dengeleme Birimi: Dengelemeye katılabilecek bir üretim veya tüketim tesisini ya da üretim veya tüketim tesisinin bir bölümünü,
p) Dengeleme Güç Piyasası: Arz ve talebin gerçek zamanlı olarak dengelenmesi amacına hizmet etmek üzere, 15 dakika içerisinde gerçekleştirilebilen çıkış gücü değişimi ile elde edilen yedek kapasitenin alış-satışının gerçekleştiği ve Sistem İşletmecisi tarafından işletilen organize toptan elektrik piyasasını,
r) Dengeleme Mekanizması: İkili anlaşmaları tamamlayıcı nitelikte ve gün öncesi dengeleme ile gerçek zamanlı dengelemeden oluşan faaliyetleri,
s) EIC: Oluşturulmasına ilişkin usul ve esasları ETSO tarafından belirlenip kuruluşun resmi internet sitesinde duyurulan ve ETSO’ya bağlı tüm ülkelerde kullanılan, enerji tanımlama kodlama sistemini,
ş) Esnek Satış Teklifi: Gün öncesi dengeleme faaliyetlerine katılan piyasa katılımcılarının, bir sonraki gün için, belirli bir saat ile ilişkili olmayan, saatlik aktif elektrik enerjisi satışına ilişkin sunmuş oldukları tekliflerini,
t) Eşleştirme: Bir teklif bölgesi ya da belirli teklif bölgelerinden oluşan bir bölgede, ilgili bölgede yer alan teklif bölgeleri için gün öncesi piyasasına sunulmuş olan saatlik alış-satış teklifleri dikkate alınarak, söz konusu bölge için arz ve talep eğrilerinin çizilerek, eğrilerin kesişim noktasının belirlenmesi işlemini,
u) ETSO: Avrupa İletim Sistemi İşletmecileri Birliğini,
ü) Fatura Dönemi: Bir takvim ayının ilk günü saat 00:00’da başlayıp, aynı ayın son günü saat 24:00’de biten süreyi,
v) Fiyat Bölgesi: Dengeleme güç piyasası kapsamında bir uzlaştırma dönemi için aynı saatlik marjinal fiyata sahip teklif bölgelerinin tamamını,
y) Gerçek Zamanlı Dengeleme: Aktif elektrik enerjisi arz ve talebini gerçek zamanlı olarak dengede tutmak amacıyla, Sistem İşletmecisi tarafından yürütülen faaliyetleri,
z) Gün Öncesi Dengeleme: Sistemdeki arz ve talebin ve/veya piyasa katılımcılarının sözleşme taahhütleri ile üretim ve/veya tüketim planlarının gün öncesinden dengelemesi amacıyla gerçekleştirilen gün öncesi planlama ya da gün öncesi piyasasına ilişkin faaliyetleri,
aa) Gün Öncesi Fiyatı: Gün öncesi planlama kapsamında belirlenen sistem marjinal fiyatlarını ya da gün öncesi piyasasında belirlenen nihai piyasa takas fiyatlarını,
bb) Gün Öncesi Piyasası: Bir gün sonrası teslim edilecek uzlaştırma dönemi bazında elektrik enerjisi alış-satış işlemleri için kurulan ve Piyasa İşletmecisi tarafından işletilen organize toptan elektrik piyasasını,
cc) Gün Öncesi Piyasası Fiyatı: Nihai piyasa takas fiyatını,
çç) Gün Öncesi Piyasası Katılım Anlaşması: Piyasa katılımcısının gün öncesi piyasasına katılımı ile Piyasa İşletmecisinin gün öncesi piyasasının işletimine ilişkin koşul ve hükümlerin yer aldığı standart anlaşmayı,
dd) Gün Öncesi Piyasası Teklifleri: Gün öncesi piyasasına katılan piyasa katılımcılarının sundukları saatlik alış-satış teklifleri, blok alış-satış teklifleri ve esnek satış tekliflerini,
ee) Gün Öncesi Planlama: Gün öncesi piyasasının devreye gireceği zamana kadar, bir gün sonrasına yönelik olarak öngörülen saatlik talebin gün öncesinden dengelemesi amacıyla Piyasa İşletmecisi koordinasyonunda yürütülen faaliyetleri,
ff) Gün Öncesi Planlama Modülü: Gün öncesi planlama kapsamında, sistem marjinal fiyatlarının belirlenmesi ve gün öncesi programının oluşturulması fonksiyonlarını dengeleme maliyetlerini en aza indirecek şekilde gerçekleştirme amacıyla Piyasa İşletmecisi ve Sistem İşletmecisi tarafından kullanılan, PYS kapsamında yer alan yazılım modülünü,
gg) Gün Öncesi Programı: Gün öncesi dengeleme faaliyetleri sonucunda, bir gün sonrası için oluşturulan ulusal ölçekli üretim/tüketim programını,
ğğ) Gün Öncesi Üretim/Tüketim Programı (GÜP): Bir uzlaştırmaya esas veriş-çekiş biriminin bağlı olduğu dengeden sorumlu tarafın yükümlülüklerine bağlı olarak bir sonraki güne ilişkin gerçekleştirmeyi öngördüğü ve Piyasa İşletmecisine gün öncesi dengeleme aşamasının başlangıcında bildirdiği, uzlaştırmaya esas elektrik enerjisi teslim noktası bazındaki üretim ya da tüketim değerlerini,
hh) Gün Öncesi Sistem Satış Teklifleri: Gün öncesi dengeleme faaliyetleri kapsamında sunulan saatlik, blok ve esnek satış tekliflerini,
ıı) Gün Öncesi Sistem Alış Teklifleri: Gün öncesi dengeleme faaliyetleri kapsamında sunulan saatlik ve blok alış tekliflerini,
ii) İkili Anlaşmalar: Gerçek veya tüzel kişiler ile lisans sahibi tüzel kişiler arasında veya lisans sahibi tüzel kişilerin kendi aralarında özel hukuk hükümlerine tabi olarak, elektrik enerjisinin alınıp satılmasına dair yapılan ticari anlaşmaları,
jj) İletim: Elektrik enerjisinin gerilim seviyesi 36 kV üzerindeki hatlar üzerinden naklini,
kk) İletim Kapasitesi: İletim sisteminin herhangi bir noktasından gönderilebilen/alınabilen megavat cinsinden (MW) elektrik enerjisi güç miktarını,
ll) İletim Sistemi: Elektrik iletim tesisleri ve şebekesini,
mm) İletim Sistemi Konfigürasyonu: İletim sistemine verilen ya da iletim sisteminden çekilen elektrik enerjisinin hesaplanması için dikkate alınacak sayaçlar, sayaçların veriş ya da çekiş açısından hangi yönde olduğu ve sayaçlara uygulanacak kayıp katsayıları gibi bilgileri içeren hesaplama kurallarını,
nn) İlgili Mevzuat: Elektrik piyasasına ilişkin Kanun, yönetmelik, tebliğ, genelge, Kurul kararları ile ilgili tüzel kişilerin sahip olduğu lisans veya lisansları,
oo) İtibari Bağlantı Noktası: Kurum tarafından Başkan onayı ile çıkarılacak olan kayıp katsayıları metodolojisinde kayıpların hesaplanmasında kullanılan itibari noktayı,
öö) İtibari Sistem Dengesizlik Fiyatı: Piyasa katılımcısının yatıracağı teminatı belirlemek üzere riske maruz değerinin hesaplanmasında esas alınacak sistem dengesizlik fiyatını,
