EK-3
(14 Mart 2004 tarihli ve 25402 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.)
TEİAŞ
Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi
Bağlantı Bedelleri Hesaplama Yöntemi Bildirimi
1 Nisan 2004
Bu Doküman Hakkında
Bu dokümanda, Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi (TEİAŞ)’nin iletim sistemi bağlantı bedellerinin belirlenmesinde izleyeceği yöntem açıklanmaktadır.
Bağlantı Bedelleri Hesaplama Yöntemi Bildirimi başlıklı bu doküman, İletim Lisansı yürürlüğe girdiği tarihten itibaren geçerli olacaktır.
Bu doküman, TEİAŞ’ın İletim Lisansının 20 sayılı Maddesi hükümleri uyarınca yayımlanmış ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından onaylanmıştır.
1 Giriş
DAYANAK
Bu Bağlantı Bedelleri Hesaplama Yöntemi Bildirimi;
Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği
İletim ve Dağıtım Bağlantı Bedellerinin Belirlenmesi Hakkında Tebliği
Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ
esas alınarak hazırlanmıştır.
Elektrik Piyasasında İletim ve Dağıtım Sistemlerine Bağlantı ve Sistem Kullanım Hakkında Tebliğ
Elektrik Piyasasında İletim ve Dağıtım Sistemlerine Bağlantı ve Sistem Kullanım Hakkında Tebliği, iletim sistemi kullanıcılarının, iletim sistemine bağlı tarafların ve TEİAŞ’ın yükümlülüklerinin belirlendiği çok taraflı hukuki bir dokümandır. Kullanıcıların, ayrıca, TEİAŞ ile, kullanıcının iletim sistemiyle olan bağlantısına ve iletim sistemini kullanımına ilişkin teknik ayrıntıları içeren Bağlantı ve Sistem Kullanım Anlaşmalarını imzalamaları gerekmektedir.
Elektrik Piyasasında İletim ve Dağıtım Sistemlerine Bağlantı ve Sistem Kullanım Hakkında Tebliği ve münferit kullanıcının Anlaşmaları vasıtasıyla, iletim sisteminin kullanımı ve/veya iletim sistemine bağlantı yapılması ile ilgili geçerli olacak hüküm ve şartlar belirlenir. Bu bildirimde, Kullanıcıların şu yükümlülükleri yer alır:
Kullanıcıların kendileri için geçerli olan tüm İletim Sistemi Sistem Kullanım (SK) ve Sistem İşletim Fiyatları ile ve Bağlantı Bedellerini ödeme yükümlülükleri
Şebeke Yönetmeliği hükümlerine uymak
Zorunlu Yan Hizmetler Anlaşması imzalamak.
Bağlantı Anlaşması, Kullanıcı’nın bağlantı bedellerinde esas alınan bilgileri vermektedir. Bu bilgiler arasında, diğer hususların yanı sıra, aşağıdaki noktalar da yer almaktadır:
Kullanıcının, Bağlantı Anlaşması kapsamında üzerinde mutabakat sağlanmış olan kapasitesi
Bağlantı Bedellerine konu varlıkların neler olduğu, yaşları ve söz konusu kullanıcı tarafından hangi oranda kullanılmakta olduğu (bazı varlıkların ortaklaşa kullanılması mümkündür)
Bağlantı varlıkları ile ilgili olarak ödenmesi gereken bağlantı bedelleri.
Elektrik Piyasasında İletim ve Dağıtım Sistemlerine Bağlantı ve Sistem Kullanım Hakkında Tebliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmeyen kullanıcı, iletim sistemini kullanma ve/veya iletim sistemine bağlı olma hakkını kaybeder. Bu durumdaki kullanıcı, cari Mali Yılın sonuna kadar doğabilecek tüm ödemeleri yapmakla ve kullanmakta olduğu Bağlantı Varlıkları ile ilgili Bağlantıyı Sona Erdirme Bedeli’ni ödemekle yükümlüdür.
