TOPLAM TÜKETİM TAHMİNİ BELİRLEME METODOLOJİSİ
(1) Bu Metodoloji, görevli perakende satış şirketinden enerji temin eden tüketim birimlerini içeren kategorilerin her biri için toplam tüketim değerlerinin dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından ne şekilde belirleneceğine dair hususları ortaya koymak üzere Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinin (Yönetmelik) 81 inci maddesi uyarınca hazırlanmıştır.
(2) Bu Metodoloji, Yönetmeliğin 17 nci maddesinin ikinci fıkrasının a) ve b) bentleri kapsamında olup bölgelerindeki görevli perakende satış şirketinden enerji temin etmekte olan serbest olmayan tüketicilerin ve tedarikçisini seçmemiş serbest tüketicilerin toplam tüketim tahmini değerlerini belirlemek üzere kullanılabilecek hususları kapsamaktadır.
(3) Bu Metodoloji, sadece aktif enerji miktarı için kullanılmak üzere hazırlanmış olup reaktif enerji ve benzeri tüketim ve kapasite değerlerinin tahmini için kullanılamaz. Reaktif enerji bedeli ve benzeri bedeller okunan gerçek endeks değerleri ilgili elektrik piyasası mevzuatı hükümleri dikkate alınarak hesaplanır ve tahakkuk ettirilir.
(4) Görevli perakende satış şirketinin serbest olmayan tüketicilere elektrik tedarik etmekle görevli olduğu bölgede hizmet vermekte olan dağıtım şirketleri, Yönetmeliğin uzlaştırma bilgilerinin temin edilmesine dair hükümleri uyarınca söz konusu bölgede görevli perakende satış şirketinden enerji tedarik etmekte olan serbest olmayan ve serbest olma özelliğine sahip olmakla birlikte daha önce tedarikçi seçme hakkını kullanmamış olan tüketicilerin toplam tüketim değerlerini piyasa işletmecisine bildirmekle mükelleftir. Dağıtım şirketleri kendilerine verilen bu görevi yerine getirmek üzere görevli perakende satış şirketleri ile bir anlaşma çerçevesinde aşağıdaki metotlardan birisini tercih edebilir.
Dağıtım şirketleri, Yönetmelik uyarınca toplam tüketim değerlerinin belirlenmesi için söz konusu değerlerin piyasa işletmecisine bildirileceği tarihe kadar fiilen okunmuş olan sayaç endeks değerleri ile bir önceki fatura dönemi için bildirilmiş olan sayaç endeks değerleri arasındaki farkı ilgili dönemin tüketim değeri olarak esas alır. Bu takdirde görevli perakende satış şirketinin uzlaştırmasında esas alınacak uzlaştırma dönemi bazındaki her bir tüketim değeri aşağıdaki adımlar uygulanarak hesaplanır.
Tüketim değeri hesaplanacak ve uzlaştırılması yapılacak fatura dönemi sonu tarihiyle bir önceki fatura dönemi sonu tarihini izleyen dönem içerisinde okunmuş olan tüketici sayaçlarından alınan tek veya 3 zamanlı sayaçlara ait endeks değerleri ile aynı sayaca ait bir önceki okumaya ait endeks değerleri arasındaki fark dikkate alınarak her bir tüketici için tüketim değeri belirlenir. Kullanılan endeks değerlerinin sayaçta kayıtlı tüm ölçüm periyotlarını yansıtan tüketim değerleri olması esas olup, üç zamanlı endeks değeri okunmuş sayaçlar için tek zamanlı değer kullanılmaz.
Yönetmelik uyarınca Uzlaştırma Hesaplamalarında Kullanılacak Profil Uygulamasına İlişkin Usul ve Esaslar (Profil Usul ve Esasları) çerçevesinde profilleri onaylanmış abone grupları (profil grubu) dikkate alınarak yukarıda tüketimleri belirlenmiş her bir tüketici, ait olduğu profil grubu içerisinde toplanarak her bir profil grubu için fatura dönemi bazında tek ve üç zamanlı sayaç ölçüm periyotlarına yönelik ayrı ayrı toplam tüketim değerleri hesaplanır.