pp) Kanun: 20/2/2001 tarihli ve 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanununu,
rr) Kesinleşmiş Gün Öncesi Üretim/Tüketim Programı (KGÜP): Bir uzlaştırmaya esas veriş-çekiş biriminin bağlı olduğu dengeden sorumlu tarafın yükümlülüklerine ve gün öncesi dengeleme sonucuna bağlı olarak bir sonraki güne ilişkin gerçekleştirmeyi öngördüğü ve Sistem İşletmecisine dengeleme güç piyasasının başlangıcında bildirdiği üretim ya da tüketim değerlerini,
ss) Kısıt Yönetimi: İletim sisteminde oluşan veya oluşması öngörülen kısıtların giderilmesine ilişkin yöntemleri,
şş) Kısıtsız Piyasa Takas Fiyatı (KPTF): Belli bir saat için, gün öncesi piyasasında tüm teklif bölgeleri için sunulan alış-satış tekliflerinin eşleştirilmesi sonucunda belirlenen saatlik elektrik enerjisi alış-satış fiyatını,
tt) Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,
uu) Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,
üü) Milli Yük Tevzi Merkezi (MYTM): TEİAŞ bünyesinde yer alan ve elektrik enerjisi arz ve talebinin gerçek zamanlı olarak dengelenmesinden ve sistem işletiminden sorumlu merkezi birimini ve ona bağlı çalışan Bölgesel Yük Tevzi Merkezlerini,
vv) Nihai Piyasa Takas Fiyatı (NPTF): Belli bir saat ve belli bir teklif bölgesi için, teklif bölgeleri arasındaki iletim kısıtları dikkate alınarak belirlenen saatlik elektrik enerjisi alış-satış fiyatını,
yy) Organize Toptan Elektrik Piyasası: Elektrik enerjisi, kapasitesi ya da bunların türev ürünlerinin toptan alış-satışının gerçekleştirildiği ve Piyasa ve/veya Sistem İşletmecisi tarafından işletilen gün öncesi piyasası, dengeleme güç piyasası, yan hizmetler gibi elektrik piyasalarını,
zz) Otomatik Sayaç Okuma Sistemi (OSOS): Sayaç verilerinin otomatik olarak uzaktan okunabilmesi, verilerin merkezi bir sisteme aktarılması, doğrulanması, eksik verilerin doldurulması, verilerin saklanması ve ilgili taraflara istenilen formatta sunulması amacıyla, TEİAŞ ve dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından kurulacak olan ve gerekli yazılım, donanım ve iletişim altyapısını kapsayan sistemi,
aaa) Otoprodüktör: Esas olarak kendi elektrik enerjisi ihtiyacını karşılamak üzere elektrik üretimi ile iştigal eden tüzel kişiyi,
bbb) Otoprodüktör Grubu: Esas olarak ortaklarının elektrik enerjisi ihtiyacını karşılamak üzere elektrik enerjisi üretimi ile iştigal eden tüzel kişiyi,
ccc) Ölçüm Sistemi: Sayaçlar, ölçü trafoları (gerilim ve akım trafoları), ilgili iletişim teçhizatı ve kablajı da içeren ölçüm teçhizatının tümünü,
ççç) Piyasa İşletmecisi: Piyasa Mali Uzlaştırma Merkezini,
ddd) Piyasa Katılım Anlaşması: Gün öncesi piyasası hariç olmak üzere, piyasa katılımcısının dengeleme mekanizmasına katılımı ile Piyasa İşletmecisi ve Sistem İşletmecisinin dengeleme mekanizmasının işletimine ilişkin koşul ve hükümlerin yer aldığı standart anlaşmayı,
eee) Piyasa Katılımcısı: Bu Yönetmelikte tanımlanan lisans sahibi tüzel kişileri,
fff) Piyasa Mali Uzlaştırma Merkezi (PMUM): Görev ve sorumlulukları Kanunda ve bu Yönetmelikte belirlenen ve gün öncesi planlama/gün öncesi piyasası ve uzlaştırmayı çalıştırmakla görevli birimi,
ggg) Piyasa Yönetim Sistemi (PYS): Dengeleme mekanizması ve uzlaştırmaya ilişkin işlemlerin yürütülmesi amacıyla, Piyasa İşletmecisi, Sistem İşletmecisi, piyasa katılımcıları ve sayaçların okunmasından sorumlu iletim ve dağıtım lisansı sahibi tüzel kişilerin kullanımına sunulan ve küçük istemci yapısında çalışan uygulamaları,
ğğğ) Primer Frekans Kontrol Kapasitesi: İşletme yedeğinin, türbin hız regülatörlerinin otomatik olarak kullanılarak sistem frekansını normal regülasyon aralığında tutmak için kullanılan ve bu işlem için yeterli olacak şekilde seçilen kısmını,
hhh) Rehinli Nakit Hesabı: Piyasa katılımcılarının teminat işlemlerinin yürütülmesi için her bir piyasa katılımcısı adına Piyasa İşletmecisi tarafından açılan ve hesabın kullanımı için piyasa katılımcılarının Piyasa İşletmecisi tarafından yetkilendirildiği, aracı bankada açılan hesapları,
ııı) Riske Maruz Değer: Bir piyasa katılımcısının mali yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde azami borçlanacağı tutarı,
iii) Saatlik Alış Teklifleri: Gün Öncesi Dengeleme faaliyetlerine katılan piyasa katılımcılarının, bir sonraki günün her saati için, saatlik aktif elektrik enerjisi alışına ilişkin sunmuş oldukları fiyat ve miktarları,
jjj) Saatlik Satış Teklifleri: Gün öncesi Dengeleme faaliyetlerine katılan piyasa katılımcılarının, bir sonraki günün her saati için, saatlik aktif elektrik enerjisi satışına ilişkin sunmuş oldukları fiyat ve miktarları,
kkk) Sekonder Frekans Kontrol Kapasitesi: İşletme yedeğinin, frekans kontrolü amacı ile kullanılan primer frekans kontrol yedeğinin serbest kalması, frekansın nominal değerine geri dönebilmesi ve komşu elektrik şebekeleriyle olan toplam elektrik enerjisi alışverişinin programlanan düzeyde tutulabilmesinin sağlanması için, sekonder kontrol sistemi vasıtasıyla kullanılan ve bu işlem için yeterli olacak şekilde seçilen kısmını,
lll) Serbest Tüketici: Kurul tarafından belirlenen elektrik enerjisi miktarından daha fazla tüketimde bulunması veya iletim sistemine doğrudan bağlı olması nedeniyle tedarikçisini seçme serbestisine sahip gerçek veya tüzel kişiyi,
mmm) Sistem Alış Talimatı: Gün Öncesi Planlamaya katılan piyasa katılımcılarının sistem alışları için ilgili piyasa katılımcılarına Sistem İşletmecisi ya da Piyasa İşletmecisi tarafından yapılan bildirimleri,
nnn) Sistem Alış Teklif Fiyatı: Gün Öncesi Dengeleme Faaliyetlerine katılan piyasa katılımcılarının sistemden alış için talep ettikleri birim fiyatları,