Enterkonnektör Kullanım Anlaşmaları
TEİAŞ’ın işlettiği enterkonnektörleri kullanmak isteyen kişilerin TEİAŞ ile bir anlaşma imzalaması gerekecektir. Bu anlaşma, enterkonnektörlerin kullanımı için gerekli şartları belirten Enterkonnektör Kullanım Anlaşması olup kullanıcıların:
Tüm ilgili ücretleri ödemelerine ve
Şebeke Yönetmeliği hükümlerine uymalarına
ilişkin yükümlülükleri göstermektedir.
TEİAŞ’ın işlettiği enterkonnektörleri kullanan kişiler enterkonnektör kullanımı için Bağlantı Bedelleri ödemeyecektir.
Kullanıcının Enterkonnektör Kullanım Anlaşmaları’na ilişkin yükümlülüklerini yerine getirememesi halinde enterkonnektör kullanma yetkisi sona erecektir. Kullanıcı, mevcut Fiyatlandırma Yılı’nın sonuna dek gerçekleşecek olan tüm ücretleri ödemekle yükümlüdür.
2 Esaslar
Bağlantı / Sistem Kullanım Sınırı
Varlıklar, ücretlendirmeye ilişkin amaçlar doğrultusunda iki gruba ayrılabilir:
Bağlantı varlıkları ve
İletim Sistemi Sistem Kullanım Varlıkları.
Bağlantı varlıkları ile ilgili maliyetler, iletim sistemine bağlı olan kullanıcılar tarafından karşılanır. İletim sistemi sistem kullanım varlıkları ile ilgili maliyetler, iletim sisteminin tüm kullanıcılarından alınacak İletim Sistemi Sistem Kullanım (SK) Fiyatları vasıtasıyla karşılanır.
Bağlantı Noktası Bağlantı Anlaşmasında detayları belirtilen ve bir kullanıcının iletim sistemine bağlantı yapması için gerekli olan tesis ve teçhizatın bulunduğu yerdir. Bağlantı noktası iletim sisteminin nihai noktası olup TEİAŞ tesisleri üzerindedir.
Bağlantı Varlıkları :
Bağlantı varlıkları 11 Ağustos 2002 tarihli ve 24843 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İletim ve Dağıtım Bağlantı Bedellerinin Belirlenmesi Hakkında Tebliğ’in 2. Maddesi’nde aşağıdaki şekilde tanımlanmıştır.
‘Bağlantı Varlıkları, herhangi bir gerçek ve tüzel kişinin iletim veya dağıtım sistemine bağlantı yapması durumunda, sadece o bağlantıya münhasır olmak üzere tesis edilmesi zorunlu olan iletken veya kablo, klemens, izolatör ve gerekli olması halinde travers gibi varlıklardır.’
Bağlantı varlıkları kullanıcı ile TEİAŞ arasında akdedilen Bağlantı Anlaşması’nda belirtilir.
TEİAŞ’ın mülkiyetindeki diğer tüm iletim şebekesi varlıkları, İletim Sistemi Varlıkları’dır.
Bağlantı Varlıkları Tanımının Yorumu
İletim Sistemine bağlanması önerilen herhangi bir bağlantı olması, veya mevcut bir bağlantı varlığında değişiklik yapılması halinde, bu durumun TEİAŞ ve kullanıcı arasında akdedilecek olan Bağlantı Anlaşması’nda yer alması gerekecektir.
Herhangi bir varlığın Bağlantı Varlığı mı, yoksa İletim Sistem Varlığı mı şeklinde sınıflandırılması konusunda Kullanıcı ile TEİAŞ arasında anlaşmazlık olması halinde, her iki tarafın da nihai kararı verecek olan Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’na başvurma hakkı olacaktır.
Bağlantı Varlıklarının Tesisi ve Mülkiyeti
Bağlantı varlıkları tesisinden ve tüm masraflarının karşılanmasından kullanıcı sorumludur.
Bağlantı varlıklarının mülkiyeti kullanıcıda olacaktır.