Bu profil grupları bazındaki toplamlara, Yönetmelik uyarınca onaylanmış profiller dikkate alınarak uzlaştırma dönemi bazında tüketim değerlerine dönüştürmek üzere Profil Usul ve Esasları uyarınca profilleme işlemi uygulanır. Bu işlemde Piyasa İşletmecisi tarafından tek zamanlı ve üç zamanlı olarak yayımlanmış ağırlıklandırılmış katsayılar kullanılır.
Profilleme işlemi sonucunda uzlaştırma dönemi bazında tüketim değerleri hesaplanan her bir profil grubu için belirlenen tüketim değerleri tüm profil grupları için toplanarak görevli perakende satış şirketinin uzlaştırma dönemi bazında okunmayan sayaçların toplam tahmini değeri belirlenir.
Yukarıda belirlenen toplam tüketim değerlerine, Yönetmeliğin 81 inci maddesinde belirtilen süre içerisinde uzlaştırma dönemi bazında okunan sayaçların değerleri eklenerek piyasa işletmecisine bildirilecek olan toplam tüketim değerleri bulunur.
Dağıtım şirketleri, Yönetmelik uyarınca belirlemesi gereken toplam tüketim değerlerinin belirlenmesi için sayaç okumalarına ek olarak görevli perakende satış şirketinin de mutabakatı ile aşağıdaki adımları izleyerek bir tahmini değer belirleme yöntemi de uygulayabilir.
Yönetmelik uyarınca yayımlanmış olan Otomatik Sayaç Okuma Sistemlerinin Kapsamına ve Sayaç Değerlerinin Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar uyarınca yayımlanan “Tahmini Tüketim Değeri Belirleme Metodolojisi”nde her bir sayaç için ortaya konulmuş olan tahmini endeks ve tahmini tüketim değeri belirleme usulleri dikkate alınarak, görevli perakende satış şirketinden enerji tedarik eden Yönetmeliğin 17 nci maddesinin ikinci fıkrasının a) ve b) bentleri kapsamında yer alan uzlaştırma dönemi bazında okunmayan her bir sayaç veya her bir profil grubunda yer alan sayaçlar için toplu olarak uzlaştırması yapılacak fatura dönemi için tek zamanlı veya üç zamanlı toplam tüketim tahminleri hesaplanır. Tahmin için kullanılan endeks değerlerinin sayaçta kayıtlı tüm ölçüm periyotlarını yansıtan tüketim değerleri olması esas olup, üç zamanlı endeks değeri okunmuş sayaçlar için tek zamanlı değer kullanılmaz.
Daha sonra yukarıdaki a) bendinde yer alan 2, 3, 4 ve 5 inci adımlar uygulanarak dağıtım şirketi tarafından söz konusu görevli perakende satış şirketinin toplam tahmini tüketim değeri belirlenir.
Hesaplanan tahmini değer uzlaştırma hesaplamalarında dikkate alınmak üzere piyasa işletmecisine bildirilir.
Yukarıdaki metotlar dışında görevli perakende satış şirketleri, bu şirketlerin çoğunluğunun ortaklaşa geliştireceği ve dağıtım şirketlerinin görüşleri alınarak Kurul tarafından uygun bulunması halinde farklı bir tahmin metodolojisi kullanarak toplam tüketim değerleri hesaplayabilir.
(5) 4 üncü maddede yer alan a, b veya c yöntemlerinden hangisinin uygulanacağına dair son karar görevli perakende satış şirketine aittir. Bu hususta dağıtım şirketi görevli perakende satış şirketinin kararına uyar. Perakende satış şirketleri 2013 yılı için 31/05/2013 tarihine kadar, diğer yıllar için ise bir önceki takvim yılının Kasım ayı sonuna kadar ilgili takvim yılında hangi yöntemi uygulayacağına dair kararını dağıtım şirketine bildirir. Perakende satış şirketleri, üç ay önceden kamuoyuna duyurmak kaydıyla yılda bir kez yöntem değişikliği yapabilir.
(6) Bu Metodoloji, 01/04/2013 tarihinde yürürlüğe girer.