ooo) Sistem Alış Teklif Miktarı: Gün Öncesi Dengeleme Faaliyetlerine katılan piyasa katılımcılarının ilgili dengeleme biriminde yapmayı teklif ettiği üretim azalması ya da tüketim artış miktarlarını,
ööö) Sistem: Elektrik iletim sistemi ve dağıtım sistemi dahil olmak üzere tüm kullanıcı sistemlerini,
ppp) Sistem Dengesizlik Fiyatı: Uzlaştırma dönemi bazında belirlenen piyasa katılımcılarının denge sorumluluklarından kaynaklanan enerji dengesizliklerine uygulanan fiyatı,
rrr) Sistem İşletmecisi: Milli Yük Tevzi Merkezini ve Bölgesel Yük Tevzi Merkezlerini,
sss) Sistem Marjinal Fiyatı: Dengeleme güç piyasası kapsamında, dengeleme amacıyla iletim sistemi kısıtları dikkate alınmaksızın; sistemin enerji açığını gidermek için yük aldırılan dengeleme birimlerine uygulanan, kabul edilen en yüksek saatlik yük alma teklif fiyatını veya sistemin enerji fazlasını gidermek için yük attırılan dengeleme birimlerine uygulanan, kabul edilen en düşük saatlik yük atma teklif fiyatını,
şşş) Sistem Satış Talimatı: Gün Öncesi Dengeleme Faaliyetlerine katılan piyasa katılımcılarının sistem satışları için ilgili piyasa katılımcılarına Sistem İşletmecisi ya da Piyasa İşletmecisi tarafından yapılan bildirimleri,
ttt) Sistem Satış Teklif Fiyatı: Gün Öncesi Dengeleme Faaliyetlerine katılan piyasa katılımcılarının sisteme satış için talep ettikleri birim fiyatları,
uuu) Sistem Satış Teklif Miktarı: Gün Öncesi Dengeleme Faaliyetlerine katılan piyasa katılımcılarının ilgili dengeleme biriminde yapmayı teklif ettiği üretim artışı ya da tüketim azalma miktarları
üüü) Talep Kontrolü: Üretim kapasitesinin yetersiz olması durumunda talebi düşürmek için, Elektrik Piyasası Şebeke Yönetmeliğinde belirtilen esaslar çerçevesinde TEİAŞ ve kullanıcılar tarafından uygulanan hizmetleri,
vvv) Talep Tahmini: Sistem İşletmecisi tarafından günlük olarak yayımlanan, saatlik tüketim öngörülerini,
yyy) Talimat: Yük alma veya yük atma talimatlarını,
zzz) Talimat Etiket Değeri: Talimat etiketinin dengeleme amaçlı talimatlar için 0, sistem kısıtlarının giderilmesi amaçlı talimatlar için 1, yan hizmetler kapsamında verilen talimatlar için 2 olarak belirlenen değerini,
aaaa) Talimat Etiketi: Sistem İşletmecisi tarafından gün öncesi planlama ve/veya dengeleme güç piyasasında piyasa katılımcılarına yük alma ya da yük atma talimatlarının hangi amaçla verildiğinin belirlenmesi için kullanılan değişkeni,
bbbb) Tedarikçi: Elektrik enerjisi ve/veya kapasite sağlayan üretim şirketleri, otoprodüktörler, otoprodüktör grupları, toptan satış şirketleri ve perakende satış lisansına sahip şirketleri,
cccc) TEİAŞ: Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketini,
çççç) Teklif Bölgesi: Sınırlarını oluşturan iletim sistemi bağlantı noktalarında büyük çaplı iletim kısıtlarının beklendiği en küçük topolojik iletim sistemi bölgesini,
dddd) Teknik Parametreler: Bir dengeleme biriminin devreye girme, devreden çıkma, yüklenme, yük düşme ve verilen talimatları yerine getirme ile ilgili performans özelliklerini içeren ve dengeleme birimi sahibi piyasa katılımcıları tarafından Sistem İşletmecisine bildirilen değerleri,
eeee) Teminat Oranı: Bir piyasa katılımcısının riske maruz değerinin ne kadarının teminat olarak sunulması gerektiğini gösteren oranı (%),
ffff) Teminat Seviyesi: Bir piyasa katılımcısının Piyasa İşletmecisine sunmuş olduğu teminat olarak kabul edilebilecek değerlerin toplam tutarını,
gggg) Tersiyer Kontrol Yedek Kapasitesi: İşletme yedeğinin, sekonder frekans kontrol yedeği devreye alındıktan sonra, dengeleme birimlerinin 15 dakika içerisinde gerçekleştirilebildikleri çıkış gücü değişimi ile sağlanan, ihtiyaç duyulduğunda manuel olarak servise alınan ve başka bir frekans sapması tehlikesine karşı sekonder frekans kontrol yedeğinin serbest hale getirilmesini sağlamaya yeterli olacak şekilde seçilen kısmını,
ğğğğ) Tesis: Elektrik enerjisi üretimi, tüketimi, iletimi veya dağıtımı işlevlerini yerine getirmek üzere kurulan tesis ve/veya teçhizatı,
hhhh) TETAŞ: Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt Anonim Şirketini,
ıııı) Ticaret Sınırları: Teklif bölgeleri arasındaki teknik, güvenlik gibi nedenlerle kullanıma kapatılmış olan iletim kapasitesi dışında kalan, elektrik ticareti için saatlik olarak izin verilebilir maksimum iletim kapasitesi limitlerini,
iiii) Ticari İşlem Onayı: Piyasa İşletmecisinin, her bir teklif bölgesi için NPTF’nin hesaplanmasını takiben, her bir piyasa katılımcısına yapmış olduğu ve ilgili piyasa katılımcısı için belirlenmiş olan alış-satış miktarlarını içerir bildirimleri,
jjjj) Toptan Elektrik Piyasası: Elektrik enerjisi, kapasitesi ya da bunların türev ürünlerinin toptan alış-satışının gerçekleştirildiği; ikili anlaşmalar piyasası ya da Piyasa ve/veya Sistem İşletmecisi tarafından organize edilen gün öncesi piyasası, dengeleme güç piyasası, yan hizmetler gibi elektrik piyasalarını,
kkkk) Tüketim: Elektrik enerjisi tüketimini,
llll) Tüketim Birimi: Elektrik enerjisinin tüketildiği tesisleri,
mmmm) Uzlaştırma: Dengeleme mekanizmasından ve/veya enerji dengesizliğinden doğan alacak ve borç miktarlarının hesaplanması ve ilgili alacak-borç bildirimlerinin hazırlanması işlemlerini,
nnnn) Uzlaştırma Dönemi: Uzlaştırma işlemleri için esas alınan zaman dilimlerini,
oooo) Uzlaştırmaya Esas Elektrik Enerjisi Teslim Noktası: Çekiş ya da ihracat yapılan ve iletim sistemi kaybına maruz bir iletim sistemi bağlantı noktasını,