Kullanıcılar, kendi mülkiyetlerinde olan Bağlantı Varlıklarının bakımının yapılmasından sorumludur. Ancak bu durum, kullanıcıların Kullanıcı Mülkiyetindeki Bağlantı Varlıkları’nın bakım ve işletme hizmetlerinin bedeli karşılığı sağlanması için TEİAŞ ile ikili bir anlaşma yapmalarını engellemez. TEİAŞ ve iletim sistemi kullanıcıları arasında yapılan tüm ikili anlaşmalarda olduğu gibi, kullanıcılar veya TEİAŞ, bu anlaşmalarla ilgili olarak ortaya çıkabilecek ihtilafların halli için EPDK’ya başvurabilirler.
İletim Sistemi Varlıklarının Kullanıcı Tarafından Karşılanması
Kullanıcıların İletim Sistemi’ne bağlamak için ilave İletim Sistemi Varlıkları tesis etmeleri veya mevcut tesisleri güçlendirmeleri gerekebilir. Bu yatırımlar onaylanan yatırım planına dahil olmadığı için, TEİAŞ’ın bunları gerçekleştirecek yeterli finansmanı olmaması halinde, Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği’nin 38. Maddesi kullanıcıların İletim Sistemi Varlıkları’nın tesis maliyetlerini TEİAŞ adına karşılamalarını öngörmektedir.
Önerilen bağlantıyla ilgili Bağlantı ve Sistem Kullanım Anlaşmaları’na nihai halinin verilmesi sırasında, bu varlıkların tesisine ilişkin teknik gereklilikler ve Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği 38. Madde’sine göre finansmanı konusunda kullanıcı ile TEİAŞ arasında mutabakat sağlanacaktır. Bu süreçte her iki taraf da EPDK’ya başvurabilir.
Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği 38. Madde’sine uygun olarak İletim Sistemi Varlıkları’nın tesisine ilişkin maliyetler kullanıcı tarafından karşılandığı zaman, bu tutar söz konusu kullanıcının ödeyeceği İletim Sistemi Sistem Kullanım Fiyatından düşülecektir. Düşülecek tutarın nasıl hesaplanacağına ilişkin mekanizma, İletim Sistemi Sistem Kullanım ve Sistem İşletim Fiyatlandırma Yöntemi Bildiriminde açıklanmıştır.
3 Bağlantı Anlaşmaları
3.1 Tüm sistem kullanıcılarına 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun öngördüğü şekilde ayrım gözetmeksizin bir hizmet sunabilmesini teminen hazırlanan tek tip ve yürürlükteki mevzuata uygun anlaşma metni tüm sistem kullanıcıları tarafından imzalanır.
Bağlantı Anlaşmasında söz konusu iletim sistemi kullanıcısına ait teknik kriterler ve yürürlükteki mevzuatın öngördüğü bilgiler yer alır.
Bağlantıya ilişkin TEİAŞ’ın harcama yapmasını gerektiren bir durum olması halinde bu durum ilgili kullanıcı ve TEİAŞ’ın mutabakatları çerçevesinde ve yürürlükteki mevzuata uygun olarak yapılır.
4 Sona Erdirme
Bir kullanıcının iletim sistemine olan bağlantısına ihtiyacı kalmadığında bu durumu TEİAŞ’a bir yazı ile iletmesi gerekmektedir. TEİAŞ’ın talebi uygun görmesi halinde:
Önceden kendisi için bara ayırıcısı kurularak bara bölünmüş ise ve bağlantısı sona eren kullanıcı söz konusu olduğunda bara bölümünün değiştirilmesi ve baranın korunmasına ilişkin ilgili değişikliklerin yapılması; ve
Varlıklar devre dışı bırakıldığında toprak düzeyini düzeltmek için yapılacak tesis işleri
gibi işleri kullanıcı tarafından gerçekleştirilecek, aksi takdirde TEİAŞ tarafından gerçekleştirilerek yapılan masraflar TEİAŞ’ın Harice İş Yapma Usullerine göre kullanıcıdan bir defada alınacaktır.
