(11/08/2002 tarihli ve 24843 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.)
İletim Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ
Amaç ve kapsam
Madde 1- Bu Tebliğ,“Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği”nin 8 inci maddesi gereğince, TEİAŞ’ın iletim sistemi kullanım fiyatına ilişkin tarife önerisine esas alınacak iletim sistemi gelir tavanının belirlenmesi amacıyla yapılacak hesaplamalara ilişkin usul ve esasları kapsar.
Tanımlar ve kısaltmalar
Madde 2- Bu Tebliğde geçen;
1. TEİAŞ: Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketini,
2. İletim Sistemi Referans Geliri (ISRG0): Elektrik piyasası hesap planı, düzenlemeye tabi unsurlar ve raporlamaya ilişkin tebliğ çerçevesinde hesaplanan iletim sistemi maliyetleri dikkate alınarak uygulama dönemi başlangıcı için referans değer olarak belirlenen iletim sistemi gelirini,
3. İletim Sistemi Gelir Tavanı (ISGT): İletim sistem kullanım fiyatının belirlenmesinde esas alınan sınır değeri,
4. Maliyet Bileşeni (MB): Bir tarife dönemi için belirlenmiş iletim sistemi gelir tavanının gelir düzenlemesinde öngörülen maliyetlerin karşılanmasına yönelik olan kısmını,
5. Maliyet Farkı Düzeltme Faktörü (MFDF): İletim Sistemi Referans Gelirinin, enflasyon ve verimlilik unsurları dikkate alınarak güncellenmesini sağlayan faktörü,
6. Elektrik Piyasası Endeksi (EPE): Elektrik piyasası ortalama maliyet değişikliğinin yansıtılması amacıyla; İletim Sistemi Referans Geliri değerinin bir tarife dönemi başındaki cari fiyatlar bazına getirilmesinde, gelir farkı düzeltme bileşeni hesaplamalarında ve otomatik fiyatlandırmalarda kullanılan endeksi,
7. Elektrik Piyasası Endeksi Değişim Oranı (EPEDO): Elektrik Piyasası Endeksinin belirlenen iki tarih itibarıyla iki değer arasındaki farkın ilk değere oranını,
8. Verimlilik Parametresi (X): TEİAŞ’ın verimliliğinin arttırılmasının teşvik edilmesi için; yurt içi ve yurt dışı benzer uygulamalardaki performanslar göz önüne alınarak gelir düzenlemesi kapsamında yüzde cinsinden belirlenen parametreyi,
9. Gerçekleşen İletim Sistemi Geliri (GISG): Elektrik piyasası hesap planı, düzenlemeye tabi unsurlar ve raporlamaya ilişkin tebliğ uyarınca; bir tarife dönemi içinde elde edilen iletim sistemi gelirinin, Elektrik Piyasası Endeksi yıl sonu kapanışına göre hesaplanan değerini,
10. Gelir Farkı (GF): İlgili tarife dönemine ait iletim sistemi gelir tavanının, Elektrik Piyasası Endeksi yıl sonu kapanışına göre hesaplanan değeri ile gerçekleşen iletim sistemi geliri arasındaki farkı,
11. Gelir Farkı Düzeltme Bileşeni (GFDB): Gelir Farkının, belirlenen faiz oranına göre hesaplanan faiz tutarı ile birlikte dengelenmesinde kullanılan bileşeni,
12. Faiz Oranı (FO): Gelir Farkı Düzeltme ve Yatırım Farkı Düzeltme Bileşenlerinin hesaplanmasında kullanılan ve bir tarife dönemi için Hazine Müsteşarlığı borçlanma faiz oranlarına göre Kurul tarafından belirlenen faiz oranını,
13. Yatırım Farkı Düzeltme Bileşeni (YFDB): TEİAŞ’ın bir önceki uygulama dönemi için öngörülen yatırım planında yer alan yatırımlarının eksik gerçekleşmesi durumunda, oluşan farkın yeni uygulama döneminde iletim sistemi gelir tavanına yansıtılması için uygulanan bileşeni,
ifade eder.
İletim Sistemi Gelir Tavanının (ISGTt) hesaplanması
Madde 3- TEİAŞ’ın t tarife dönemi için iletim sistemi gelir tavanı (ISGTt) aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
(1)
Bu formülde geçen;
ISGTt TEİAŞ’ın t tarife döneminde elde edebileceği ve t tarife döneminin ilk günü EPE değerine göre hesaplanmış İletim Sistemi Gelir Tavanını (TL),
MBt (2) nci formüle göre hesaplanan ve TEİAŞ’ın t tarife döneminde elde edebileceği iletim sistemi gelir tavanının maliyet bileşenini (TL),
GFDBt (6) ncı formüle göre hesaplanan gelir farkı düzeltme bileşenini (TL),
YFDBu,t (8) inci formüle göre hesaplanan ve u uygulama döneminin ikinci tarife döneminde uygulanan yatırım farkı düzeltme bileşinini (TL),
ifade eder.
a) Maliyet Bileşeninin (MBt) hesaplanması
t tarife dönemi için geçerli Maliyet Bileşeni aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
(2)
Bu formülde geçen;
ISRG0 TEİAŞ’ın İletim Sistemi Referans Gelirini (TL),
MFDFt (3) üncü formüle göre hesaplanan ve t tarife dönemi için geçerli maliyet farkı düzeltme faktörünü
ifade eder.