öööö) Uzlaştırmaya Esas İkili Anlaşma Bildirimi: Piyasa katılımcılarının lisansları gereği gerçekleştirdikleri faaliyetler kapsamında tesis ettikleri düzenlemeye tabi olan ya da olmayan ikili anlaşmalar ile belli bir uzlaştırma dönemi için almayı ya da satmayı bildirdikleri aktif elektrik enerjisi miktarlarını içeren ve uzlaştırmaya esas teşkil etmesi amacıyla dengeden sorumlu tarafça Piyasa İşletmecisine yapılan bildirimleri,
pppp) Uzlaştırmaya Esas Veriş-Çekiş Birimi: Her bir piyasa katılımcısına ilişkin uzlaştırma hesaplamalarının yapılabilmesi amacıyla, piyasa katılımcıları tarafından tanımlanarak PYS aracılığıyla kaydı yapılan aktif elektrik enerjisi üreten ya da tüketen birimleri,
rrrr) Uzlaştırmaya Esas Veriş-Çekiş Birimi Konfigürasyonu: Uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimlerine ait uzlaştırmaya esas veriş-çekiş miktarının hesaplanmasında dikkate alınacak sayaç verileri, sayaçların veriş ya da çekiş açısından hangi yönde olduğu ve hangi piyasa katılımcısı adına kayıtlı olduğu bilgilerini içeren hesaplama kurallarını,
ssss) Uzlaştırmaya Esas Veriş-Çekiş Miktarı: Uzlaştırma hesaplamalarında esas alınmak üzere, uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimi konfigürasyonunda yer alan sayaçlardan elde edilen ölçümlerin, uzlaştırmaya esas aktif elektrik enerjisi teslim noktası bazındaki değerlerini,
şşşş) Ünite: Bağımsız olarak yük alabilen ve yük atabilen her bir üretim grubunu, kombine çevrim santralleri için her bir gaz türbin ve jeneratörü ile gaz türbin ve jeneratörüne bağlı çalışacak buhar türbin ve jeneratörünün payını,
tttt) Üretim: Enerji kaynaklarının, üretim tesislerinde elektrik enerjisine dönüştürülmesini,
uuuu) Üretim Faaliyeti Gösteren Tüzel Kişi: Üretim, otoprodüktör ya da otoprodüktör grubu lisansı sahibi tüzel kişileri,
üüüü) Üretim Tesisi: Elektrik enerjisinin üretildiği tesisleri,
vvvv) Yan Hizmetler: Elektrik Piyasası Şebeke Yönetmeliğinde tanımlanan hizmetleri,
yyyy) Yük Alma: Bir dengeleme biriminin Sistem İşletmecisi tarafından verilen talimatlar doğrultusunda, üretimini artırarak ya da tüketimini azaltarak sisteme enerji satması durumunu,
zzzz) Yük Alma Talimatı: Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcılarının yük almaları için ilgili piyasa katılımcılarına Sistem İşletmecisi ya da Piyasa İşletmecisi tarafından yapılan bildirimleri,
aaaaa) Yük Alma Teklif Fiyatı: Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcılarının Yük Alma için talep ettikleri birim fiyatları,
bbbbb) Yük Alma Teklif Miktarı: Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcılarının ilgili dengeleme biriminde yapmayı teklif ettiği üretim artış ya da tüketim azaltma miktarlarını,
ccccc) Yük Alma Teklifi: Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcılarının yük almak amacıyla teklif ettikleri, fiyat, miktar ve geçerli olduğu zaman gibi bilgileri içeren teklifleri,
ççççç) Yük Atma: Bir dengeleme biriminin Sistem İşletmecisi tarafından verilen talimatlar doğrultusunda, üretimini azaltarak ya da tüketimini artırarak sistemden enerji alması durumunu,
ddddd) Yük Atma Talimatı: Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcılarının yük atmaları için ilgili piyasa katılımcılarına Sistem İşletmecisi ya da Piyasa İşletmecisi tarafından yapılan bildirimleri,
eeeee) Yük Atma Teklif Fiyatı: Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcılarının Yük Atma için talep ettikleri birim fiyatları,
fffff) Yük Atma Teklif Miktarı: Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcılarının ilgili dengeleme biriminde yapmayı teklif ettiği üretim azalması ya da tüketim artış miktarlarını,
ggggg) Yük Atma Teklifi: Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcılarının yük atmak amacıyla teklif ettikleri, fiyat, miktar ve geçerli olduğu zaman gibi bilgileri içeren teklifleri,
ifade eder.”
MADDE 2- Aynı Yönetmeliğin 12 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki bent eklenmiştir.
“i) Sisteme bağlantısı, Elektrik Piyasası Şebeke Yönetmeliği ile belirlendiği şekilde kısıt kayıtlı bağlantı niteliği taşıyan üretim tesislerinin ve söz konusu tesisler için teknik olarak gerçekleştirilebilecek azami kapasitenin belirlenmesi ve Piyasa İşletmecisine bildirilmesi.”
MADDE 3- Aynı Yönetmeliğin 15 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde yer alan “(a) bendinde sayılan sayaçlardan” ibaresi “Dağıtım sistemine bağlı olan ve ikili anlaşma yapmak yoluyla bölgesindeki perakende satış lisansı sahibi dağıtım şirketinin dışında bir tedarikçiden elektrik enerjisi alımı yapan serbest tüketicilerin sayaçlarından” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 4- Aynı Yönetmeliğin 25 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “hazırlanarak Kurum onayına sunulur.” ibaresi “hazırlanarak Başkan onayına sunulur.” şeklinde ve ikinci fıkrasında yer alan “Kurum tarafından onaylanmış” ibareleri “Başkan tarafından onaylanmış” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 5- Aynı Yönetmeliğin 26 ncı maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendi yürürlükten kaldırılmıştır.
MADDE 6- Aynı Yönetmeliğin 28 inci maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “Ölçüm sistemlerine ilişkin kayıp katsayıları,” ibaresi “Ölçüm sistemlerine uygulanacak kayıp katsayıları,” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 7- Aynı Yönetmeliğin 30 uncu maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş; dokuzuncu fıkrasında yer alan “Kurum tarafından belirlenen” ibaresi “Kurum tarafından Başkan onayı ile belirlenen” şeklinde değiştirilmiş ve onuncu fıkrasında yer alan “Kurum tarafından belirlenen” ibaresi “Kurum tarafından Başkan onayı ile belirlenen” şeklinde ve “onaylanan kayıp katsayıları tablosunu” ibaresi “onaylanan ilgili dağıtım bölgesine ilişkin kayıp katsayıları değerlerini” şeklinde değiştirilmiştir.