TEİAŞ’ın sistem gereği bu bağlantı varlıklarından istifade etmesi durumunda TEİAŞ’ın izni olmadan bağlantı varlıkları sökülmeyecek olup, bu süre içerisinde kullanıcı TEİAŞ’tan herhangi bir talepte bulunmayacaktır. TEİAŞ bu varlıkların terki için planlamayı makul süre içerisinde yapacaktır. Ayrıca, TEİAŞ’ın söz konusu bağlantı varlığına sürekli ihtiyaç duyması halinde TEİAŞ Usullerine göre bu varlıklar (arazisi de dahil olmak üzere) TEİAŞ’ça satın alınarak sistem varlığı haline dönüştürülür.
Bir kullanıcının bağlantısının fiyatlandırma yılı içerisinde kesilmesi durumunda, Kullanıcı İletim Sistemi Sistem Kullanım ve Sistem İşletim Fiyatlandırma Yöntemi Bildiriminde bahsi geçen mevcut Fiyatlandırma Yılının sonuna dek tahakkuk etmiş ve tahakkuk edecek sistem kullanım ve sistem işletim fiyatlarının ödenmesinden sorumludur.
Madde 4.1 de bahsi geçtiği gibi bağlantı varlığının TEİAŞ tarafından kullanımına devam edilmesi durumunda da 4.2’deki hususlar aynen geçerlidir.
Diğer Ücretler
Yukarıda bahsedilenlere ek olarak kullanıcı TEİAŞ’a bağlantı ile ilişkili diğer bazı ücretleri ödeyecektir. Bunlar aşağıda verilmiştir.
Bir Kereye Mahsus Yapılacak İşler
TEİAŞ’ın bir bağlantı sağlamak için iletim sistemindeki bağlantı noktasındaki bazı işleri gerçekleştirmesi gerekebilir. Bu işler, sözgelimi, mevcut iletim sistemlerinin yer değiştirmesi, ek koruma ekipmanının sağlanması, veya mevcut varlıkların sistemden çıkarılması ve iptal edilmesidir. Bu tür işler direkt olarak bağlantıdan kaynaklansa da ek Bağlantı Varlıklarına sebep olmaz. Bu tür işler söz konusu olduğunda, TEİAŞ kullanıcıya yapılan işlerin maliyeti değerinde, bir kereye mahsus bir ödeme yaptırabilir. Bir kereye mahsus ödemeler üzerinde anlaşılmış olan tarihte yapılır.
Bir kereye mahsus yapılacak ödemelerin karşılayacağı maliyetler aşağıda gösterilmiştir:
Kullanıcı Mülkiyetindeki Bağlantı Varlıklarının test etme ve işletmeye alma maliyetleri;
Varlıkların yerinin değiştirilmesi sebebiyle ortaya çıkan nakliye ile ilişkili maliyetler veya sistemden çıkarma maliyetleri;
Yerini bir başkasına devretme ve yer değiştirme maliyetleri;
Müşterinin kendi tesisini devreye sokmasına imkan vermek amacıyla bir bağlantıyı erken kurma ücreti.
İntertrip durumları;
Hızlanma ya da gecikme maliyetleri.
Diğer Hususlar
TEİAŞ, kullanıcıların bağlantılarıyla ilişkili veya belli ilgili hakların verilmesiyle ilgili bazı hizmetlerin tedariki konusunda kullanıcılar ile başka ikili anlaşmalara da girebilir.
Varlığın Yenilenmesi
İşletmeye alındığında her bir Bağlantı Varlığı’na bir Teknik Ömür biçilir. Bu, Bağlantı Anlaşması’nda detaylandırılır.
Bir Bağlantı Varlığı, Teknik Ömrünün dolduğu tarihte kullanıcı tarafından yenilenir.
TEİAŞ’ın görüşüne göre, bir Bağlantı Varlığının Yenileme Süresi dolmadan yenilenmesi gerekiyorsa, kullanıcı varlığı yeniler.