1) Maliyet Farkı Düzeltme Faktörü (MFDFt ) değerinin hesaplanması
t tarife dönemi için geçerli Maliyet Farkı Düzeltme Faktörü (MFDFt), enflasyon ve verimlilik faktörleri göz önüne alınarak belirlenir ve aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
(3)
Bu formülde geçen;
MFDFt-1 uygulama dönemi içinde bir önceki tarife dönemi için geçerli maliyet farkı düzeltme faktörünü,
EPEDOt (4) üncü formüle göre hesaplanan t tarife dönemi için uygulanacak Elektrik Piyasası Endeksi Değişim Oranını,
Xt TEİAŞ’ın t tarife dönemi verimlilik parametresini,
ifade eder.
Uygulama döneminin ilk tarife dönemi için MFDF t-1 değeri “1” olarak alınır.
2) Elektrik Piyasası Endeksi Değişim Oranı (EPEDOt) değerinin hesaplanması
t tarife dönemi için geçerli Elektrik Piyasası Endeksi Değişim Oranı (EPEDOt), aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
(4)
Bu formülde geçen;
EPEt-1 Elektrik Piyasası Endeksinin, t-1 tarife döneminin onbirinci ay sonu değerini,
EPEt-2 Elektrik Piyasası Endeksinin, t-2 tarife döneminin onbirinci ay sonu değerini,
ifade eder.
Yukarıdaki formül birinci tarife dönemi için,
(5)
şeklinde uygulanır.
Bu formülde geçen;
EPEDO1 uygulama döneminin ilk tarife dönemi için geçerli Elektrik Piyasası Endeksi Değişim Oranını,
EPE1 Elektrik Piyasası Endeksinin, uygulama döneminin ilk tarife döneminin ilk günü için öngörülen değerini,
EPE0 ISRG0 değerini oluşturan sabit fiyatlara karşılık gelen Elektrik Piyasası Endeksi değerini,
ifade eder.
b) Gelir Farkı Düzeltme Bileşeninin (GFDBt) hesaplanması
t tarife dönemi için gelir farkı düzeltme bileşeni aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
(6)
Bu formülde geçen;
GF t-2 (7) nci formüle göre hesaplanan TEİAŞ’ın t-2 tarife dönemi için iletim sistemi gelir tavanı ile t-2 tarife döneminde gerçekleşen iletim sistemi geliri arasındaki farkı (TL),
FOt-1 cari uygulama döneminin t-1 tarife dönemi için belirlenen ve yüzde olarak ifade edilen faiz oranını,
ifade eder.
Gelir farkı düzeltme bileşeni, uygulama döneminin ilk iki tarife dönemi için “sıfır” (0) olarak kabul edilir.
1) Gelir Farkı (GFt-2) değerinin hesaplanması
t-2 tarife dönemi için yıl sonu Gelir Farkı, aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
(7)
Bu formülde geçen;
ISGTYD t-2 TEAİŞ’ın t-2 tarife dönemi için iletim sistemi gelir tavanının Elektrik Piyasası Endeksi t-2 tarife dönem sonu değeri kullanılarak yeniden hesaplanan değerini (TL),
GISG t-2 TEAİŞ’ın gerçekleşen iletim sistemi gelirinin, elektrik piyasası hesap planı, düzenlemeye tabi unsurlar ve raporlamaya ilişkin tebliğ hükümlerine uygun olarak Elektrik Piyasası Endeksi t-2 tarife dönem sonu değeri kullanılarak yeniden hesaplanan değerini (TL),
ifade eder.
c) Yatırım Farkı Düzeltme Bileşeninin (YFDBt) hesaplanması
u uygulama döneminin ikinci tarife döneminde uygulanacak Yatırım Farkı Düzeltme Bileşeni aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
(8)
Bu formülde geçen;
YFUDSD u-1 elektrik piyasası hesap planı, düzenlemeye tabi unsurlar ve raporlamaya ilişkin tebliğ hükümlerine göre hesaplanan, TEİAŞ’ın u-1 uygulama dönemi yatırım planında yer alan ancak gerçekleşmeyen yatırımların u-1 uygulama dönemi sonu itibarıyla değerini (TL),
FOt-1 u uygulama döneminin t-1 tarife dönemi için belirlenen ve yüzde olarak ifade edilen faiz oranını,
ifade eder.
Bu formül sadece herhangi bir uygulama döneminin 2 nci tarife döneminde uygulanır.
Yatırım farkı düzeltme bileşeni, birinci uygulama dönemi için “sıfır” (0) olarak kabul edilir.
Gelir düzenlemesinde lisansa derç edilecek parametreler
Madde 4- Gelir düzenlemesinde, TEİAŞ’ın iletim lisansına aşağıdaki parametrelerin değerleri derç edilir:
ISRG0 iletim sistemi referans geliri,
EPE0 ISRG0 değerini oluşturan sabit fiyatlara karşılık gelen Elektrik Piyasası Endeksi değeri,
X TEİAŞ’a tarife dönemleri itibarıyla uygulanacak verimlilik parametreleri,
Uygulama
Dönemi Kurul kararı ile belirlenen dönemi.
Geçici Madde 1- Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğin ek 5 inci maddesindeki düzenleme yürürlüğe girinceye kadar Elektrik Piyasası Endeksi olarak, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan Tüketici Fiyatları Endeksi kullanılır.
Yürürlük
Madde 5- Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 6- Bu Tebliğ hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.