“(2) İlgili mevzuata uygun olmayan sayaçların kayıt işlemi yapılmaz, hali hazırda kaydı yapılmış olan sayaçların kaydı silinir. Profil uygulamasına ilişkin usul ve esaslar uyarınca uzlaştırma dönemi bazında ölçüm yapabilen sayaç takma zorunluluğu bulunan tüketim tesisleri yükümlülüklerini yerine getirmedikleri takdirde söz konusu sayaçların kaydı silinir.” Sayacı silinen katılımcı, mevzuata uygun sayaç değişikliği yaptığı ayı takip eden ilk ay başı saat 00:00 dan itibaren kayda alınır.’’
MADDE 8- Aynı Yönetmeliğin 33 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “uzlaştırmaya esas veriş çekiş birimlerini portföylerinden çıkarma ile ilgili taleplerini, içinde bulunulan ayın en geç 18 inci günü saat 16.00’ya kadar” ibaresi “uzlaştırmaya esas veriş çekiş birimlerini portföylerinden çıkarma ya da portföylerine ekleme ile ilgili taleplerini, içinde bulunulan ayın en geç 19 uncu gününden önceki son iş günü saat 17.00’ye kadar” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 9- Aynı Yönetmeliğin 35 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Elektrik Piyasası Şebeke Yönetmeliği ve Elektrik Piyasası Arz Güvenilirliği ve Kalitesi Yönetmeliği hükümleri” ibaresi “Elektrik Piyasası Şebeke Yönetmeliği ve Elektrik İletim Sistemi Arz Güvenilirliği ve Kalitesi Yönetmeliği hükümleri” şeklinde değiştirilmiş; ikinci fıkrasının (a) bendinde yer alan “gün öncesi planlama kapsamında yük alma, yük atma teklifi sunarlar,” ibaresi “gün öncesi planlama kapsamında sistem satış, sistem alış teklifi sunarlar,” şeklinde değiştirilmiş, aynı fıkranın (e) bendinde yer alan “kabul edilen yük alma, yük atma teklifleri” ibaresi “kabul edilen sistem satış, sistem alış teklifleri” şeklinde değiştirilmiş ve (ç) bendinin ilk cümlesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Dengeleme biriminin sisteme bağlantısının kısıt kayıtlı bağlantı niteliği taşıması halinde teknik olarak gerçekleştirilebilecek tüm kapasite Sistem işletmecisi tarafından belirlenen teknik olarak gerçekleştirilebilecek azami kapasite ile sınırlandırılır.”
MADDE 10- Aynı Yönetmeliğin 36 ncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan “saat 10:30 itibarı ile” ibaresi “saat 11:30 itibarı ile” şeklinde; (b), (c) ve (ç) bentlerinde yer alan “saat 10:30’a kadar” ibareleri “saat 11:30’a kadar” şeklinde ve (c) bendinde yer alan “gün öncesi yük alma, yük atma teklifleri” ibaresi “gün öncesi sistem satış, sistem alış teklifleri” şeklinde; (d) bendinde yer alan “saat 10:30-12:30 arasında” ibaresi “saat 11:30-12:30 arasında” şeklinde; aynı bendin (3) numaralı alt bendinde yer alan “gün öncesi yük alma, yük atma tekliflerini” ibaresi “gün öncesi sistem satış, sistem alış tekliflerini” şeklinde ve “gün öncesi planlama kapsamındaki yük alma, yük atma talimatlarını” ibaresi “gün öncesi planlama kapsamındaki sistem satış, sistem alış talimatlarını” şeklinde; (e) bendinde yer alan “gün öncesi planlama kapsamındaki yük alma, yük atma talimatlarının” ibaresi “gün öncesi planlama kapsamındaki sistem satış, sistem alış talimatlarının” şeklinde ve “ilgili yük alma, yük atma teklifleri” ibaresi “ilgili sistem satış, sistem alış teklifleri” şeklinde; (f) bendinde yer alan “gün öncesi planlama kapsamındaki yük alma, yük atma talimatlarını” ibaresi “gün öncesi planlama kapsamındaki sistem satış, sistem alış talimatlarını” şeklinde değiştirilmiş ve (d) bendinin (3) numaralı alt bendinin sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Piyasa İşletmecisi, PYS aracılığıyla Sistem Gün Öncesi Fiyatı ile sistem alış ve satış talimatlarının belirlenmesinde; Kurum tarafından Başkan oluru ile yayınlanan Gün Öncesi Planlamada Sistem Marjinal Fiyatının Belirlenmesi ile Sistem Satış ve Sistem Alış Talimatlarının Oluşmasına İlişkin Metodoloji’yi esas alır.”
MADDE 11- Aynı Yönetmeliğin 37 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “saat 10:30’a kadar” ibaresi “saat 11:30’a kadar” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 12- Aynı Yönetmeliğin 38 inci maddesinin üçüncü ve dördüncü ve beşinci fıkralarında yer alan “saat 10:30’a kadar” ibareleri “saat 11:30’a kadar” şeklinde; dördüncü fıkrasında yer alan “Sistem İşletmecisi ile yapılmış bir ikili anlaşma” ibaresi “Piyasa İşletmecisi ile yapılmış bir ikili anlaşma” şeklinde; “saat 09:00’a kadar” ibaresi “saat 10:00’a kadar” şeklinde ve “takip etmek ve sağlamakla sorumludurlar.” ibaresi “takip etmek ve piyasa katılımcısının PYS’ye girişini zamanında tamamlamasını sağlamakla sorumludurlar.” şeklinde değiştirilmiş, dördüncü fıkranın son cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, beşinci fıkranın son cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“GÜP’lerin belirtilen zamana kadar bildirilmemesi durumunda, peş peşe gelen takvim günlerine ait olmak şartı aranmaksızın birbirini takip eden iş günleri ve tatil günlerine ilişkin olarak, günlerin sınıflaması kapsamında aynı özellikte olan en son güne ilişkin olarak girilen GÜP söz konusu gün için de geçerli kabul edilir.”
“Bir piyasa katılımcısı tarafından ilgili güne ilişkin bir tüketim tahmini bildirimi yapılmaması durumunda, peş peşe gelen takvim günlerine ait olmak şartı aranmaksızın birbirini takip eden iş günleri ve tatil günlerine ilişkin olarak, günlerin sınıflaması kapsamında aynı özellikte olan en son güne ilişkin olarak girilen tüketim tahmini söz konusu gün için de geçerli kabul edilir.”
MADDE 13- Aynı Yönetmeliğin 39 uncu maddesinin başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve birinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralarında yer alan “yük alma” ibareleri “sistem satış” şeklinde ve “yük atma” ibareleri “sistem alış” şeklinde değiştirilmiş ve ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Gün öncesi planlama kapsamındaki sistem satış, sistem alış teklifleri”
“(2) Herhangi bir saat için gün öncesi planlama kapsamındaki bir dengeleme birimine ilişkin sistem satış yönünde sunulan tüm tekliflerin ilgili dengeleme birimi tarafından aynı anda yerine getirilebilir olması esastır. Aynı şekilde, herhangi bir saat için bir gün öncesi planlama kapsamındaki dengeleme birimine ilişkin sistem alış yönünde sunulan tüm tekliflerin ilgili dengeleme birimi tarafından aynı anda yerine getirilebilir olması esastır.”
MADDE 14- Aynı Yönetmeliğin 40 ıncı maddesinin başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş; birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralarında yer alan “yük alma” ibareleri “satış” şeklinde; “yük atma” ibareleri “alış” şeklinde değiştirilmiş; beşinci fıkrasında yer alan “birbirini takip eden hafta sonu, hafta içi ve resmi tatil günlerine ilişkin” ibaresi “birbirini takip eden iş günlerine ilişkin” şeklinde değiştirilmiş ve beşinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Saatlik satış ve alış tekliflerinin yapısı ve içeriği”
“Resmi tatil günleri ile resmi tatil öncesi veya sonrasındaki idari tatil günleri bu kapsamın dışında olup bu tür günlerde teklif fiyatları üzerinde %10 sınırlaması uygulanmaz.”
MADDE 15- Aynı Yönetmeliğin 41 inci maddesinin başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş; birinci, ikinci, üçüncü, beşinci ve yedinci fıkralarında yer alan “yük alma” ibareleri “satış” şeklinde; “yük atma” ibareleri “alış” şeklinde değiştirilmiş; beşinci fıkrasında yer alan “birbirini takip eden hafta sonu, hafta içi ve resmi tatil günlerine ilişkin” ibaresi “birbirini takip eden iş günlerine ilişkin” şeklinde değiştirilmiş ve beşinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Blok satış ve alış tekliflerinin yapısı ve içeriği”
“Resmi tatil günleri ile resmi tatil öncesi veya sonrasındaki idari tatil günleri bu kapsamın dışında olup bu tür günlerde teklif fiyatları üzerinde %10 sınırlaması uygulanmaz.”
MADDE 16- Aynı Yönetmeliğin 42 nci maddesinin başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş; birinci ve ikinci fıkralarında yer alan “yük alma” ibareleri “satış” şeklinde; “yük atma” ibareleri “alış” şeklinde değiştirilmiş; ikinci fıkrasında yer alan “birbirini takip eden hafta sonu, hafta içi ve resmi tatil günlerine ilişkin” ibaresi “birbirini takip eden iş günlerine ilişkin” şeklinde değiştirilmiş ve aynı fıkranın sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Esnek satış tekliflerinin yapısı ve içeriği”
“Resmi tatil günleri ile resmi tatil öncesi veya sonrasındaki idari tatil günleri bu kapsamın dışında olup bu tür günlerde teklif fiyatları üzerinde %10 sınırlaması uygulanmaz.”
MADDE 17- Aynı Yönetmeliğin 43 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Sistem satış ve sistem alış tekliflerinin bildirilmesi
MADDE 43 – (1) Gün öncesi planlamaya katılan piyasa katılımcıları tarafından, gün öncesi planlama kapsamındaki dengeleme birimi bazında belirlenen sistem satış, sistem alış teklifleri her gün saat 11:30’a kadar, 48 inci madde hükümleri doğrultusunda, mevcut olan tüm iletişim imkanları kullanılarak PYS aracılığıyla Piyasa İşletmecisine bildirilirler. Sistem satış ve sistem alış tekliflerinin belirtilen zamana kadar bildirilmemesi durumunda,
(a) Katılımcı ilgili dengeleme birimine ilişkin GÜP bildirmemiş ise peş peşe gelen takvim günlerine ait olmak şartı aranmaksızın birbirini takip eden iş günleri ve tatil günlerine ilişkin olarak, günlerin sınıflaması kapsamında aynı özellikte olan bir önceki güne ait sistem satış ve sistem alış teklifleri geçerli olur.
(b) Katılımcı tarafından GÜP girişi yapıldığı takdirde ilgili gün için sistem alış ve satış teklifi yok sayılacaktır.”
MADDE 18- Aynı Yönetmeliğin 44 üncü maddesinin başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş; birinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralarında yer alan “yük alma” ibareleri “sistem satış” şeklinde; “yük atma” ibareleri “sistem alış” şeklinde değiştirilmiş; birinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiş ve ikinci fıkrasında yer alan “saat 10:30’a kadar” ibaresi “saat 11:30’a kadar” şeklinde değiştirilmiş ve beşinci fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“Sistem satış ve sistem alış tekliflerinin değerlendirilmesi”
“Herhangi bir saat için kısıtsız üretim/tüketim programının oluşturulmasında sadece blok tekliflerin kullanılması durumunda, sistem marjinal fiyatlarının belirlenmesinde blok teklif fiyatları dikkate alınır.”
“(6) Arz ve talep eğrilerinin kesişmemesi durumunda, Piyasa İşletmecisi, tüketim tahminlerinin güncellenmesi talebinde bulunabilir ya da tüketim tahmininin tüm piyasa katılımcılarını eşit oranda etkileyecek şekilde azaltılması yoluna gidilmesi yollarından birini ya da her ikisini birden uygulayabilir. Tüketim tahmininin güncellenmesi durumunda, işlemlerin gerçekleştirileceği zaman planı Piyasa İşletmecisi tarafından piyasa katılımcılarına duyurulur. Kesişim elde edilene kadar, tüketim tahmininin tüm piyasa katılımcılarını eşit oranda etkileyecek şekilde azaltılması yoluna gidilmesi durumunda, azaltılan talep miktarı Piyasa İşletmecisi tarafından Sistem İşletmecisine bildirilir. Bildirilen miktara ilişkin takip eden gün uygulanacak kesinti programı Sistem İşletmecisi tarafından belirlenir ve uygulanır.”
MADDE 19- Aynı Yönetmeliğin 45 inci maddesinin başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş; birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarında yer alan “yük alma” ibareleri “sistem satış” şeklinde; “yük atma” ibareleri “sistem alış” şeklinde değiştirilmiştir.
“Gün öncesi planlama kapsamındaki sistem satış ve sistem alış talimatları”
MADDE 20- Aynı Yönetmeliğin 46 ncı maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarında yer alan “yük alma” ibareleri “sistem satış” şeklinde ve “yük atma” ibareleri “sistem alış” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 21- Aynı Yönetmeliğin 47 nci maddesinin başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Gün öncesi planlama kapsamındaki sistem satış ve sistem alış talimatlarının etiket değerlerinin belirlenmesine ilişkin esaslar”
MADDE 22- Aynı Yönetmeliğin 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan “yük alma, yük atma tekliflerinin” ibaresi “sistem satış, sistem alış tekliflerinin” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 23- Aynı Yönetmeliğin 50 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan “saat 10:30’a kadar” ibaresi “saat 11:30’a kadar” şeklinde; “tarafından 11:00’a kadar” ibaresi “tarafından 12:00’a kadar” şeklinde ve aynı fıkranın (c) bendinde yer alan “saat 11:00 – 13:00 arasında” ibaresi “saat 11:30 –13:00 arasında” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 24- Aynı Yönetmeliğin 57 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “saat 10:30’a kadar” ibaresi “saat 11:30’a kadar” şeklinde ve dördüncü fıkrasının (b) bendinde yer alan “son gün saat 11:00’a kadar” ibaresi “son gün saat 12:00’ye kadar” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 25- Aynı Yönetmeliğin 58 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “her gün saat 11:00 - 13:00 arasında” ibaresi “her gün saat 12:00 -13:00 arasında” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 26- Aynı Yönetmeliğin 69 uncu maddesinin birinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Dengeleme biriminin sisteme bağlantısının kısıt kayıtlı bağlantı niteliği taşıması halinde emreamade kapasite, sistem işletmecisi tarafından belirlenen teknik olarak gerçekleştirilebilecek azami kapasite ile sınırlandırılır. PYS’ye erişimi olmayan piyasa katılımcıları emreamade kapasiteleri ve Kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını saat 15:00’a kadar üretim tesisinin bağlı olduğu BYTM’ne bildirir. Bu durumda, BYTM’ler kendilerine bildirilen kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını ve emreamade kapasitelerini PYS’ye girerler. BYTM’ler kendi bölgeleri içindeki üretim tesisi niteliğindeki uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimlerine ilişkin kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını ve emreamade kapasitelerini her gün saat 16:00’a kadar PYS’ye girilmesini takip etmek ve piyasa katılımcısının PYS’ye girişini zamanında tamamlamasını sağlamakla sorumludurlar.”
MADDE 27- Aynı Yönetmeliğin 69 uncu maddesinin ikinci fıkrasının ilk cümlesinden önce gelmek üzere fıkranın başına aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Üretim tesisi niteliğinde olan tüm uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri, kesinleşmiş gün öncesi üretim/tüketim programlarını ve emreamade kapasitelerini bildirmekle yükümlüdür.”
MADDE 28- Aynı Yönetmeliğe 71 inci maddeden sonra gelmek üzere aşağıdaki madde eklenmiştir.
“Teknik parametrelerde değişiklik yapılması
MADDE 71/A- (1) Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcıları gerçek zamanlı dengeleme kapsamında MYTM tarafından kendilerine bildirilen talimatlara uymakla yükümlüdürler. Söz konusu tüzel kişiler, teknik gereklilikler sebebiyle yükümlülüklerini yerine getiremeyecekleri durumda ise MYTM ve/veya BYTM’yi telefon, paks gibi iletişim araçları ile ivedilikle haberdar ederler. Gerçek zamanlı dengelemeye tabi taraflar, yükümlülüklerini yerine getirmemelerine ilişkin gerekçelerini MYTM’ye en geç olayı takip eden 3 iş günü içerisinde yazılı olarak bildirmekle yükümlüdürler.
(2) Dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcıları, MYTM’ye bildirdikleri KGÜP’lere uymakla yükümlüdürler. Dengeleme birimlerinin emre amade kapasitelerinde değişiklik olması durumunda, MYTM konu hakkında öncelikle telefon, paks gibi iletişim araçları aracılığıyla ve akabinde PYS aracılığıyla bilgilendirilir. Emre amade kapasitede meydana gelen her türlü değişiklik MYTM’ye değişikliğe sebep olan teknik gerekçe ile birlikte bildirilir ve MYTM’nin onayı ile geçerlilik kazanır. MYTM onayı ile emre amade kapasitede meydana gelecek hiçbir değişiklik katılımcının dengesizlik ile ilgili mali sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.
(3) MYTM tarafından onaylanması suretiyle, emre amade kapasitede azalma yapılması durumunda, öncelikle ilgili dengeleme birimine ilişkin yük alma teklif miktarlarında azaltmaya gidilir. Yük alma teklif miktarında yapılan azaltmanın ilgili dengeleme birimine ilişkin emre amade azalmasını karşılamaması durumunda ilgili dengeleme biriminin KGÜP ve yük atma teklif miktarları da azaltılır. Emre amade kapasitesi azaltılan dengeleme birimine önceden verilmiş olan talimatlar emre amade kapasite azalması miktarı ile orantılı olarak MYTM tarafından sonlandırılır.
(4) MYTM tarafından onaylanması suretiyle, emre amade kapasitede artış yapılması durumunda, ilgili dengeleme birimi için, ilgili günün takip eden saatlerine ilişkin yük alma teklif miktarı girilmesine veya var olan yük alma teklif miktarlarının güncellenmesine izin verilir. Bir dengeleme birimine ilişkin emre amade kapasitenin artması söz konusu dengeleme biriminin KGÜP değerinin artırılması için gerekçe teşkil etmez.”
MADDE 29- Aynı Yönetmeliğin 74 üncü maddesinin birinci fıkrasının son cümlesinden önce gelmek üzere aşağıdaki cümle eklenmiştir.
“Dengeleme amaçlı olarak kabul edilmiş olan bir teklifin 0 (sıfır) etiket değeri alıp fiyat belirlenmesinde dikkate alınabilmesi için ilgili saat süresince kesintisiz olarak 15 dakikadan daha uzun bir süre için geçerli olması gereklidir.”
MADDE 30- Aynı Yönetmeliğin 80 inci maddesinin ikinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde yer alan “kayıp katsayıları tablosu dikkate alınarak” ibareleri “kayıp katsayıları hesaplama metodolojisi dikkate alınarak” şeklinde değiştirilmiş; aynı fıkranın (ç) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve (d) bendinin ilk cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“ç) Dağıtım sistemine bağlı üretim tesislerinin uzlaştırmaya esas veriş miktarlarının hesaplanmasında, ölçülen veriş miktarına dağıtım ve iletim sistemi kayıpları uygulanmaz. Ancak kayıp katsayıları hesaplama metodolojisi uyarınca ilgili dağıtım bölgesine ilişkin kayıp katsayıları değerlerinin Kurul tarafından onaylanmasını takiben, dağıtım şirketi kullanımındaki orta gerilim baralarından iletim sistemine enerji akışı olması durumunda, söz konusu enerjiye uygulanan iletim kaybı sonucunda hesaplanan elektrik enerjisi kayıp miktarı, Piyasa işletmecisi tarafından gerçekleştirilen uzlaştırma hesaplamalarında, iletim sistemine enerji akışının belirlendiği dağıtım sistemi kullanımındaki orta gerilim barası ve bu baraya enerji veren diğer baralara bağlı uzlaştırmaya esas veriş birimlerine ait uzlaştırmaya esas veriş miktarları oranları doğrultusunda yansıtılır.”
“Dağıtım sistemine bağlı tüketim birimlerinin uzlaştırmaya esas çekiş miktarlarının hesaplanmasında, dağıtım sistemi kaybını yansıtmak üzere ölçülen çekiş miktarını yükselten ilgili dağıtım bölgesine ilişkin bir dağıtım sistemi kayıp katsayısı uygulanır.”
MADDE 31- Aynı Yönetmeliğin 94 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “sunmuş olduğu tekliflere ilişkin” ibaresi “sunmuş olduğu saatlik ve esnek tekliflere ilişkin” şeklinde değiştirilmiş ve ikinci fıkradan sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.
“(3) Bir fatura dönemi için, uzlaştırma dönemi bazında, gün öncesi dengelemeye katılan her bir piyasa katılımcısının, bir teklif bölgesi için gün öncesi dengeleme kapsamında sunmuş olduğu blok tekliflere ilişkin gerçekleşen sistem satışlarında uygulanacak sistem satış fiyatları aşağıdaki formüle göre belirlenir:
SSTFt,p,r ≤ OSGÖFt,r ise SSFt,p,r =OSGÖFt,r (5c)
SSTFt,p,r > OSGÖFt,r ise SSFt,p,r = SSTFt,p,r (5ç)
SSFt,p,u,r = SSFt,p,r ve “u” “r” teklifinin geçerli olduğu zaman dilimi (5d)
ve u=[a,b) (5e)
(4) Bu formüllerde geçen;
SSTFt,p,r “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “r” blok teklifine ilişkin Sistem Satış Teklif Fiyatını (TL/MWh),
OSGÖFt,r “t” teklif bölgesi ve “r” blok teklifinin kapsadığı saatlerin Ortalama Sistem Gün Öncesi Fiyatı (TL/MWh),
SSFt,p,r “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “r” blok teklifi için uygulanacak Saatlik Sistem Satış Fiyatını (TL/MWh)
SSFt,p,u,r “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “r” blok teklifinin kapsadığı “u” uzlaştırma dönemi için uygulanacak Saatlik Sistem Satış Fiyatını (TL/MWh)
SGÖFt,u “t” teklif bölgesi için, “u” uzlaştırma döneminde uygulanan Gün Öncesi Fiyatını (TL/MWh)
a blok teklif başlangıç saatini,
b blok teklif bitiş saatini,
u “r” blok teklifinin geçerli olduğu uzlaştırma dönemlerinden birini
ifade eder.”
MADDE 32- Aynı Yönetmeliğin 96 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “sunmuş olduğu tekliflere ilişkin” ibaresi “sunmuş olduğu saatlik tekliflere ilişkin” şeklinde değiştirilmiş ve ikinci fıkradan sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.
“(3) Bir fatura dönemi için, uzlaştırma dönemi bazında, gün öncesi dengelemeye katılan her bir piyasa katılımcısının, bir teklif bölgesi için gün öncesi dengeleme kapsamında sunmuş olduğu blok tekliflere ilişkin gerçekleşen sistem satışlarında uygulanacak sistem alış fiyatları aşağıdaki formüle göre belirlenir:
SATFt,p,u,r ≤ OSGÖFt,r ise SAFt,p,u,r = SATFt,p,r (7c)
SATFt,p,u,r > OSGÖFt,r ise SAFt,p,u,r= OSGÖFt,r (7ç)
SAFt,p,u,r = SAFt,p,r ve “u” “r” teklifinin geçerli olduğu zaman dilimi (7d)
ve u=[a,b) (7e)’’
“ (4) Bu formüllerde geçen;
SATFt,p,u,r “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “u” uzlaştırma dönemine ait geçerli “r” blok teklifine ilişkin Sistem Alış Teklif Fiyatını (TL/MWh),
OSGÖFt,r “t” teklif bölgesi ve “r” blok teklifinin kapsadığı saatlerin Ortalama Sistem Gün Öncesi Fiyatı (TL/MWh),
SAFt,p,u,r “t” teklif bölgesi için, “p” piyasa katılımcısının, “u” uzlaştırma dönemine ait geçerli “r” blok teklifi için uygulanacak Saatlik Sistem Alış Fiyatını (TL/MWh)
SGÖFt,u “t” teklif bölgesi için, “u” uzlaştırma döneminde uygulanan Gün Öncesi Fiyatını (TL/MWh)
a blok teklif başlangıç saatini,
b blok teklif bitiş saatini,
u “r” blok teklifinin geçerli olduğu uzlaştırma dönemlerinden birini
ifade eder.”
MADDE 33- Aynı Yönetmeliğin 135 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Hakim durumun kötüye kullanılması ve uyumlu eylem
MADDE 135 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında ele alınan herhangi bir organize toptan elektrik piyasası faaliyetine ilişkin hakim durumunu kötüye kullandığından veya uyumlu eylem içerisinde olduğundan şüphelenilen tüzel kişilere ilişkin Rekabet Kurumunca inceleme yapılmasına dair girişimler; TEİAŞ’ın hakim durumun kötüye kullanılması veya uyumlu eyleme ilişkin rapor düzenleyerek Kuruma sunması ile ya da doğrudan, Kurum tarafından başlatılır.
(2) Hakim durumunu kötüye kullandığı veya uyumlu eylem içerisinde oldukları Rekabet Kurumunca tespit edilen katılımcılar ve/veya dengeleme birimleri Kurul kararı ile en fazla 3 ay süre ile bu Yönetmelik kapsamında ele alınan organize toptan elektrik piyasalarına teklif vermekten men edilebilir .”
MADDE 34- Aynı Yönetmeliğin 137 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “ilgili tüzel kişilere yazılı bildirimde bulunur.” ibaresi “ilgili tüzel kişilere yazılı olarak ya da PYS aracılığı ile bildirimde bulunur.” şeklinde değiştirilmiş ve aynı maddenin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(2) Kurum Sistem İşletmecisi veya Piyasa İşletmecisi tarafından gönderilen rapor kapsamında ve/veya mevzuatın ihlali yönünde elde ettiği bulgular çerçevesinde gerçekleştirdiği inceleme neticesinde ihlal tespiti halinde, ilgili piyasa katılımcısına Kanunun 11 inci Maddesi uyarınca yaptırım uygular.”
MADDE 35- Aynı Yönetmeliğin geçici 5 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “ikili anlaşma bildirimleri ve değişiklikler, uzlaştırmaya esas ikili anlaşma bildiriminin” ibaresi “ikili anlaşma bildirimleri ve değişiklikler, satıcı olan piyasa katılımcısı tarafından uzlaştırmaya esas ikili anlaşma bildiriminin” şeklinde ve “saat 10:30’a kadar tamamlanır” ibaresi “saat 10:30’a kadar, alıcı olan piyasa katılımcısı tarafından ise 11:30’a kadar onaylanarak tamamlanır” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 36- Aynı Yönetmeliğin geçici 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “yerlerini değiştirmeyen üretim tesisleri sadece uzlaştırmaya esas veriş çekiş birimi olarak” ibaresi “yerlerini değiştirmeyen üretim tesisleri 1/3/2010 tarihinden itibaren sadece uzlaştırmaya esas veriş çekiş birimi olarak” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 37- Aynı Yönetmeliğin geçici 9 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “1/3/2010 tarihine kadar” ibaresi “1/6/2010 tarihine kadar” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 38- Aynı Yönetmeliğin geçici 10 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Kurum tarafından belirlenir” ibaresi “Kurum tarafından Başkan onayı ile belirlenir” şeklinde yeniden değiştirilmiştir.
MADDE 39- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 40- Bu Yönetmelik hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu Başkanı yürütür.